1. Tìm hiểu về hệ thống bảo vệ chống sét - LPS  ?

Hệ thống bảo vệ chống sét, thường được viết tắt là LPS (Lightning Protection System), đó là một hệ thống hoàn chỉnh được thiết kế và sử dụng nhằm giảm thiểu thiệt hại về tài sản do sét gây ra cho các công trình kết cấu. Mục tiêu chính của LPS là bảo vệ tài sản và đảm bảo an toàn tính mạng khi có sự xuất hiện của sét. Quy định chi tiết về LPS được đề cập trong tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9888-3:2013, dựa trên tiêu chuẩn quốc tế IEC 62305-3:2010.

- Theo quy định của TCVN 9888-3:2013, LPS bao gồm hai phần chính: hệ thống bảo vệ chống sét bên trong và bên ngoài. Hệ thống bảo vệ chống sét bên ngoài, hay còn gọi là external lightning protection system, là một phần quan trọng của LPS và gồm ba thành phần chính: hệ thống đầu thu sét, hệ thống dẫn sét và hệ thống đầu tiếp đất.

- Hệ thống đầu thu sét, hay air-termination system, là một bộ phận nằm trong external lightning protection system, có nhiệm vụ thu hút sét và định hình dòng sét để đảm bảo an toàn cho cấu trúc. Điều này được đạt được thông qua liên kết đẳng thế chống sét và/hoặc cách điện của hệ thống bảo vệ chống sét bên ngoài. Qua đó, nó giúp chuyển dòng sét xuống hệ thống dẫn sét một cách an toàn.

- Hệ thống dẫn sét, hay down-conductor system, cũng là một thành phần của external lightning protection system. Hệ thống này sử dụng các phần tử kim loại như thanh kim loại, lưới kim loại hoặc dây chống sét để hướng dẫn dòng sét từ hệ thống đầu thu sét xuống đất một cách hiệu quả. Các phần tử kim loại này được chọn lựa và lắp đặt một cách cẩn thận để đảm bảo khả năng dẫn điện tốt nhất.

- Hệ thống bảo vệ chống sét bên trong, hay internal lightning protection system, là một phần khác của LPS và bao gồm các liên kết đẳng thế chống sét và/hoặc cách điện của LPS bên ngoài. Nó đảm bảo rằng dòng sét không truyền vào cấu trúc và thiết bị bên trong, giảm nguy cơ gây hư hại và tai nạn.

Tổng cộng, LPS là một hệ thống phức tạp, nhưng rất quan trọng để bảo vệ cơ sở hạ tầng và đảm bảo an toàn cho những người làm việc hoặc sống trong khu vực đó. Việc thiết lập và duy trì một hệ thống bảo vệ chống sét hiệu quả đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc về các nguyên lý điện và tính toán kỹ thuật, nhằm đảm bảo rằng hệ thống này hoạt động đúng cách trong mọi tình huống có thể xảy ra.

 

2. Quy định pháp luật chung đối với hệ thống bảo vệ chống sét bên ngoài ?

Quy định chung về hệ thống bảo vệ chống sét bên ngoài là một phần quan trọng của tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9888-3:2013 (IEC 62305-3:2010) về Bảo vệ chống sét - Phần 3: Thiệt hại vật chất đến kết cấu và nguy hiểm tính mạng. Tiêu chuẩn này chi tiết hóa các quy định đối với ứng dụng, chọn lựa và sử dụng LPS bên ngoài để bảo vệ kết cấu và người trong các điều kiện sét đánh.

- Về ứng dụng của LPS bên ngoài, quy định nêu rõ rằng hệ thống này được thiết kế để thu sét trực tiếp tới kết cấu, bao gồm cả sét đánh đến mặt kết cấu. Nó cũng đảm bảo dòng điện sét được dẫn an toàn từ điểm sét đánh xuống đất, ngăn chặn hư hại về nhiệt và cơ cũng như tia lửa điện nguy hiểm có thể kích hoạt cháy hoặc nổ.

- Quy định còn tập trung vào việc chọn LPS bên ngoài, đặc biệt khi nó cần được gắn kết với kết cấu cần bảo vệ. Các trường hợp cần xem xét cách ly LPS để tránh tác động của hiệu ứng nhiệt và nổ tại điểm sét đánh hoặc trên các đường dây mang dòng điện sét. Các kết cấu nhạy cảm như có lớp phủ dễ cháy, tường dễ cháy và khu vực có rủi ro nổ và cháy được nêu rõ là những trường hợp cần quan tâm.

- Ngoài ra, quy định đề cập đến việc sử dụng LPS cách ly trong trường hợp dự đoán sự thay đổi trong kết cấu, các phần bên trong hoặc sử dụng, đòi hỏi sự sửa đổi LPS. Điều này làm nổi bật tầm quan trọng của việc linh hoạt và thích ứng trong triển khai hệ thống bảo vệ chống sét bên ngoài.

- Các thành phần cơ bản của LPS, bao gồm các vật liệu dẫn như cốt thép nối liên kết và khung kim loại của kết cấu, được đề cập đến như là những bộ phận chính. Tuy nhiên, quy định cũng nhấn mạnh rằng các thành phần khác chỉ có thể được coi là bổ sung cho hệ thống.

- Quy định chung về hệ thống đầu thu sét cũng được liệt kê trong tiêu chuẩn, với việc giảm xác suất cho dòng điện sét thâm nhập vào kết cấu được xem xét một cách đáng kể khi có hệ thống đầu thu sét được thiết kế đúng. Hệ thống này có thể bao gồm thanh, dây kim loại và dây dẫn dạng lưới, và tất cả phải tuân thủ các điều khoản quy định.

- Đối với các kiểu đầu thu sét, tiêu chuẩn yêu cầu sự phù hợp hoàn toàn và sự tuân thủ với các quy định. Các kích thước vật lý thực của hệ thống đầu thu sét bằng kim loại được sử dụng để xác định không gian cần bảo vệ, và các thanh thu sét cần được nối với nhau để đảm bảo sự chia dòng.

Cuối cùng, tiêu chuẩn cấm việc sử dụng đầu thu sét phóng xạ, làm nổi bật sự quan trọng của việc ngăn chặn các rủi ro tiềm ẩn trong hệ thống bảo vệ chống sét. Tất cả những điều này đều nhằm mục đích đảm bảo hiệu suất và an toàn của hệ thống bảo vệ chống sét bên ngoài trong mọi điều kiện và tình huống.

 

3. Quy định pháp luật chung đối với hệ thống bảo vệ chống sét bên trong ?

Quy định chung đối với hệ thống bảo vệ chống sét bên trong là một phần quan trọng của Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9888-3:2013 (IEC 62305-3:2010) về Bảo vệ chống sét - Phần 3: Thiệt hại vật chất đến kết cấu và nguy hiểm tính mạng. Theo tiểu mục 6.1 của mục 6 trong tiêu chuẩn này, quy định này tập trung vào việc ngăn chặn phóng tia lửa điện nguy hiểm trong phạm vi kết cấu cần được bảo vệ do dòng điện sét chạy trong LPS (Sistema de Proteção contra Descargas Atmosféricas) bên ngoài hoặc trong các phần dẫn khác của kết cấu.

- LPS bên trong phải được thiết kế và triển khai sao cho không có phóng tia lửa điện nguy hiểm xuất hiện giữa các phần khác nhau của hệ thống. Những nguy cơ liên quan đến phóng tia lửa điện có thể xuất hiện giữa các thành phần như hệ thống lắp đặt kim loại, hệ thống bên trong, phần dẫn và các đường dây bên ngoài nối với kết cấu. Điều này đặt ra yêu cầu cao về việc đảm bảo an toàn và bảo vệ tối ưu cho cả thiết bị và con người.

- Chú thích 1 của quy định này lưu ý đến sự nguy hiểm của việc phát tia lửa điện trong kết cấu, đặc biệt là trong trường hợp có nguy cơ nổ. Điều này yêu cầu việc thực hiện các biện pháp bảo vệ bổ sung để giảm thiểu rủi ro. Tuy nhiên, các biện pháp này cần được xem xét một cách kỹ lưỡng, nhất là theo những hướng dẫn được mô tả trong Phụ lục D của tiêu chuẩn.

- Chú thích 2 liên quan đến bảo vệ chống quá điện áp cho các hệ thống bên trong, và nó đề cập đến TCVN 9888-4 (IEC 62305-4) là nguồn thông tin cụ thể để hiểu rõ hơn về cách thức thực hiện bảo vệ chống quá điện áp.

- Để tránh phóng tia lửa điện nguy hiểm giữa các phần khác nhau của hệ thống, tiêu chuẩn đề xuất hai phương pháp chính:

+ Liên kết đẳng thế theo 6.2: Điều này đề xuất việc sử dụng liên kết đẳng thế để đảm bảo rằng các phần khác nhau của hệ thống có cùng một điện thế, giảm nguy cơ xuất hiện phóng tia lửa điện.

+ Cách điện giữa các phần theo 6.3: Điều này đề xuất việc sử dụng các biện pháp cách điện để ngăn chặn truyền dẫn dòng điện giữa các phần khác nhau của hệ thống, giảm thiểu nguy cơ phóng tia lửa điện.

Tất cả những quy định trên đều nhằm mục đích bảo vệ kết cấu và đảm bảo an toàn cho người sử dụng. Việc tuân thủ chặt chẽ các quy định này là quan trọng để đảm bảo hệ thống bảo vệ chống sét bên trong hoạt động hiệu quả và an toàn.

Xem thêm >>> Điều kiện vận hành bộ chống sét dùng cho hệ thống điện xoay chiều

Trong trường hợp quý khách có bất kỳ thắc mắc, câu hỏi hoặc cần tư vấn về nội dung bài viết hoặc liên quan đến các vấn đề pháp luật, chúng tôi xin trân trọng gợi ý quý khách nên liên hệ với chúng tôi qua tổng đài 1900.6162 hoặc gửi email tới địa chỉ lienhe@luatminhkhue.vn. Chúng tôi cam kết sẽ đáp ứng và hỗ trợ quý khách giải quyết mọi vấn đề một cách nhanh chóng, chuyên nghiệp và tận tâm nhất.