1. Giới thiệu tác giả

Cuốn "Giáo trình luật tố tụng dân sự - Quyển 1: Những vấn đề lý luận chung" của khoa Luật Trường đại học Cần Thơ do PGS.TS. Phan Trung Hiền làm chủ biên.

2. Giới thiệu hình ảnh sách

Giáo trình luật tố tụng dân sự, quyển 1: Những vấn đề lý luận chung

Giáo trình luật tố tụng dân sự, quyển 1: Những vấn đề lý luận chung

Tác giả: PGS.TS. Phan Trung Hiền (chủ biên)

Nhà xuất bản Chính trị quốc gia sự thật

3. Tổng quan nội dung sách

Ngành luật tố tụng dân sự là ngành luật quan trọng trong hệ thống pháp luật Việt Nam. Đây là ngành luật điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong quá trình tòa án giải quyết các tranh chấp, các yêu cầu của cơ quan, tổ chức, cá nhân khi yêu cầu tòa án giải quyết vụ việc dân sự.

Ngành luật tố tụng dân sự cùng với ngành luật tố tụng hình sự và ngành luật tố tụng hành chính đã tạo nên nhóm ngành luật hình thức không thể thiếu trong hệ thống pháp luật của bất kỳ quốc gia nào. Trong đó, ngành luật tố tụng dân sự giữ vai trò chủ đạo trong việc bảo đảm các quy định ở các ngành luật nội dung liên quan đến đời sống dân sự và bảo đảm thực hiện các quyền và nghĩa vụ phát sinh từ các quan hệ pháp luật dân sự đó.

Mặc dù mang tên gọi là ngành luật tố tụng dân sự nhưng nó không chỉ giải quyết các tranh chấp, yêu cầu về dân sự theo nghĩa hẹp ở ngành luật dân sự mà còn giải quyết các tranh chấp, yêu cầu trong các quan hệ hôn nhân và gia đình, quan hệ pháp luật kinh doanh, thương mại, lao động.... Như vậy, có thể nói từ dân sự trong ngành luật tố tụng dân sự được hiểu theo nghĩa rộng và nếu nhìn ở một góc độ một môn học thì ngành luật tố tụng dân sự là môn học chuyên ngành cơ bản không thể thiếu trong chương trình đào tạo pháp luật.

Từ việc xác định vai trò quan trọng của ngành luật, các tác giả đã phân chia cuốn giáo trình thành hai quyển như sau:

Quyển 1: Những vấn đề lý luận chung

Trình bày các vấn đề cơ bản của pháp luật tố tụng dân sự, là cơ sở lý luận cho việc tiếp cận môn học, chi phối xuyên suốt quá trình tố tụng cũng như các nội dung của phần sau phần trình tự, thủ tục cụ thể

Quyển 2: Trình tự, thủ tục giải quyết vụ việc dân sự:

Trình bày các trình tự, thủ tục giải quyết vụ việc dân sự bao gồm các vấn đề cơ bản sau: thủ tục giải quyết vụ án dân sự cấp sơ thẩm; thủ tục giải quyết vụ án dân sự cấp phúc thẩm; thủ tục xét xử theo thủ tục rút gọn vụ án dân sự; thủ tục giải quyết việc dân sự; thủ tục xét lại bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật; thủ tục giải quyết các vụ việc dân sự có yêu tố nước ngoài và tương trợ tư pháp trong tố tụng dân sự và thủ tục thi hành án dân sự.

Với vai trò là một giáo trình phục vụ cho một môn học của ngành luật tố tụng dân sự, Giáo trình luật tố tụng dân sự Quyển 1: Những vấn đề lý luận chung được chia thành 12 chương với những nội dung cơ bản sau:

Chương I: Tổng quan về ngành luật tố tụng dân sự. Chương này chủ yếu trình bày các khái niệm có liên quan đến việc tiếp cận môn học luật tố tụng dân sự. Việc xác định vụ án dân sự, việc dân sự để xác định đúng trình tự, thủ tục giải quyết vụ việc dân sự.

Chương II: Các nguyên tắc cơ bản của ngành luật tố tụng dân sự. Đây là những nội dung chủ đạo chi phối xuyên suốt quá trình tố tụng cũng như các chế định của luật tố tụng dân sự.

Chương III: Nhận thức chung về thẩm quyền của tòa án. Chương này trình bày các vấn đề lý luận về thẩm quyền của tòa án như: việc phân Định thẩm quyền giữa tòa án với các cơ quan khác, việc phân định thẩm quyền giữa các tòa án với nhau cũng như việc giải quyết tranh chấp về thẩm quyền.

Chương IV: Thẩm quyền của tòa án các cấp, thẩm quyền theo lãnh thổ và giải quyết vụ việc trong trường hợp chưa có điều luật để áp dụng. Khi cơ quan, tổ chức, cá nhân thực hiện quyền yêu cầu tòa án giải quyết vụ việc dân sự thì vấn đề đặt ra trước tiên là họ sẽ thực hiện quyền này tại địa bàn nào: để trả lời câu hỏi đó, ở trong này, các tác giả tập trung trình bày các vụ việc ra tòa án cấp huyện và cấp tỉnh xét xử sơ thẩm, tức là thẩm quyền theo cấp xét xử. Đồng thời, cũng phân tích các quy định pháp luật về việc xác định tòa án theo đơn vị hành chính cụ thể thẩm quyền theo lãnh thổ và Thẩm quyền của tòa án trong việc giải quyết các vụ việc dân sự trong trường hợp chưa có điều luật áp dụng.

Chương V: Thẩm quyền của tòa án trong việc giải quyết các vụ việc dân sự. Đây là một trong các nội dung thuộc thẩm quyền theo lại việc. Tuy nhiên, để tiện cho việc tiếp nhận và nghiên cứu, các tác giả đã quyết định tách thành hai chương chương V và chương VI Trong chương này, ngoài việc phân tích các tranh chấp, các yêu cầu về dân sự thuộc tòa án giải quyết, các tác giả còn phân tích các điều kiện cần thiết cho việc giải quyết các vụ việc cụ thể đổi như: điều kiện phát sinh quyền yêu cầu; các điều kiện cấm, hạn chế việc thực hiện quyền yêu cầu; thời hiệu khởi kiện để yêu cầu tòa án giải quyết vụ việc dân sự.

Chương VI. Thẩm quyền của tòa án trong giải quyết các vụ việc về hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại và lao động. Đây là một trong các nội dung thuộc thẩm quyền theo lại việc. Tiếp theo chương năm, nội dung chương này ngoài việc phân tích các tranh chấp, các yêu cầu về quan hệ hôn nhân và gia đình; các tranh chấp, yêu cầu về kinh doanh, thương mại thuộc tòa án giải quyết, nhóm tác giả còn phân tích các điều kiện cần thiết cho việc giải quyết các vụ việc cụ thể đó theo pháp luật tố tụng dân sự.

Chương VII: Quan hệ pháp luật tố tụng dân sự. Chương này chủ yếu tập trung việc xác định tư cách của các chủ thể tham gia vào quan hệ pháp luật tố tụng dân sự; năng lực pháp luật, năng lực hành vi tố tụng dân sự của các chủ thể; quyền và nghĩa vụ của các chủ thể và việc từ chối hoặc phải thay đổi người tiến hành tố tụng để bảo đảm thực hiện đúng nguyên tắc trong tố tụng dân sự.

Chương VIII: Chứng minh và chứng cứ trong pháp luật tố tụng dân sự. Nội dung chủ yếu của trương này là việc xác định chủ thể có nghĩa vụ chứng minh; phương tiện chứng minh; đối tượng chứng minh và vấn đề xem xét, đánh giá chứng cứ trên cơ sở các đặc điểm của chứng cứ làm căn cứ để giải quyết vụ việc dân sự.

Chương IX: Các biện pháp khẩn cấp tạm thời

. Đây là các biện pháp có ý nghĩa quan trọng không chỉ trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự mà còn có ý nghĩa cho việc bảo đảm hiệu lực của bản án, quyết định của tòa án. Bạn án, quyết định của tòa án chỉ được xem là có hiệu lực khi được thi hành trên thực tế, và khi đó quyền và lợi ích hợp pháp của chủ thể mới được bảo vệ thật sự. Thực tiễn có trường hợp sau khi bản án của tòa án có hiệu lực nhưng không thể thi hành vì đương sự đã tẩu tán tài sản trong quá trình tố tụng do không có ai yêu cầu áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời. Sao vậy, đây có thể xem là biện pháp hữu hiệu cho việc ngăn chặn các hành vi tẩu tán tài sản, hủy hoại chứng cứ và gây ra hậu quả nghiêm trọng khác.

Chương X: Cấp, tổng đạt, thông báo văn bản tố tụng. Đây là Trương được các tác giả làm rõ vấn đề về trình tự, thủ tục để cấp, tổng đạt, thông báo văn bản tố tụng đến các đương sự cũng như các chủ thể khác. Việc xác định thủ tục cấp, tổng đạt, thông báo văn bản tố tụng đúng pháp luật không chỉ có ý nghĩa cho việc giải quyết vụ án mà còn là cơ sở để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong quá trình tòa án giải quyết vụ việc dân sự.

Chương XI: Xử lý hành vi cản trở hoạt động tố tụng dân sự, khiếu nại, tố cáo trong tố tụng dân sự. Nội dung chương này chủ yếu tìm hiểu về các trường hợp bị xử lý trong hoạt động tố tụng dân sự. Trách nhiệm của tòa án, viện kiểm sát trong trường hợp vi phạm; hình thức xử phạt; thẩm quyền; trình tự, thủ tục xử phạt; quyết định, hành vi trong tố tụng dân sự có thể bị khiếu nại; quyền, nghĩa vụ của người khiếu nại và bị khiếu nại; hình thức, thời hiệu và thời hạn giải quyết khiếu nại; nội dung quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu; thẩm quyền giải quyết khiếu nại đối với quyết định, hành vi của người tiến hành tố tụng.

Chương XII: Án phí, lệ phí và chi phí tố tụng khác. Khi giải quyết vụ việc dân sự, nhà nước phải bỏ ra công sức, thời gian và tiền của cho việc giải quyết các vụ việc vốn dĩ của người dân. Do vậy, nhà nước quy định các khoản thu cho việc giải quyết vụ án dân sự (án phí) và các khoản thu cho việc giải quyết việc dân sự (lệ phí). Đồng thời, trong quá trình giải quyết vụ việc dân sự, theo yêu cầu của đương sự hoặc khi cần thiết, tòa án tiến hành các biện pháp để thu thập tài liệu, chứng cứ nên cũng phát sinh thêm chi phí và được gọi chung là chi phí tố tụng khác. Việc phân tích các mức thu; người phải chịu án phí, lệ phí là nội dung mà các tác giả trình bày ở chương này.

Với những nội dung khái quát nêu trên, cuốn sách giáo trình luật tố tụng dân sự quyền một những vấn đề lý luận chung sẽ mang lại những kiến thức cơ bản cho việc tiếp cận môn học luật tố tụng dân sự.

4. Đánh giá bạn đọc

Ngành luật tố tụng dân sự là ngành luật độc lập trong hệ thống pháp luật Việt Nam, là tổng hợp các quy phạm pháp luật điều chỉnh các quan hệ pháp luật phát sinh giữa tòa án, viện kiểm sát với các đương sự và những người tham gia tố tụng khác trong quá trình tòa án giải quyết các vụ việc dân sự để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các cơ quan, tổ chức, cá nhân và các chủ thể khác. Ngành luật tố tụng dân sự là ngành luật hình thức nhằm bảo đảm cho các ngành luật nội dung như luật dân sự, luật hôn nhân và gia đình được thực hiện trên thực tế. Luật tố tụng dân sự là một môn học chuyên ngành cơ bản trong chương trình đào tạo pháp luật hiện nay.

Cuốn sách cung cấp những kiến thức cơ bản cho việc giảng dạy và học tập môn học luật tố tụng dân sự, làm cơ sở cho việc giảng dạy, học tập môn học và đi sâu vào nghiên cứu luật tố tụng dân sự là nội dung cơ bản của quyền hai: trình tự, thủ tục giải quyết vụ việc dân sự của cuốn giáo trình.

Giáo trình Luật tố tụng dân sự Quyển 1: Những vấn đề lý luận chung là học liệu quan trọng, cần thiết phục vụ hoạt động giảng dạy và học tập môn Luật tố tụng dân sự của sinh viên khoa Luật Trường Đại học Cần Thơ. Đồng thời, cũng là tài liệu tham khảo hữu ích dành cho những ai quan tâm tới các vấn đề chung về tố tụng dân sự.

5. Kết luận

Hy vọng những chia sẻ trên đây của chúng tôi sẽ là một nguồn tư liệu đánh giá chất lượng sách hiệu quả tin cậy của bạn đọc. Nếu thấy chia sẻ của chúng tôi hữu ích, bạn hãy lan tỏa nó đến với nhiều người hơn nhé! Chúc các bạn đọc sách hiệu quả và thu được nhiều thông tin hữu ích từ cuốn sách “Giáo trình Luật tố tụng dân sự Quyển 1: Những vấn đề lý luận chung".