1. Những hành vi nào là hành vi tham nhũng?
Theo Điều 2 của Luật Phòng chống tham nhũng năm 2018, đã quy định một loạt hành vi tham nhũng đáng ngại trong cả lĩnh vực nhà nước và lĩnh vực ngoài nhà nước. Những hành vi này, một khi được phát hiện và chứng minh, đều phải chịu sự trừng phạt nghiêm khắc theo luật pháp.
Trong khu vực nhà nước, các hành vi tham nhũng do người có chức vụ và quyền hạn trong cơ quan, tổ chức, đơn vị thuộc nhà nước thực hiện, bao gồm một loạt những vi phạm nghiêm trọng như tham ô tài sản, nhận hối lộ, lạm dụng chức vụ và quyền hạn để chiếm đoạt tài sản, cố tình lợi dụng chức vụ và quyền hạn trong khi thi hành nhiệm vụ hoặc công vụ vì lợi ích cá nhân, và lợi dụng chức vụ, quyền hạn gây ảnh hưởng đối với người khác để thu lợi.
Hơn nữa, có những hành vi khác như giả mạo trong công tác vì mục tiêu cá nhân, đưa hối lộ hoặc môi giới hối lộ để giải quyết công việc của cơ quan, tổ chức, đơn vị hoặc địa phương vì mục tiêu cá nhân. Còn không thực hiện, thực hiện không đúng hoặc không đầy đủ nhiệm vụ, công vụ vì lợi ích cá nhân cũng được coi là hành vi tham nhũng.
Cuối cùng, việc lợi dụng chức vụ và quyền hạn để bao che cho người có hành vi vi phạm pháp luật vì lợi ích cá nhân, cản trở hoặc can thiệp trái pháp luật vào việc giám sát, kiểm tra, thanh tra, kiểm toán, điều tra, truy tố, xét xử, và thi hành án vì lợi ích cá nhân đều bị xem xét nghiêm trọng và bị trừng phạt.
Tương tự, trong khu vực ngoài nhà nước, người có chức vụ và quyền hạn trong doanh nghiệp hoặc tổ chức khu vực ngoài nhà nước cũng phải tuân thủ các quy định liên quan đến tham nhũng. Các hành vi tham nhũng trong lĩnh vực này bao gồm tham ô tài sản, nhận hối lộ, đưa hối lộ hoặc môi giới hối lộ để giải quyết công việc của doanh nghiệp hoặc tổ chức mình vì lợi ích cá nhân. Chúng ta cần thể hiện sự quyết tâm trong việc loại bỏ những hành vi tham nhũng này, để đảm bảo sự minh bạch, trung thực và công bằng trong xã hội và trong môi trường kinh doanh.
2. Lộ trình thực hiện chiến lược quốc gia phòng chống tham nhũng, tiêu cực đến năm 2030?
Dựa trên Nghị quyết 168/NQ-CP 2023, Chiến lược quốc gia phòng chống tham nhũng và tiêu cực đến năm 2030 được thực hiện theo hai giai đoạn quan trọng, nhằm đảm bảo tính hiệu quả và bền vững của công cuộc này.
Trong giai đoạn thứ nhất, bắt đầu từ năm 2023 đến năm 2026, chú trọng đến việc đảm bảo đồng bộ trong việc thực hiện các nhiệm vụ và giải pháp. Giai đoạn này sẽ tập trung vào việc nghiên cứu, rà soát, sửa đổi, bổ sung và khắc phục các sơ hở và bất cập trong lĩnh vực quản lý kinh tế - xã hội, phòng chống tham nhũng và tiêu cực. Mục tiêu là đề xuất các nhiệm vụ cụ thể trong chương trình xây dựng luật, pháp lệnh của Quốc hội Khóa XV và Khóa XVI. Đặc biệt, giai đoạn này cũng sẽ tập trung vào việc nâng cao năng lực và hiệu quả trong phòng ngừa, phát hiện và xử lý các hành vi tham nhũng và tiêu cực. Cuối giai đoạn này, chúng ta sẽ hoàn thành và tổng kết các nhiệm vụ cụ thể vào năm 2026.
Sau đó, ở giai đoạn thứ hai, từ năm 2026 đến năm 2030, chúng ta sẽ phát huy những kết quả đã đạt được trong giai đoạn thứ nhất. Trên cơ sở sơ kết kỳ trước, chúng ta sẽ xây dựng Kế hoạch cụ thể để thực hiện Chiến lược giai đoạn 2026 - 2030. Chúng ta sẽ đẩy mạnh thực hiện toàn diện các nhóm nhiệm vụ và giải pháp nhằm hoàn thành các mục tiêu của Chiến lược. Cuối giai đoạn này, vào năm 2031, chúng ta sẽ tổng kết lại quá trình thực hiện Chiến lược quốc gia, đánh giá và đề xuất những điểm mạnh và yếu trong quá trình này.
Chính phủ đã giao nhiệm vụ quan trọng này cho các bộ, ngành, địa phương, cơ quan, tổ chức và đơn vị liên quan theo chức năng và nhiệm vụ của họ để xây dựng chương trình và kế hoạch cụ thể cho việc thực hiện Chiến lược. Thanh tra Chính phủ sẽ chủ trì và phối hợp với các cơ quan liên quan để giúp Chính phủ đôn đốc, kiểm tra và đảm bảo việc thực hiện Chiến lược diễn ra một cách hiệu quả. Chính phủ cũng kêu gọi tất cả các bên liên quan, từ doanh nghiệp đến tổ chức xã hội, tham gia tích cực vào việc thực hiện, kiểm tra và giám sát quá trình này. Chúng ta cần sự hợp tác đồng lòng của toàn bộ xã hội để đảm bảo thành công của Chiến lược quốc gia phòng chống tham nhũng và tiêu cực đến năm 2030.
3. Mục tiêu của Chiến lược quốc gia phòng chống tham nhũng, tiêu cực đến năm 2030?
Chiến lược phòng chống tham nhũng tiêu cực đến năm 2030 hướng tới một mục tiêu cao cả - xây dựng một xã hội dân chủ, kỷ cương, và liêm chính, đóng góp vào sự ổn định chính trị và phát triển bền vững của đất nước. Để đạt được mục tiêu này, chúng ta cần tiến hành một loạt biện pháp cụ thể.
Trước hết, để khắc phục sơ hở và bất cập trong chính sách và pháp luật, đặc biệt là trong những lĩnh vực dễ phát sinh tham nhũng và tiêu cực, chúng ta cần thực hiện các biện pháp sửa đổi và điều chỉnh chính sách hiện hành. Điều này sẽ giúp tạo ra môi trường kinh doanh và xã hội trong sạch hơn, nơi mà tham nhũng không có cơ hội phát triển.
Thứ hai, việc xây dựng một bộ máy nhà nước tinh gọn và hiệu quả là quan trọng. Đội ngũ cán bộ, công chức, và viên chức cần phải được đào tạo chuyên nghiệp, và đặc biệt là phải tuân thủ nguyên tắc kỷ cương và liêm chính. Chúng ta cần đảm bảo rằng họ hoạt động trong tốt nghiệp, không chịu áp lực tham nhũng, và luôn đứng vững trước cám dỗ.
Thứ ba, để tăng cường phòng ngừa, chúng ta cần thiết lập cơ chế phát hiện và xử lý nghiêm minh mọi hành vi tham nhũng và tiêu cực. Tài sản bị chiếm đoạt hoặc thất thoát cần phải được thu hồi triệt hạ, và người vi phạm phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.
Thứ tư, cần phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, tổ chức thành viên, cơ quan báo chí, và truyền thông trong việc tạo ra sự tham gia của cộng đồng doanh nghiệp và Nhân dân trong việc phòng chống tham nhũng và tiêu cực. Chúng ta cần tạo cơ hội cho mọi người thể hiện cam kết của họ đối với mục tiêu này.
Cuối cùng, để đảm bảo rằng phòng chống tham nhũng được thực hiện một cách hiệu quả, hợp tác quốc tế là một yếu tố không thể thiếu. Chúng ta đang sống trong một thế giới ngày càng liên kết, với những vấn đề về tham nhũng không giới hạn bởi biên giới quốc gia. Do đó, việc tăng cường hợp tác quốc tế trong việc chống tham nhũng là một phần quan trọng của chiến lược phòng chống tham nhũng của Việt Nam đến năm 2030.
Chúng ta cần thiết lập mối quan hệ chặt chẽ và hợp tác với các quốc gia khác, đặc biệt là những quốc gia có kinh nghiệm và tài liệu hữu ích trong lĩnh vực này. Chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm là cách để chúng ta học hỏi và phát triển một chiến lược phòng chống tham nhũng ngày càng hiệu quả.
Việc tham gia vào Công ước Liên hợp quốc về chống tham nhũng cũng là một bước quan trọng. Điều này đặt chúng ta vào một tầm nhìn toàn cầu, cam kết chung với cộng đồng quốc tế rằng chúng ta không chấp nhận tham nhũng và cam kết thực hiện các biện pháp cần thiết để loại bỏ nó. Chúng ta cần đảm bảo rằng tham nhũng không có nơi tồn tại, và việc thực hiện Công ước Liên hợp quốc là một cách để đảm bảo rằng điều này không chỉ là mục tiêu quốc gia mà còn là một cam kết toàn cầu.
Chiến lược phòng chống tham nhũng tiêu cực đến năm 2030 sẽ cần sự cam kết và nỗ lực đồng lòng từ tất cả các tầng lớp xã hội, nhằm đảm bảo rằng chúng ta có thể xây dựng một tương lai tươi sáng và phồn thịnh cho Việt Nam.
Xem thêm bài viết: Công tác phòng, chống tham nhũng ở Việt Nam hiện nay. Khi có thắc mắc về quy định pháp luật, hãy liên hệ ngay đến hotline 19006162 hoặc gửi thư tư vấn đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn