1. Giới thiệu tác giả
Sách Án Lệ và sử dụng Án Lệ trong đào tạo luật ở Việt Nam hiện nay do TS. Nguyễn Bá Bình làm chủ biên.
Tập thể tác giả:
1. TS. Nguyễn Bá Bình
2. TS. Hoàng Xuân Châu
3. TS. Nguyễn Hùng Cường
4. GS.TS. Nguyễn Bá Diến
5. ThS. Nguyễn Đức Lam
6. TS. Nguyễn Văn Nam
7. TS. Đồng Thị Kim Thoa
8. ThS. Nguyễn Thị Anh Thơ
2. Giới thiệu hình ảnh sách
Sách Án Lệ và sử dụng Án Lệ trong đào tạo luật ở Việt Nam hiện nay
Tác giả: TS. Nguyễn Bá Bình
Nhà xuất bản Tư Pháp
3. Tổng quan nội dung sách
Nằm trong xu hướng chung coi trọng vai trò của án lệ, gần đây Việt Nam cũng đã chính thức thừa nhận án lệ là một ngành luật trong hệ thống pháp luật và công bố một số án lệ đầu tiên để áp dụng trong xét xử. Thực tế đó, cũng như việc hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng của Việt Nam, đặt ra yêu cầu cấp thiết của việc nghiên cứu cả về lý luận và thực tiễn về ảnh lệ cũng như đào tạo án lệ trên thế giới và Việt Nam để áp dụng án lệ và triển khai có hiệu quả hoạt động đào tạo về án lệ. Nhằm mục đich s
"Án lệ và sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở Việt Nam hiện nay” là cuốn sách chuyên khảo nghiên cứu về các vấn đề cốt lõi và quan trọng về án lệ ở các nước thuộc hệ thống thông luật, hệ thống dân luật và ở Việt Nam, bàn luận về cơ sở lý luận và pháp lý của việc sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở Việt Nam, khảo cứu thực tiễn sử dụng án lệ trong đào tạo luật trên thế giới và ở Việt Nam, từ đó đưa ra các giải pháp đối với việc sử dụng án lệ trong hoạt động đào tạo luật ở các cơ sở đào tạo luật tại Việt Nam.
Nội sung cuốn sách được cấu trúc với chương mục như sau:
Chương I. Các vấn đề cơ bản về án lệ theo quan niệm thế giới và Việt Nam
I. Các vấn đề cơ bản về án lệ theo quan niệm của các nước theo truyền thống thông luật
1. Khái niệm về án lệ và nguyên tắc bắt buộc tuân theo án lệ
2. Áp dụng án lệ
3. Công bố và viện dẫn án lệ
4. Mối quan hệ giữa án lệ và luật thành văn ở các nước thuộc hệ thống thông luật
II. Các vấn đề cơ bản về án lệ theo quan niệm của các nước theo truyền thống dân luật
1. Khái quát về án lệ trong truyền thống dân luật
2. Lịch sử phát triển án lệ trong hệ thống pháp luật các nước có truyền thống dân luật
3. Vai trò của án lệ trong hệ thống pháp luật các nước thuộc truyền thống dân luật
4. Công bố án lệ ở Đức và Pháp
III. Các vấn đề cơ bản về án lệ theo quan niệm của Việt Nam
1. Khái niệm án lệ và điều kiện hình thành án lệ theo pháp luật Việt Nam
2. Lược sử hình thành và phát triển của án lệ tại Việt Nam
3. Vị trí, vai trò của án lệ
4. Các nguyên tắc áp dụng án lệ
5. Công bố và viện dẫn án lệ
Chương II. Cơ sở lý luận, pháp lý của việc sử dụng án lệ trong hoạt động đào tạo luật ở Việt Nam
I. Khái niệm sử dụng án lệ trong hoạt động đào tạo luật
II. Vị trí, vai trò của án lệ trong hoạt động đào tạo pháp luật
III. Chủ trường, đường lối của Đảng và chính sách, pháp luật của nhà nước liên quan tới án lệ và đào tạo về án lệ
IV. Yêu cầu cấp thiết của việc tăng cường sử dụng án lệ trong đào tạo luật của các cơ sở đào tạo luật ở Việt Nam
Chương III. Tình hình sử dụng án lệ trong đào tạo luật trên thế giới và ở Việt Nam
I. Tình hình sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở các nước theo truyền thống thông luật
1. Khái quát về đào tạo luật ở các nước theo truyền thống thông luật
2. Sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở các nước thông luật
II. Tình hình sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở các nước theo truyền thống dân luật
1. Vai trò của án lệ trong đào tạo luật tại Pháp và Đức
2. Sử dụng án lệ trong đào tạo luật tại Pháp
3. Sử dụng án lệ trong đào tạo luật tại Đức
III. Tình hình sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở Nhật Bản và Trung Quốc
1. Vai trò của án lệ trong đào tạo luật tại Nhật Bản và Trung Quốc
2. Sử dụng án lệ trong đào tạo luật tại Nhật Bản và Trung Quốc
3. Những khó khăn trong việc sử dụng án lệ trong đào tạo luật tại Nhật Bản và Trung Quốc
IV. Tình hình sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở trường đại học luật Hà Nội và các cơ sở đào taooj luật khác tại Việt Nam
1. Tình hình sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở Trường Đại học Luật Hà Nội
2. Tình hình sử dụng án lệ tong đào tạo luật ở các cơ sở đào tạo luật khác ở Việt Nam
Chương IV. Giải pháp đối phó với việc sử dụng án lệ trong hoạt động đào tạo luật tại các cơ sở đào tạo luật ở Việt Nam
I. Giải pháp đối với việc tăng cường sử dụng án lệ trong chương trình đào tạo trình độ đại học tại các cơ sở đào tạo luật ở Việt Nam
1. Giảng dạy về án lệ với tư cách một môn học độc lập hoặc với tư cách một phần nội dung của môn học
2. Tiếp cận án lệ với tư cách một nguồn luật và với tư cách một phương pháp giảng dạy - phương pháp sử dụng bản án
II. Giải pháp đối với việc tăng cường sử dụng án lệ trong chương trình đào tạo sau đại học tại các cơ sở đào tạo luật ở Việt Nam
1. Giảng dạy các vấn đề cơ bản về án lệ và áp dụng án lệ
2. Sử dụng án lệ với tư cách là học liệu và với tư cách là phương pháp sử dụng bản án (case method)
3. Thực hiện các luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ về chủ đề án lệ
III. Giải pháp đối với việc tăng cường sử dụng án lệ trong chương trình đào tạo cán bộ tư pháp tại các cơ sở đào tạo luật ở Việt Nam
1. Phương hướng tăng cường sử dụng án lệ trong hoạt động đào tạo nghề các chức danh tư pháp, bổ trợ tư pháp
2. Giải pháp về nội dung, phương pháp đào tạo kỹ năng áp dụng án lệ trong chương trình đào tạo nghiệp vụ thẩm phán, kiểm sát viên, luật sư
IV. Giải pháp đối với việc tăng cường sử dụng án lệ trong các chương trình đào tạo ngắn hạn cho các nhà thực hành luật tại các cơ sở đào tạo luật ở Việt Nam
1. Định hướng triển khai việc sử dụng án lệ trong các chương trình đào tạo ngắn hạn cho các nhà thực hành luật
2. Đề xuất nội dung các chương trình đào tạo ngắn hạn chuyên biệt về án lệ
3. Lồng ghép nội dung giảng dạy về án lệ và kỹ năng phân tích, áp dụng án lệ trong các chương trình đào tạo ngắn hạn có liên quan
4. Yêu cầu đối với giảng viên, phương pháp giảng dạy và học liệu
Dưới đây là trích đoạn nội dung trong cuốn sách để bạn đọc tham khảo:
Nghiên cứu hệ thống pháp luật và chương trình đào tạo pháp luật ở các nước trên thế giới thuộc hệ thống thông luật (Anh, Hoa Kỳ, Úc), hệ thống dân luật (Đức, Pháp, Nhật Bản), Trung Quốc, Việt Nam và quan điểm của các học giả trên thế giới có thể đưa ra một số đánh giá như sau:Thứ nhất, án lệ có vai trò quan trọng, dù ở trường mực khác nhau, trong hệ thống pháp luật của nhiều quốc gia trên thế giới. Án lệ là nguồn luật chính thức, chủ yếu trong hệ thống thông luật. Học thuyết về án lệ đã tồn tại từ lâu đời và được coi là nền tảng của hệ thống thông luật. Như lời của nguyên thẩm phán nổi tiếng tòa tối cao Úc Michael Kerby, về giá trị của học thuyết án lệ ở Úc, và cũng đúng cho các quốc gia thuộc hệ thống thông luật khác, thì "vẫn là trung tâm của hệ thống pháp luật Úc và cuộc cách thức các luật sư Úc tiếp cận giải pháp cho nhiều vấn đề pháp lý". Các thẩm phán ở các nước thông luật đề cao vai trò của án lệ và thường phải tuân theo các bản án, quyết định được tuyên cho các vụ việc tương tự trước đó. Thực tiễn thực hành pháp luật nói chung, xét xử nói riêng ở các nước thuộc hệ thống thông luật cho thấy việc hiểu và vận dụng ở chừng mực nhất định, tùy từng nghề nghiệp và tình huống, các vấn đề kỹ năng liên quan đến án lệ là rất cần thiết. Đó là những vấn đề như: án lệ bắt buộc, án lệ tham khảo; phân biệt và bác bỏ án lệ; công bố vào viện dẫn án lệ.Ở các nước thuộc hệ thống dân luật, án lệ vốn chỉ được coi là nguồn luật thứ cấp, nhưng cùng với xu hướng xích lại gần nhau hơn giữa hai hệ thống thông luật và dân luật, các nước thuộc hệ thống dân luật thời hiện đại đã coi trọng vai trò của án lệ. Các bản án đã tuyên có giá trị áp dụng nhất định cho việc xét xử vụ việc tương tự hiện tại và tương lai. Ở Đức và Pháp các quốc gia điển hình của hệ thống dân luật đều đã thừa nhận và áp dụng án lệ minh chứng rõ rệt cho điều này là các quyết định của tòa án hiến pháp Đức được tuân thủ bởi tòa án cấp dưới, trong khi các quyết định của tòa phán án của Pháp trong thực tế có giá trị bắt buộc đối với cấp dưới. Tuy giá trị bắt buộc của án lệ ở các nước dân mà chưa phổ biến ở các nước thuộc hệ thống thông luật, án lệ ngày càng được áp dụng nhiều ở các nước dân luật khi giải thích pháp luật để áp dụng trong xét xử. Với thực tiễn biến chuyển đa dạng và nhanh chóng hiện nay, các văn bản quy phạm pháp luật không thể lường định trước và quy định một cách rõ ràng, trực tiếp cho các vụ việc phát sinh. Vì lẽ đó, để giải thích một cách kịp thời cho những điểm còn chưa rõ trong quy định của pháp luật thành văn nhằm phục vụ tốt cho việc xét xử thì không thể thiếu vai trò của án lệ.Trung Quốc, quốc gia có hệ thống pháp luật chịu ảnh hưởng nhất định của hệ thống dân luật, tuy không tuân theo học thuyết án lệ của hệ thống thông luật nhưng cũng đã chấp nhận giá trị của các bản án trong quá trình viện dẫn để làm cơ sở cho việc xét xử các vụ việc tương tự. Sau một thời gian dài sử dụng các bản án làm cứ liệu cho việc hướng dẫn xét xử, gần đây Việt Nam cũng đã chính thức thừa nhận án lệ như một nguồn bổ trợ cho việc xét xử.Thứ hai, sử dụng án lệ trong hoạt động đào tạo luật góp phần quan trọng trong việc giúp người học không chỉ hiểu rõ quy định pháp luật mà còn có được các kỹ năng thực hành nghề nghiệp. Dù còn có những bất đồng nhất định, các cơ sở đào tạo luật trên toàn cầu đều có xu hướng kết hợp hợp lý giữa lý thuyết và thực tiễn. Các cơ sở đào tạo luật ở các nước thuộc hệ thống thông luật có xu hướng chú trọng tới cung cấp kiến thức thực tiễn và kỹ năng thực hành nghề nghiệp.Có học giả đã nhận định: "Nếu việc đào tạo luật của các trường đại học muốn được thừa nhận là có giá trị về mục đích nghề nghiệp, nó buộc phải quan tâm đến các kỹ năng cũng như tri thức của luật sư". Điển hình như ở đại học Harvard, từ giữa thế kỷ 19, việc giảng dạy luật của Harvard được đổi mới theo hướng nhắm tới việc đào tạo các kỹ năng hành nghề cho sinh viên. Theo đó, án lệ được sử dụng phổ biến để giúp sinh viên không chỉ hiểu các quy định pháp luật mà quan trọng hơn đặt người học vào một tình huống có thực để hiểu được pháp luật được áp dụng ra sao, hiểu được các kỹ năng phân tích, tranh luận của các thẩm phán, luật sư...."
4. Đánh giá bạn đọc
Cuốn sách “Án lệ và sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở Việt Nam hiện nay” đã trình bày khá toàn diện về an án lệ và sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở Việt Nam. Cụ thể:
- Trinh bày về các vấn đề cốt lõi và quan trọng về án lệ ở các nước thuộc hệ thống thông luật, hệ thống dân luật và ở Việt Nam;
- Bàn luận về cơ sở lý luận và pháp lý của việc sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở Việt Nam;
- Khảo cứu thực tiễn sử dụng án lệ trong đào tạo luật trên thế giới và ở Việt Nam từ đó đưa ra các giải pháp đối với việc sử dụng án lệ trong hoạt động đào tạo luật ở các cơ sở đào tạo luật tại Việt Nam.
Cuốn sách có giá trị về khoa học pháp lý và giá trị thực tiễn trong việc sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở Việt Nam hiện nay.
5. Kết luận
Nếu bạn quan tâm về án lệ và việc sử dụng án lệ trong đào tạo luật ở Việt Nam thì cuốn sách này là một tài liệu tham khảo hữu ích bạn nên lựa chọn.
Hy vọng những chia sẻ trên đây của chúng tôi sẽ là một nguồn tư liệu đánh giá chất lượng sách hiệu quả tin cậy của bạn đọc. Nếu thấy chia sẻ của chúng tôi hữu ích, bạn hãy lan tỏa nó đến với nhiều người hơn nhé!
