Một trong những nhà thơ tiêu biểu cho nền thơ ca hiện đại đó chính là nhà thơ Thanh Hải. Khi nhắc tới ông, ta không thể không nhớ tới tác phẩm Mùa xuân nho nhỏ. Đặc biệt là hai khổ thơ đầu.
1. Phân tích hai khổ đầu mùa xuân nho nhỏ mẫu 1
Thanh Hải là nhà thơ tiêu biểu trong nền thơ ca Việt Nam. Một trong số những tác phẩm ông đã để lại cho bạn đọc đó là bài Mùa Xuân Nho Nhỏ . Tác phẩm đã vẽ lên một bức tranh thiên nhiên đẹp tuyệt vời của mùa xuân Xứ Huế. Qua đó làm nổi bật lên hình ảnh mùa xuân của đất nước. Điều đó được thể hiện rõ nét qua hai khổ thơ đầu.
Mùa Xuân Nho Nhỏ được ra đời trong hoàn cảnh rất đặc biệt trước khi nhà thơ sắp vĩnh biệt cuộc đời. Nhưng ta không hề nhận thấy trong đó là sự đau khổ, buồn bã mà tràn ngập niềm vui tươi về một tương lai tươi sáng hơn
Mọc giữa dòng sông xanh
Một bông hoa tím biếc
Ôi con chim chiền chiện
Hót chi mà vang trời
Mở đầu bài thơ khung cảnh mùa xuân dần được hiện ra với một vẻ đẹp thật bình dị, đơn sơ nhưng không không kém phần sâu sắc. Ở câu thơ đầu tiên, tác giả đã sử dụng biện pháp đảo ngữ động từ "mọc" lên đầu với mục đích tạo nên sự xuất hiện đột ngột giữa dòng sông có một bông hoa tím biếc. Sự đột ngột đấy đã biểu đạt thành công sự thay đổi lớn của đất nước. Mùa xuân đã thực sự trỗi dậy, bừng nở cũng như đất nước đã hòa bình, đi vào sự ổn định. Bông hoa tím kết hợp với màu sắc xanh của sông đã tạo được một nét vẽ hài hòa trong bức tranh mùa xuân của thành phố Huế. Hay bông hoa tím ấy còn tượng trưng cho vẻ đẹp của những người con gái nơi đây. Những cô gái mang vẻ đẹp dịu dàng và nét đẹp thanh cao, nho nhã.
Trong khổ thơ này, tác giả còn sử dụng tiếng chim chiền chiện để miêu tả nét nét đẹp của mùa xuân quê hương mình. Hình ảnh tiếng chim chiền chiện trong không gian tràn trề nhựa sống tươi vui. Đó là hơi thở sự sống của mùa xuân, bởi tiếng chim giúp ta cảm thấy yêu đời, tích cực, thêm lạc quan hơn trước cuộc sống một bề, bận rộn. Với vài nét phác họa, nhà thơ đã làm cho tất cả không gian tràn ngập được sự vui tươi, tưng bừng khi đất trời vào xuân.
Từng giọt long lanh rơi
Tôi đưa tay tôi hứng
Những giọt long lanh ở đây là những giọt sương hay là những giọt tiếng chim. Tác giả đã sử dụng nghệ thuật chuyển đổi cảm giác từ thính xác sang xúc giác, từ nghe thấy tiếng chim trở nên hứng những tiếng chim, những âm thanh vô hình từ đây đã trở thành khối.
Nhà thơ đã cảm nhận mùa xuân của đất nước, mùa xuân của cách mạng,
Mùa xuân người còn sống
Lộc dắt đầy trên lưng
Mùa xuân người ra đồng
Lộc trải dài nương mạ
Tất cả như hối hả
tất cả như xôn xao
Mùa xuân về điều làm tác giả nhớ đến lúc này chính là hình ảnh người cầm súng và người ra đồng. Đó là hai nhiệm vụ quan trọng là chiến đấu bảo vệ tổ quốc và xây dựng hậu phương vững chắc. Cái hay cái đẹp của nhà thơ đó chính là gắn hình ảnh người cầm súng với và người đã đồng. Với màu xanh tươi mới của cành lá tươi non, hình ảnh lộc vừa mang ý nghĩa ẩn dụ vừa mang ý nghĩa tả thực diễn tả hình ảnh tươi mới của mùa xuân đất nước. Bằng việc sử dụng các từ láy "hối hả", "xôn xao" vẻ đẹp từ tất cả đã làm nổi bật hơn khung cảnh. Đó là khung cảnh của người dân Việt Nam đang cố gắng tất bật, đoàn kết, phấn đấu không ngừng nghỉ để xây dựng đất nước mới.
Với hai khổ đầu của bài Mùa xuân nho nhỏ ta được thấy khát vọng sống cũng như niềm tin mãnh liệt vào một đất nước tươi sáng của nhà thơ Thanh Hải.
2. Phân tích hai khổ thơ đầu Mùa xuân nho nhỏ mẫu 2
Mùa xuân chính là mùa đẹp nhất trong năm, là mùa của vạn vật sinh sôi nảy nở. Đồng thời mùa xuân cũng làm cho con người khơi gợi sức sống thêm yêu đời, yêu vạn vật. Mùa xuân đã xuất hiện trong rất nhiều các sáng tác và một trong những tác phẩm đó phải kể đến tác phẩm Mùa Xuân Nho Nhỏ của Thanh Hải.
Có nhận xét rằng thơ Ông chân chất, bình dị, đôn hậu và chân thành. Đối với nền thơ kháng chiến của miền Nam, Thanh Hải một trong những cây bút có nhiều đóng góp. Thanh Hải là một nhà thơ cách mạng đã đi qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ với cuộc đời ông gắn liền với mảnh đất Thừa Thiên Huế. Trong cả cuộc đời sáng tác của mình, ông dành phần lớn để biết về những bài thơ ca ngợi về quê hương đất nước, ca ngợi cách mạng, thể hiện tấm lòng muốn dâng hiến cho Tổ Quốc, cho nhân dân và trong những ngày tháng cuối cùng của cuộc đời thì khát khao ấy vẫn luôn được thường trực trong ông. Những khao khát ấy được ông thể hiện qua tác phẩm Mùa xuân nho nhỏ
Mọc giữa dòng sông xanh
Một bông hoa tím biếc
Ơi con chim chiền chiện
Hót chi mà vang trời
Từng giọt long lanh rơi
Tôi đưa tay tôi hứng
Sự cảm nhận và yêu mến của Thanh Hải về mùa xuân khác hẳn với những nhà thơ khác. Ông viết bài Mùa xuân nho nhỏ khi đã sắp từ giã cõi đời. Thế nên cách ông nhìn về mùa xuân cũng vô cùng khác biệt. Đọc khổ thơ đầu ta cảm nhận được đó là một mùa xuân lặng lẽ nhưng lại tràn ngập sức sống. Với sự phối hợp của rất nhiều các màu sắc và âm thanh rõ ràng. Tất cả tạo thành một bức tranh hài hòa, sống động, mang màu sắc tươi vui.
Mọc giữa dòng sông xanh
Một bông hoa tím biếc
Ngay trong những câu thơ đầu, ta ấn tượng với việc sử dụng nghệ thuật đảo ngữ, đảo động từ "mọc" lên đầu câu khiến nổi bật trạng thái của sự vật. Điều đó là sự trỗi dậy cảm xúc mạnh mẽ của sự sống, của mùa xuân giữa một không gian yên lành, phẳng lặng. Hình ảnh dòng sông xanh mở ra một không gian mùa xuân khoáng đạt, rộng lớn. Dòng sông ấy dậm chân cho mặt đất phẳng lặng và hiền hòa với sắc xanh, đem đến sự trong trẻo, yên bình, tạo cảm giác thư thái. Hình ảnh bông hoa tím biếc có lẽ là một loài hoa dại thả mình trên dòng sông xanh. Đó đều là những loài hoa mạnh mẽ, kiên cường, là biểu tượng của làng quê Việt Nam. Dẫu có lênh đênh sông nước nhưng vẫn giữ riêng cho mình những nét đẹp thân thương. Đồng thời màu tím cũng chính là hình ảnh quen thuộc của những tà áo dài xứ huế mộng mơ.
Bên cạnh bức tranh thiên nhiên với màu sắc tươi đẹp thì chúng ta còn bắt gặp những âm thanh làm cho cuộc sống sinh động hơn, đó là tiếng chim chiền chiện hót vang trời. Âm thanh ấy đã phá tan đi sự tĩnh lặng của cảnh vật, thổi vào trong không gian sự yêu đời, mang đến không khí vui tươi, phấn khởi
Con chim chiền chiện
Hót chi mà vang trời
Đó chính là lời cảm thán của nhà thơ trước sự thay đổi của thiên nhiên, làm sống dậy trong lòng người những rung cảm mạnh mẽ. Điều đó thể hiện tấm lòng yêu thiên nhiên, yêu mùa xuân và cuộc đời sâu nặng. Đọc hai câu thơ ấy, ta không hình dung được đó là những lời của một con người sắp từ giã cõi đời, lời thơ không đau buồn mà tràn ngập vui tươi đầy sức sống.
Trong khung cảnh dịu dàng, nên thơ đặc trưng của xứ Huế mộng mơ, ta thấy tác giả thật sự thăng hoa trong cảm xúc. Ông không chỉ cảm nhận mùa xuân bằng mắt, bằng tai mà còn cảm nhận bằng xúc giác
Từng giọt long lanh rơi
Tôi đưa tay tôi hứng
Từ "long lanh" mang đến cho chúng ta nhiều liên tưởng về những giọt sương sớm, giọt mưa phùn hay tiếng chim trên trời cao. Tất cả những điều đó đều mang dáng dấp vào hơi thở của mùa xuân dịu dàng và chỉ có người nghệ sĩ có tấm lòng rộng mở mới có thể đón nhận và cảm nhận được những thứ tuyệt vời mà tạo hóa đã ban tặng. Hình ảnh
Tôi đưa tay tôi hứng
Chính là thái độ trân trọng, yêu thương, nâng niu vẻ đẹp của thiên nhiên, của đất trời, của mùa xuân bằng tất cả tấm lòng rạo rực, vui sướng. Thanh Hải hứng lấy mùa xuân ấy để cảm nhận, để khắc ghi vào lòng. Đây là một mùa xuân của Huế, mùa xuân của quê hương.
Với hai khổ thơ đầu của Mùa Xuân Nho Nhỏ, Thanh Hải đã cho ta cảm nhận được bức tranh thiên nhiên của mùa xuân tươi đẹp và tràn đầy sức sống với không khí dịu dàng, đằm thắm.
Trên đây là một số mẫu phân tích hai khổ thơ đầu bài Mùa Xuân Nho Nhỏ của luật Minh Khuê xin gửi tới bạn đọc. Cảm ơn bạn đã quan tâm theo dõi.
