1. Ôn tập lý thuyết về sinh sản vô tính ở thực vật
Thế nào là sinh sản vô tính?
- Sinh sản vô tính là hình thức sinh sản tạo ra cá thể mới không có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử cái.
Đặc điểm của sinh sản vô tính:
- Chỉ cần 1 cá thể cũng có thể tạo ra nhiều cá thể mới nên có thể phục hồi nhanh số lượng các cá thể của quần thể trong điều kiện mật độ thấp.
- Con cái sinh ra trong hình thức sinh sản vô tính giống nhau và giống cây mẹ → Bảo tồn các đặc điểm tốt của cây mẹ, tạo ra các cá thể mới có tính thích nghi cao trong điều kiện môi trường không thay đổi.
- Cơ sở tế bào học: Tế bào mẹ sử dụng hình thức nguyên phân để tạo thành cơ thể con.
Các hình thức sinh sản ở thực vật:
Hình thức sinh sản bằng bào tử:
- Đại diện: Thực vật bào tử như dương xỉ, rêu,…
- Đặc điểm:
+ Là kiểu sinh sản mà cơ thể con (thể giao tử) được hình thành từ bào tử không qua thụ tinh: Vào thời kỳ trưởng thành, ở giai đoạn sinh sản vô tính, túi bào tử vỡ tung, giải phóng các bào tử ra ngoài. Khi gặp đất ẩm, các bào tử này nguyên phân nhiều lần liên tiếp cho cơ thể đơn bội hình thành thể bào tử mới. Về sau, thể bào tử này phát triển thành một cây độc lập.
+ Có sự xen kẽ thế hệ: Cơ thể mẹ (2n) giảm phân hình thành các giao tử đơn bội (n) → Các bào tử đơn bội (n) được phát tán rồi nảy mầm phát triển thành thể giao tử (n).
+ Ví dụ: Rêu, dương xỉ.
Hình thức sinh sản sinh dưỡng:
- Đại diện: Có ở cả thực vật bậc thấp và thực vật bậc cao.
- Đặc điểm:
+ Là kiểu sinh sản mà cơ thể con được hình thành từ một cơ quan sinh dưỡng của cơ thể mẹ nhờ cơ chế nguyên phân.
+ Không có sự xen kẽ thế hệ: Một cơ quan sinh dưỡng (2n) chứa đầy đủ gen quy định toàn bộ các tính trạng của cơ thể phản biệt hóa → nảy chồi → cá thể mới (2n).
2. Sinh sản vô tính ở thực vật là cây non được sinh ra mang đặc tính?
Câu hỏi: Sinh sản vô tính ở thực vật là cây non được sinh ra mang đặc tính?
A. Giống cây mẹ, có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử cái
B. Giống cây mẹ, không có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử cái
C. Giống bố mẹ, có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử cái
D. Giống và khác cây mẹ, không có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử cái
Lời giải:
Đáp án: B
- Sinh sản vô tính ở thực vật là cây non được sinh ra mang đặc tính Giống cây mẹ, không có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử cái
3. Một số bài tập trắc nghiệm về sinh sản vô tính ở thực vật
Câu 1: Ở Thực vật có 2 hình thức sinh sản vô tính là:
A. sinh sản bào tử và sinh sản sinh dưỡng.
B. sinh sản bằng hạt và sinh sản bằng cành
C. sinh sản bằng chồi và sinh sản bằng lá.
D. sinh sản bằng rễ và sinh sản bằng thân củ.
Lời giải:
Sinh sản vô tính của thực vật trong tự nhiên gồm: Sinh sản bằng bào tử và sinh sản sinh dưỡng
Đáp án cần chọn là: A
Câu 2: Nhóm thực vật sinh sản chủ yếu bằng lá
A. Xà lách, hành, bắp cải
B. Rau muống, đậu xanh, mông tơi
C. Thuốc bỏng, sen đá
D. Mã đề, sen, sung
Lời giải:
Các cây Thuốc bỏng, sen đá sinh sản sinh dưỡng bằng lá.
Đáp án cần chọn là: C
Câu 3: Đặc điểm không thuộc sinh sản vô tính là
A. cơ thể con sinh ra hoàn toàn giống nhau và giống cơ thể mẹ ban đầu
B. tạo ra cá thể mới rất đa dạng về các đặc điểm thích nghi
C. tạo ra số lượng lớn con cháu trong một thời gian ngắn
D. tạo ra các cá thể thích nghi tốt với môi trường sống ổn định
Lời giải:
Đặc điểm không thuộc sinh sản vô tính là tạo ra cá thể mới rất đa dạng về các đặc điểm thích nghi. Đây là đặc điểm của sinh sản hữu tính
Đáp án cần chọn là: B
Câu 4: Ở thực vật có 2 kiểu sinh sản:
A. sinh sản sinh dưỡng và sinh sản bào tử.
B. sinh sản phân đôi và nảy chồi.
C. sinh sản vô tính và sinh sản hữu tính.
D. sinh sản bằng thân củ và thân rễ.
Lời giải:
Các hình thức sinh sản ở thực vật là sinh sản vô tính (bằng bào tử, sinh sản sinh dưỡng) và sinh sản hữu tính.
Đáp án cần chọn là: C
Câu 5: Cơ sở của sinh sản vô tính là quá trình
A. giảm phân và thụ tinh.
B. Nguyên phân và thụ tinh.
C. thụ tinh.
D. nguyên phân.
Lời giải:
Sinh sản vô tính dựa trên cơ sở của quá trình nguyên phân
Đáp án cần chọn là: D
Câu 6: Đặc điểm của bào tử là:
A. Mang bộ nhiễm sắc thể lưỡng bội và hình thành cây đơn bội.
B. Mang bộ nhiễm sắc thể đơn bội và hình thành cây lưỡng bội.
C. Mang bộ nhiễm sắc thể đơn bội và hình thành cây đơn bội.
D. Mang bộ nhiễm sắc thể lưỡng bội và hình thành cây lưỡng bội.
Lời giải:
Đặc điểm của bào tử là mang bộ nhiễm sắc thể lưỡng bội và hình thành cây lưỡng bội
Đáp án cần chọn là: D
Câu 7: Đặc điểm của bào tử là:
A. Mang bộ nhiễm sắc thể lưỡng bội và hình thành cây đơn bội.
B. Mang bộ nhiễm sắc thể đơn bội và hình thành cây lưỡng bội.
C. Mang bộ nhiễm sắc thể đơn bội và hình thành cây đơn bội.
D. Mang bộ nhiễm sắc thể lưỡng bội và hình thành cây lưỡng bội.
Lời giải:
Đặc điểm của bào tử là mang bộ nhiễm sắc thể lưỡng bội và hình thành cây lưỡng bội
Đáp án cần chọn là: D
Câu 8: Sinh sản bào tử có ở những ngành thực vật nào?
A. Rêu, hạt trần.
B. Rêu, quyết.
C. Quyết, hạt kín.
D. Quyết, hạt trần.
Lời giải:
Sinh sản bằng bào tử chỉ gặp ở nhóm thực vật có sự xen kẽ thế hệ giai đoạn lưỡng bội và đơn bội trong vòng đời: Rêu, quyết.
Đáp án cần chọn là: B
Câu 9: Sinh sản bào tử có ở những ngành thực vật nào?
A. Rêu, hạt trần.
B. Rêu, quyết.
C. Quyết, hạt kín.
D. Quyết, hạt trần.
Lời giải:
Sinh sản bằng bào tử chỉ gặp ở nhóm thực vật có sự xen kẽ thế hệ giai đoạn lưỡng bội và đơn bội trong vòng đời: Rêu, quyết.
Đáp án cần chọn là: B
Câu 10: Nhóm thực vật sinh sản chủ yếu bằng lá
A. Xà lách, hành, bắp cải
B. Rau muống, đậu xanh, mông tơi
C. Thuốc bỏng, sen đá
D. Mã đề, sen, sung
Lời giải:
Các cây Thuốc bỏng, sen đá sinh sản sinh dưỡng bằng lá.
Đáp án cần chọn là: C
Câu 11: Trong kỹ thuật giâm cành để có kết quả tốt người ta thường dùng
A. hormone kích thích sinh trưởng
B. chất ức chế sinh trưởng
C. Dung dịch dưỡng chất
D. Bón thêm phân vào chỗ vừa giâm
Lời giải:
Để kích thích cành giâm ra rễ người ta dùng auxin.
Sử dụng ở nồng độ cao 1000 - 2000 ppm hoặc nồng độ thấp 500ppm.
Đáp án cần chọn là: A
Câu 12: Cho các ví dụ về sinh sản vô tính ở thực vật như sau
1. Rau má sinh sản bằng thân bò.
2. Rêu sinh sản bằng thân rễ.
3. Cỏ gấu sinh sản bằng thân bò.
4. Khoai tây sinh sản bằng rễ củ.
5. Cây sống đời sinh sản bằng lá.
Có bao nhiêu phương án đúng?
A. 3
B. 2
C. 4
D. 5
Lời giải:
Phát biểu đúng là: 1, 5
2 sai. Rêu sinh sản bằng bào tử
3 sai, cỏ gấu sinh sản bằng thân rễ
4 sai, Khoai tây sinh sản bằng thân củ.
Đáp án cần chọn là: B
Câu 13: Giâm cành có lợi hơn so với chiết cành ở chỗ
A. Cây con sinh trưởng phát triển nhanh hơn
B. Tiết kiệm giống và ít bị bệnh
C. Không làm ảnh hưởng tới năng suất của cây mẹ
D. Cây con có đặc tính khác với cây mẹ
Lời giải:
Giâm cành: tách cành đó ra khỏi cây mẹ rồi giâm xuống đất
Chiết cành: khoan đoạn vỏ sau đó bó bầu ngay trên cây mẹ.
Như vậy giâm cành có lợi hơn so với chiết cành ở chỗ là không ảnh hưởng tới năng suất của cây mẹ.
Đáp án cần chọn là: C
Câu 14: Ý nào không đúng với ưu điểm của phương pháp nuôi cấy mô?
A. Phục chế giống cây quý, hạ giá thành cây con nhờ giảm mặt bằng sản xuất
B. Nhân nhanh với số lượng lớn cây giống và sạch bệnh.
C. Duy trì những tính trạng mong muốn về mặt di truyền.
D. Dễ tạo ra nhiều biến dị di truyền cung cấp cho chọn giống.
Lời giải:
Nuôi cây mô không tạo ra các biến dị di truyền
Đáp án cần chọn là: D
Xem thêm: Sinh sản vô tính ở thực vật là gì? Ví dụ về sinh sản vô tính
