Hiện nay đứa em gái tôi yêu cầu chia tài sản là căn nhà hiện nay tôi đang ở thờ cúng cha mẹ còn ba chị tôi không đồng ý bán nhà để chia vì các chị đều nói đó là căn nhà của cha mẹ để lại nên để cho tôi ở để thờ cúng cha mẹ.
Vậy đứa em gái tôi đòi chia tài sản là căn nhà trên là đúng hay sai?
Kính mong luật sư tư vấn giúp đở, tôi chân thành cảm ơn.
Trả lời:
1. Quy định về vấn đề người thừa kế
Bộ luật Dân sự 2015 quy định:
"Điều 651. Người thừa kế theo pháp luật
1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:
a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;
b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;
c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.
2. Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau.
3. Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản."
Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do cha bạn đứng tên và mẹ bạn đã mất nên căn nhà đó sẽ được chia đều cho 5 anh em bạn nếu như cha bạn không để lại di chúc . Vì vậy, mỗi người đều có quyền yêu cầu chia di sản.
2. Hướng dẫn phân chia tài sản cho các con?
Thưa luật sư, Bố mẹ tôi sinh được 4 người con, 1 trai và 3 gái nhưng bố tôi đã mất được hơn 2 năm và anh trai chúng tôi cũng mới mất vì tai nạn được hơn 3 tháng, tôi và em kế đã có gia đình riêng, còn em út thì chưa có, mẹ tôi hiện tại đã 80 tuổi rồi, bà sống 1 mình ở căn nhà mái bằng 3 gian nhà ngoài và 1 gian buồng, có bếp và công trình phụ khép kín, có sân vườn trồng rau. Giờ mẹ tôi muốn phân chia tài sản đất đai cho các con nên tôi muốn hỏi luật sư giờ phải phân chia thế nào cho hợp lý ?
Xin cảm ơn!
Trả lời:
Giấy đứng tên bố mẹ bạn, sau khi bố bạn mất, nhà đất này sẽ được chia đôi. Phần của bố bạn được chia đều cho mẹ bạn và 4 anh chị em bạn. Về phần đất của mẹ bạn bao gồm nửa miếng đất và phần được thừa kế từ bố bạn, mẹ bạn có toàn quyền phần chia. Nếu không để lại di chúc thì sau khi mẹ bạn mất phần đất này sẽ được chia đều cho 4 anh em bạn. Do anh trai bạn mất trước mẹ bạn nên phần này sẽ do vợ, con anh hưởng, trường hợp không có vợ con thì sẽ do 3 anh em bạn hưởng.
3. Cách chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân?
Xin cho mình hỏi: Tôi và vợ cưới nhau dược 3 năm vẫn hạnh phúc. Đầu năm 2015 tôi phát hiện được vợ tôi ngoại tình vs người cùng cơ quan.vậy tôi có được viết đơn kiện phá vỡ hạnh phúc gia đình không ? việc phân chia tài sản như thế nào ạ.nếu viết đơn kiện thì thủ tục ra sao? cảm ơn ạ!
Trả lời:
Trong trường hợp bạn có chứng cứ chứng minh việc vợ bạn ngoại tình, bạn có thể viết đơn tố cáo hành vi này. Tùy vào mức độ của hành vi mà vợ bạn sẽ bị xử phạt hành chính theo Nghị định 110/2013/NĐ-CP hoặc xử lý hình sự theo Bộ luật Hình sự.
Về việc phần chia tài sản khi ly hôn, Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định:
"Điều 38. Chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân
1. Trong thời kỳ hôn nhân, vợ chồng có quyền thỏa thuận chia một phần hoặc toàn bộ tài sản chung, trừ trường hợp quy định tại Điều 42 của Luật này; nếu không thỏa thuận được thì có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết.
2. Thỏa thuận về việc chia tài sản chung phải lập thành văn bản. Văn bản này được công chứng theo yêu cầu của vợ chồng hoặc theo quy định của pháp luật.
3. Trong trường hợp vợ, chồng có yêu cầu thì Tòa án giải quyết việc chia tài sản chung của vợ chồng theo quy định tại Điều 59 của Luật này."
Như vậy, 2 vợ chồng a có thể thỏa thuận về vấn đề phân chia tài sản, nếu không thỏa thuận được thì Tòa án sẽ chia theo nguyên tắc sau:
"Điều 59. Nguyên tắc giải quyết tài sản của vợ chồng khi ly hôn
1. Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo luật định thì việc giải quyết tài sản do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì theo yêu cầu của vợ, chồng hoặc của hai vợ chồng, Tòa án giải quyết theo quy định tại các khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại các điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này.
Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo thỏa thuận thì việc giải quyết tài sản khi ly hôn được áp dụng theo thỏa thuận đó; nếu thỏa thuận không đầy đủ, rõ ràng thì áp dụng quy định tương ứng tại các khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại các điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này để giải quyết.
2. Tài sản chung của vợ chồng được chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố sau đây:
a) Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng;
b) Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động có thu nhập;
c) Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập;
d) Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng.
3. Tài sản chung của vợ chồng được chia bằng hiện vật, nếu không chia được bằng hiện vật thì chia theo giá trị; bên nào nhận phần tài sản bằng hiện vật có giá trị lớn hơn phần mình được hưởng thì phải thanh toán cho bên kia phần chênh lệch.
4. Tài sản riêng của vợ, chồng thuộc quyền sở hữu của người đó, trừ trường hợp tài sản riêng đã nhập vào tài sản chung theo quy định của Luật này.
Trong trường hợp có sự sáp nhập, trộn lẫn giữa tài sản riêng với tài sản chung mà vợ, chồng có yêu cầu về chia tài sản thì được thanh toán phần giá trị tài sản của mình đóng góp vào khối tài sản đó, trừ trường hợp vợ chồng có thỏa thuận khác.
5. Bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của vợ, con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình."
4. Có được chuyển nhượng nhà đang có tranh chấp?
Thưa luật sư, Nếu nhà đang tranh chấp, phân nữa số anh em (đã chuyển ra ở riêng) còn lại 3 hộ vẫn đang ở trong ngôi nhà đó. Một người trong số đó đồng ý bán, 2 người kia thì không đồng ý. Xin hỏi có thế bán ngôi nhà đó được hay không? Và nếu bán ngôi nhà đó thì người anh và chị đã di dân sang nước ngoài trên 10 năm có được chia tài sản theo pháp luận hay không?
Xin cám ơn!
Trả lời:
Về vấn đề chuyển nhượng ngôi nhà, trước tiên cần xác định ai là người đang đứng tên sở hữu căn nhà trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất vì chỉ có người này mới có quyền bán căn nhà. Trường hợp căn nhà là sở hữu chung của các anh em thì phải có sự đồng ý của tất cả mọi người. Nếu căn nhà là di sản thừa kế, còn thời gian khởi kiện đòi phân chia di sản thừa kế thì bạn có thể kiện đòi phân chia. Phần di sản này có thể được chi trả bằng khoản tiền tương đương nếu có ai đó muốn nhận căn nhà.
Về quyền thừa kế, dù anh chị bạn đã di dân sang nước ngoài nhưng vẫn còn quyền thừa kế, Bộ luật dân sự quy định:
"Điều 613. Người thừa kế
Người thừa kế là cá nhân phải là người còn sống vào thời điểm mở thừa kế hoặc sinh ra và còn sống sau thời điểm mở thừa kế nhưng đã thành thai trước khi người để lại di sản chết. Trường hợp người thừa kế theo di chúc không là cá nhân thì phải tồn tại vào thời điểm mở thừa kế."
Chào luật sư ! Trước hết xin cảm ơn luật sư đã tư vấn cho cháu . Cháu năm nay 21 tuổi, hiện gia đình cháu đang ở với bà nội . Bà là người đứng tên trên giấy tờ nhà đất và sổ hộ khẩu sau khi ông nội mất . Vậy nếu sau này bà nội cháu qua đời không di chúc tài sản cụ thể là nhà thì khi ra pháp luật thừa kế như thế nào là đúng . Bà cháu có 4 người con , 3 con gái và 1 con trai là bố cháu . Hiện là người con đứng hàng thứ 3 và bố cháu bị câm điếc từ còn bé , cháu là cháu đít tôn . Vậy khi bác cả và bố cháu k đồng ý ky' bán nhà chia tài sản , thì có ảnh hưởng gì không và nếu bán nhà thì bố cháu là người khuyết tật như vậy có được pháp luật ưu tiên về chính sách luật thừa kế không ạ ?
Trả lời:
Khi bà bạn qua đời mà không để lại di chúc, tài sản sẽ được chia đều cho những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất bao gồm 4 người con. Vì nó là tài sản chung của 4 người nên nếu không có sự đồng ý của cả 4 người thì sẽ không thể bán. Tuy nhiên, những người thừa kế còn lại có quyền kiện đòi phân chia di sản, trường hợp muốn giữ lại nhà thì phải trả phần tiền tương đương cho những người muốn bán phần di sản được thừa kế của mình.
Về việc bố bạn là người khuyết tật, ưu tiên trong việc thừa kế được thể hiện ở quy định:
"Điều 644. Người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc
1. Những người sau đây vẫn được hưởng phần di sản bằng hai phần ba suất của một người thừa kế theo pháp luật nếu di sản được chia theo pháp luật, trong trường hợp họ không được người lập di chúc cho hưởng di sản hoặc chỉ cho hưởng phần di sản ít hơn hai phần ba suất đó:
a) Con chưa thành niên, cha, mẹ, vợ, chồng;
b) Con thành niên mà không có khả năng lao động.
2. Quy định tại khoản 1 Điều này không áp dụng đối với người từ chối nhận di sản theo quy định tại Điều 620 hoặc họ là những người không có quyền hưởng di sản theo quy định tại khoản 1 Điều 621 của Bộ luật này."
Như vậy, nếu bố bạn không có khả năng lao động mà di chúc bà bạn lại không chia thừa kế cho bố bạn thì bố bạn vẫn có quyền hưởng 2/3 của một suất thừa kế.
Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.6162 hoặc liên hệ văn phòng để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê. Rất mong nhận được sự hợp tác! Trân trọng./.
