1. Nguồn gốc câu nói " Thà hi sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước"
Vào hồi 20 giờ ngày 19/12/1946, quân dân thủ đô Hà Nội đã nổ súng mở đầu cuộc kháng chiến trong toàn quốc. Ngày 20/12/1946, tại Hang Trầm (Chương Mỹ, Hà Đông), Đài Tiếng nói Việt Nam phát đi Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến của Hồ Chủ tịch.
“Hỡi đồng bào toàn quốc!
Chúng ta muốn hòa bình, chúng ta phải nhân nhượng. Nhưng chúng ta càng nhân nhượng, thực dân Pháp càng lấn tới, vì chúng muốn cướp nước ta lần nữa!
Không! Chúng ta thà hy sinh tất cả, chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ.
Hỡi đồng bào,
Chúng ta phải đứng lên! Bất kỳ đàn ông, đàn bà, bất kỳ người già, người trẻ, không phân biệt đảng phái, tôn giáo, dân tộc. Hễ là người Việt Nam thì phải đứng lên đánh thực dân Pháp để cứu tổ quốc, ai có súng dùng súng, ai có gươm dùng gươm, không có gươm thì dùng cuốc, thuổng, gậy gộc. Ai cũng phải ra sức chống thực dân Pháp cứu nước. Hỡi anh em binh sĩ, tự vệ, dân quân! Giờ cứu nước đã đến. Ta phải hy sinh đến giọt máu cuối cùng để giữ gìn đất nước.
Dù phải gian lao kháng chiến, nhưng với một lòng kiên quyết hy sinh, thắng lợi nhất định về dân tộc ta! Việt Nam độc lập và thống nhất muôn năm ! kháng chiến thắng lợi muôn năm.
Hà Nội ngày 19/12/1946.
Hồ Chí Minh”
Tuy là " Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến " của Chủ tịch Hồ Chí Minh gắn gọn nhưng súc tích, giản dị đanh thép và có sức cổ vũ, động viên và tổ chức lực lượng kháng chiến vô cùng mạnh mẽ.
Trong giờ phút Tổ quốc lâm nguy, tình thế hết sức hiểm nghèo “ngàn cân treo sợi tóc”, từng câu từng chữ trong lời kêu gọi kháng chiến thiêng liêng của Bác nhanh chóng thấm nhuần sâu sắc vào tâm khảm nhân dân ta, khơi dậy mạnh mẽ lòng tự hào, tự tôn dân tộc, truyền thống yêu nước, anh hùng bất khuất, kiên cường của nhân dân Việt Nam; là hiệu lệnh làm sục sôi khí thế đấu tranh bằng sức mạnh của chủ nghĩa anh hùng cách mạng và trí tuệ của người Việt Nam với mọi thứ vũ khí có sẵn, với một ý chí “quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”, một thái độ dứt khoát và kiên định: “Thà hy sinh tất cả, chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ”.
Hồ Chí Minh tuyên bố quyết tâm của nhân dân ta: “Thà hy sinh tất cả, chứ không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ”.
Có thể nói, ngày toàn quốc kháng chiến 19/12/1946 đã thể hiện sự lãnh đạo tài tình, sáng suốt của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta, bám sát tình hình thực tiễn, nắm vững thời cơ, chọn đúng mặt trận chính, tính toán thời điểm nổ súng chính xác, biến bị động thành chủ động, tạo nên thế trận mới cho mặt trận Hà Nội có điều kiện giam chân quân địch hai tháng, để cả nước chuyển vào kháng chiến trường kỳ. Việc nổ súng phát động toàn quốc kháng chiến ngày 19/12 giữa Thủ đô là một trường hợp hiếm thấy trong lịch sử, thể hiện một nghệ thuật khởi đầu cuộc chiến tranh cách mạng thật đúng đắn, quả cảm và sáng tạo.
“Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến” luôn là kim chỉ nam cho mọi hành động cách mạng của toàn thể nhân dân Việt Nam, cổ vũ, hiệu triệu quốc dân đồng bào kề vai sát cánh, chung sức đồng lòng, đoàn kết nhất trí đánh giặc, giữ nước, giành lại độc lập, tự do, thống nhất cho Tổ quốc. Ngày nay, Lời kêu gọi thiêng liêng của Bác vẫn mãi giữ nguyên tính thời sự, đó là giá trị của niềm tin tất thắng, là ý thức sâu sắc giá trị độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.
2. Ý nghĩa của câu nói " Thà hi sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước"
Câu nói " Thà hi sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước" đây là câu nói nhằm khẳng định ý chí chiến đấu của dân tộc ta, chúng ta thà hi sinh tất cả chứ nhất định không chịu đầu hàng không chịu để mất nước và không làm nô lệ.
Nhân dân Việt Nam hiểu được chế độ và cơ cực của những chế độ khi bị thực dân xâm chiếm cho nên quyết tâm kháng chiến đến cùng để bảo vệ cho nền độc lập của dân tộc, quyết không để bọn xâm lược chiếm đóng đất nước ta lần nữa, phải kháng chiến bằng mọi mặt bằng mọi sức lực để giành lại đất nước giành lại độc lập cho dân tộc.
Câu nói còn là khẩu hiệu để kêu gọi toàn dân đứng lên kháng chiến vì độc lập dân tộc, thoát khỏi cảnh lầm than cơ cực. Kích thích ý chí đấu tranh và chiến đấu mạnh mẽ của nhân dân trong cả nước đứng lên bảo vệ quyền và lợi ích chinh đáng của chính họ.
Từng câu từng chữ trong lời kêu gọi kháng chiến thiêng liêng của Bác nhanh chóng thấm nhuần sâu sắc vào tâm khảm nhân dân ta, khơi dậy mạnh mẽ lòng tự hào, tự tôn dân tộc, truyền thống yêu nước, anh hùng bất khuất, kiên cường của nhân dân Việt Nam.
3. Giải bài tập lịch sử lớp 5 bài 13: Thà hi sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước
Câu 1: Chép lại câu mà em thích nhất trong " Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến" Của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Câu trên thể hiện truyền thống gì của dân tộc Việt Nam
“Bất kì đàn ông, đàn bà, bất kì người già, người trẻ, không chia tôn giáo, đảng phái, dân tộc. Hễ là người Việt Nam là phải đứng lên đánh thực dân Pháp để cứu Tổ quốc”. Câu trên thể hiện truyền thống đoàn kết chiến đấu của nhân dân ta.
Câu 2: Đánh dấu x vào ô trống trước ý đúng
Mốc thời gian bắt đầu cuộc kháng chiến toàn quốc chống thực dân Pháp xâm lược của nhân dân ta là:
☐ Ngày 23 - 9 – 1945
☐ Ngày 19 - 12 - 1946
☐ Ngày 23 - 11 – 1946
☐ Ngày 20 - 12 - 1946
Trả lời ngày 19 tháng 12 năm 1946
Câu 3: Quân và dân thủ đô Hà Nội cùng với đồng bào cả nước đã thể hiện tinh thần quyết tâm chiến đấu như thế nào? Vì sao nhân dân ta lại có tinh thần quyết tâm như vậy?
Trả lời:
Quân và dân thủ đô Hà Nội cùng với đồng bào cả nước đã thể hiện tinh thần quyết tâm chiến đấu “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”.
+ Ở Hà Nội: Nhân dân dựng chiến luỹ để ngăn cản quân Pháp, bảo vệ cho hàng vạn đồng bào và chính phủ rời thành phố về căn cứ.
+ Ở Huế: quân và dân ta nhất tề vùng lên nổ súng vào các vị trí địch chiếm đóng ở phía Nam bờ sông Hương.
+ Ở Đà Nẵng: Trung đoàn Vệ quốc quân Quảng Nam cùng tự vệ và nhân dân kiên cường chặn đánh địch từ trung tâm đến ngoại ô thành phố
Nhân dân ta có tinh thần quyết tâm như vậy vì:
- Muốn bảo vệ nền độc lập vừa mới giành được.
- Niềm tin " kháng chiến nhất định thắng lợi" . Khi có niềm tin kháng chiến nhất định thắng lợi thì có sự quyết tâm của nhân dân trong kháng chiến bảo vệ tổ quốc và không bị nhụt ý chí chiến đấu. Có chiến đấu ắt có thành công.
Câu 4: Tinh thần “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh” của các chiến sĩ cảm tử quân Hà Nội có ý nghĩa gì?
Trả lời:
Tinh thần “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh” của các chiến sĩ cảm tử quân Hà Nội có ý nghĩa
- Thể hiện truyền thống yêu nước từ ngàn xưa của dân tộc ta trong công cuộc dựng nước và giữ nước. Thà hi sinh chứ không chịu mất nước, hi sinh để bảo vệ đất nước cho tổ quốc có thể được gìn giữ và phát triển trong tương lai sau này. Và thế hệ sau sẽ phát huy được truyền thống yêu nước và giữ nước của ông cha ta.
- Thể hiện ý chí quyết tâm giữ gìn và bảo vệ đất nước của ông cha ta thời kháng chiến chống Pháp
Câu 5: Trong những ngày đầu toàn quốc kháng chiến, đồng bào ta đã chứng minh cho điều gì được nêu trong Tuyên ngôn Độc lập?
Trả lời:
Trong những ngày đầu toàn quốc kháng chiến, đồng bào ta đã chứng minh: “Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để giữ vững quyền tự do, độc lập ấy”.
Tham khảo thêm: Phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ tổ quốc xã hội chủ nghĩa
