Người lao động có được nghỉ làm vào ngày lễ Phật đản không?

1. Ngày Lễ Phật đản là gì?

Hiện nay, Lễ Phật đản, còn được gọi là Vesak, là một ngày lễ quan trọng trong Phật giáo, kỷ niệm ngày sinh của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni. Ngày này được tổ chức vào ngày mồng 8 tháng 4 âm lịch hoặc ngày 15 tháng 4 âm lịch tùy thuộc vào từng quốc gia. 

Ở Việt Nam, Lễ Phật đản được tổ chức vào ngày 15 tháng 4 âm lịch. 

Ngày Phật đản là một trong ba ngày lễ lớn trong năm của đạo Phật. Trước năm 1959, các nước Đông Á thường tổ chức ngày lễ Phật đản vào ngày 8/4 âm lịch. Nhưng tại Đại hội Phật giáo thế giới lần đầu tiên tại Colombo, đã có 26 nước là thành viên thống nhất lấy ngày Phật đản là rằm tháng tư âm lịch hằng năm. 

Từ năm 1999, Ngày lễ Phật đản 15/4 âm lịch đã được Liên Hợp quốc công nhận là ngày lễ hội văn hóa tâm linh thế giới. Lễ Phật đản là một trong ba lễ cấu thành Lễ Tam hợp mà Liên hợp quốc gọi là Vesak (lễ Phật đản, Lễ Phật thành đạo và lễ Phật nhập Niết bàn). 

Lễ Phật đản được tổ chức hàng năm, vào ngày rằm tháng tư, để kỷ niệm ngày Đức Phật ra đời. Đức Phật Thích Ca Mâu Ni xuất thân là thái tử Tất Đạt Đa, Dòng họ Cồ Đàm, Vương tộc Thích Ca. Ngoài được cho là sinh vào ngày rằm tháng tư âm lịch năm 624 trước Tây lịch. Trong ngày này, những người Phật tử thường tập trung tại chùa, tổ chức các hoạt động tôn giáo, như lễ pháp, thiền định, và cầu nguyện cùng với việc thực hiện các hoạt động từ thiện như tặng quà, cúng dường và giúp đỡ những người khó khăn. 

Ngày lễ Phật đản là một dịp để nhớ đến công đức và lời dạy của Đức Phật, cũng như để tìm hiểu và tu tập theo triết lý Phật giáo. Đây là một ngày quan trọng và trang trọng đối với cộng đồng Phật giáo trên thế giới. 

2. Quy định về ngày lễ Phật đản

Căn cứ theo quy định tại Điều 112 Bộ luật lao động 2019 bổ sung 2020 về các ngày nghỉ lễ, Tết trong năm đối với người lao động như sau: 

Điều 112. Nghỉ lễ, tết
1. Người lao động được nghỉ làm việc, hưởng nguyên lương trong những ngày lễ, tết sau đây: 
a) Tết dương lịch: 01 ngày ( ngày 01 tháng 01 dương lịch)
b) Tết âm lịch: 05 ngày; 
c) Ngày chiến thắng: 01 ngày ( Ngày 30 tháng 4 dương lịch);
d) Ngày quốc tế lao động: 01 ngày ( Ngày 01 tháng 05 dương lịch);
đ) Quốc khánh: 02 ngày (Ngày 02 tháng 09 dương lịch và ngày 01 ngày liền kề trước hoặc sau);
e) Ngày Giỗ tổ Hùng Vương: 01 ngày (Ngày 10 tháng 03 âm lịch).
2. Lao động là người nước ngoài làm việc tại Việt Nam ngoài các ngày nghỉ theo quy định tại khoản 1 Điều này còn được nghỉ thêm 01 ngày Tết cổ truyền dân tộc và 01 ngày Quốc khánh của nước họ. 
3. Hằng năm, căn cứ vào điều kiện thực tế, Thủ tướng Chính phủ quyết định cụ thể ngày nghỉ quy định tại điểm b và điểm đ khoản 1 Điều này.

Theo quy định trên, người lao động sẽ được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương 06 dịp lễ, tết trong năm là:

- Tết dương lịch

- Tết âm lịch 

- Ngày chiến thắng

- Ngày quốc tế lao động

- Ngày Quốc khánh

- Ngày giỗ tổ Hùng Vương

Như vậy, theo Bộ luật lao động hiện hành, ngày lễ Phật đản không phải là ngày lễ được nghỉ dành cho người lao động. Nếu trong ngày này mà người lao động xin nghỉ làm việc sẽ không được hưởng nguyên lương. 

Mặt khác, Nghị quyết số 04/2023/NQ-HĐND Thành phố Hà Nội về việc quy định ngày nghỉ lễ, Tết trên địa bàn Thành phố Hà Nội cũng không quy định ngày lễ Phật đản là ngày nghỉ lễ. 

Tóm lại, hiện nay pháp luật Việt Nam với nhiều lý do khác nhau nên chưa ghi nhận ngày lễ Phật đản là một ngày lễ được nghỉ làm việc và hưởng lương cho người lao động, Tuy nhiên, người lao động vẫn có thể thỏa thuận với bên người sử dụng lao động để có thể tham gia vào ngày lễ Phật đản. 

3. Khi nào người lao động được nghỉ vào ngày lễ Phật đản?

Thông thường, vào ngày nghỉ lễ Phật đản (còn được gọi là Vesak), người lao động sẽ không được nghỉ làm và hưởng nguyên lương. Nhưng trong một số trường hợp, người lao động vẫn sẽ được nghỉ vào ngày lễ Phật đản nếu: 

Trường hợp ngày lễ Phật đản trùng với ngày nghỉ hàng tuần: Người lao động sẽ được nghỉ làm và hưởng nguyên lương theo quy định. 

Trường hợp người lao động và người sử dụng lao động thỏa thuận: Người lao động có thể được nghỉ làm và hưởng lương theo thỏa thuận.

Trường hợp người lao động xin nghỉ phép: Người lao động có thể sử dụng phép năm hoặc phép không lương để nghỉ làm vào ngày lễ Phật đản. 

4. Làm việc vào các ngày nghỉ lễ thì người lao động được nhận mức lương bao nhiêu: 

Căn cứ Điều 98 Bộ luật lao động 2019 sửa đổi, bổ sung năm 2020 quy định như sau: 

Điều 98. Tiền lương làm thêm giờ, làm việc vào ban đêm: 
1. Người lao động làm thêm giờ được trả lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương thực trả theo công việc đang làm như sau: 
a) Vào ngày thường, ít nhất bằng 150%;
b) vào ngày nghỉ hàng tuần, ít nhất bằng 200%; 
c) Vào ngày nghỉ lễ, tết, ngày nghỉ có hưởng lương, ít nhất bằng 300% chưa kể tiền lương ngày lễ, tết, ngày nghỉ có hưởng đối với người lao động hưởng lương ngày. 
2. Người lao động làm việc vào ban đêm thì được trả thêm ít nhất bằng 30% tiền lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương thực trả theo công việc của ngày làm việc bình thường. 
3. Người lao động làm việc thêm giờ vào ban đêm thì ngoài việc trả lương theo quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này, người lao động còn được trả thêm 20% tiền lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương theo công việc làm vào ban ngày của ngày làm việc bình thường hoặc của ngày nghỉ hàng tuần hoặc của ngày nghỉ lễ, tết. 
4. Chính phủ quy định chi tiết Điều này. 

Như vậy, theo quy định trên, người lao động đi làm dịp lễ thì được hưởng mức lương như sau: 

- Làm việc vào ban ngày: nhận ít nhất 400% lương

- Làm việc vào ban đêm: nhận ít nhất 490% lương

5.  Tính lương người lao động khi làm việc vào ban ngày các ngày lễ như thế nào? 

- Đối với người lao động hưởng lương theo tháng, tuần giờ: 

Căn cứ khoản 1 Điều 55 Nghị định 145/2020/NĐ-CP quy định đối với người lao động hưởng lương theo thời gian, được trả lương làm thêm giờ khi làm việc ngoài thời giờ làm việc bình thường do người sử dụng lao động quy định theo Điều 105 Bộ luật lao động 2019 và được tính theo công thức sau: 

Tiền lương làm thêm giờ = Tiền lương giờ thực trả của công việc đang làm vào ngày làm việc bình thường x Mức ít nhất 150% hoặc 200% hoặc 300% x số giờ làm thêm.

Trong đó: Trường hợp người lao động làm việc theo chế độ hưởng lương theo tháng, tuần, giờ thì vào ngày nghỉ lễ, tết, ngày nghỉ có hưởng lương, người lao động sẽ được nhận lương ít nhất bằng 300% so với tiền lương giờ thực trả của công việc đang làm vào ngày bình thường, áp dụng đối với giờ làm thêm vào ngày nghỉ lễ, tết, ngày nghỉ có hưởng lương, chưa kể tiền lương của ngày nghỉ lễ, tết, ngày nghỉ có hưởng lương đối với người lao động hưởng lương ngày. 

- Đối với người lao động hưởng lương theo sản phẩm: 

Theo khoản 2 Điều 55 Nghị định 145/2020/NĐ-CP, trường hợp người lao động hưởng lương theo sản phẩm, được trả lương làm thêm giờ khi làm việc ngoài giờ làm việc bình thường để làm thêm số lượng, khối lượng sản phẩm ngoài số lượng, khối lượng sản phẩm theo định mức lao động theo thỏa thuận với người sử dụng lao động và được tính theo công thức sau: 

Tiền lương làm thêm giờ = Đơn giá tiền lương sản phẩm của ngày làm việc bình thường x Mức ít nhất 150% hoặc 200% hoặc 300% x Số sản phẩm làm thêm 

Trong đó: Người lao động hưởng ít nhất bằng 300% so với đơn giá tiền lương sản phẩm của ngày làm việc bình thường, áp dụng đối với sản phẩm làm thêm vào ngày nghỉ lễ, tết, ngày nghỉ có hưởng lương. 

 Trên đây là phần giải đáp về các quy định pháp luật liên quan tới chủ để Người lao động có được nghỉ làm vào ngày lễ Phật đản không? Nếu bạn đọc có thắc mắc cần được tư vấn thì có thể liên hệ qua số tổng đài: 1900.6162 hoặc qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ.