1. Chất thải y tế nguy hại có gây nguy hiểm không?
- Chất thải y tế nguy hại bao gồm chất thải lây nhiễm và chất thải nguy hại không lây nhiễm. Trong danh mục này, chất thải lây nhiễm được chia thành các loại như chất thải lây nhiễm sắc nhọn, chất thải lây nhiễm không sắc nhọn, chất thải có nguy cơ lây nhiễm cao và chất thải giải phẫu.
- Chất thải lây nhiễm sắc nhọn có khả năng gây thương tổn, chọc thủng, hoặc tạo ra các vết cắt. Nó chứa máu hoặc chất lây nhiễm từ cơ thể, có thể là nguồn lây nhiễm khuẩn trong các quá trình chăm sóc sức khỏe. Nếu không được xử lý đúng cách, chất thải lây nhiễm sắc nhọn có thể gây tổn thương cho nhân viên y tế và cộng đồng, đặc biệt là khi chúng chứa máu, dịch cơ thể của bệnh nhân mắc các bệnh truyền nhiễm như HIV, viêm gan B, viêm gan C.
- Chất thải lây nhiễm không sắc nhọn, nếu không được quản lý đúng cách, có thể dẫn đến nguy cơ lây nhiễm các bệnh qua đường máu (như HIV, viêm gan B, viêm gan C), qua đường hô hấp (như SARS, lao, sởi, rubella, quai bị), và qua đường tiêu hóa (như tiêu chảy, tả, lỵ, thương hàn). Điều này đặt ra mối quan ngại về an toàn cho nhân viên y tế và cộng đồng khi không quản lý chất thải này một cách đúng đắn.
2. Hướng dẫn về phân định chất thải y tế nguy hại
Hướng dẫn phân định chất thải y tế nguy hại là nội dung tại Thông tư 20/2021/TT-BYT về quản lý chất thải y tế trong phạm vi khuôn viên cơ sở y tế.
Theo đó, chất thải y tế nguy hại gồm hai loại (chất thải lây nhiễm và chất thải nguy hại không lây nhiễm).
- Chất thải lây nhiễm, trong đó bao gồm:
+ Chất thải lây nhiễm sắc nhọn như kim tiêm; bơm liền kim tiêm; đầu sắc nhọn của dây truyền; kim chọc dò; kim châm cứu; lưỡi dao mổ;
+ Chất thải lây nhiễm không sắc nhọn như bông, băng, gạc, găng tay, các chất thải không sắc nhọn khác thấm, dính, chưa máu của cơ thể, chứa vi sinh vật gây bệnh;
+ Chất thải có nguy cơ lây nhiễm cao như mẫu bệnh phẩm, dụng cụ đựng, dính mẫu bệnh phẩm, chất thải dính mẫu bệnh phẩm thải bỏ từ các phòng xét nghiệm tương đương an toàn sinh học cấp II trở lên;
Các chất thải phát sinh từ buồng bệnh cách ly, khu vực điều trị cách ly, khu vực lấy mẫu xét nghiệm người bệnh mắc bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhóm A, nhóm B.
+ Chất thải giải phẫu như mô, bộ phận cơ thể người thải bỏ, xác động vật thí nghiệm.
- Chất thải nguy hại không lây nhiễm như hóa chất thải bỏ có thành phần nguy hại, tính chất nguy hại vượt ngưỡng chất thải nguy hại hoặc có cảnh báo nguy hại trên bao bì từ nhà sản xuất…
- Chất thải nguy hại không lây nhiễm, khi không được quản lý đúng cách, có thể tạo ra nguy cơ nhiễm độc cấp tính khi tiếp xúc ở nồng độ cao hoặc hít phải hơi độc. Nó cũng có thể gây bỏng nếu tiếp xúc trực tiếp qua da, niêm mạc đường hô hấp hoặc bị bắn vào mắt, đặc biệt khi tiếp xúc với các chất dễ cháy hoặc chất ăn mòn như các chất khử trùng, các hoá chất gây phản ứng như formaldehyde và các chất dễ bay hơi khác. Ngoài ra, việc lưu trữ một lượng lớn các chất thải hóa học dễ cháy, hoặc lưu trữ chúng cùng nhau có thể tạo ra các phản ứng không mong muốn, đe dọa đến an toàn do nguy cơ cháy nổ rất lớn.
3. Không được tái chế chất thải y tế nguy hại để sản xuất các loại sản phẩm nào?
Căn cứ tại khoản 1 Điều 42 Thông tư 02/2022/TT-BTNMT về vận chuyển, xử lý chất thải y tế như sau:
- Chất thải y tế thông thường phải được phân loại, thu gom riêng biệt với chất thải y tế nguy hại, chất thải rắn sinh hoạt và được quản lý như đối với chất thải rắn công nghiệp thông thường quy định tại Mục 3 Chương này; không được tái chế chất thải y tế nguy hại để sản xuất các đồ dùng, bao bì sử dụng trong lĩnh vực thực phẩm.
Như vậy, không được tái chế chất thải y tế nguy hại để sản xuất các đồ dùng, bao bì sử dụng trong lĩnh vực thực phẩm.
Ngoài ra, chất thải y tế nguy hại phải được phân loại, thu gom riêng biệt với chất thải rắn công nghiệp thông thường và chất thải rắn sinh hoạt trước khi đưa vào khu vực lưu giữ tại cơ sở phát sinh theo quy định của pháp luật về quản lý chất thải y tế.
Trường hợp chất thải y tế nguy hại được tự xử lý, thu hồi năng lượng tại cơ sở thì căn cứ vào công nghệ, kỹ thuật hiện có, chủ nguồn thải chất thải y tế nguy hại được lựa chọn phân loại hoặc không phân loại chất thải y tế nguy hại.
4. Các biện pháp xử lý rác thải y tế
Bảo quản và xử lý
Quản lý chất thải tại nguồn là một hoạt động quan trọng mà mọi cơ sở y tế đều cần thực hiện. Việc tổ chức quản lý và phân loại giúp nhân viên y tế dễ dàng nhận biết và phân loại các loại rác thải ngay từ khi chúng được tạo ra, giảm thiểu gánh nặng cho quy trình xử lý rác y tế. Điều này không chỉ là trách nhiệm của một số nhân viên cụ thể mà còn là trách nhiệm chung của toàn bộ đội ngũ y tế, kể cả bệnh nhân.
Hiện nay, các cơ sở y tế thường trang bị các loại thùng rác phù hợp với đặc tính của từng loại rác thải và sử dụng mã màu để dễ dàng nhận biết. Việc này giúp trong việc vận chuyển và xử lý chất thải một cách an toàn và hiệu quả.
Kế hoạch xử lý rác trong bệnh viện
Theo quy trình, việc xử lý rác trong bệnh viện được thực hiện theo các bước cụ thể và nghiêm túc từ các bộ phận khác nhau. Các công đoạn này có thể bao gồm:
+ Kiểm tra nhận thức và kiến thức của nhân viên y tế về cách quản lý và giảm thiểu rác thải nguy hại trong bệnh viện.
+ Đánh giá, xem xét hạng mục vật tư đang sử dụng tại viện.
+ Tính toán khối lượng chất thải phát sinh để xử lý
+ Tuân thủ các thủ tục về chất thải y tế. Các danh sách chất thải nguy hại cần được xử lý ra sao
+ Lập bản đồ các khu lưu trữ, tuyến đường vận chuyện trong viện.
Trong quá trình thực hiện các khâu xử lý rác thải y tế cần lưu ý những vấn đề có thể xảy ra:
+ Bỏ rác sai màu quy định theo phân loại tại nguồn.
+ Nhân viên thiếu kiến thức.
+ Thu gom, vận chuyển không đạt yêu cầu.
+ Thương tích trong quá trình vận chuyển thu gom, xử lý những dụng cụ sắc nhọn.
Trong trường hợp cơ sở y tế không trang bị thiết bị khử khuẩn chất thải, quy trình thu gom chất thải có nguy cơ lây nhiễm cao bao gồm các bước sau:
- Trước khi thu gom, túi đựng chất thải có nguy cơ lây nhiễm cao phải được buộc kín miệng và sau đó đặt vào túi đựng chất thải lây nhiễm thứ hai.
- Tiếp theo, túi được buộc kín miệng và đặt vào thùng thu gom chất thải lây nhiễm. Ngoài ra, trên bề ngoài thùng cần dán nhãn "CHẤT THẢI CÓ NGUY CƠ LÂY NHIỄM CAO".
- Chất thải này sau đó được thu gom và lưu giữ tại khu lưu giữ chất thải lây nhiễm trong khuôn viên cơ sở y tế để chuẩn bị cho quá trình xử lý hoặc chuyển giao cho đơn vị có chức năng xử lý theo quy định.
Đối với chất thải lây nhiễm dạng lỏng, quy trình bao gồm việc thu gom vào hệ thống thu gom nước thải y tế của cơ sở y tế và quản lý theo quy định về quản lý nước thải y tế.
Tần suất thu gom chất thải lây nhiễm từ nơi phát sinh về khu lưu giữ chất thải trong khuôn viên cơ sở y tế ít nhất một lần mỗi ngày. Đối với các cơ sở y tế có lượng chất thải lây nhiễm phát sinh dưới 5 kg mỗi ngày, tần suất thu gom tối thiểu là một lần mỗi ngày. Riêng đối với chất thải lây nhiễm sắc nhọn, tần suất thu gom tối thiểu là một lần mỗi tháng.
Xem thêm: Chất thải nguy hại là gì ? Cách phân loại, xử lý chất thải nguy hại?
Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Hướng dẫn về phân định chất thải y tế nguy hại mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.
Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!