1. Tìm hiểu về phá cố chỉ là cây gì?
Phá cố chỉ, còn được biết đến với tên gọi khác là Bổ cốt chi hay Đậu miêu, là một loại cây thuộc họ Đậu, có tên khoa học là Cullen corylifolium (L.) Medik. Đây là một loại cây nhỏ, cao khoảng 0,3-1m, mọc hàng năm. Thân cây được phủ bởi lớp lông nhỏ màu trắng. Lá cây có hình trứng, đáy lá tròn, mép có răng cưa và mọc so le nhau. Hoa của phá cố chỉ mọc thành chùm dài khoảng 6-10cm ở kẽ lá. Quả của cây có hình trứng, màu đen, kích thước chiều dài khoảng 5mm và rộng 3mm. Hạt của cây có màu đen hoặc nâu, hình trứng dẹt hoặc hình thận, và trên bề mặt hạt có vân hình những hạt nhỏ giữa hơi lõm.
Phá cố chỉ có nguồn gốc từ Ấn Độ và mọc ở Việt Nam, tuy nhiên, hiện tại nó ít được khai thác. Gần đây, người ta đã nhập khẩu từ Trung Quốc và trồng nhiều ở một số tỉnh của nước ta. Việc gieo hạt thường được thực hiện vào mùa xuân, mỗi hạt được gieo cách nhau khoảng 10-30cm và được phủ một ít đất lên trên. Sau khoảng nửa tháng, cây sẽ mọc lên khỏe mạnh. Quả của cây chín vào mùa thu và sau đó được hái về để phơi khô. Sau khi phơi khô, quả được đập để lấy hạt và sau đó được sảy sạch vỏ và đất cát. Khi sử dụng, hạt phá cố chỉ có thể được để nguyên hoặc sao và tẩm muối trước khi sao khô.
Trong hạt phá cố chỉ, có khoảng 20% chất dầu, một ít tinh dầu và các chất như isopsoralen (angelixin), psoralen, ancaloit, glucozit và 9,2% chất nhựa. Tinh dầu có tác dụng chống lại vi khuẩn streptococcus trên da và được sử dụng trong việc điều trị bệnh bạch biến, do nó kích thích sự bài tiết các sắc tố đen. Ngoài ra, phá cố chỉ còn có tác dụng làm tim co bóp mạnh hơn, tăng lưu lượng máu đối với động mạch vành và các vi huyết quản; nó cũng có tác dụng ức chế một số loại vi khuẩn như liên cầu khuẩn, tụ cầu vàng, Staphylococcus, trực khuẩn lao và các loại virus phổ biến khác.
2. Phá cố chỉ có tác dụng tuyệt vời gì?
Phá cố chỉ, còn được gọi là Bổ cốt chi hoặc Đậu miêu, là một loại dược liệu có vị cay, đắng và tính đại ôn. Trong y học dân gian, loại dược liệu này được sử dụng như một loại thuốc bổ cho người già yếu, đau lưng, mỏi gối, tiểu tiện nhiều và hoạt tinh. Ngoài ra, phụ nữ cũng sử dụng phá cố chỉ để điều trị các vấn đề liên quan đến khí hư và kinh nguyệt không đều. Bộ phận của cây được sử dụng làm thuốc là hạt, sau khi đã phơi khô, có thể sử dụng hạt sống hoặc chế biến bằng một số phương pháp như sao, chích muối hoặc chích rượu.
Phương pháp sao phá cố chỉ đơn giản là đun nóng hạt dược liệu nhỏ lửa cho đến khi chúng có màu vàng và phát ra mùi thơm.
Phương pháp chích muối phá cố chỉ bao gồm việc trộn đều 10kg hạt phá cố chỉ với 0,2kg nước muối. Hạt dược liệu được để trong hỗn hợp nước muối khoảng một giờ để chúng ngấm nước muối rồi sau đó được sao nhỏ lửa để hạt phồng. Có thể trước khi ngâm hạt phá cố chỉ này vào nước muối, người ta cũng ngâm chúng trong rượu trong 12 giờ, sau đó mới ngâm vào nước muối. Sau khi ngâm và phồng, hạt được vớt ra và phơi khô trước khi tẩm muối.
Phương pháp chích rượu phá cố chỉ đơn giản là ngâm 10kg hạt dược liệu này trong 2 lít rượu, để khoảng 1 giờ để chúng hút hết rượu, sau đó sao nhỏ lửa cho đến khi chúng có mùi thơm.
.jpg)
3. Một số bài thuốc chữa bệnh sử dụng phá cố chỉ
Phá cố chỉ, một loại dược liệu có tác dụng đại ôn, đã được sử dụng trong các bài thuốc dân gian để điều trị một số bệnh như viêm phế quản, bạch biến và di tinh. Dưới đây là một số bài thuốc từ phá cố chỉ mà bạn có thể tham khảo.
Bài thuốc chữa viêm phế quản mạn tính, tức ngực, khó thở
Nguyên liệu: phá cố chỉ, thỏ ty tử, hồ đào nhục, nhũ hương, trầm hương, mỗi loại 6g cùng mật ong
Cách chế biến: Hoàn thành hoặc sắc uống trong ngày.
Bài thuốc chữa bệnh bạch biến
Nguyên liệu: Hạt phá cố chỉ được giã hoặc đập nhuyễn, thêm một lượng cồn etylic 30 độ, ngâm từ 3-4 tuần. Dùng dịch này để chấm lên vùng da bị bệnh.
Bài thuốc trị tiểu tiện nhiều lần
Nguyên liệu: phá cố chỉ (chích muối), đồng lượng, tiểu hồi vi sao. Tán nhuyễn tất cả các nguyên liệu thành bột mịn.
Liều dùng: Uống 2 lần/ngày, mỗi lần 3-5g, uống trước bữa ăn 1 giờ.
Bài thuốc trị không tự chủ được tiểu tiện
Nguyên liệu: phá cố chỉ (chích muối), thục địa, kim anh, khiếm thực, ngưu tất mỗi loại 12g; phục linh, trạch tả, phụ tử chế, tang phiêu tiêu mỗi loại 8g; hoài sơn 16g; nhục quế 4g.
Cách chế biến: Sắc uống 1 thang/ngày, chia thành 3 lần, uống sau bữa ăn 1,5-2 giờ. Có thể sử dụng dược liệu phá cố chỉ để trị đái dầm bằng cách, sau khi chích muối, nghiền nhuyễn thành bột mịn, uống 2 lần/ngày, mỗi lần 3-5g.
Trị liệt dương, di tinh, tiểu tiện không tự chủ, đau lưng gối đau
Nguyên liệu: phá cố chỉ (chích muối) 12g; hồ đào nhục (nhân hạt óc chó), ba kích, đương quy, thục địa, đều chích rượu, mỗi loại 10g; nhục quế, tiểu hồi, mỗi loại 6g.
Cách chế biến: Tán nhuyễn tất cả các nguyên liệu thành bột mịn, uống 20g/ngày, chia thành 3 lần. Có thể ngâm rượu uống hoặc sắc uống.
Trị tiêu chảy mạn tính
Nguyên liệu: phá cố chỉ, hoài sơn, sâm bố chính, tục đoạn mỗi loại 12g; nhục quế, trần bì, can khương, nam mộc hương, sa nhân mỗi loại 8g.
Cách chế biến: Tán nhuyễn tất cả các nguyên liệu thành bột mịn, uống 20g/ngày chia 2-3 lần, uống trước bữa ăn 1 giờ.
Trị thiếu máu nguyên nhân do tủy xương
Nguyên liệu: phá cố chỉ, hà thủ ô đỏ (chế), hoàng tinh, thỏ ty tử, đảng sâm, lộc giác mỗi loại 20g; phục linh, đương quy, đại táo mỗi loại 12g; lộc nhung 4g.
Cách chế biến: Sắc uống 1 thang/ngày, chia thành 3 lần, uống sau bữa ăn 1,5-2 giờ.
Qua những bài thuốc trên, chúng ta có thể thấy rằng phá cố chỉ được sử dụng trong nhiều bài thuốc dân gian để điều trị các bệnh lý khác nhau. Tuy nhiên, trước khi sử dụng bất kỳ bài thuốc nào, chúng ta nên tìm hiểu kỹ về công dụng, liều lượng và cách chế biến của từng loại thuốc, đồng thời cần tham khảo ý kiến của chuyên gia y tế để đảm bảo an toàn và hiệu quả trong quá trình điều trị.
4. Khi sử dụng phá cố chỉ cần lưu ý điều gì
Phá cố chỉ, một loại dược liệu có tác dụng đại ôn, đã được sử dụng trong các bài thuốc dân gian để điều trị một số bệnh như viêm phế quản, bạch biến và di tinh. Tuy nhiên, khi sử dụng phá cố chỉ, cần lưu ý một số điểm quan trọng để đảm bảo an toàn và hiệu quả trong quá trình điều trị.
Trước hết, những người bị viêm loét dạ dày, viêm đường tiêu hóa nên tránh sử dụng phá cố chỉ. Dược liệu này có tác dụng hoạt huyết, có thể gây nguy hiểm cho người bệnh, đặc biệt là trong các trường hợp có nguy cơ xuất huyết, trĩ xuất huyết, rong kinh hoặc băng huyết ở phụ nữ. Việc sử dụng phá cố chỉ trong những trường hợp này có thể gây ra tình trạng tổn thương và gia tăng nguy cơ mắc phải các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng.
Khi sử dụng phá cố chỉ dưới dạng bôi ngoài, cũng cần tuân thủ một số nguyên tắc quan trọng. Đầu tiên, không nên sử dụng dung dịch phá cố chỉ quá đặc hoặc bôi quá nhiều lần trong ngày. Việc sử dụng dung dịch quá đặc có thể gây rộp da, gây đau và kích ứng cho vùng da được bôi. Thay vào đó, nên tuân thủ đúng liều lượng và tần suất được chỉ định trong hướng dẫn sử dụng để đảm bảo hiệu quả và tránh các tác dụng phụ không mong muốn.
Ngoài ra, trước khi sử dụng phá cố chỉ hoặc bất kỳ loại thuốc nào khác, nên tham khảo ý kiến của chuyên gia y tế. Chuyên gia sẽ có kiến thức và kinh nghiệm để đánh giá tình trạng sức khỏe của bạn và đưa ra lời khuyên phù hợp về việc sử dụng phá cố chỉ. Họ cũng có thể cung cấp thông tin về tương tác thuốc, đảm bảo an toàn khi sử dụng phá cố chỉ kết hợp với các loại thuốc khác mà bạn đang dùng.
Tóm lại, phá cố chỉ là một loại dược liệu có nhiều tác dụng trong điều trị một số bệnh lý. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng không phải ai cũng phù hợp để sử dụng phá cố chỉ và cần tuân thủ đúng liều lượng và cách sử dụng. Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, hãy luôn tham khảo ý kiến của chuyên gia y tế trước khi sử dụng phá cố chỉ hoặc bất kỳ loại thuốc nào khác.
Xem thêm >>> Cây phòng phong có tác dụng gì theo như kinh nghiệm dân gian?
