1. Giới thiệu tác giả

Sách Pháp luật áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài theo quy định của Bộ luật dân sự năm 2015 do TS. Trần Minh Ngọc làm chủ biên.

Tập thể tác giả gồm:

TS. Trần Minh Ngọc (chỉ biên)

TS. Bùi Thị Thu

ThS.NCS. Nguyễn Thu Thủy

ThS.NCS. Nguyễn Đức Việt

ThS.NCS. Lê Thị Bích Thủy

 

2. Giới thiệu hình ảnh sách

Sách Pháp luật áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài theo quy định của Bộ luật dân sự năm 2015

Sách Pháp luật áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài theo quy định của Bộ luật dân sự năm 2015

Tác giả: TS. Trần Minh Ngọc (chủ biên)

Nhà xuất bản Lao Động

 

3. Tổng quan nội dung sách

Pháp luật điều chỉnh quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài là nền tảng hình thành ngành Tư pháp Quốc tế. Ở Việt Nam hiện nay, Tư pháp Quốc tế có phạm vi điều chỉnh rộng bao gồm các quan hệ nhân thân và tài sản phát sinh từ các lĩnh vực dân sự, lao động, hôn nhân và gia đình, lao động, thương mại, tố tụng dân sự...có yế tố nước ngoài.

Các quy phạm tư pháp quốc tế không được xây dựng tập trung trong đạo luật riêng về Tư pháp Quốc tế mà nằm rải rác trong nhiều văn bản pháp luật khác nhau thuộc các lĩnh vực có liên quan, như: Bộ Luật Dân Sự, Luật Thương mại, Luật Hôn nhân và Gia đình, Bộ Luật Tố tụng Dân sự, Luật Trọng tài Thương mại, Bộ luật Lao động... Mặc dù được điều chỉnh bởi nhiều quy định nằm rải rác trong các văn bản pháp luật khác nhau, song quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài được quy định đầy đủ và toàn diện nhất trong Bộ luật Dân sự.

Nhằm phục vụ bạn đọc có thêm nguồn tài liệu nghiên cứu về pháp luật điều chỉnh quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài theo quy định của pháp luật Việt Nam, Luật Minh Khuê trân trọng giới thiệu nội dung cuốn sách: Pháp luật áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài theo quy định của Bộ luật dân sự năm 2015" do TS. Trần Minh Ngọc làm chủ biên.

 Cuốn sách có bố cục các chương như sau:

1. Định hướng căn bản trong việc xây dựng và những điểm mới trong phần thứ năm Bộ luật dân sự năm 2015 về “Pháp luật áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài” – TS. Trần Minh Ngọc – Khoa Pháp luật quốc tế - Đại học Luật Hà Nội

2. Quy định của Bộ luật dân sự năm 2015 về phạm vi áp dụng của phần thứ năm, xác định pháp luật áp dụng, các trường hợp không áp dụng pháp luật nước ngoài và thời hiệu đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài – ThS.NCS. Nguyễn Thu Thủy – Khoa Pháp luật quốc tế - Trường Đại học Luật Hà Nội

3. Vấn đề áp dụng điều ước quốc tế, tập quán quốc tế, pháp luật nước ngoài và phạm vi pháp luật được dẫn chiếu đến theo Điều 665, 666, 667, 668, 669 Bộ luật dân sự năm 2015 – ThS.NCS.Nguyễn Đức Việt – Khoa Pháp luật Quốc tế - Đại học Luật Hà Nội

4. Quy định trong phần thứ năm của Bộ luật dân sự năm 2015 về pháp luật áp dụng đối với cá nhân, pháp nhân – ThS.NCS. Lê Thị Bích Thủy – Khoa Pháp luật quốc tế - Đại học Luật Hà Nội

5. Quy định trong phần thứ năm của Bộ luật dân sự năm 2015 về phân loại tài sản, quyền sở hữu và các quyền khác đối với tài sản, quyền sở hữu trí tuệ, thừa kế (theo pháp luật và di chúc và giám hộ) – ThS.NCS. Nguyễn Đức Việt – Khoa Pháp luật Quốc tế - Đại học Luật Hà Nội

6. Quy định trong phần thứ năm của Bộ luật dân sự năm 2015 về hợp đồng, bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng, hành vi pháp lý đơn phương, nghĩa vụ hoàn trả do chiếm hữu, sử dụng, được lợi về tài sản không có căn cứ pháp luật – TS.Bùi Thị Thu – Khoa pháp luật quốc tế - Đại học Luật Hà Nội

7. So sánh phần pháp luật áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài  (Bộ luật dân sự năm 2015) với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài (Bộ luật dân sự năm 2005)

Dưới đây là trích đoạn trong nội dung cuốn sách để bạn đọc tham khảo:

Áp dụng tập quán quốc tế

Khoản 2 Điều 664 Bộ luật dân sự 2015 quy định cho phép các bên được quyền lựa chọn pháp luật điều chỉnh đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài nếu sự cho phép đó được ghi nhận trong điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên hoặc pháp luật quốc gia của Việt Nam. Thông thường với quy định như của khoản 2 Điều 664 thì các bên được phép lựa chọn chỉ là pháp luật của một quốc gia nhất định, đó có thể là pháp luật Việt Nam và cũng có thể là pháp luật nước ngoài. Nhưng với sự bổ sung tại Điều 666 Bộ luật dân sự 2015 thì phạm vi lựa chọn của các bên được mở rộng hơn, nghĩa là các bên không nhất định phải chọn và được chọn giữa pháp luật của các quốc gia mà còn có thể lựa chọn tập quán quốc tế để áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài của mình.

Theo Điều 666 Bộ luật dân sự 2015:

Các bên được lựa chọn tập quán quốc tế trong trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 664 của Bộ luật này. Nếu hậu quả của việc áp dụng tập quán quốc tế đó trái với các nguyên tắc cơ bản của pháp luật Việt Nam thì pháp luật Việt Nam được áp dụng.

Tập quán quốc tế là các thói quen được hình thành từ lâu, được thừa nhận rộng rãi, được áp dụng và quan trọng nó đủ cụ thể để nếu xảy ra tranh chấp có thể dựa vào đó để xác định quyền và nghĩa vụ của các bên. Trong tư pháp quốc tế các tập quán quốc tế có thể được phân chia thành nhiều loại là tập quán mang tính nguyên tắc, tập quán chung và tập quán khu vực. Khi thỏa thuận lựa chọn tập quán quốc tế, để tránh gây nhầm lẫn các bên cần ghi rõ áp dụng tập quán quốc tế nào ví dụ áp dụng theo Incoterms 2010 (các điều khoản thương mại quốc tế) là một bộ các quy tắc thương mại quốc tế được công nhận và sử dụng rộng rãi trên toàn thế giới, hoặc UCP 600 (các quy tắc và thực hành thống nhất về tín dụng chứng từ)...

Tuy nhiên việc các bên thỏa thuận áp dụng tập quán phải đảm bảo rằng tập quán khi áp dụng sẽ không dẫn đến hậu quả trái nguyên tắc cơ bản của pháp luật Việt Nam thì sự thỏa thuận lựa chọn tập quán của các bên mới được công nhận. Neu hậu quả của việc áp dụng tập quán do các bên lựa chọn mà dẫn tới việc trái các nguyên tắc cơ bản của pháp luật Việt Nam thì đương nhiên tập quán đó không được áp dụng. Khi đó quan hệ thiếu sự điều chỉnh, lúc này Điều 666 cho phép thay thế tập quán đó bằng pháp luật Việt Nam. Trường hợp này pháp luật Việt Nam được áp dụng với tư cách là pháp luật của nước có tòa án theo nguyên tắc Lex Fori.

Áp dụng pháp luật nước ngoài

Theo Điều 667 Bộ luật dân sự 2015:

Trường hợp pháp luật nước ngoài được áp dụng nhưng có cách hiểu khác nhau thì việc áp dụng phải theo sự giải thích của cơ quan có thẩm quyền tại nước đó.

Với các quy định trong Phần thứ năm BLDS năm 2015 và các văn bản pháp luật khác, Việt Nam đã thừa nhận việc có thể áp dụng pháp luật nước ngoài để điều chỉnh các quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài. Theo quy định của pháp luật Việt Nam và điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên thì pháp luật nước ngoài sẽ được áp dụng trong các trường hợp sau:

- Do các bên lựa chọn khi các bên có quyền lựa chọn và đã lựa chọn, hoặc

- Khi quy phạm xung đột thống nhất dẫn chiếu đến hoặc

- Khi quy phạm xung đột thông thường dẫn chiếu đến, hoặc

- Khi được cơ quan có thẩm quyền xác định là hệ thống pháp luật có mối liên hệ gắn bó nhất.

Nhưng pháp luật nước ngoài có thể được cung cấp bởi các nguồn khác nhau với các cách hiểu và áp dụng khác nhau, từ đó có thể dẫn đến những kết quả khác nhau. Để tránh tình trạng này, Điều 667 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định việc áp dụng pháp luật nước ngoài phải được thực hiện và giải thích theo sự giải thích của cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài đó. Quy định như vậy là đảm bảo sự khách quan và chính xác nhất, nó giúp cho pháp luật nước ngoài được áp dụng và giải thích như ở nước ban hành ra nó, tức là pháp luật nước ngoài không bị làm lệch lạc, bóp méo. Quy định này cũng chưa từng được ghi nhận một cách chính thống trong các văn bản pháp luật trước đây của Việt Nam.

Phạm vi pháp luật được dẫn chiếu đến

Trong tư pháp quốc tế vẩn đề xác định pháp luật áp dụng hay vấn đề dẫn chiếu luật luôn là một nội dung quan trọng bậc nhất. Vậy cần phải hiểu pháp luật được dẫn chiếu đến là như thế nào. Để trả lời câu hỏi này cần hiểu rõ Các loại quy phạm của tư pháp quốc tế. Tư pháp quốc tế có 2 loại quy phạm đó là quy phạm thực chât và quy phạm xung đột. Quy phạm thực chất là quy phạm quy định rõ quyền và nghĩa vụ của các bên tham gia quan hệ, trực tiếp điều chỉnh quan hệ. Quy phạm này không có chức năng dẫn chiếu hay xác định luật áp dụng. Loại quy phạm thứ hai cùa tư pháp quốc tế là quy phạm xung đột. Đây là quy phạm đặc thù của tư pháp quốc tế. Quy phạm xung đột không trực tiếp điều chỉnh quan hệ mà chỉ xác định luật nào sẽ là luật được áp dụng để điều chỉnh quan hệ đó mà thôi. Đây chính là loại quy phạm dẫn chiếu luật.

Quy phạm xung đột lại có hai loại, quy phạm xung đột thông thường và quy phạm xung đột thống nhất. Quy phạm xung đột thông thường là quy phạm xung đột nằm trong pháp luật quốc gia, còn quy phạm xung đột thống nhất là quy phạm xung đột nằm trong điều ước quốc tế. Hai loại quy phạm này đều có chức năng dẫn chiếu luật nhưng việc dẫn chiếu luật từ hai loại quy phạm xung đột này có sự khác biệt.

Khoản 1 Điều 668 Bộ luật dân sự 2015: "Pháp luật được dẫn chiếu đến bao gồm quy định về xác định pháp luật áp dụng và quy định về quyền, nghĩa vụ của các bên tham gia quan hệ dân sự, trừ trường hợp quy định tại khoản 4 Điều này."

Nội dung của khoản này muốn đề cập tới sự dẫn chiếu luật của quy phạm xung đột thông thường. Cụ thể, khi quy phạm xung đột thông thường (quy phạm được chứa đựng trong các văn bản pháp luật quốc gia của Việt Nam ví dụ Phần thứ năm của BLDS năm 2015) dẫn chiếu đến pháp luật của một nước có nghĩa là dẫn chiểu đến toàn bộ hệ thống pháp luật có liên quan của nước đó, bao gôm cả phần quy định về xác định pháp luật) áp dụng (còn được gọi là phần luật xung đột), lẫn phần quy định về quyền và nghĩa vụ của các bên tham gia quan hệ dân sự (còn được gọi là phần luật thực định).

 

4. Đánh giá bạn đọc

Nội dung cuốn sách giúp bạn đọc hiểu đúng và đầy đủ nội dung các quy định trong phần thứ năm của Bộ luật dân sự năm 2015, đồng thời chỉ ra những điểm mới, ưu điểm và hạn chế cũng như những vướng măc có thể phát sinh trong quá trình thực thi các quy định của phần thứ năm này.

Cuốn sách sử dụng nhiều tư liệu nước ngoài để so sánh với các quy định của phần thứ năm Bộ luật dân sự năm 2015 góp phần đưa ra những đánh giá khách quan đối với nội dung của phần thứ năm của Bộ luật dân sự năm 2015.

Tham khảo: 

  • Sách Pháp luật áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài theo quy định của Bộ luật dân sự năm 2015 có giá bìa là 80.000 đồng.
  • Sách Pháp luật áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài theo quy định của Bộ luật dân sự năm 2015 xuất bản năm 2018.

Hy vọng những chia sẻ trên đây của chúng tôi sẽ là một nguồn tư liệu đánh giá chất lượng sách hiệu quả tin cậy của bạn đọc. Nếu thấy chia sẻ của chúng tôi hữu ích, bạn hãy lan tỏa nó đến với nhiều người hơn nhé!