Những trường hợp nào điện lực được quyền cắt điện?

1. Trường hợp cắt điện do ngừng hoặc giảm mức cung cấp điện không khẩn cấp

Căn cứ theo quy định tại Điều 27 Luật Điện lực năm 2004 thì bên bán điện được ngừng cung cấp điện trong trường hợp ngừng hoặc giảm mức cung cấp điện, cụ thể như sau:

- Trong trường hợp không phải là tình huống khẩn cấp, việc ngưng hoặc giảm mức cung cấp điện được thực hiện như sau:

+ Bên bán điện phải thông báo cho bên mua điện trước ít nhất 05 ngày so với thời điểm dự kiến ngưng cung cấp điện. Thông báo này phải được tiến hành trong ba ngày liên tiếp qua các phương tiện thông tin đại chúng hoặc các kênh thông tin khác. Điều này đảm bảo rằng bên mua điện có đủ thời gian để chuẩn bị và đối phó với việc ngừng hoặc giảm mức cung cấp điện.

+ Nếu bên mua điện không thanh toán tiền điện và đã nhận được thông báo từ bên bán điện hai lần, thì sau mười lăm ngày kể từ ngày thông báo lần đầu tiên, bên bán điện được quyền ngưng cung cấp điện. Trước khi thực hiện việc ngưng cung cấp, bên bán điện phải thông báo cho bên mua điện trước ít nhất 24 giờ và không chịu trách nhiệm về bất kỳ tổn thất nào phát sinh do việc ngưng cung cấp điện này gây ra. 

Các quy định này giúp đảm bảo sự minh bạch và công bằng trong việc xử lý các trường hợp không phải là khẩn cấp liên quan đến việc ngưng cung cấp điện, đồng thời cung cấp cơ hội cho bên mua điện để thực hiện các biện pháp cần thiết để tránh việc bị ngừng cung cấp điện.

- Trường hợp việc ngưng hoặc giảm mức cung cấp điện thực hiện trong tình huống khẩn cấp do sự cố hoặc sự kiện bất khả kháng mà bên bán điện không thể kiểm soát, có thể gây ra nguy cơ nghiêm trọng đến an toàn của con người, thiết bị hoặc đe dọa đến hệ thống điện, thì đơn vị phát điện, truyền tải điện, phân phối điện có quyền ngừng cung cấp điện cho bên mua điện để giải quyết vấn đề. Tuy nhiên, việc ngừng cung cấp điện cũng ảnh hưởng đến người tiêu dùng và các doanh nghiệp, do đó cần có các quy định và biện pháp phù hợp để thông báo và giải quyết vấn đề một cách có hiệu quả. Thông báo về nguyên nhân của sự cố và thời gian dự kiến để khôi phục cung cấp điện là cực kỳ quan trọng để người tiêu dùng và doanh nghiệp có thể lên kế hoạch và thực hiện các biện pháp phòng tránh hoặc khắc phục tình huống. Trong vòng 24 giờ kể từ thời điểm ngưng cung cấp, họ phải thông báo cho bên mua điện về nguyên nhân và dự kiến thời gian khôi phục cung cấp điện. Điều này giúp giảm thiểu tác động tiêu cực đến các hoạt động hàng ngày của họ và hỗ trợ quá trình khôi phục hệ thống điện một cách nhanh chóng và hiệu quả.

2. Trường hợp cắt điện do bên mua điện có hành vi vi phạm

Căn cứ theo quy định tại Điều 14 Nghị định 137/2013/NĐ-CP thì bên bán điện cũng được quyền cắt điện trong trường hợp bên mua điện có các hành vi vi phạm như sau:

+ Gây hỏng hóc hoặc phá hoại các trang thiết bị điện, thiết bị đo lường điện và cơ sở hạ tầng điện lực. Điều này có thể dẫn đến sự cố nguy hiểm như ngắn mạch, chập điện, hoặc thậm chí là các vụ tai nạn có thể gây tổn thương cho người và tài sản. Do đó, bên bán điện có quyền cắt điện để ngăn chặn hành vi này và đảm bảo an toàn cho hệ thống điện và người dùng điện khác.

+ Vi phạm các quy định về an toàn trong các hoạt động phát điện, truyền tải điện, phân phối điện và sử dụng điện. Vi phạm các quy định an toàn có thể bao gồm việc không tuân thủ các quy định về cách thức vận hành an toàn của các thiết bị điện, không đảm bảo các biện pháp an toàn khi thực hiện các công việc liên quan đến điện, sử dụng thiết bị không an toàn hoặc hỏng hóc, và các hành vi đe dọa tính mạng và tài sản của người khác.

+ Gây cản trở cho việc kiểm tra hoạt động của hệ thống điện và việc sử dụng điện. Kiểm tra hoạt động của hệ thống điện và việc sử dụng điện là quan trọng để đảm bảo an toàn và hiệu suất của hệ thống, cũng như để đảm bảo rằng các biện pháp an toàn được thực hiện đúng cách. Các hành vi gây cản trở có thể bao gồm việc không cho phép nhân viên kiểm tra hoặc bảo dưỡng hệ thống điện, can thiệp vào quá trình kiểm tra hoặc sửa chữa của các nhân viên chuyên nghiệp, hoặc tạo ra các tình huống nguy hiểm hoặc không an toàn để thực hiện các công việc liên quan đến điện.

+ Tiến hành trộm cắp điện. Trộm cắp điện không chỉ là vi phạm pháp luật mà còn gây ra nguy cơ cháy nổ, gây thất thoát tài nguyên điện và gây tổn hại cho hệ thống điện cũng như cộng đồng. Bên bán điện có thể cắt điện đối với bên mua điện nếu họ phát hiện bất kỳ hành vi trộm cắp điện nào. Các biện pháp bảo vệ chống lại trộm cắp điện thường bao gồm việc lắp đặt các thiết bị bảo vệ và giám sát, hợp tác với cơ quan thực thi pháp luật để truy cứu trách nhiệm pháp lý và tăng cường giáo dục cộng đồng về hậu quả của hành vi trộm cắp điện.

+ Sử dụng điện để bẫy hoặc bắt động vật, hoặc sử dụng điện làm phương tiện bảo vệ, trừ khi có quy định khác tại Điều 59 của Luật Điện lực. Đây là hành vi không chỉ gây nguy hiểm cho động vật mà còn tiềm ẩn rất nhiều rủi ro cho con người và môi trường. Các hành vi như vậy không chỉ là vi phạm pháp luật mà còn làm tổn thương đến sự sống và sức khỏe của các sinh vật.

+ Vi phạm các quy định về bảo vệ hành lang an toàn của lưới điện, khoảng cách an toàn đối với đường dây và trạm biến áp. Các quy định này thường được thiết lập để đảm bảo an toàn cho người lao động, bảo vệ cơ sở hạ tầng điện và ngăn chặn nguy cơ cháy nổ hoặc sự cố khác. Vi phạm các quy định này có thể bao gồm việc xây dựng hoặc đặt các cấu trúc, vật liệu, hoặc thiết bị gần quá mức an toàn đối với đường dây điện hoặc trạm biến áp, vi phạm các quy định về khoảng cách an toàn trong quá trình thi công, hoặc can thiệp vào hành lang an toàn của lưới điện mà không có sự cho phép hoặc không tuân thủ các quy định an toàn.

3. Xử lý trong trường hợp điện lực cắt điện sai quy định

Dựa trên các điểm quy định của Nghị định 134/2013/NĐ-CP (được sửa đổi bởi Nghị định 17/2022/NĐ-CP), vi phạm các quy định về bán lẻ điện và phân phối điện sẽ bị xử phạt như sau:

- Vi phạm các quy định về bán lẻ điện: Bán sai giá điện so với quy định của cơ quan có thẩm quyền: Phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 60.000.000 đồng; Thực hiện không đúng quyền hạn về ngừng, giảm mức cung cấp điện; không thông báo hoặc thực hiện không đúng nội dung thông báo theo Quy định về trình tự ngừng, giảm mức cung cấp điện do Bộ Công Thương ban hành.

- Vi phạm các quy định về phân phối điện: Thực hiện không đúng quyền hạn về ngừng, giảm mức cung cấp điện; không thông báo hoặc thực hiện không đúng nội dung thông báo theo Quy định về trình tự ngừng, giảm mức cung cấp điện do Bộ Công Thương ban hành: Phạt tiền từ 60.000.000 đồng đến 80.000.000 đồng. 

Như vậy, tùy thuộc vào từng hành vi vi phạm, đơn vị phân phối điện sinh hoạt sẽ bị xử phạt hành chính theo các mức sau đây: Phạt từ 50.000.000 đồng đến 60.000.000 đồng cho việc cắt điện sinh hoạt của người dân mà không có thông báo hoặc thực hiện không đúng nội dung thông báo từ đơn vị bán lẻ điện. Xử phạt từ 60.000.000 đồng đến 80.000.000 đồng cho việc không thông báo hoặc thực hiện không đúng nội dung thông báo đối với cắt điện sinh hoạt của người dân từ đơn vị phân phối điện.

Lưu ý rằng, các mức xử phạt hành chính chỉ áp dụng đối với cá nhân vi phạm. Trong trường hợp tổ chức vi phạm, mức xử phạt hành chính sẽ được tăng gấp đôi so với cá nhân.

Ngoài ra, quý bạn đọc có thể tham khảo thêm bài viết Hợp đồng mua bán điện phục vụ sinh hoạt phải lập thành mấy bản?. Nếu có bất cứ vấn đề pháp lý nào cần hỗ trợ, vui lòng liên hệ tới bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua số điện thoại: 1900.6162 hoặc gửi yêu cầu tới địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn. Trân trọng!