1. Người nào được coi là phạm nhân?

Theo quy định của Luật thi hành án hình sự 2019hiện hành tại khoản 2 Điều 3 thì phạm nhân là người đang chấp hành án phạt tù có thời hạn, tù chung thân.

Có thể thấy phạm nhân là những người đang thi hành hình phạt tù có thời hạn hoặc tù chung thân. Vì vậy, phạm nhân là những cá nhân đang phải thực hiện bản án/phán quyết của Toà án về hình phạt tù đối với hành vi phạm tội của mình. Họ là người bị tước mất quyền tự do, bị quản chế, và bị hạn chế một số quyền khác của bản thân. Với quy định mang tính khoan hồng, Nhà nước ta không tước bỏ hoàn toàn quyền lợi của người phạm nhân nên nhà nước đã tạo điều kiện với quy định cho phép người thân thăm gặp và cho người phạm nhân nhận quà từ gia đình. Bởi vậy, việc họ được gặp người thân, họ hàng, người nhà phải tuân theo quy định của pháp luật về thời gian, địa điểm, tần suất thăm gặp,...

2. Quy định của pháp luật về việc thăm gặp và nhận quà đối với phạm nhân

2.1 Đối với phạm nhân thông thường

Dựa trên quy định của Điều 3 Thông tư 14/2020/TT-BCA cùng khoản 1 Điều 52 Luật thi hành án hình sự 2019, quy định về chế độ thăm gặp phạm nhân như sau:

- Phạm nhân được gặp thân nhân 01 lần/ 1 tháng và mỗi lần gặp không được quá 01 giờ gặp mặt;

- Việc gặp mặt phải được dựa trên kết quả: xếp loại chấp hành án, yêu cầu giáo dục cải tạo phạm nhân, thành tích trong quá trình lao động, học tập của phạm nhân;

- Trường hợp có thể kéo dài thời gian gặp với điều kiện:

Không quá 03 giờ/ lần;
phạm nhân được gặp vợ/chồng ở phòng riêng nhưng không quá 24 giờ/lần.

2.2 Đối với phạm nhân là người dưới 18 tuổi

Tương tự như quy định đối với phạm nhân thông thường, phạm nhân là người dưới 18 tuổi cũng phải chấp hành các quy định như trên:

- Phạm nhân được gặp người thân tối đa là 03 lần/tháng và mỗi lần gặp không quá 03 giờ/lần;

- Căn cứ vào kết quả xếp loại chấp hành án, kết quả yêu cầu giáo dục. cải tạo, kết quả của thành tích lao động, kết quả học tập của phạm nhân mà phạm nhân có thể kéo dài thời gian gặp thân nhân không quá 24 giờ.

- Bên cạnh đó, phạm nhân lập công hoặc được khen thưởng bằng cách tăng số lần gặp thân nhân thêm 01lần/tháng. Ngược lại, khi vi phạm nội quy tại cơ sở giam giữ thì phạm nhân chỉ được gặp thân nhân 02 lần/tháng và mỗi lần không quá 01 giờ.

2.3 Quy định về những thân nhân được gặp phạm nhân

Dựa trên Điều 4 Thông tư 14/2020/TT-BCA đã liệt kê cụ thể những người là thân được gặp phạm nhân là :

- Ông, bà nội; Ông, bà ngoại;

- Bố, mẹ đẻ; Bố, mẹ vợ (hoặc chồng);

- Bố, mẹ nuôi hợp pháp;

- Vợ, chồng;

- Con đẻ, con dâu, con rể, con nuôi hợp pháp;

- Anh, chị em vợ (hoặc chồng); Anh, chị, em ruột, dâu, rể;

- Cô, dì, chú, bác, cậu, cháu, ruột.

Và quy định mỗi lần gặp mặt tối đa không quá 03 thân nhân, đối với trường hợp đặc biệt do yêu cầu giáo dục cải tạo, phạm nhân có thể gặp là 05 thân nhân mỗi lần gặp và phải đảm bảo là việc gặp không gây ảnh hưởng đến an ninh trật tự, an toàn của cơ sở giam giữ.

Đặc biệt đối với đại diện cơ quan, tổ chức, cá nhân khác đề nghị được gặp thân nhân phải được Thủ trưởng cơ sở tạm giam phạm nhân xét duyệt, giải quyết nếu xét thấy phù hợp với lợi ích của phạm nhân, yêu cầu quản lý, giáo dục, cải tạo phạm nhân và phòng, chống tội phạm.

3. Quy định về chế độ nhận quà của phạm nhân

Theo đó tại quy định tại Điều 52 Luật thi hành án hình sự 2019, phạm nhân được nhận những đồ sau:

- Thư;

- Tiền;

- Đồ vật, trừ đồ vật thuộc danh mục cấm theo Điều 3 Thông tư 10/2020/TT-BCA. Cụ thể là:

Vũ khí bao gồm: vũ khí quân dụng, súng săn, vũ khí thô sơ, vũ khí thể thao có tính năng, tác dụng tương tự; vật liệu nổ;
Công cụ hỗ trợ: các loại súng dùng để bắn ra đạn nhựa, cao su, hơi cay, hơi ngạt, chất độc, chất gây mê, tia laze, pháo hiệu các loại, từ trường cùng các loại đạn được sử dụng cho các loại súng trên; Các công cụ xịt hơi cay, hơi gây ngạt, chất độc, chất gây mê, chất gây ngứa;
Các loại lựu đạn khói, lựu đạn cay, quả nổ; Dùi cui điện, dùi cui cao su, dùi cui kim loại, bàn chông, dây đinh gai, áp giáp, găng tay điện, găng tay bắt dao, mũ chống đạn và các công cụ hỗ trợ khác;
Các loại chất gây mê, chất độc, chất gây cháy, chất phóng xạ, hoá chất, độc dược;
Chất ma tuý, tiền chất của ma tuý, thuốc gây nghiệm và thuốc hướng thần;
Các loại thuốc chữa bệnh, phòng bệnh, thực phẩm chức năng chưa được sự đồng ý của thủ trưởng cơ sở giam giữ;
Rượu bia và các chất kích thích khác;
Các loại thẻ thanh toán bằng hình thức điện tử, ngoại tệ, giấy tờ có giá, vàng, bạc, đá quý, kim loại quý;
Các giấy tờ khác như: Căn cước công dân, chứng minh thư, hộ chiếu, sổ hộ khẩu, giấy chứng nhận nghề nghiệp, bằng cấp, chứng chỉ và các loại giấy tờ chứng nhận khác;
Các loại thiết bị thông tin liên lạc cá nhân, phương tiện ghi âm, ghi hình;
Các loại sách báo, án phẩm bằng tiếng nước ngoài, tôn giáo, tín ngưỡng chưa được qua kiểm duyệt, tranh ảnh, phim, băng đĩa có nội dung mê tín dị đoan, phản động, đồi truỵ; Các loại bài lá, sách, báo, ấn phẩm, tài liệu gây ảnh hưởng xấu đến công tác quản lý, giáo dục phạm nhân;
Các loại đồ vật khác có thể gây mất an ninh, an toàn cơ sở giam giữ và gây nguy hại cho bản thân phạm nhân và người khác hay gây ảnh hưởng đến vệ sinh môi trường hay sử dụng vào các mục đích nhằm đánh bạc.

Đặc biệt, tại các quy định trên, tiền gửi cho phạm nhân phải gửi trại giam, trại tạm giam, cơ quan thi hành án án hình sự thuộc Cơ quan Công an cấp quận/huyện thực hiện quản lý. Đồng thời việc nhận quà, quản lý, sử dụng đồ vật và tiền của phạm nhân do trại giam, tạm giam, cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp quận/huyện thực thi theo quy định tại căn cứ là Điều 18 Luật thi hành án năm 2019.

Do đó, mỗi lần nhận quà, đồ phạm nhân được nhận không quá 02 lần/tháng qua đường bưu chính hay do thân nhân đưa đến, không quá 03kh/lần và gửi mỗi lần không quá 06kg/lần.

4. Đối với chế độ nhận, gửi thư liên lạc của phạm nhân

Việc nhận, gửi thư liên lạc của phạm nhân sẽ được thực hiện theo hai chiều, phạm nhận có thể gửi thư cho người nhà và người lại. Đồng thời đó, có các quy định cụ thể về việc này như quy định tại Điều 42 Luật thi hành án 2019:

- Mỗi tháng phạm nhân được gửi 02 lá thư/ tháng;

- Nội dung bức thư phải được Giám thị trại giam, trại tạm giam, Thủ trưởng cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp quận/huyện kiểm tra và xét duyệt thư;

- Theo đó, phạm nhân được liên lạc điện thoại trong nước với người nhà mỗi tháng 01 lần và không quá 10 phút mỗi lần, trừ trường có hoàn cảnh cấp bách xảy ra.

- Việc liên lạc này của phạm nhân phải được Giám thị trại giam, trại tạm giam, Thủ trưởng cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp huyện/quận thực hiện xem xét, quyết định và kiểm soát.

5. Quy định về việc xử phạt phạm nhân vi phạm

Với những trường hợp vi phạm quy định, nội quy của trại giam, trại tạm giam sẽ có hình thức kỷ luật phù hợp với mỗi vi phạm theo Điều 20 Nghị định 133/2020/NĐ-CP:

- Phạm nhân vi phạm đều phải xem xét, chịu mức xử lý kỷ luật kịp thời, nghiêm minh, đúng pháp luật. Mỗi hành vi vi phạm chỉ bị xử lý một lần bằng một hình thức tương ứng;

- Đối với trường hợp vi phạm có nhiều hành vi vi phạm thì phạm nhân đó sẽ được áp dụng chung một hình thức và không tách riêng từng hành vi vi phạm để xử lý với các hình thức kỷ luật khác nhau.

- Hay trong trường hợp có nhiều phạm nhân vi phạm thì mỗi phạm nhân sẽ đều chịu hình thức kỷ luật tương xứng với hành vi vi phạm của mình.

Trên đây là bài viết tham khảo của công ty Luật Minh Khuê về " Phạm nhân được nhận quà gì?". Mọi thắc mắc chưa rõ hoặc có nhu cầu hỗ trợ các vấn đề pháp lý khác, quý khách vui lòng liên hệ với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại 24/7, gọi ngay tới số: 19006162 hoặc gửi email trực tiếp tại: lienhe@luatminhkhue.vnđể được giải đáp.