Phân tích nhân vật chị Dậu chọn lọc hay nhất

1. Top các mẫu viết bài phân tích nhân vật chị Dậu chọn lọc hay nhất

Bài mẫu 1

Nhân vật chị Dậu trong tác phẩm Tắt đèn của Ngô Tất Tố là một trong những hình tượng tiêu biểu nhất của người phụ nữ nông dân Việt Nam trước Cách mạng tháng Tám. Qua việc xây dựng nhân vật này, nhà văn không chỉ phản ánh hiện thực xã hội đầy bất công mà còn ca ngợi vẻ đẹp tâm hồn và sức sống tiềm tàng của con người.

Chị Dậu xuất hiện trong hoàn cảnh vô cùng éo le. Gia đình chị thuộc tầng lớp nghèo khổ nhất làng Đông Xá, phải đối mặt với sưu cao thuế nặng. Để có tiền nộp sưu, chị đã phải bán khoai, bán chó và đau đớn nhất là bán đi đứa con gái đầu lòng. Những chi tiết ấy cho thấy cuộc sống bế tắc của người nông dân và sự tàn nhẫn của xã hội đương thời.

Tuy vậy, trong hoàn cảnh khốn cùng, chị Dậu vẫn sáng lên những phẩm chất cao đẹp. Chị là người vợ hết lòng yêu thương chồng, chăm sóc chồng từng li từng tí khi anh bị đánh đập. Đồng thời, chị cũng là người mẹ giàu tình thương, dù phải bán con nhưng trong lòng luôn đau đớn, day dứt. Đó là biểu hiện của tình mẫu tử thiêng liêng.

Đặc biệt, chị Dậu còn có tinh thần phản kháng mạnh mẽ. Ban đầu, chị nhẫn nhịn van xin bọn cai lệ, nhưng khi chúng tiếp tục hành hạ chồng, chị đã vùng lên chống trả quyết liệt. Hành động ấy thể hiện sức mạnh tiềm tàng của người nông dân khi bị dồn đến bước đường cùng.

Như vậy, chị Dậu không chỉ là nạn nhân đáng thương mà còn là biểu tượng cho sức sống và tinh thần đấu tranh của người phụ nữ Việt Nam. Hình tượng này đã góp phần làm nên giá trị sâu sắc cho tác phẩm Tắt đèn.

Bài mẫu 2

Trong dòng văn học hiện thực phê phán, Tắt đèn của Ngô Tất Tố nổi bật bởi hình tượng nhân vật chị Dậu – một người phụ nữ nông dân vừa giàu tình yêu thương vừa mang sức phản kháng mạnh mẽ.

Trước hết, chị Dậu là hiện thân của số phận bi kịch. Gia đình chị bị đẩy vào cảnh khốn cùng bởi chế độ sưu thuế tàn bạo. Chồng chị bị đánh đập dã man, bản thân chị phải bán cả con để có tiền nộp sưu. Điều đó phản ánh rõ sự bất công và tàn nhẫn của xã hội thực dân phong kiến.

Không chỉ dừng lại ở nỗi khổ, chị Dậu còn hiện lên với vẻ đẹp tâm hồn đáng quý. Chị là người phụ nữ đảm đang, giàu đức hi sinh, luôn lo lắng cho chồng con. Tình yêu thương của chị thể hiện qua từng hành động nhỏ như chăm sóc chồng, nhường nhịn và chịu đựng mọi khó khăn.

Đỉnh cao của hình tượng là tinh thần phản kháng. Khi bị dồn ép, chị đã không còn cam chịu mà đứng lên chống lại cai lệ. Sự thay đổi từ nhẫn nhục đến quyết liệt cho thấy ý thức phản kháng đã nảy sinh trong người nông dân.

Nhân vật chị Dậu vì thế mang ý nghĩa sâu sắc: vừa tố cáo xã hội, vừa khẳng định phẩm chất tốt đẹp và sức mạnh của con người lao động.

Bài mẫu 3

Ngô Tất Tố đã rất thành công khi xây dựng nhân vật chị Dậu – một hình tượng điển hình cho người phụ nữ nông dân Việt Nam trong xã hội cũ.

Hoàn cảnh của chị Dậu vô cùng đáng thương. Sưu thuế đã đẩy gia đình chị vào bước đường cùng, buộc chị phải bán đi những thứ quý giá nhất. Qua đó, tác giả tố cáo sự tàn bạo của chế độ đương thời.

Tuy nhiên, nổi bật hơn cả là vẻ đẹp tâm hồn của chị. Chị là người vợ thủy chung, tận tụy, là người mẹ giàu tình thương. Dù đau khổ, chị vẫn giữ được phẩm chất lương thiện và lòng tự trọng.

Đặc biệt, hành động chống lại cai lệ đã làm bừng sáng hình tượng chị Dậu. Đó là biểu hiện của sức sống mãnh liệt và tinh thần không chịu khuất phục.

Có thể nói, chị Dậu là một hình tượng giàu giá trị nhân đạo, góp phần thể hiện tư tưởng tiến bộ của Ngô Tất Tố.

Bài mẫu 4 (diễn đạt hay, giàu hình ảnh)

Giữa bức tranh u tối của làng quê Việt Nam trong những ngày sưu thuế, hình ảnh chị Dậu hiện lên như một đốm sáng vừa đau thương vừa mạnh mẽ. Tắt đèn không chỉ kể về nỗi khổ mà còn khắc họa vẻ đẹp tiềm ẩn của con người qua nhân vật này.

Chị Dậu là người phụ nữ phải gánh chịu muôn vàn bất hạnh. Từ việc chồng bị đánh đập đến việc phải bán con, mỗi chi tiết đều khiến người đọc xót xa. Nhưng chính trong nghịch cảnh ấy, phẩm chất của chị lại càng tỏa sáng.

Chị yêu chồng, thương con bằng tất cả trái tim. Những hành động chăm sóc, hi sinh của chị thể hiện tình cảm sâu nặng và chân thành. Đồng thời, chị cũng là người phụ nữ có lòng tự trọng và ý thức bảo vệ gia đình.

Khi bị dồn ép, chị đã vùng lên như một tất yếu. Hành động ấy giống như một tiếng sấm xé toạc màn đêm, khẳng định sức mạnh của người nông dân.

Hình tượng chị Dậu vì thế không chỉ là nỗi đau mà còn là niềm tin vào sức sống con người.

Bài mẫu 5 (mức điểm cao, lập luận chặt chẽ)

Nhân vật chị Dậu trong Tắt đèn là một trong những hình tượng tiêu biểu của văn học hiện thực phê phán, thể hiện rõ giá trị hiện thực và nhân đạo của tác phẩm.

Trước hết, chị Dậu đại diện cho số phận người nông dân bị áp bức. Hoàn cảnh gia đình chị cho thấy sự bóc lột tàn nhẫn của chế độ sưu thuế. Những chi tiết như bán con, bán chó là minh chứng rõ nét cho sự bế tắc.

Bên cạnh đó, chị còn mang vẻ đẹp truyền thống của người phụ nữ Việt Nam: đảm đang, giàu tình thương, giàu đức hi sinh. Những phẩm chất ấy giúp chị vượt qua nghịch cảnh.

Đặc biệt, sự phản kháng của chị là điểm nhấn quan trọng. Từ chỗ nhẫn nhịn, chị đã chuyển sang đấu tranh mạnh mẽ. Điều này thể hiện quy luật tất yếu của xã hội: có áp bức thì có đấu tranh.

Qua nhân vật chị Dậu, Ngô Tất Tố đã thể hiện sự cảm thông sâu sắc với người nông dân và niềm tin vào sức mạnh của họ.

Bài mẫu 6

Ngô Tất Tố là một trong những nhà văn hiện thực phê phán nổi tiếng nhất thời kì cách mạng. Các tác phẩm của ông luôn đi liền với hình ảnh những người nông dân khốn khổ, luôn bị bóc lột, bị áp bức mà không thể tìm ra được lối thoát. Và nhắc tới ông, có lẽ chúng ta sẽ được nghe đầu tiên là tác phẩm “Tắt đèn”. Và trong tác phẩm, phân đoạn “Tức nước vỡ bờ” là một trong những đoạn văn gây nhiều xúc động và có ý nghĩa nhất trong lòng người đọc. Chị Dậu qua đoạn trích "Tức nước vỡ bờ" trong tác phẩm "Tắt đèn" của Ngô Tất Tố là một hình tượng tiêu biểu cho sức sống, sức phản kháng mãnh liệt của người nông dân trước những áp bức bất công.

Hình ảnh làng Đông Xá nơi gia đình chị Dậu đang sinh sống. Nhà chị Dậu thuộc hạng cùng đinh trong làng, gia cảnh nghèo đi làm quần quật chẳng đủ nuôi mấy đứa con. Mỗi năm một lần lại đến hạn nộp sưu thuế, bọn lý chủ cường hào đang đi thúc dục. Không ngoại lệ nhà chị Dậu cũng phải đóng sưu thuế nhưng nhà chị nghèo lấy tiền đâu ra mà đóng. Nhưng theo cách tính của lý chủ, cường hào em trai chồng đã mất từ năm ngoái nhưng theo ngày âm thì chưa tròn nên vẫn phải đóng sưu như bình thường. Nhà chị không có đủ tiền đóng sưu thuế, chị đã bán đàn cho mẹ chó con và nghĩ đến việc bán cái Tý để trả nợ. Một người mẹ với tình yêu thương con vô bờ bến mà phải bán đi đứa con mang thai chín tháng mười ngày với giá rẻ mạt không bằng cho cho nhà Nghị Quế - địa chủ trong làng để lấy tiền nộp sưu cho chồng. Khó khăn lắm mới nộp được cho anh chồng nhưng còn phần của em chồng. Hai vợ chồng chị cảm thấy thật vô lý khi người đã khuất phải đóng sưu. Phận người nông dân thấp cổ bé họng sao nói lại được với giai cấp trên. Anh chồng sau sự phán kháng đã bị bọn lý chủ, cường hào trói lại đánh đập dã man. Sau trận đòn roi anh cũng được thả về, nhìn anh thân mình đầy thương tích thấy thương làm sao.

Đối mặt với điều vô lý của bọn tay sai chị Dậu chẳng biết làm gì chỉ nhẫn nhục vì sợ chồng bị đánh tiếp. Khó khăn lắm chồng chị mới được thả về, nhìn chồng thân đầy vết thương chị xót xa không thôi. Đau khổ và xót xa nhưng chị cố dằn lòng xuống nấu bát cháo đưa cho chồng. Đây có khi là những hạt gạo cuối cùng trong nhà nhưng chỉ là bát cháo loãng. Chị chỉ nhẹ nhàng nói với chồng "Thầy em cố gắng dậy húp ít cháo cho đỡ xót ruột". "Thầy em" tiếng gọi thân thương ngọt ngào chị dành cho chồng. Lời của người đàn bà nhà quê tuy mộc mạc nhưng lại mang biết bao tâm tư, tình cảm mà ít ai sánh được.

Chị còn bế cái Tửu trong đầu nghĩ chồng có đau không?, Cháo có vừa không? Bao nhiêu suy nghĩ trong đầu chị nên không ngăn được chị hỏi thăm chồng. "Anh ăn có ngon miệng không?". Chị ân cần động viên vì chị thương chồng phải chịu đòn roi. Trong cái xã hội chia theo giai cấp, con người phải chịu bao khổ cực, nhẫn nhục nhưng vẫn có một người phụ nữ với tình cảm chân thành, son sắc, sẵn sàng hy sinh cho chồng. Chị không quên quay ra múc cháo cho con, còn chị chị chỉ cần chồng và con được no, được ngon miệng là chị đã ấm lòng. Qua đây, ta nhận thấy chị Dậu người phụ nữ đảm đang, chu đáo hết mực yêu thương, chăm sóc và lo lắng cho chồng con mình.

Khi chưa kịp húp hết bát cháo thì bè lũ cai lệ ập tới hòng bắt anh Dậu đi. Chị Dậu lo lắng cho sự an nguy của chồng, nhất là khi đang đau ốm này, chị cố gắng dùng lời lẽ khẩn thiết, van xin để mong chúng thương tình mà tha cho chồng chị. Chị xưng con gọi bọn tay sai là ông thể hiện cái nhún nhường xuống nước của người dân thấp cổ bé họng. Đó là những ân tình sâu nặng thể hiện tấm lòng thiết tha của một người vợ dành cho chồng, một tình thân đẹp đẽ và tình yêu thương giữa con người với con người. Điều đó đối lập hoàn toàn với sự bạo ngược, ngang tàng của bè lũ cai lệ, lý trưởng vô nhân tính kia. Những lời xót xa cất lên nghe sao mà thảm thiết thê lương đến nghẹn lòng. Đúng như nhan đề của đoạn trích “tức nước vỡ bờ”, khi con người đã bị đảy đến bước đường cùng, không thể chịu đựng được nữa thì sẽ vùng lên đấu tranh quyết liệt. Tên cai lệ " Rút dây thừng trong tay anh hậu cần lý trưởng, hắn chạy sầm sập đến chỗ anh Dậu để bắt trói điệu anh ra đình", để bảo về chồng cũng như nhân phẩm chị đã kiên quyết chống cự: " Mày trói chồng bà đi, bà cho mày xem". Cách xưng hô thay đổi, chị từ việc xưng hô “ ông- cháu” đã chuyển thành “ tôi” và cuối cùng là “ bà- mày”. thể hiện sự cương quyết trong việc bảo vệ chồng của mình. Cùng với lời nói chị Dậu đã sấn tới lôi cổ một tên lính đẩy ra ngoài cửa khiến cho tên lính ngã chỏng gọng chúng lồm cồm bò dậy rồi đi mất. Sự phản ứng mạnh mẽ của chị Dậu khiến cho bọn chúng sợ mà không dám bắt anh Dậu đi nhưng đây chỉ là sự phản ứng nhất thời mang tính bộc phát không phải là sự phản kháng có đường lối chủ đích. Nhưng nó cho thấy sự phản kháng của người nông dân khi bị xô đẩy tới đường cùng.

Đặc sắc nghệ thuật của đoạn trích được thể hiện ở khả năng khắc họa nhân vật đại tài của Ngô Tất Tố. Xây dựng hình tượng nhân vật chị Dậu, tác giả muốn khắc họa chân dung người phụ nữ Việt Nam đức hạnh, biết chịu đựng nhưng vô cùng quyết liệt, giàu sức phản kháng. Một đặc sắc nghệ thuật điển hình của đoạn trích là ngôn ngữ đối thoại giữa các nhân vật. Lấy chất liệu đời sống, khai thác giá trị thực tiễn, lời ăn tiếng nói của nhân vật góp phần định hình thể loại văn chương và ghi dấu cá tính tác giả. Ngôn ngữ thôn quê bình dị, chất phác, điển hình cho từng tuyến nhân vật. Tên cai lệ thì ngang tàng, hống hách, chị Dậu lại thiết tha, lễ độ, đồng thời quật cường, đanh thép, bà cụ hàng xóm xuất hiện với giọng điệu lo âu, cám cảnh. Việc sử dụng ngôn ngữ thuần túy tự nhiên khiến văn của Ngô Tất Tố tự có chiều sâu, tái hiện không khí làng quê đặc trưng thời bây giờ. Đặc sắc nghệ thuật trong đoạn trích đã khẳng định tài năng của tác giả, góp phần làm nên đại thành công của tập tiểu thuyết. Khả năng xây dựng cốt truyện, khai thác nhân vật và bút pháp tài hoa đã tái hiện bức tranh hiện thực làng quê Việt Nam xưa. Đặt trong hoàn cảnh đất nước ngày ấy, tác phẩm được coi như lời kêu gọi nhân dân đứng dậy chống áp bức đấu tranh, giành lại nhân quyền cho chính bản thân mình.

Văn học nằm ngoài quy luật của sự băng hoại chỉ mình nó không chấp nhận cái chết. Những tác phẩm văn học chiêm chinh bao giờ cũng có sức sống mạnh mẽ bền lâu vượt lên mọi bờ cõi và giới hạn. Với giá trị nhân đạo sâu sắc, đoạn trích tức nước vỡ bờ nói chung, hình thành nên nhân vật chị Dậu nói riêng sẽ sống mãi trong lòng người đọc. Chị chính là tiêu biểu cho người phụ nữ nông dân Việt Nam giàu đức hy sinh, yêu thương chồng con hết mực và đặc biệt là khao khát sống, khao kháo hạnh phúc mãnh liệt.

2. Dàn ý viết bài phân tích nhân vật chị Dậu 

Mở bài
Ngô Tất Tố là một trong những cây bút tiêu biểu của văn học hiện thực Việt Nam giai đoạn trước Cách mạng tháng Tám, nổi bật với khả năng phản ánh sâu sắc đời sống nông thôn và số phận người nông dân. Tác phẩm Tắt đèn của ông đã khắc họa chân thực bức tranh xã hội đầy bất công, trong đó nhân vật chị Dậu hiện lên như một hình tượng trung tâm giàu giá trị nhân đạo. Chị không chỉ là đại diện cho người phụ nữ nông dân nghèo khổ mà còn là biểu tượng cho sức sống, lòng yêu thương và tinh thần phản kháng mạnh mẽ trước áp bức. Phân tích nhân vật chị Dậu giúp người đọc hiểu rõ hơn vẻ đẹp phẩm chất cũng như tầm vóc ý nghĩa của hình tượng này trong văn học.

Thân bài
Trước hết, chị Dậu hiện lên trong hoàn cảnh sống vô cùng bi đát và bế tắc. Gia đình chị thuộc tầng lớp cùng đinh nghèo khổ nhất làng Đông Xá, phải đối mặt với chế độ sưu thuế hà khắc và vô lý. Không chỉ phải nộp thuế cho người sống, chị còn bị ép nộp cả suất sưu của người em chồng đã chết, đẩy gia đình vào bước đường cùng. Để cứu chồng, chị phải bán đi những tài sản ít ỏi, thậm chí đau đớn bán cả đứa con gái đầu lòng. Hoàn cảnh ấy đã cho thấy sự tàn bạo của xã hội thực dân phong kiến, đồng thời làm nổi bật số phận bi thương của người nông dân.

Trong nghịch cảnh, vẻ đẹp tâm hồn của chị Dậu càng được bộc lộ rõ nét. Trước hết, chị là người vợ hết lòng yêu thương và chăm sóc chồng. Khi anh Dậu bị đánh đập, chị tận tình chăm sóc, lo lắng từng chút một, luôn dịu dàng, nhẫn nhịn để giữ gìn sự sống cho chồng. Bên cạnh đó, chị còn là người mẹ giàu tình thương. Việc bán con là một quyết định đầy đau đớn, thể hiện sự hi sinh tột cùng của người mẹ trong hoàn cảnh bị dồn ép. Dù rơi vào cảnh khốn cùng, chị vẫn giữ được phẩm chất lương thiện, giàu lòng tự trọng và tình yêu thương sâu sắc.

Không chỉ dừng lại ở sự nhẫn nhục, chị Dậu còn mang trong mình sức mạnh phản kháng tiềm tàng. Khi bọn cai lệ xông vào định bắt trói anh Dậu, ban đầu chị nhún nhường van xin bằng thái độ lễ phép. Nhưng khi sự áp bức vượt quá giới hạn chịu đựng, chị đã vùng lên mạnh mẽ. Từ lời nói đến hành động, chị chuyển từ thế yếu sang thế chủ động, dám chống lại cường quyền để bảo vệ chồng. Hành động quật ngã cai lệ không chỉ là phản ứng tự vệ mà còn thể hiện tinh thần đấu tranh của người nông dân khi bị dồn vào bước đường cùng. Đây chính là biểu hiện rõ nét của quy luật “tức nước vỡ bờ”.

Bên cạnh nội dung, thành công của nhân vật chị Dậu còn đến từ nghệ thuật xây dựng nhân vật đặc sắc của Ngô Tất Tố. Tác giả đã đặt nhân vật trong những tình huống kịch tính, xung đột cao để làm nổi bật tính cách. Diễn biến tâm lý của chị được miêu tả tự nhiên, hợp lý, đặc biệt là sự thay đổi trong cách xưng hô thể hiện rõ quá trình chuyển biến từ nhẫn nhục đến phản kháng. Ngôn ngữ kể chuyện giản dị, gần gũi với đời sống nông thôn, góp phần làm cho hình tượng chị Dậu trở nên chân thực và giàu sức sống.

Kết bài
Nhân vật chị Dậu là một hình tượng tiêu biểu, kết tinh giá trị hiện thực và nhân đạo sâu sắc của tác phẩm Tắt đèn. Qua chị, Ngô Tất Tố không chỉ tố cáo xã hội bất công mà còn khẳng định vẻ đẹp và sức mạnh tiềm tàng của người phụ nữ nông dân Việt Nam. Hình ảnh chị Dậu với lòng yêu thương, đức hi sinh và tinh thần phản kháng sẽ mãi là biểu tượng sống động trong lòng người đọc, góp phần làm nên giá trị bền vững của tác phẩm và của nền văn học dân tộc.