Khi áp dụng tình tiết “hành hung để tẩu thoát” (điểm đ Khoản 2 Điều 171; điểm a Khoản 2 Điều 137; điểm đ Khoản 2 Điều 173 Bộ luật hình sự năm 2015) cần chú ý:
- Phạm tội thuộc trường hợp “hành hung để tẩu thoát” là trường hợp mà người phạm tội chưa chiếm đoạt được tài sản hoặc đã chiếm đoạt được tài sản, nhưng bị phát hiện và bị bắt giữ hoặc bị bao vây bắt giữ thì đã có những hành vi chống trả lại người bắt giữ hoặc người bao vây bắt giữ như đánh, chém, bắn, xô ngã... nhằm tẩu thoát.
- Nếu người phạm tội chưa chiếm đoạt được tài sản hoặc đã chiếm đoạt được tài sản, nhưng đã bị người bị hại hoặc người khác giành lại, mà người phạm tội tiếp tục dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực ngay tức khắc tấn công người bị hại hoặc người khác nhằm chiếm đoạt cho được tài sản, thì trường hợp này không phải là “hành hung để tẩu thoát” mà đã có đầy đủ các dấu hiệu cấu thành tội cướp tài sản.
1. Điểm giống nhau
Đều là những tội phạm mà người thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản không phải bằng cách dùng vũ lực hay đe dọa dùng vũ lực ngay tức khắc nhưng người phạm tội khi bị phát hiện đã sử dụng các thủ đoạn này để tẩu thoát hay để cố giữ tài sản.
2. Điểm khác nhau
2.1 Mục đích dùng vũ lực của người phạm tội:
* Đối với dấu hiệu “Hành hung để tẩu thoát” ở tội cướp giật tài sản, công nhiên chiếm đoạt tài sản, trộm cắp tài sản mục đích để tẩu thoát (thoát khỏi sự truy đuổi, bắt giữ của người bị hại hoặc người khác).
* Đối với dấu hiệu “Chuyển hóa thành cướp” ở tội cướp giật tài sản, công nhiên chiếm đoạt tài sản, trộm cắp tài sản mục đích nhằm chiếm đoạt bằng được tài sản.
2.2 Về thời điểm thực hiện hành vi phạm tội:
* Đối với dấu hiệu “Hành hung để tẩu thoát” ở tội cướp giật tài sản, công nhiên chiếm đoạt tài sản, trộm cắp tài sản thì không có sự giằng giật tài sản giữa người phạm tội và những người đuổi theo bắt giữ đồng thời có thể có những hành vi chống trả lại người bắt giữ hoặc người bao vây bắt giữ như đánh, đạp, xô ngã... chỉ nhằm mục đích là tẩu thoát chứ không phải có mục đích chiếm bằng được tài sản đã chiếm đoạt được trước đó.
* Đối với dấu hiệu “Chuyển hóa thành cướp” ở tội cướp giật tài sản, công nhiên chiếm đoạt tài sản, trộm cắp tài sản thì có sự giằng giật tài sản giữa người phạm tội và người đuổi bắt đồng thời có những hành vi chống trả lại người bắt giữ hoặc người bao vây bắt giữ như đánh, chém, bắn, xô ngã... nhằm chiếm bằng được tài sản.
2.3 Về trách nhiệm hình sự:
* Đối với dấu hiệu “Hành hung để tẩu thoát” ở tội cướp giật tài sản, công nhiên chiếm đoạt tài sản, trộm cắp tài sản khi truy cứu trách nhiệm hình sự theo khung tăng nặng của tội phạm tương ứng: Điểm đ Khoản 2 Điều 171; điểm a Khoản 2 Điều 137; điểm đ Khoản 2 Điều 173 Bộ luật hình sự năm 2015.
* Đối với dấu hiệu “Chuyển hóa thành cướp” ở tội cướp giật tài sản, công nhiên chiếm đoạt tài sản, trộm cắp tài sản thì truy cứu trách nhiệm hình sự về tội cướp tài sản.
