1. Dàn ý bài văn phân tích bức tranh tứ bình trong bài thơ Nhớ rừng
I. Mở bài:
Một sự giới thiệu về tác giả và tác phẩm không chỉ là việc trình bày thông tin cơ bản, mà còn là cách để khơi gợi sự tò mò và thu hút sự quan tâm của độc giả. Trong trường hợp này, chúng ta sẽ khám phá một tác phẩm đầy nghệ thuật và sự sáng tạo, mang đậm dấu ấn của tác giả tài ba.
II. Thân bài:
- Nội dung: Hãy hòa mình vào thế giới của một con hổ trong vườn bách thú và gợi nhớ lại những kỷ niệm mãnh liệt một thời dường như đã xa vời. Những từ ngữ này là tiếng nói của những người trí thức nhỏ bé, đối mặt với thực tại xã hội khắc nghiệt. Vẽ nên trên khung bình ba của tác phẩm là một bức tranh vĩ đại và tráng lệ, gợi lên hình ảnh tuyệt vời của núi rừng.
- Phân tích bức tranh tứ bình:
+ Bức tranh thứ nhất: Một cảnh sắc nằm trong bóng tối, dưới ánh trăng vàng rực. Một không gian tràn đầy ánh sáng vàng, nơi chúa sơn lâm đứng im bên bờ suối, nhấp nhổm từng giọt "say mồi". Khung cảnh này tươi đẹp, tràn đầy vẻ đẹp vô tận, khiến chúa sơn lâm hoà mình vào thiên nhiên xanh thẳm.
+ Bức tranh thứ hai: Một con hổ đứng giữa khung cảnh mưa giăng đầy trời. Thiên nhiên trở nên hung dữ và u ám, nhưng chúa sơn lâm không bị khuất phục. Hổ giữ vị trí của một vị vua, đứng trên muôn vật.
+ Bức tranh thứ ba: Sau những ngày mưa, khu rừng trở nên trong lành, tươi tắn dưới ánh sáng ban mai. Những chú chim hót ca hòa bình trong không gian. Hổ trở về giấc ngủ của mình. Đây là biểu hiện rõ ràng rằng hổ được tự do, có quyền kiểm soát và thống trị những sinh vật khác.
+ Bức tranh thứ tư: Khung cảnh buổi chiều tà khi hoàng hôn buông xuống. Màu đỏ chủ đạo tạo ra một khung cảnh rực rỡ, đầy ánh sáng. Muôn vật dần đi vào giấc ngủ và chúa sơn lâm chờ đợi khoảnh khắc cuối cùng đó: "Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt."
- Kết luận chung: Tác giả đã sử dụng chất liệu thơ cổ điển trên nền tảng của một thể thơ mới, tạo nên một sự kết hợp độc đáo và phong cách đặc trưng. Các từ ngữ cảm thán như "than ôi, ôi" và từ ngữ như "đâu" đã vừa thể hiện sự tiếc nuối về quá khứ huy hoàng, vừa thể hiện tâm trạng chung của con người sống trong sự kìm kẹp và hạn chế của thực dân Pháp.
III. Kết bài:
Bức tranh tứ bình trong tác phẩm đã tạo nên một khung cảnh thiên nhiên hùng vĩ và tráng lệ, nơi mà sự sáng tạo và nghệ thuật giao thoa và phô diễn một cách tuyệt vời.
2. Mẫu bài văn phân tích bức tranh tứ bình trong bài thơ Nhớ rừng siêu hay
Như đã được cổ nhân truyền tai. Thế Lữ, bằng sự tài hoa của từ ngữ, đã sáng tác một bức tranh tứ bình tuyệt đẹp về "Chúa sơn lâm" trong tác phẩm thơ đầy tình cảm mang tên "Nhớ rừng". Bức tranh đầu tiên được vẽ chính là hình ảnh tâm hồn của con hổ trong đêm trăng lãng mạn:
“Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối
Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan”
Trong đoạn thơ trên, Thế Lữ sử dụng những hình ảnh mê hoặc để tái hiện vẻ đẹp của cảnh tối tăm mà ánh trăng rọi sáng. Con hổ đứng bên bờ suối, hòa mình vào không gian lấp lánh, tạo nên một tác phẩm nghệ thuật tinh tế.
Trong bức tranh tuyệt đẹp ấy, cảnh vật phát sáng với ánh sáng vàng óng ả của trăng, màu xanh trong vắt của nước suối đại ngàn, và màu trắng đen mờ ảo của cỏ cây, hoa lá. Hổ ta đứng yên trên bờ, mê mẩn ngắm nhìn cảnh vật tuyệt đẹp đến đắm say lòng. Chúng ta cảm nhận được rằng, hổ ít quan tâm đến việc săn mồi, nhưng lại chìm đắm trong vẻ đẹp huyền ảo của đêm trăng. Vũ trụ tràn đầy ánh sáng trăng, từ khi nó lên lúc khuyết, lúc tròn, lúc lên, lúc lặn. Hổ ta đã mê mải ngây ngất trước ánh trăng vàng lấp lánh không biết bao lần. Nhớ mãi những đêm vàng đó, đẹp như những giấc mơ mênh mang! Và giờ đây, giá trị của chúng ngày càng tăng lên vô ngần, vì đó là những đêm tự do và lắm ảo mộng.
Bức tranh đầu tiên, trong ánh trăng vàng lấp lánh, tái hiện cảnh sắc mênh mông với chúa sơn lâm im lìm bên bờ suối, say mê ngắm nhìn ánh trăng tan tác. Một khung cảnh hùng vĩ và lôi cuốn đượm đà với sắc vàng tràn đầy không gian, khiến chúa sơn lâm hoà mình vào thiên nhiên thật tuyệt vời.
Bức tranh thứ hai, do Thế Lữ vẽ, đưa chúa tể rừng xanh đối mặt với những tiếng gào thét hùng vĩ của thiên nhiên trong những ngày mưa:
“Đâu những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn
Ta lặng ngắm giang sơn ta đổi mới”
Mưa rừng không phải là những giọt mưa bay lượn như khói mờ qua không gian, cũng không phải là mưa đan xen giăng mắc cửi. Nó còn không giống như những cơn mưa êm đềm rơi nhẹ nhàng trên bến cảng vắng. Thực tế, nó là một trận mưa mịt mù, dữ dội, làm rung chuyển cả núi rừng. Thế Lữ đã thật khéo léo khi tận dụng tiếng gào thét của thiên nhiên, sự nghiêng ngả của cây cối, và cảnh vật ồn ào khi mưa trút xuống, tạo nên một phông nền cho con hổ yên bình nhìn ngắm sự thay đổi mùa của cảnh vật. Đó thực sự là một bức tranh tuyệt vời do một nghệ sĩ tài ba tạo ra.
Bức tranh thứ hai, trong những ngày mưa, chúa sơn lâm đối mặt với thiên nhiên hùng vĩ và tiếng gào thét sôi động. Mưa rừng không phải là những giọt mưa bay qua nhẹ nhàng, mà nó là mưa dữ dội đầy mịt mù, gợn sóng cả núi rừng. Thế Lữ đã vô cùng tài tình khi khéo léo khắc họa cảnh tượng này, với sự gào thét dữ dội của thiên nhiên, cây cối ngả nghiêng, và cảnh mưa rơi ồn ào, tạo nền tảng hoàn hảo cho sự im lặng và lặng ngắm của chúa sơn lâm, như một điểm nhấn văn chương tài tình.
Ở một khung cảnh khác, tươi sáng và rực rỡ, đó là buổi bình minh. Chúa tể rừng xanh đang nằm trong giấc ngon lành:
“Đâu những bình minh cây xanh nắng gội
Tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng”
Một buổi bình minh trong sáng và tươi mới, với tiếng chim hót vang, cây cối mời gọi. Tất cả mọi vật đã tỉnh giấc để chào đón ánh sáng bình minh. Riêng con hổ ta đang ngủ, một giấc ngủ đặc biệt: giấc ngủ "thảnh thơi". Hổ có cách ngủ riêng, dù xung quanh có tiếng ồn ào và sự sôi động, nhưng càng làm cho giấc ngủ của hổ trở nên say đắm hơn, và giấc mơ của hổ trở nên tuyệt vời hơn. Thế Lữ chỉ cần vài nét chấm phá, vẽ lên cảnh vật với âm thanh và màu sắc, đường nét hài hòa và sự sống động.
Bức tranh thứ ba, sau những ngày mưa, đem đến cảnh tượng tươi tắn, rạng rỡ của bình minh. Chim ca hót rộn rã và cây cối mời gọi, khiến mọi vật thức giấc để đón chào sự rạng rỡ của bình minh. Trái lại, hổ ta lại lựa chọn giấc ngủ "tưng bừng", một giấc ngủ đầy sự kỳ lạ và đẹp mỹ. Trong giấc ngủ đó, âm thanh và màu sắc của cảnh vật xung quanh càng làm cho giấc ngủ của hổ thêm say đắm và giấc mơ hổ thêm đẹp. Thế Lữ đã vẽ lên bức tranh này với vài nét chấm phá đầy tài tình, khiến cảnh vật sống động và sống đến ngỡ ngàng.
Bức tranh cuối cùng tuyệt đẹp, lộng lẫy và bi tráng hơn cả:
“Đâu những chiều lênh láng máu sau rừng
Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt”
Bức tranh này mang một vẻ khác biệt hoàn toàn so với ba bức tranh trước đó, từ màu sắc, đường nét đến ánh sáng. Màu vàng óng ả của trăng, màu đen mờ ảo của mưa rừng, thậm chí cả màu hồng tươi sáng của ánh nắng mới, đã không còn. Thay vào đó, mọi thứ rực rỡ trong màu đỏ của máu và ánh sáng mặt trời đang tắt dần. Con hổ ta cũng không còn say sưa, mơ mộng như trong bất kỳ đêm nào, ngày nào nữa. Nó hiện thân như một con thú hung bạo. Bên cạnh hổ, dưới chân nó, là cảnh "lênh láng máu" của những con thú yếu đuối. Xa xa, trên bầu trời bao la, mặt trời trở thành chỉ là một đốm nhỏ. Ta có cảm giác rằng mặt trời cũng trở nên nhỏ bé khi nhìn từ góc nhìn của con hổ. Trong bức tranh, mọi thứ dường như thu nhỏ lại, chỉ có con hổ ta đứng đó, uy nghi và im lìm, mang vẻ đẹp khủng khiếp của một con thú đang say mê con mồi.
Cuối cùng, bức tranh cuối cùng mang đến một vẻ đẹp lộng lẫy và bi tráng. Màu sắc chuyển từ những gam màu sáng lấp lánh sang màu đỏ rực của máu và ánh mặt trời tan biến. Chúa sơn lâm đã không còn say mê và mơ mộng như trước, mà nay đã hiện nguyên hình là một mãnh thú hung bạo. Ngay bên cạnh hổ, dưới chân nó, cảnh "lênh láng máu" của những con thú yếu đuối tạo nên sự đối lập nổi bật. Trên bầu trời xa xăm, mặt trời chỉ là một đốm nhỏ, khiến con hổ ta cảm thấy mặt trời nhỏ bé hơn dưới góc nhìn của nó. Bức tranh này tạo ra một không gian thu nhỏ, nơi mọi vật dường như trở nên nhỏ bé và chìm trong sự hiện diện uy nghi của con hổ, mang đến một vẻ đẹp khủng khiếp của một con thú say mê con mồi. Sự khéo léo và tài nghệ của Thế Lữ đã tạo nên một bức tranh độc đáo và tuyệt vời
Một bức tranh tứ bình hoàn hảo với tinh hoa của sự phối cảnh hài hòa, bố cục mỹ cảm và đường nét thanh tao đã được Thế Lữ vẽ bằng ngôn ngữ vượt trội, đặc biệt và không thể nhầm lẫn trong lịch sử văn học.
Trên đây là toàn bộ nội dung thông tin mà Luật Minh Khuê cung cấp tới quý khách hàng. Ngoài ra quý khách hàng có thể tham khảo thêm bài viết về chủ đề phân tích Đất nước của Nguyễn Khoa Điềm chọn lọc hay nhất của Luật Minh Khuê. Còn điều gì vướng mắc, quy khách vui lòng liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Trân trọng./.
