Giống phục tráng là gì? Quy trình sản xuất hạt giống siêu nguyên chủng

1. Giống phục tráng là gì? 

Theo Điều 3 Nghị định 27/2021/NĐ-CP, giống phục tráng là loại giống được nhân từ cây trội hoặc cây đầu dòng chọn lọc lại từ giống đã được công nhận. Mục tiêu của việc tạo ra giống phục tráng là duy trì và khôi phục các tính trạng ban đầu của giống gốc, đồng thời khắc phục hiện tượng giống thoái hóa, giảm sút năng suất và chất lượng của cây trồng.

Để đạt được mục tiêu này, các biện pháp kỹ thuật được áp dụng để sản xuất giống phục tráng. Cụ thể, quá trình nhân từ cây trội hoặc cây đầu dòng sẽ được thực hiện dưới sự điều chỉnh kỹ thuật kỹ lưỡng để đảm bảo rằng các đặc tính cần thiết của giống gốc được bảo tồn và cải thiện. Các biện pháp này có thể bao gồm việc sử dụng phương pháp chọn lọc gen, tạo điều kiện sinh trưởng và nuôi cấy phù hợp, cũng như các biện pháp chăm sóc và quản lý cây trồng để đảm bảo tính ổn định và chất lượng của giống phục tráng.

Việc nhà nước hỗ trợ đầu tư vào nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ mới về giống cây trồng lâm nghiệp là một biện pháp quan trọng để nâng cao hiệu suất sản xuất, chất lượng sản phẩm và sự đa dạng di truyền của cây trồng. Đồng thời, điều này cũng đảm bảo rằng ngành nông nghiệp có thể thích ứng với những thách thức mới do biến đổi khí hậu và các yếu tố môi trường gây ra. Việc nghiên cứu và ứng dụng công nghệ mới trong lĩnh vực giống cây trồng lâm nghiệp cũng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn nguồn gen cây trồng quý, hiếm và đặc sản, từ đó giúp duy trì sự đa dạng di truyền và bảo tồn nguồn gen quan trọng cho tương lai. Ngoài ra, việc xây dựng ngân hàng gen cây trồng lâm nghiệp cũng là một bước quan trọng để lưu giữ và khai thác nguồn gen quý, hiếm, đảm bảo rằng chúng có thể được sử dụng trong các chương trình nghiên cứu và phát triển tương lai.

2. Quy trình sản xuất hạt giống siêu nguyên chủng

Theo quy định tại Điều 22 Nghị định 27/2021/NĐ-CP về sản xuất và kinh doanh giống cây trồng lâm nghiệp, giống phục tráng có thể được sử dụng để sản xuất giống cây trồng lâm nghiệp bằng phương pháp nuôi cấy mô. Dưới đây là điểm nổi bật của quy định này:

- Phương pháp sản xuất: Sản xuất giống cây trồng lâm nghiệp có thể thực hiện bằng cả phương pháp nhân giống hữu tính và phương pháp nhân giống vô tính, tuân thủ tiêu chuẩn quốc gia hoặc tiêu chuẩn cơ sở nếu chưa có tiêu chuẩn quốc gia.

- Nuôi cấy mô và sử dụng giống phục tráng: Quy định rõ ràng rằng việc sản xuất giống cây trồng lâm nghiệp bằng nuôi cấy mô phải sử dụng vật liệu nhân giống từ giống gốc hoặc giống phục tráng. Điều này đảm bảo rằng giống cây trồng được sản xuất từ nuôi cấy mô đều có nguồn gốc chính xác và đạt tiêu chuẩn chất lượng.

- Trách nhiệm cá nhân và tổ chức: Tổ chức và cá nhân sản xuất, kinh doanh giống cây trồng lâm nghiệp phải chịu trách nhiệm về số lượng và chất lượng giống cây trồng mà họ cung cấp. Điều này đảm bảo người tiêu dùng nhận được sản phẩm chất lượng và đáng tin cậy.

- Bàn giao hồ sơ liên quan: Trong quá trình xuất bán giống cây trồng lâm nghiệp, tổ chức và cá nhân kinh doanh giống phải bàn giao hồ sơ liên quan đến lô giống theo quy định. Điều này giúp đảm bảo sự minh bạch và quản lý chặt chẽ trong quá trình vận chuyển, lưu thông và sử dụng giống cây trồng.

Tóm lại, quy định này làm rõ và cung cấp hướng dẫn cụ thể về việc sử dụng giống phục tráng để sản xuất giống cây trồng lâm nghiệp bằng phương pháp nuôi cấy mô, nhằm đảm bảo chất lượng và tính minh bạch trong quá trình sản xuất và kinh doanh giống cây trồng lâm nghiệp.

3. Nhà nước hỗ trợ nghiên cứu phát triển và ứng dụng công nghệ mới về giống cây trồng lâm nghiệp không? 

Theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 6 Nghị định 27/2021/NĐ-CP, việc nghiên cứu phát triển và ứng dụng công nghệ mới về giống cây trồng lâm nghiệp được nhà nước hỗ trợ đầu tư. Cụ thể, các hoạt động khoa học và công nghệ trong lĩnh vực này được nhà nước đầu tư hoặc hỗ trợ đầu tư theo các mục sau:

- Nghiên cứu cơ chế, chính sách về giống cây trồng lâm nghiệp; chọn, tạo giống cây trồng lâm nghiệp chất lượng cao, chống chịu sinh vật gây hại và thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường.

- Thu thập, lưu giữ, bảo tồn và khai thác nguồn gen giống cây trồng lâm nghiệp quý, hiếm, giống cây trồng lâm nghiệp đặc sản, giống cây trồng lâm nghiệp bản địa; xây dựng ngân hàng gen cây trồng lâm nghiệp.

- Nghiên cứu phát triển và ứng dụng công nghệ cao, công nghệ tiên tiến, công nghệ mới về giống cây trồng lâm nghiệp.

Do đó, nhà nước cam kết hỗ trợ đầu tư vào các hoạt động nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ mới trong lĩnh vực giống cây trồng lâm nghiệp, nhằm nâng cao chất lượng, năng suất và sức đề kháng của cây trồng, đồng thời bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu. Điều này thể hiện cam kết của nhà nước trong việc thúc đẩy phát triển lĩnh vực nông nghiệp, đặc biệt là lĩnh vực cây trồng lâm nghiệp thông qua việc đầu tư và hỗ trợ cho các hoạt động nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ mới. Điều này không chỉ giúp nâng cao chất lượng và năng suất của cây trồng mà còn góp phần vào việc bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu.

4. Quyền của tổ chức sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp

Theo quy định tại Điều 24 Nghị định 27/2021/NĐ-CP về quyền và nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp, có các điểm sau đây:

Quyền của tổ chức, cá nhân sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp:

- Thông tin và hướng dẫn: Tổ chức, cá nhân sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp được quyền được cung cấp đầy đủ thông tin và hướng dẫn về cách sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp mà họ sử dụng. Điều này đảm bảo rằng họ có đủ kiến thức và thông tin cần thiết để áp dụng giống cây trồng một cách hiệu quả.

- Bồi thường thiệt hại: Trong trường hợp tổ chức hoặc cá nhân sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp gặp thiệt hại do lỗi từ phía nhà cung cấp giống, họ có quyền được bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật. Điều này tạo điều kiện cho họ để yên tâm sử dụng giống cây trồng mà không lo ngại về rủi ro.

- Kiến nghị và khiếu nại: Tổ chức, cá nhân sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp có quyền kiến nghị, khiếu nại, tố cáo, khởi kiện về hành vi vi phạm pháp luật của tổ chức hoặc cá nhân cung cấp giống cây trồng. Điều này giúp bảo vệ quyền lợi và lợi ích của họ trong quá trình sử dụng giống cây trồng.

Nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp:

- Tuân thủ quy trình sản xuất: Tổ chức, cá nhân sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp phải tuân thủ quy trình sản xuất và hướng dẫn sử dụng đối với giống cây trồng mà họ sử dụng. Điều này đảm bảo rằng sản phẩm cuối cùng đạt được chất lượng và hiệu quả mong muốn.

- Thông báo sự cố: Trong trường hợp xảy ra sự cố hoặc phát hiện hậu quả xấu do giống cây trồng lâm nghiệp gây ra, tổ chức, cá nhân sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp phải kịp thời thông báo cho tổ chức hoặc cá nhân cung cấp giống cây trồng lâm nghiệp và chính quyền địa phương để xử lý. Điều này giúp ngăn chặn và giải quyết vấn đề một cách kịp thời và hiệu quả.

=> Tổ chức, cá nhân sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp có quyền và nghĩa vụ được quy định rõ ràng trong Điều 24 của Nghị định 27/2021/NĐ-CP. Quy định này tạo ra một cơ sở pháp lý cụ thể để bảo vệ quyền và lợi ích của cả người sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp và nhà cung cấp giống cây trồng.

Tổ chức, cá nhân sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp được đảm bảo quyền lợi như thông tin và hướng dẫn đầy đủ về giống cây trồng, quyền được bồi thường thiệt hại nếu có, cũng như quyền kiến nghị, khiếu nại, tố cáo khi phát hiện vi phạm pháp luật. Đồng thời, họ cũng phải tuân thủ quy trình sản xuất và thông báo kịp thời về bất kỳ sự cố nào xảy ra do giống cây trồng gây ra.

Tổng cộng, việc quy định rõ ràng về quyền và nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp không chỉ giúp tăng cường sự minh bạch và minh bạch trong quản lý giống cây trồng mà còn đảm bảo an toàn và hiệu quả cho người tiêu dùng và người sản xuất.

Quý khách xem thêm bài viết sau: 

- Sản xuất giống cây trồng là gì? Mục đích và quy trình sản xuất giống cây trồng

- Phương thức sản xuất là gì? Quy luật quan hệ sản xuất phù hợp với lực lượng sản xuất