1. Khái quát về Hà Lan

Hà Lan (tiếng Hà Lan: Nederland, tiếng Anh: Netherlands), gồm 06 hòn đảo thuộc Aruba và lãnh thổ tự trị Netherlands Antilles thuộc Vương quốc Hà Lan trên vùng biển Caribê. Hà Lan nằm ở phía Tây châu Âu, phía Đông giáp với Đức, phía Nam giáp với Bỉ, phía Tây và phía Bắc giáp với Biển Bắc. Quốc gia này là vùng đất thấp phần lớn lãnh thổ nằm ngang bằng hoặc bên dưới mực nước biển thế giới, Hà Lan có khoảng 27% diện tích và 60% dân số nằm ở khu vực có độ cao dưới mực nước biển. Và Amsterdam là thủ đô chính thức được công nhận trong hiến pháp. Den Haag (hay còn gọi là La Haye theo tiếng Pháp) là thủ đô hành chính (nơi hội họp của chính phủ), nơi ở của Nhà vua, và là nơi đặt trụ sở của nhiều đại sứ quán, của Toà án quốc tế.

Hà Lan hay Hòa Lan (tiếng Hà Lan: Nederland là một quốc gia tại Tây Âu. Đây là quốc gia cấu thành chủ yếu của Vương quốc Hà Lan, và còn bao gồm ba lãnh thổ đảo tại Caribe (Bonaire, Sint Eustatius và Saba). Phần thuộc châu Âu của Hà Lan gồm có 12 tỉnh, giáp với Đức về phía đông, Bỉ về phía nam, và biển Bắc về phía tây bắc; có biên giới hàng hải với Bỉ, Anh và Đức. Năm thành phố lớn nhất của Hà Lan là Amsterdam, Rotterdam, Den Haag (La Haye), Utrecht và Eindhoven. Amsterdam là thành phố thủ đô, song trụ sở của nghị viện và chính phủ đặt tại Den Haag. Cảng Rotterdam là cảng lớn nhất châu Âu và là cảng lớn nhất bên ngoài Đông Á. Hà Lan có địa hình thấp và bằng phẳng, chỉ có khoảng 50% diện tích đất nằm cao hơn 1 m so với mực nước biển. Hầu hết diện tích dưới mực nước biển là đất cải tạo. Từ cuối thế kỷ XVI, nhiều khu vực rộng lớn được cải tạo từ biển và hồ, chúng chiếm gần 17% diện tích đất hiện nay của quốc gia. Hà Lan có mật độ dân số trên 400 người/km², nếu không tính mặt nước thì sẽ hơn 500 người/km², thuộc vào hàng các quốc gia có mật độ dân số dày đặc nhất thế giới. Tuy vậy, Hà Lan là quốc gia xuất khẩu nông sản và thực phẩm lớn thứ nhì thế giới, chỉ sau Hoa Kỳ. Hà Lan là quốc gia thứ ba trên thế giới có các đại biểu được bầu cử để kiểm soát hành động của chính phủ; quốc gia này có thể chế dân chủ nghị viện và quân chủ lập hiến từ năm 1848. Hà Lan có lịch sử lâu dài về khoan dung xã hội và thường được nhìn nhận là một quốc gia tự do, Hà Lan đã hợp pháp hoá mại dâm, an tử và hôn nhân đồng giới.

Hà Lan là một thành viên sáng lập của Liên minh châu Âu, Khu vực đồng euro, G-10, NATO, OECD và WTO, nằm trong Khu vực Schengen và Liên minh Benelux. Hà Lan là nơi đặt trụ sở của năm toà án quốc tế như Tòa án Trọng tài thường trực và Tòa án Công lý Quốc tế, trong đó có bốn toà án đặt tại Den Haag, do đó thành phố này được mệnh danh là "thủ đô pháp luật thế giới." Hà Lan đứng thứ hai trong chỉ số tự do báo chí năm 2016 của Phóng viên không biên giới. Hà Lan có nền kinh tế hỗn hợp dựa trên thị trường, đứng thứ 17 về chỉ số tự do kinh tế năm 2013. Hà Lan có GDP bình quân cao thứ 13 thế giới vào năm 2016 theo số liệu của IMF. Năm 2017, Báo cáo Hạnh phúc thế giới của Liên Hợp Quốc xếp Hà Lan đứng thứ sáu, phản ánh chất lượng sinh hoạt cao tại đây. Hà Lan là một nhà nước phúc lợi hào phóng, cung cấp chăm sóc y tế phổ quát, giáo dục công cộng và hạ tầng tốt, và nhiều phúc lợi xã hội.

 

2. Phần lớn lãnh thổ Hà Lan nằm dưới mực nước biển là hậu quả của

Lãnh thổ Hà Lan trước đây là bộ phận đất liền với 3 mặt được bao bọc bởi biển Đại Tây Dương. Vận động kiến tạo đã làm hạ thấp địa hình của đất nước này và làm cho nước biển dâng cao và nhấn chìm phần lớn lãnh thổ Hà Lan (hiện tượng biển tiến).

Vận động theo phương thẳng đứng là vận động nâng lên hạ xuống diễn ra trong một khu vực rộng lớn, làm cho bộ phận này của lục địa được nâng lên, trong khi bộ phận khác bị hạ xuống, kết quả dẫn tới hiện tượng biển tiến và biến thoái.

- Biển tiến là một sự kiện địa chất diễn ra khi mực nước biển dâng tương đối với đất liền và đường bờ biển lùi sâu vào trong đất liền gây ra ngập lụt. Biển tiến có thể làm cho nhấn chìm một vùng đất hoặc tạo các bồn đại dương. Biển tiến và biển thoái có thể do tác động của hoạt động kiến tạo như tạo núi, biến đổi khí hậu như các thời kỳ băng hà hoặc chuyển động đẳng tĩnh khi băng tan hoặc bóc mòn trầm tích. Trong suốt kỷ Creta, tách giãn đáy biển đã tạo ra bồn Đại Tây Dương tương đối nông. Điều này làm giảm khả năng chứa của bồn đại dương trên thế giới và làm dâng mực nước biển trên toàn cầu. Do hậu quả của nước biển dâng, các đại dương tiến vào hầu hết phần miền trung Bắc Mỹ và tạo ra đường biển nội địa phía tây (Western Interior Seaway) từ vịnh Mexico đến Bắc Băng Dương.

Vì sao lãnh thổ Hà Lan liên tục thay đổi hình dạng:

Không lãnh thổ nước nào thay đổi nhiều như Hà Lan, nếu tiếp tục lấn biển họ có thể nối lại biên giới với Anh như hơn 8.000 năm trước. Tên gọi tiếng Anh của Hà Lan là "Netherlands" xuất phát từ tiếng Hà Lan, có nghĩa là "vùng đất thấp". Điều đó không sai, khi 26% diện tích quốc gia châu Âu nhỏ bé này nằm dưới mực nước biển. Một hệ thống đê điều, đụn cát và thoát nước phức tạp đã bảo vệ các cánh đồng và thành phố của Hà Lan khỏi Biển Bắc, phía bắc Đại Tây Dương. Trong hàng nghìn năm qua, Vương quốc Hà Lan đã nhiều lần vẽ lại bản đồ quốc gia.

- Chính người Hà Lan tạo ra Hà Lan: Gần 7.770 km2 đất nông nghiệp tươi tốt hiện tại của Hà Lan là phần chìm dưới biển vào năm 1200. Khi đó, Amsterdam là một đầm lầy than bùn, còn Rotterdam là một vùng đồng bằng ngập lụt. Tuy nhiên, các kỹ sư của quốc gia này là bậc thầy trong lĩnh vực thoát nước các vùng ngập. Họ nghĩ ra phương pháp “đất lấn biển”: xây đê chắn biển rồi rút nước khỏi những vùng đất. Người dân ở đây còn có câu "Chúa tạo ra trái đất, nhưng chính người Hà Lan đã tạo ra Hà Lan". 

- Biến biển thành đất: Không quốc gia nào có hình dáng thay đổi qua nhiều thế kỷ hơn Hà Lan. Ví dụ, Zeeland là một tỉnh cực tây của đất nước này, và cái tên của nó nghĩa đen là "đất biển", bởi vì vùng đất này chủ yếu thuộc Biển Bắc cho đến khi các con đê được xây dựng. Ngoài ra, cờ Zeeland còn có hình ảnh của một con sư tử nổi lên từ những ngọn sóng với dòng chữ "Tôi đấu tranh và vươn lên". Hay Flevoland, nằm ở trung tâm Hà Lan, là hòn đảo nhân tạo lớn nhất thế giới. Nó từng thuộc một vùng biển nội địa có tên Zuiderzee cho đến giữa thế kỷ 20.

- “Hoa khổng lồ” có thể bảo vệ vương quốc Hà Lan: Theo số liệu năm 2016, Hà Lan là một trong những quốc gia đông dân nhất châu Âu, với 17 triệu dân. Với dân số đang trên đà phát triển, ngay cả khi mực nước biển dâng cao, cải tạo đất vẫn là vấn đề cần quan tâm. Năm 2008, một Ủy ban của chính phủ Hà Lan từng đề xuất phương án bảo vệ bờ biển bằng một loạt các hòn đảo nhân tạo có hình dạng như những bông hoa tulip khổng lồ. Một số người dùng Internet còn đùa rằng xây đảo nhân tạo hình lá cần sa có thể hiệu quả hơn, theo Condé Nast Traveler.

- Hà Lan từng có biên giới giáp Anh: Về lý thuyết, người Hà Lan có thể tiếp tục khai hoang đất từ đại dương với nguồn năng lượng và mức chi phí đáng kể, cho đến khi lãnh thổ có đường biên giới giáp với Anh một lần nữa. Thực tế, sau Kỷ băng hà cuối cùng, khi mực nước biển hạ xuống, nước Anh từng nối với Hà Lan bởi một khu vực mà các nhà khảo cổ ngày nay gọi là "Doggerland". Doggerland cuối cùng bị ngập lụt vì một trận siêu sóng thần vào khoảng năm 6200 trước Công nguyên - nghĩa là "chiến dịch Brexit" đầu tiên đã diễn ra từ 8.000 năm trước.

Hy vọng bài viết trên của Luật Minh Khuê đã cung cấp cho quý bạn đọc những kiến thức hữu ích. Trân trọng cảm ơn!