1. Soạn tập đọc Cái gì quý nhất lớp 5

Cái gì quý nhất?

Một hôm, trên đường đi học về, Hùng, Quý và Nam trao đổi với nhau xem ở trên đời này, cái gì quý nhất.

Hùng nói: "Theo tớ, quý nhất là lúa gạo. Các cậu có thấy ai không ăn mà sống được không?"

Quý và Nam cho là có lí. Nhưng đi được mươi bước. Quý vội reo lên: "Bạn Hùng nói không đúng. Quý nhất phải là vàng. Mọi người chẳng thường nói quý như vàng là gì! Có vàng là có tiền, có tiền sẽ mua được lúa gạo!"

Nam vội tiếp ngay: "Quý nhất là thì giờ. Thầy giáo thường nói thì giờ quý hơn vàng bạc. Có thì giờ mới làm ra được lúa gạo, vàng bạc!"

Cuộc tranh luận thật sôi nổi, người nào cũng có lí, không ai chịu ai. Hôm sau, ba bạn đến nhờ thầy giáo phân giải.

Nghe xong, thầy mỉm cười rồi nói:

- Lúa gạo quý vì ta phải đổ bao mồ hôi mới làm ra được. Vàng cũng quý vì nó rất đắt và hiếm. Còn thì giờ đã qua thì không ai lấy lại được, đáng quý lắm. Nhưng lúa gạo, vàng bạc, thì giờ vẫn chưa phải là quý nhất. Ai làm ra lúa gạo, vàng bạc, ai biết dùng thì giờ? Đó chính là người lao động các em ạ. Không có người lao động thì không có lúa gạo, không có vàng bạc, nghĩa là tất cả mọi thứ đều không có, và thì giờ cũng trôi qua một cách vô vị mà thôi. (TRỊNH MẠNH)

Chú thích: 

- Tranh luận: bàn cãi để tìm ra lẽ phải 

- Phân giải: giải thích cho thấy rõ đúng sai, phải trái, lợi hại.

 

2. Trả lời câu hỏi về bài Cái gì quý nhất

Câu 1 trang 86 sách giáo khoa Tiếng Việt lớp 5 tập 1: Theo như các câu trả lời của Quý, Nam, Hùng cái quý nhất trên đời là gì?

Trả lời câu hỏi:

- Hùng cho rằng lúa gạo là quý nhất vì nó là nguồn thức ăn quan trọng. Anh ta đặt tầm quan trọng lớn vào sự sống sót thông qua thức ăn.

- Quý cho rằng vàng là quý nhất, bởi vì nó có giá trị kinh tế. Quý tận dụng sự quý giá của vàng như một phương tiện để có được thứ khác.

- Nam lựa chọn thì giờ là cái quý nhất, vì thầy giáo của anh ta nói rằng thì giờ quý hơn vàng bạc. Thời gian được coi là vô cùng quý bởi vì nó không thể quay lại.

Câu 2 trang 86 sách giáo khoa Tiếng Việt lớp 5 tập 1: Mỗi bạn đưa ra lí lẽ như thế nào để bảo vệ ý kiến của mình?

Trả lời câu hỏi:

Mỗi bạn đưa ra các lí lẽ như sau:

-  Hùng cho rằng lúa gạo là quý nhất vì nó là nguồn thức ăn quan trọng. Anh ta lập luận rằng không có thức ăn, người ta không thể sống được.

- Quý: Quý đề xuất rằng vàng là quý nhất. Anh ta lập luận rằng có vàng là có tiền, và có tiền thì có thể mua được mọi thứ, bao gồm cả lúa gạo.

- Nam: Nam cho rằng thì giờ là quý nhất. Anh ta dựa vào lời thầy giáo nói rằng thì giờ quý hơn vàng bạc. Có thì giờ mới có thể làm ra được lúa gạo, vàng bạc và mọi thứ khác.

Câu 3 trang 86 sách giáo khoa Tiếng Việt lớp 5 tập 1: Vì sao thầy giáo cho rằng người lao động mới quý nhất?

Trả lời câu hỏi:

Thầy giáo cho rằng người lao động mới quý nhất vì: 

- Tạo Ra Giá Trị Thực Tế: Thầy giáo nhấn mạnh rằng người lao động là những người tạo ra giá trị thực tế trong xã hội. Họ là những người làm nên lúa gạo, vàng bạc, và cả thì giờ.

- Không Có Người Lao Động, Không Có Mọi Thứ: Thầy giáo làm rõ rằng nếu không có người lao động, không có sự cống hiến của họ, thì không có lúa gạo, không có vàng bạc, và không có thì giờ. Họ đóng góp vào mọi khía cạnh của cuộc sống.

- Tôn Trọng Công Sức Lao Động: Thầy giáo muốn nhấn mạnh ý thức về tôn trọng công sức lao động. Việc này là để khuyến khích học sinh hiểu rõ giá trị của công việc và cống hiến của mỗi người trong xã hội.

- Thời Gian Không Lấy Lại Được: Thầy giáo cũng giải thích rằng thì giờ là quý nhất, vì thời gian đã qua sẽ không bao giờ quay lại. Người lao động là những người tận dụng thời gian để tạo ra giá trị.

Tóm lại, thầy giáo cho rằng người lao động là quý nhất vì họ không chỉ tạo ra mọi thứ quý giá mà còn đại diện cho sự tận dụng thời gian và công sức lao động.

Câu 4 trang 86 sách giáo khoa Tiếng Việt lớp 5 tập 1: Chọn tên gọi khác cho bài văn và nêu lí do tại sao em chọn tên gọi đó.

Trả lời câu hỏi: 

Tên gọi khác cho bài văn Lý do em chọn tên đó
" con người là quý nhất " Vì cuộc tranh luận cuối cùng đưa ra kết luận của mình đều đưa ra những lý lẽ hết sức thú vị
" Ai là người có lý " Vì mỗi bạn nhỏ trong cuộc tranh luận của mình đều đưa ra những lý lẽ hết sức thú vị
" Giá trị thực sự của người lao động" Lựa chọn này phản ánh chủ đề chính của câu chuyện, tập trung vào sự tôn trọng và đánh giá công sức lao động làm nên giá trị thực sự trong cuộc sống.

 

3. Nội dung chính của bài Cái gì quý nhất 

Nội dung chính của bài "Cái gì quý nhất?"  là cuộc tranh luận giữa ba nhân vật chính là Hùng, Quý và Nam về cái gì là quý nhất trên đời. Mỗi người có quan điểm và lý lẽ riêng, đại diện cho cách nhìn nhận khác nhau về giá trị. Hùng cho rằng lúa gạo là quý nhất vì nó là nguồn thức ăn quan trọng. Anh ta đặt tầm quan trọng lớn vào sự sống sót thông qua thức ăn. Quý cho rằng vàng là quý nhất, bởi vì nó có giá trị kinh tế. Quý tận dụng sự quý giá của vàng như một phương tiện để có được thứ khác. Nam lựa chọn thì giờ là cái quý nhất, vì thầy giáo của anh ta nói rằng thì giờ quý hơn vàng bạc. Thời gian được coi là vô cùng quý bởi vì nó không thể quay lại. Cuộc tranh luận này tạo ra sự hiểu biết và nhận thức về các góc nhìn khác nhau về giá trị. Cuối cùng, thầy giáo phân giải bằng cách nêu ra rằng người lao động mới là cái quý nhất, vì họ là người tạo ra giá trị cho lúa gạo, vàng bạc, và thậm chí cả thì giờ. Bài học chính từ câu chuyện là sự tôn trọng và đánh giá công sức lao động, với thông điệp về giá trị của người làm việc.

 

4. Kết luận bài học rút ra là gì?

Từ câu chuyện Cái gì quý nhất ?, chúng ta rút ra các bài học ý nghĩa:

Từ câu chuyện "Cái gì quý nhất" , chúng ta có thể rút ra các bài học ý nghĩa sau:

-  Sự quan trọng của sự hiểu biết và quan điểm đa dạng: Câu chuyện thể hiện rõ sự khác biệt trong quan điểm giữa Hùng, Quý và Nam về cái quý nhất trên đời. Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của sự hiểu biết và sự đa dạng quan điểm.

- Trọng trách của người lao động: Thầy giáo trong câu chuyện giải thích rằng người lao động là người quý nhất, vì họ là những người tạo ra giá trị và đóng góp vào mọi khía cạnh của cuộc sống. Bài học này thúc đẩy lòng trân trọng và tôn trọng công sức lao động.

- Nhấn mạnh giáo dục giá trị: Câu chuyện mang đến một bài học giáo dục giá trị, với thông điệp rằng giá trị thực sự của mọi thứ không chỉ nằm ở hình thức bề ngoài (như lúa gạo, vàng bạc) mà còn ở người lao động làm ra chúng.

- Tầm quan trọng của thời gian: Thầy giáo cũng đề cập đến tầm quan trọng của thì giờ, đưa ra quan điểm rằng thì giờ là quý nhất. Điều này có thể là một bài học về việc tận dụng thời gian và đánh giá giá trị của từng khoảnh khắc trong cuộc sống.

- Giải quyết mâu thuẫn và hòa giải: Cuộc tranh luận của ba bạn được giải quyết bởi thầy giáo thông qua sự hòa giải và giải thích. Điều này có thể là một bài học về cách giải quyết mâu thuẫn một cách tích cực và tìm kiếm sự đồng thuận.

Tóm lại, câu chuyện giáo dục về sự hiểu biết, tôn trọng công sức lao động, giá trị thời gian và kỹ năng giải quyết mâu thuẫn, mang lại những bài học ý nghĩa cho học sinh lớp 5.

 

5. Bài tập luyện tập ở nhà

Đàn bò trên đồng cỏ hoàng hôn

Đàn bò trên đồng cỏ xanh xanh

Gặm cả hoàng hôn, gặm buổi chiều sót lại.

Mùa rạo rực, chỉ đàn bò biết được

Vị cỏ râm ran, đầu lưỡi ngọt mềm.

Đàn bò đi đủng đỉnh

Một gam màu vàng óng trước thiên nhiên

Những chiếc bụng tròn căng mang mặt trời xuống núi.

Kìa, vầng trăng như chiếc tù và người chăn bò bỏ quên.

Đàn bò vàng trên đồng cỏ chiều yên

Tiếng mõ rơi, tiếng mõ rơi đều đều

Cả đồng cỏ lút vào khoảng tối

Như vẫn còn rung nhịp mõ kêu.

Có một kẻ đi say, người chăn bò mê mải

Túi áo gói đầy hương cỏ thơm

Trái tim đựng đầy tiếng sáo và tiếng mõ

Đôi mắt đông đầy giàn giụa suối trăng non.

Đàn bò vàng trên đồng cỏ hoàng hôn

( Nguyễn Đức Mậu )

Khoanh tròn chữ cái trước ý trả lời đúng

Câu 1. Bài thơ là một bức tranh phong cảnh về buổi nào trong ngày?

a) Buổi sáng sớm, khi mặt trời lên, đàn bò bắt đầu đi ăn

b) Buổi chiều, khi mặt trời xuống núi, đàn bò chuẩn bị về

c) Đêm đã về khuya, khi trăng đã lên, đàn bò đã đi ngủ

Câu 2. Những từ ngữ nào được tác giả dùng để tả cảm giác của đàn bò khi được ăn cỏ?

a) Rạo rực, râm ran, ngọt mềm

b) Xanh xanh, râm ran, ngọt mềm

c) Gặm, rạo rực, râm ran

Câu 3. “Vị cỏ râm ran” là vị cỏ thế nào?

a) Vị cỏ ngấm vào lưỡi, cảm thấy rất ngon, rất ngọt ngào

b) Vị cỏ ngấm vào lưỡi ran rát, gây cảm giác ngưa ngứa

c) Vị cỏ ngấm vào lưỡi, tạo cảm giác lan tỏa rộng dần ra.

Câu 4. Cảnh đàn bò ra về được miêu tả như thế nào?

a) Đàn bỏ đủng đỉnh ra về, bụng tròn căng, đi trong khoảng trời vừa tối

b) Đàn bò đủng đỉnh đi trên đồng cỏ xanh, trong ráng đỏ hoàng hôn

c) Đàn bò vàng óng, bụng tròn căng, đủng đỉnh đi khi vầng trăng lên.

Câu 5. Đoạn thơ “ Có một kẻ đi sau,…suối trăng non. ” cho thấy điểm gì nổi bật ở người chăn bò?

a) Rất yêu công việc của mình, cảm thấy hạnh phúc

b) Rất chăm chỉ và say mê làm công việc chăn bò

c) Rất mơ mộng và lãng mạn đối với việc chăn bò

Trên đây là phần soạn bài Cái gì quý giá nhất và chúng tôi cũng cung cấp một bài tập về nhà giúp các em nắm rõ hơn, cũng như làm bài tập tốt hơn. Ngoài ra, có thể tham khảo thêm: Soạn bài Hang Én ngắn gọn, đầy đủ nhất Ngữ văn lớp 6. Chúng tôi xin chân thành cảm ơn các bạn đã đọc bài viết này, chúc các em học tập và làm bài thật tốt nhé !