Lặp từ ngữ là một kỹ thuật thường được sử dụng trong văn viết tạo sự liên kết giữa các câu và đoạn văn, giúp bài viết mạch lạc và dễ theo dõi. Để lặp từ ngữ hiệu quả, bạn có thể lặp lại một từ hoặc một cụm từ quan trọng trong bài viết, hoặc sử dụng các từ đồng nghĩa để tránh sự lặp lại nhàm chán nhưng vấn duy trì sự liên kết giữa các câu. Việc ôn tập và rèn luyện lặp từ ngữ giúp các em học sinh lớp 5 nắm vững kiến thức và áp dụng chính xác vào bài tập trên lớp và các bài thi.
I. Nhận xét
Hướng dẫn giải phần Nhận xét Luyện từ và câu trang 71 Sách giáo khoa Tiếng việt 5 Tập 2
Câu 1. Trong câu in nghiêng dưới đây, từ nào lặp lại từ đã dùng ở câu trước?
Đền Thượng nằm chót vót trên đỉnh núi Nghĩa Lĩnh. Trước đền, những khóm hải đường đâm bông rực đỏ, những cánh bướm nhiều màu sắc bay dập dờn như đang múa quạt xoè hoa.
ĐÀO MINH TUẤN
Trả lời:
Trong câu in nghiêng: Trước đền, những khóm hải đường đâm bông rực đỏ, những cánh bướm nhiều màu sắc bay dập dờn như đang múa quạt xoè hoa. Từ được lặp lại ở cầu trước là từ "đền" trong " Đền Thượng" và "Trước đền".
Câu 2. Nếu ta thay từ được dùng lặp lại bằng một trong các từ nhà, chùa, trường, lớp thì hai câu trên có còn gặp bó với nhau không?
Trả lời:
Nếu ta thay từ "đền" ở câu thứ hai bằng từ nhà, chùa, trường, lớp thì nội dung hai câu không còn gắn bó chặc chẽ với nhau vì mỗi câu nói đến một sự vật khác nhau gây thiếu liên kết giữa hai câu:
- Câu 1 nói về đền Thượng
- Câu 2 đề cập tới nhà, chùa, trường, lớp
Câu 3. Việc lặp lại từ trong trường hợp này có tác dụng gì?
Trả lời
Hai câu cùng nói về một đối tượng (đền Thượng). Từ đền giúp ta nhận ra sự liên kết chặc chẽ về nội dung giữa hai câu trên. Nếu không có sự liên kết và lặp từ thì sẽ không tạo thành một đoạn văn, bài văn hoàn chỉnh, mạch lạc.
* Ghi nhớ liên kết các câu trong bài bằng cách lặp từ ngữ:
- Trong bài văn, đoạn văn các câu phải liên kết chặc chẽ với nhau
- Để liên kết một câu với các câu đứng trước đó, ta có thể lặp lại trong câu đấy từ hoặc cụm từ đã xuất hiện ở câu đứng trước đó.
II. Luyện tập
Câu 1. Tìm những từ ngữ được lặp lại để liên kết câu:
a) Niềm tự hào chính đáng của chúng ta trong nền văn hoá Đông Sơn chính là bộ sưu tập trống đồng hết sức phong phú. Trống đồng Đông Sơn đa hạng không chỉ về hình dáng, kích thước mà cả về phong cách trang trí, sắp xếp hoa văn.
NGUYỄN VĂN HUYÊN
b) Trong một sáng đào công sự, lưỡi xẻng của anh chiến sĩ xúc lên một mảnh đồ gốm có nét hoa văn màu nâu và xanh, hình đuôi rồng. Anh chiến sĩ quả quyết rằng những nét hoa văn này y như hoa văn trên hũ rượu thờ ở đình làng anh.
HÀ ĐÌNH CẨN
Trả lời:
- Trong câu a) từ "trống đồng" và "Đông Sơn" là hai từ được lặp lại để liên kết câu
- Trong câu b) cụm từ "anh chiến sĩ" và "nét hoa văn" là hai cụm từ được lặp lại để liên kết câu.
Câu 2. Chọn từ ngữ trong ngoặc đơn thích hợp với mỗi ô trống để các câu, các đoạn được liên kết với nhau:
Dọc theo bờ vịnh Hạ Long, trên bến Đoan, bến Tàu hay cảng Mới, những đoàn thuyền đánh cá rẻ màn sương bạc nối đuôi nhau cập bến, những cánh buồm ướt át như cánh chim trong mưa ... lưới mui bằng ... giã đôi mui cong. ... khu Bốn buồm chữ nhât. ... Vạn Ninh buồn cánh én.... nào cũng tôm cá đầy khoang. Người ta khiêng từng sọt cá nặng tươi roi rói lên chợ
... Hòn Gai buổi sáng la liệt tôm cá. Những con ... khoẻ, vót lên hàng giờ vẫn giãy đành đạch, vảy xám hoa đen lốm đốm. Những con ... mình dẹt như hình con chim lúc sải cánh bay, thịt ngon vào loạt nhất nhì. Những con cá nhụ béo núc, trăng lốp, bóng mượt được quét một lớp mỡ ngoài vậy. Những con ... tròn, thịt căng lên từng ngấn như cổ tay của trẻ lên ba, da xanh ánh, hàng chân choi choi như muốn bơi.
theo THI SẢNH
Trả lời
Dọc theo bờ vinh Hạ Long, trên bến Đoan, bến Tàu hay cảng Mới, những đoàn thuyền đánh cá rẽ màn sương bạch nối đuôi nhau cặp bên, những cánh buồn ướt át như cánh chim trong mưa. Thuyền lưới mui bằng. Thuyền giã đôi mui công. Thuyền khu bốn buồm chữ nhật. Thuyền Vạn Ninh buồm cánh én. Thuyền nào cũng tôm cá đầy khoang. Người ta khiêng từng sọt cá nặng tươi roi rói lên chợ.
Chợ Hòn Gai buổi sáng la liệt tôm cá. Những con cá song khoẻ, vớt lên hàng giờ vẫn giãy đành đạch, vảy xám hoa đen lốm đốm. Những con cá chim mình dẹt như hình con chim lúc sải cánh bay, thịt ngon vào loại nhất nhì... Những con tôm tròn, thịt căng lên từng ngấn nhưng cổ tay của trẻ lên ba, da xanh ánh, hàng chân choi choi như muốn bơi.
III. Bài tập trắc nghiệm liên kết các câu trong bài bằng cách lặp từ ngữ
Câu 1: Chọn câu sử dụng kỹ thuật lặp từ ngữ để liên kết tốt nhất:
A. Tôi đi dạo trong công việc vào mỗi buổi sáng. Công viên đó rất sạch sẽ và rộng lớn.
B. Tôi đi dạo trong công viên vào mỗi sáng. Công viên rất đẹp và tôi thường xuyên đi dạo ở đó.
C. Tôi đi dạo trong công viên vào mỗi sáng. Công viên có nhiều cây xanh và hoa.
D. Tôi đi dạo trong công viên vào mỗi sáng. Tôi thích công viên này vì không khí trong lành.
Đáp án B sử dụng lặp từ "công viên" để liên kết các câu.
Câu 2 Chọn câu sử dụng lặp từ ngữ để liên kết các câu hiệu quả:
A. Chúng ta sẽ tổ chức một cuộc họp vào sáng mai. Cuộc họp này rất quan trọng và có sự tham gia của nhiều lãnh đạo.
B. Chúng ta sẽ tổ chức một cuộc họp vào sáng mai. Cuộc họp sẽ thảo luận về các vấn đề quan trọng.
C. Chúng ta sẽ tổ chức một cuộc họp vào sáng mai. Buổi họp này sẽ được tổ chức tại văn phòng và có sự tham gia của lãnh đạo.
D. Chúng ta sẽ tổ chức một cuộc họp vào sáng mai. Cuộc hợp sẽ diễn ra trong không gian rất rộng rãi.
Đáp án A lặp lại "cuộc hop" để tạo sự liên kết giữa các câu
Câu 3 Chọn câu sau đây có sử dụng lặp từ ngữ để tạo liên kết tốt:
A. Hôm nay trời rất nắng, tôi phải đeo kinh râm ra ngoài. Kinh râm giúp tôi bảo vệ mắt khỏi ánh nắng.
B. Hôm nay trời rất nắng, tôi phải đeo kính râm khi ra ngoài. Kinh râm là một món phụ kiện thời trang được nhiều người ưu chuộng.
C. Hôm nay trời rất nắng, tôi phải đeo kính râm khi ra ngoài. Tôi rất thích đi dạo trong những ngày nắng.
D. Hôm nay trời rất nắng, tôi phải đeo kính râm khi ra ngoài. Ánh nắng mặt trời khiến tôi không thể đi ra ngoài được.
Đáp án A sử dụng lặp lại "kính răm" để làm rõ sự liên kết giữa hai câu
Câu 4 Chọn câu sử dụng lặp từ ngữ để liên kết câu mạch lạc nhất
A. Cô ấy là người có năng lực vượt trội trong công việc. Cô ấy rất sáng tạo và luôn đưa ra những ý tưởng mới mẻ.
B. Cô ấy là người có năng lực vượt trội trong công việc. Cô ấy rất kiên trì và quyết tâm.
C. Cô ấy là người có năng lực vượt trội trong công việc. Công việc của cô ấy luôn đạt kết quả xuất sắc.
D. Cô ấy là người có năng lực vượt trội trong công việc. Cô ấy là người luôn tận tâm và nhiệt huyết.
Đáp án A lặp lại "cô ấy" tạo sự liên kết, tạo cho câu sự mạch lạc
Câu 5 Chọn câu sau đây có lặp từ ngữ hiệu quả để tạo sự liên kết
A. Mùa thu luôn khiến tôi cảm thấy dễ chịu. Thu đến, lá cây bắt đầu chuyển màu vàng
B. Mùa thu khiến tôi cảm thấy dễ chịu. Thu là mùa của sự thay đổi trong thiên nhiên.
C. Mùa thu luôn khiến tôi cảm thấy dễ chịu. Thu là mùa yêu thích của tôi vì không khí mát mẻ.
D. Mùa thu luôn khiến tôi cảm thấy dễ chịu. Mùa thu là mùa tuyệt vời nhất trong năm.
Đáp án A sử dụng lặp từ "thu" để liên kết các câu, giúp bài việt mượt mà hơn.
