Phân tích 2 khổ đầu bài Sóng - Xuân Quỳnh chọn lọc hay nhất

1. Mẫu bài số 1

Trong nền thơ ca Việt Nam nếu người ta thường nhắc Xuân Diệu trong danh xưng là ông hoàng thơ tình thì Xuân Quỳnh chính là bà hoàng thơ tình. Ở Xuân Quỳnh luôn đem đến cho người đọc những cảm nhận sâu sắc về tình yêu, nhà thơ thổn thức những lời thơ tình cảm, chân thành, hôn nhiên da diết của một trái tim khao khát yêu đương. Bài thơ Sóng không chỉ thành công trong việc truyền đạt ngôn ngữ mà còn ở việc nhà thơ tạo nên nhịp điệu riêng để thơ đi vào lòng người đọc một cách thú vị. Một người phụ nữ luôn thiế tha yêu và được yêu được nhà thơ mượn hình tượng sóng cùng nhịp điệu của sóng để nói về tiếng lòng mình. Vì thế mà toàn bộ bài thơ được bao trùm bởi hình ảnh ẩn dụ độc đáo "Sóng".

Dữ dội và dịu êm

...

Sóng tìm ra tận bể

Nhà thơ đã cảm nhận được chính lòng mình hiện tại trước đại dương mênh mông với những con sóng có lúc nổi lúc lại lặng yên kia. Đã rất nhiều lần chúng ta tìm về biển xanh để tâm tư hết những nỗi niềm, suy nghĩ của bản thân, để khi đứng trước sự mệnh mông, bao la đó, đợt sóng lần lượt va vào nhau dội lại mới thấy được trong nhà thơ những rung động đến thế. Biển mang khúc ca hát lên câu chuyện về con người, những dòng suy nghĩ của nhà thơ qua trái tim đa sầu đa cảm của thi sĩ. Với những từ ngữ ngắn gọn ở khổ thơ đầu tiên nhưng lại khá lạ, tạo nên nét đặc biệt cho thơ Xuân Quỳnh. Nghệ thuật đối lập được sử dụng linh hoạt ở các cặp từ: "Dữ dội -  dịu êm", "Ồn ào - lặng lẽ" đấy chính là những suy trạng thái đối lập nhau hay chính là nỗi niềm trong lòng con người. Đại dương, biển cả sẽ có lúc này lúc kia, khi hiền hòa ta sẽ thấy những đợt sóng nhẹ nhàng, dịu êm từng đợt nhưng khi mưa to, gió lớn, biến động biển cả thì con sóng ấy chợt trở nên hung dữ, va đập mạnh vào nhau. Nhìn thấy trạng thái của sóng như thế nhà thơ chợt nhận ra lòng mình lúc yêu cũng có lúc đối cực như vậy. Trái tim có lúc vui, rộn ràng nhưng lại có những ngày buồn bã, chán trường, bão tố trong lòng. Trong tình yêu không phải lúc nào cũng suôn sẻ, hạnh phúc mà sẽ có lúc hờn dỗi, trách móc, ghen tuông, muộn phiền,...và chính con sóng lúc êm đềm và dữ dội nói thay những đa dạng của cảm xúc người phụ nữ trong tình yêu. Bởi "Vì tình yêu muôn thở/ Có bao giờ đứng yên".

Hình ảnh của dòng sông, bể chúng ta có thể liên tưởng là biển và đại dương. Dù dòng chảy có thế nào, trôi về đâu thì đích cuối cũng sẽ là sông, trăm sông lại tìm đến biển lớn, đặc biệt là con sóng kia không chịu những ràng buộc, giới hạn nhỏ bé nên nó tìm ra nơi rộng lớn, bao la hơn là đại dương, biển cả. Nối liền mạch thơ ở đây chính là trái tim của người con gái trong khi yêu luôn mong muốn có một điểm tựa vững chắc để tâm hồn có thể yên bình bất kể mọi chuyện có ra sao. Xuân Quỳnh cho thấy nét đẹp hiện đại trong lối viết thơ của mình, một quan điểm táo bạo, mới mẻ về người phụ nữ hiện đại luôn mãnh liệt, chủ động, sống hết mình, vượt qua bất kỳ mọi gian khổ để có được tình yêu.

Khổ thơ thứ hai không chỉ dừng lại trong khuôn khổ về trạng thái của sóng nữa, lúc này nhà thơ đã đặt cả lòng mình nương nhờ con sóng nói lên tất cả mọi điều:

"Ôi con sóng...trong ngực trẻ"

Trong vô vàn con sóng ngoài kia tình yêu chứa đựng là những khao khát được yêu thương, cảm giác trong tình yêu của đôi lứa. Thán từ "ôi" ở ngay câu đầu của đoạn thơ đã đủ để gợi lên cho ta thấy được xúc cảm dâng trào trội lên trong lòng nhà thơ. Rồi tiếp đến cặp từ "ngày xưa" - "ngày sau" tiếp tục đưa lối người đọc khám phá trạng thái đối lập để khẳng định thời gian muôn đời của con sóng từ quá khứ đến tương lai và dù có thế nào đi chăng nữa thì sóng vẫn cứ vận hành theo quy luật của biển cả. Trạng từ "vẫn thế" theo cùng để một làn nữa khẳng định chắc chắn rằng chân lý đó là không thể thay đổi. Ở những dòng thơ trên nhà thơ muốn diễn tả những đặc điểm tự nhiên của con sóng chỉ để đến đây nhằm phác họa đến con sóng tâm hồn chứ không chỉ là con sóng biển, sóng lòng nữa. Trái tim khao khát được yêu nơi tác giả lúc này đang trào dâng đến đỉnh điểm, nó luôn thường trực, ngự trị nơi con tim tuổi trẻ.

Câu chuyện tình yêu sẽ không chỉ là của riêng một cá nhân, ai trong số chúng ta cũng đều tồn tại một cảm giác yêu và được yêu, có lúc bình lặng như như những cơn sóng dịu êm, nhưng cũng có lúc mãnh liệt, rộn ràng như những con sóng gặp giông bão. Hai khổ thơ đầu bài Sóng cho thấy rõ hơn về phong cách thơ của Xuân Quỳnh và nét hiện đại của thi sĩ trước tình yêu nồng nàn, sôi nổi, chủ động.

2. Mẫu bài số 2

Xuân Quỳnh vẫn qua từng câu thơ, từng giai điệu mà khát vọng được đồng cảm, đồng điệu với tâm hồn của người đọc muôn thế hệ, và Sóng dường như là bài thơ thể hiện tha thiết nhất chị gửi lại trước khi rời xa, là tiếng thơ đậm chất tâm hồn chị, và hai khổ thơ đầu bài Sóng chính là những khao khát tuổi trẻ, cháy bỏng từ hôn thơ của nữ sĩ về khát vọng được khám phá, được thấu hiểu bản thân, và đồng thời bày tỏ chân lý quy luật về tình yêu của tâm hôn tuổi trẻ.

Dữ dội và dịu êm
Ồn ào và lặng lẽ
Sông không hiểu nổi mình
Sóng tìm ra tận bể.

Đoạn thơ mở đầu bài những thái cực đối lập "dữ dội - dịu êm" "ồn ào - lặng lẽ". Đó là hai vẻ đẹp đối chọi mà hòa điệu của con sóng biển khơi, hay chăng nó cũng đời thời là vẻ đẹp trong tâm hồn của người phụ nữ, vừa mang nét dịu dàng, êm đềm, vừa mang những khát khao mãnh liệt. Nhưng có một điều rằng, nếu chú ý kĩ ta mới thực sự nhận ra vẻ tinh tế trong cách đặt từ của Xuân Quỳnh, đó là dù ở hai thế cực đối lập nhau, nhưng chốt hạ ở cuối mỗi câu thơ đều là những gì rất đỗi êm dịu, đằm thắm. Phải chăng đó cũng là mong muốn của sóng với cội nguồn của mình, luôn hy vọng khát khao được tựa mình vào một nơi vững chắc, bình yên, bao nhiêu người phụ nữ khác, dẫu vinh quang với ánh đèn chói lọi, sân khấu xa hoa thì niềm khao khát mãnh liệt, bình dị nhất vẫn là khao khát tìm được bến đỗ bình yên, vững chắc, hạnh phúc ấm êm. Đó cũng là lâu đài mà bất kể người phụ nữ nào đều vun vén, xây dựng. 

Những người con gái ấy không phải chỉ vì khát khao hạnh phúc ấm êm mãnh liệt mà chấp nhận đánh mất bản thân, trái lại nếu sông không hiểu nổi mình, sóng chủ động tìm ra tận bể. Không phải đợi chờ một ai đến để dẫn đường chỉ lối cho chúng đi. Sóng chủ động hòa mình để kiếm tìm, chinh phục và đặc biệt là để thấu hiểu, khám phá những nội lực sâu thẳm trong bản thân. Từ đó, giúp người đọc nhận ra, hóa ra tình yêu không chỉ cần cảm giác yên bình của một điểm tựa, mà còn cần sự thấu hiểu, đồng cảm lẫn nhau, cần phải từ cả hai phía, có như vậy thì tình yêu mới bền chặt vĩnh cửu.

Ôi con sóng ngày xưa
Và ngày sau vẫn thế
Nỗi khát vọng tình yêu
Bồi hồi trong ngực trẻ

Mượn sự vĩnh cửu, bất tử và bất biến của con sóng biển khơi để nói về nỗi khát khao được yêu cháy bỏng của tuổi trẻ, còn sự ví von nào giàu cảm xúc và giàu sức gợi đến thế. Trái tim ngực trẻ vẫn mãi mãi một tình yêu, vẫn mãi một niềm rong ruổi bất tận cho hạnh phúc của cuộc đời mình, bởi như Xuân Diệu cũng đã từng nói, tuổi trẻ là mùa xuân của đời người, và tình yêu của mùa xuân ấy trở nên sắc đượm hương hơn. Có thể thấy trong ý thơ của Xuân Quỳnh, cũng có sự gặp gỡ, đồng điệu với những gì Xuân Diệu đã từng miêu tả, nhưng chính hình tượng sóng đã giúp cách diễn đạt của Xuân Quỳnh trở nên mới mẻ, giàu chất thơ và tình cảm ơn.

Hai khổ thơ đầu giống như một bản nhạc dạo nhưng đã mở ra toàn bộ mạch cảm xúc của bài thơ Sóng, đồng thời nó cũng gợi lên cho người đọc một cách diễn đạt trẻ trung, mà vô cùng sâu sắc, thiết tha hơn.

3. Bài mẫu số 3

Văn học Việt Nam thời kỳ kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ vẫn là một cái gì đó rất đặc biệt, nó đã để lại nhiều tác phẩm mang khuynh hướng sử thi và cảm hứng lãng mạn viết về đề tài đất nước. Thế nhưng đâu đó trên bước đường hành quân vẫn có những vần thơ tươi xanh, vẫn có những bông hoa nở dọc chiến cao cất lên bao lời ca say đắm về tình yêu đôi lứa. Bài thơ "Sóng" của nhà thơ Xuân Quỳnh sẽ mang người đọc vào một thế giới mới của tình yêu và cạm nhận những nét đặc sắc trong thế giới thơ tình của Xuân Quỳnh. Hai khổ thơ đầu bài thơ là những cảm nhận tinh tế sâu sắc của một trái tim đang yêu.

Mở đầu bài thơ Xuân Quỳnh đã quan sát và miêu tả những đặc tính đối lập của sóng"

Dữ dội và dịu êm
Ồn ào và lặng lẽ

Cặp tiểu đối "dữ dội - dịu êm" "ồn ào - lặng lẽ" đã diễn tả những trạng thái đối lập bất thường, đa dạng của sóng. Cách ngắt nhịp câu thơ 2/3 đều đặn, nhịp nhàng đã tạo nên giai điệu của những cong sóng gối lên nhau vô hồi, vô hạn trôi dạt vào bờ. Cách sử dụng liên từ "và" cho thấy những trạng thái đối lập này luôn tồn tại trong một thể thống nhất không mâu thuẫn mà đan xen vận động chuyển hóa không ngừng. Những trạng thái đối nghịch của sóng cũng chính là tượng trưng cho những cảm xúc bất thường của người phụ nữ khi yêu.

Hình ảnh nhân hóa "sóng" tìm ra tận bể gợi người đọc liên tưởng đến hành trình tìm đến cái rộng lớn, bao la hơn của sóng:

Sông không hiểu nổi mình
Sóng tìm ra tận bể

Dòng sông chật hẹp không chứa nổi sự xoay trở của sóng. Sóng sẽ từ bỏ không gian chật hẹp ấy để đến với cái rộng lớn, bao la của biển cả một cách đầy tự tin, chủ động. Động từ "tìm" cùng với giới hạn "tận bể" cho thấy sự kì công, quyết tâm và khao khát bứt phá của sóng. Khát vọng bứt phá của sóng cũng chính là khát vọng đi tìm hạnh phúc trong trái tim em. Người con gái đang yêu luôn cảm nhận được sự khác thường trong lòng mình, muốn vượt qua cái tôi hạn hẹp cá nhân không chấp nhận một tình yêu ích kỉ tầm thường mà muốn vươn tới một tình yêu lớn đẹp đẻ, đích thực, bao dung.

Ra đến bể con sóng thấy những dao động trái ngược kia là muôn thở, vĩnh hằng với thời gian.

Ôi con sóng ngày xưa
Và ngày sau vẫn thế
Nỗi khát vọng tình yêu
Bồi hồi trong ngực trẻ

Đứng trước biển cả con người ta thường có cảm giác nghìn năm trước khi chưa có con người biển vẫn thế này, nghìn năm sau khi mình đã về với cát bụi thì mặt biển vẫn thế kia, sẽ vẫn mãi còn hình ảnh những con sóng xa mải miết chạy về bờ tan hòa mình vào bờ bãi. Đối diện với sự bất diệt, trường tồn của biển nhà thơ liên tưởng tới một sự bất diệt khác. Đó là sự bất diệu của khát vọng tình yêu. Khát vọng tình yêu là khát vọng vĩnh hẳng mà muôn thở từ xưa đến nay biết bao nhiêu là thế kỉ đã qua con người vẫn sống mà không thể thiếu tình yêu. Tình yêu như khiến con người ta trẻ hóa, yêu đời, tràn đầy sức sống hơn, tái sinh như con sóng biển ào lên rồi lại tan ra hòa nhập vào biển cả.

Đoạn thơ đã giúp chúng ta hiểu được về tình cảm và hồn thơ của Xuân Quỳnh. Dù trong hoàn cảnh nào đi nữa thì tiếng thơ của Xuân Quỳnh vẫn hồn nhiên tươi tắn với những khát vọng hạnh phúc đời thường. Đúng như lời chị viết.

Vừa rồi Luật Minh Khuê đã trình bày nội dung về Phân tích 2 khổ đầu bài thơ Sóng. Hy vọng đây sẽ là những thông tin hữu ích đối với quý bạn đọc. Xin chân thành cảm ơn!