1. Giới thiệu tác giả
Sách "Quyền con người trong lĩnh vực tư pháp hình sự" do PGS.TS. Nguyễn Ngọc Chí (chủ biên).
2. Giới thiệu hình ảnh sách
Quyền con người trong lĩnh vực tư pháp hình sự
Tác giả: PGS.TS. Nguyễn Ngọc Chí (chủ biên)
Nhà xuất bản: Hồng Đức
3. Tổng quan nội dung sách
Quyền con người trong lĩnh vực tư pháp ình sự là bộ phận quan trọng của hệ thống quyền con người trong pháp luật quốc tế cũng như pháp luật quốc gia. Do đó, quyền con người trong lĩnh vực tư pháp hình sự có những đặc điểm chung của quyền con người, đồng thời còn có những đặc điểm riêng là những quyền này chỉ xuất hiện khi có sự đương đầu của cá nhân người bị cáo buộc phạm tội với các cơ quan công quyền có thẩm quyền tiến hành tố tụng. Từ những đặc điểm của quyền con người trong lĩnh vực tư pháp mà hình thành nên cơ chế đặc thù của bảo đảm quyền con người ở lĩnh vực này. Vì vậy, sách chuyên khảo: “Quyền con người trong lĩnh vực tư pháp hình sự” cố gắng giải mã những đặc thù này trên nền tảng chung của quyền con người và bảo đảm quyền con người. Nội dung cuốn sách đề cập đến những nội dung chủ yếu sau:
a. Khái niệm, đặc quyền con người trong lĩnh vực tư pháp hình sự;
b. Quyền con người thể hiện trong quy định về tội phạm và hình phạt của luật hình sự;
c. Quyền con người trong pháp luật tố tụng hình sự;
d. Quyền con người trong pháp luật thi hành án hình sự;
e. Bảo đảm quyền con người trong lĩnh vực tư pháp hình sự.
Sách chuyên khảo dựa trên nền tảng các khoa học pháp lý trong lĩnh vực tư pháp hình sự và khoa học về nhân quyền; kế thừa giáo trình và công trình nghiên cứu; các ấn phẩm trong nước và trên thế giới, đặc biệt là kết quả nghiên cứu, kết quả đào tạo ở các lĩnh vực liên quan đến quyền con người do Trung tâm nghiên cứu quyền con người thuộc Khoa Luật, Đại học Quốc Gia Hà Nội thực hiện.
Trong quá trình biên soạn, tập thế tác giả dựa trên chương trình đào tạo theo tín chỉ của bậc đào tạo thạc sỹ, tiến sỹ Luật ở Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội nên nội dung và hình thức cũng được cải tiến cho phù hợp, hướng tới việc chủ động trong quá trình học tập, nghiên cứu của học viên và nghiên cứu sinh. Sách chuyên khảo này kế thừa những kết quả và kinh nghiệm giảng dạy các học phần trong lĩnh vực tư pháp hình sự và quyền con người trong những năm qua tại Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội nên đã chú ý tới việc nâng cao tính chất lý luận, tính thực tiễn nhằm phát triển năng lực tự học tập, tiếp cận thực tiễn và nghiên cứu khoa học của học viên, nghiên cứu sinh trong quá trình đào tạo.
Cuốn sách được biên soạn với cấu trúc chương mục như sau:
Chương I: Khái niệm, đặc điểm quyền con người trong tư pháp hình sự.
Chương II: Quyền con người trong pháp luật hình sự.
Chương III: Quyền con người trong tố tụng hình sự.
Chương IV: Quyền con người trong pháp luật thi hành án hình sự.
Chương V: Bảo đảm quyền con người trong tư pháp hình sự.
4. Đánh giá bạn đọc
Các nội dung trình bày trong cuốn sách được các tác giả tiếp cận theo cách phân tích, bình luận các tiêu chí quốc tế về quyền con người trong lĩnh vực tư pháp hình sự của các văn kiện pháp lý quốc tế đối chiếu với thực trạng pháp luật và thực tiễn Việt Nam, trên cơ sở đó đưa ra những kiến nghị cần thiết cho việc nâng cao hiệu quả bảo đảm quyền con người trong lĩnh vực tư pháp hình sự ở nước ta.
Trên cơ sở cách tiếp cận này, nội dung cuốn sách được các tác giả trình bày rõ ràng, logic, tránh bị trùng lắp, tiện cho sự theo dõi của người đọc, đồng thời cũng thể hiện được tính định hướng của sách chuyên khảo này.
Cuốn sách chuyên khảo "Quyền con người trong lĩnh vực tư pháp hình sự" là tài liệu tham khảo hữu ích đối với bạn đọc, nhà nghiên cứu, sinh viên, giảng viên quan tâm tới vấn đề quyền con người.
Hy vọng những chia sẻ trên đây của chúng tôi sẽ là một nguồn tư liệu đánh giá chất lượng sách hiệu quả tin cậy của bạn đọc. Nếu thấy chia sẻ của chúng tôi hữu ích, bạn hãy lan tỏa nó đến với nhiều người hơn nhé! Chúc các bạn đọc sách hiệu quả và thu được nhiều thông tin hữu ích từ cuốn sách “Quyền con người trong lĩnh vực tư pháp hình sự".
Luật Minh Khuê chia sẻ dưới đây một số nội dung về quyền con người trong tố tụng hình sự để bạn đọc tham khảo:
Quyền con người trong tố tụng hình sự được thể hiện ở hai khía cạnh, cụ thể như sau:
Một là, việc xử lý, trừng trị người phạm tội đã xâm phạm tới quyền con người của tất cả các cá nhân trong xã hội thông qua các hoạt động, các biện pháp do các cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng áp dụng, qua đó góp phần bảo vệ quyền con người, bảo vệ công lý. Khi tội phạm xảy ra xâm phạm đến quyền con người thì các cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng phải có trách nhiệm phát hiện, ngăn chặn, xử lý, khắc phục những thiệt hại do hành vi phạm tội gây ra, đồng thời phải áp dụng các chế tài thích đáng, phù với quy định của pháp luật để truy cứu trách nhiệm hình sự, trừng trị người phạm tội.
Hai là, trong quá trình giải quyết vụ án, các cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng có trách nhiệm tôn trọng và bảo đảm quyền con người con người của người bị tình nghi phạm tội bị can, bị cáo. Các cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng không được lợi dụng thẩm quyền tiến hành tố tụng xâm phạm đến quyền của những người nêu trên.
Đối tượng của quyền con người trong tố tụng hình sự:
Quyền con người trong tố tụng hình sự là quyền của người bị cáo buộc phạm tội, một phần nào đó là người bị kết án và những người tham gia tố tụng khác, họ được xếp vào nhóm người yếu thế do đặc thù về địa vị pháp lý, về nguy cơ bị tổn thương khi tham gia các quan hệ tố tụng hình sự. Theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 nhóm người này bao gồm:
- Người bị tố giác, kiến nghị khởi tố;
- Người bị giữ trong trường hợp khẩn cấp, người bị bắt, người bị tạm giữ, tạm giam, bị can, bị cáo;
- Ngoài ra cũng gồm có những người tham gia tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án như các cá nhân tham gia tố tụng với tư cách bị hại, nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự, người có quyền và nghĩa vụ liên quan, người làm chứng,...
Những đối tượng trên khi tham gia tố tụng hình sự dù với tư cách là người bị buộc tội hay bị hại hay là những người tham gia tố tụng khác trong vụ án hình sự thì họ vẫn được pháp luật bảo vệ và tôn trọng những quyền cơ bản của con người.
Như vậy đối tượng của quyền con người trong tố tụng hình sự bao gồm:
- Người bị tình nghi, bị cáo buộc phạm tội đang trong quá trình giải quyết vụ án, đang bị các cơ quan tiến hành tố tụng áp dụng biện pháp cưỡng chế của tố tụng hình sự nhằm xác định sự thật khách quan của vụ án. Những người này có thể là: Người bị tố giác, bị kiến nghị khởi tố; người bị buộc tội (người bị giữ trogn trường hợp khẩn cấp, người bị bắt, người bị tam giam, bị can, bị cáo) và theo quy định của pháp luật những đối tượng này chưa bị coi là tội phạm mà mới chỉ là người bị tình nghi, bị cáo buộc phạm tội.
- Người phạm tội bị kết án và phải chấp hành hình phạt do Tòa án tuyên. Khác với người bị tình nghi, cáo buộc phạm tội đây là nhóm người đã được các cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng chứng minh đã phạm tội và ra phán quyết là có tội, bị Tòa án tuyên áp dụng mức hình phạt trương ứng với mức tội danh mà mình phạm. Việc phán quyết của Tòa án được phán quyết bởi thủ tục tố tụng hình sự công bằng, khách quan.
- Nhóm người tham gia tố tụng do có quyền và lợi ích liên quan đến vụ án: Bị hại, nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan....Những đối tượng này tham gia tố tụng để bảo vệ quyền lợi cho mình, ngoài ra họ cũng một phần làm sáng tỏ các tình tiết có liên quan đến vụ án và góp phần cho việc đảm bảo sự công bằng trong quá trình giải quyết vụ án.
Một số nội dung cơ bản của quyền con người trong tố tụng hình sự:
Quyền an toàn thân thể, danh dự, nhân phẩm của cá nhân trong tố tụng hình sự
Đây là quyền của người tham gia giải quyết vụ án hình sự, trong đó chủ yếu là người bị tình nghi, bị cáo buộc phạm tội, bị áp dụng những biện pháp ngăn chặn như bắt, tạm giữ, tạm giam; người bị kết án phải chấp hành hình phạt tù trong các trại cải tạo và còn được mở rộng đến những đối tượng bị tạm giữ hành chính. Mặc dù những người này ít nhiều đã gây nguy hại cho xã hội hoặc bị tình nghi có hành vi gây nguy hiểm cho xã hội và bị hạn chế tự do nhưng quyền của họ vẫn được ghi nhận và bảo đảm thi hành bằng biện pháp pháp luật.
Quyền được xét xử công bằng
Quyền được xét xử công bằng là một nhân quyền cơ bản và có tính phổ quát cai, tồn tại trong cả các vụ án hình sự và phi hình sự. Pháo luật nhiều quốc gia quy định quyền này với quan niệm rằng nó là quyền thiết yếu trong mọi quốc gia pháp trị. Việc đối xử với một người khi họ bị buộc tội phản ánh rõ nhà nước tôn trọng nhân quyền đến mức nào, bởi vậy quyền được xét xử công bằng đã được coi là hòn đá tảng của các xã hội dân chủ.
Quyền được xét xử công bằng bao gồm những quyền cụ thể sau:
- Quyền bình đẳng trước Tòa án và được xét xử bởi Tòa án độc lập, không thiên vị công khai;
- Quyền bào chữa;
- Quyền được xét xử theo thủ tục riêng của người chưa thành niên;
- Quyền kháng cáo;
- Quyền được bồi thường khi bị kết án oan;
- Quyền không bị xét xử hai lần bởi một tội danh;
- Không bị truy cứu trách nhiệm hình sự vì lý do không thực hiện được nghĩa vụ hợp đồng;
- Không bị coi là có tội nếu hành vi đó không cấu thành tội phạm theo quy định của pháp luật vào thời điểm thực hiện hành vi;
- Không áp dụng hồi tố cũng được nghiên cứ khi đề cập đến quyền được xét xử công bằng.
Dựa vào những phân tích nêu trên quyền được xét xử công bằng là tổng hợp các quyền thuộc nhóm quyền dân sự, chính trị nhằm mục đích khẳng định việc tôn trọng, bảo đảm, bảo vệ tính mạng, sức khỏe, tôn trọng danh dự, nhân phẩm của con người trong mọi hoàn cảnh cũng như việc bảo đảm việc xét xử công bằng bởi một tòa án độc lập, khách quan đối với những người yếu thế.
................
