1. Ôn tập lý thuyết về văn bản tường trình
Kiến thức cơ bản:
+ Tường trình là loại văn bản trình bày thiệt hại hay mức độ trách nhiệm của người tường trình trong các sự việc xảy ra gây hậu quả cần phải xem xét.
+ Người viết tường trình là người có liên quan đến sự việc, người nhận tưởng trình là cá nhân hoặc cơ quan có thẩm quyền xem xét và giải quyết.
+ Văn bản tường trình phải tuân thủ thể thức và phải trình bày đầy đủ, chính xác thời gian, địa điểm, sự việc, họ tên những người liên quan cùng đề nghị của người viết; có đầy đủ người gửi, người nhận, ngày tháng, địa điểm thì mới có giá trị.
Câu 1 trang 136 - SGK Ngữ văn 8 tập 2: Mục đích viết tường trình là gì?
Trả lời: Mục đích viết tường trình: Trình bày thiệt hại hoặc mức độ trách nhiệm của người tường trình trong các sự việc xảy ra gây hậu quả cần phải xem xét.
Câu 2 trang 136 - SGK Ngữ văn 8 tập 2: Văn bản tường trình và văn bản báo cáo có gì giống nhau và có gì khác nhau?
Trả lời: Văn bản tường trình và báo cáo có điểm giống và khác nhau:
Giống nhau:
+ Đều cùng phải tuân thủ thể thức và phải trình bày đầy đủ, chính xác thời gian, địa điểm, sự việc, họ tên những người liên quan.
+ Đều phải có đầy đủ họ tên người gửi, người nhận, thời gian, địa điểm thì mới có giá trị.
Khác nhau:
+ Báo cáo: Trình bày lại những công việc đã làm, đã thực hiện được của người viết để người khác được biết, được rõ.
+ Tường trình: Trình bày thiệt hại hoặc mức độ trách nhiệm của người tường trình trong các sự việc xảy ra gây hậu quả cần phải xem xét.
Câu 3 trang 136 - SGK Ngữ văn 8 tập 2: Nêu bố cục phổ biến của văn bản tường trình. Những mục nào không thể thiếu trong kiểu văn bản này? Phần nội dung tường trình cần như thế nào?
Trả lời: Bố cục phổ biến của văn bản tường trình:
- Quốc hiệu, tiêu ngữ (ghi chính giữa)
- Địa điểm và thời gian tường trình (ghi góc bên phải)
- Tên văn bản (ghi chính giữa và thường dùng chữ đậm hoặc in hoa)
- Người hoặc cơ quan nhận bản tường trình.
- Nội dung tường trình
- Kết thúc: Lời đề nghị, cam đoan và thời gian làm tường trình; họ tên, chữ kí của người làm tường trình.
>> Xem thêm: Soạn văn lớp 8 bài Câu phủ định
2. Soạn văn 8 bài Luyện tập về văn bản tường trình
Câu 1: Chỉ ra những chỗ sai trong việc sử dụng văn bản ở các tình huống nêu sau:
a. Sai về việc sử dụng văn bản trường hợp này bạn viết bản kiểm điểm mới đúng.
b. Để chuẩn bị đại hội Đội TNTP, chi đội trưởng viết bản báo cáo mới đúng.
c. Cô tổng phụ trách Đội cần biết những công việc tập thể chi đội đã thực hiện và những kết quả đạt được trong đợt thi đua vừa qua, bạn Hoa thay mặt chi đội viết bản tường trình là không đúng. Văn bản bạn cần viết là văn bản báo cáo.
Câu 2: Hãy nêu hai tình huống thường gặp trong cuộc sống mà em cho là phải làm văn bản tường trình?
+ Có một cuộc xô xát, ẩu đả giữa hai bạn trong lớp, em là người chứng kiến từ đầu đến cuối cuộc ẩu đả đó. Em làm bản tường trình nộp cho cô giáo chủ nhiệm.
+ Trên đường đi làm về một chú công nhân làm rơi ví trong đó có rất nhiều giấy tờ quan trọng, chú phải làm bản tường trình để nhờ công an giúp đỡ.
Câu 3: Từ một tình huống cụ thể, hãy viết một bản tường trình.
Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Hoà Bình, ngày 15 tháng 02 năm 2023
BẢN TƯỜNG TRÌNH
Về việc xảy ra vụ lộn xộn trong lớp ngày 14 tháng 02 năm 2023
Kính gửi: Ban Giám hiệu Trường THCS Hải Tân Tên em là: NGUYỄN VĂN A, lớp trưởng lớp 8H trường THCS Hải Tân Ngày 14 tháng 02 năm 2023 vừa qua, tại phòng học lớp 8H xảy ra một vụ lộn xộn, thay mặt tập thể lớp, em xin tường trình lại vụ việc như sau:
vào khoảng 07h 15' ngày 14 tháng 02 năm 2023, vào thời gian nghỉ 5' giữa tiết 1 (môn Hoá học) và tiết 2 (môn lịch sử), khi cô giáo vừa rời lớp, bạn Trần Văn B, học sinh, lớp 9B, có mang một bó hoa vào lớp tặng cho bạn Nguyễn Thị Minh C và đề nghị bạn C ra ngoài. Nhưng bạn C có trả lời là đang giờ nghỉ ngắn, không được phép ra ngoài nên không thể vi phạm nội quy nhà trường. Bạn B đồng ý rồi hẹn bạn C vào giờ ra chơi. Bạn B rời khỏi lớp, bạn C đặt bó hoa xuống bàn học trống cuối lớp.
Sau tiết học thứ hai, vào khoảng 8h05', cô giáo đã rời phòng học, cả lớp đang cất sách vở thì có tiếng đạp cửa phòng học rất mạnh. Bạn Trần Bích D, học sinh lớp 9B cùng một nhóm các bạn nữ cũng lớp xông vào lớp, lao đến chỗ bạn C. Bạn D vừa nói tục vừa lăng mạ bạn C, trong đó có những lời như "cướp người yêu của tao", "mày chán sống à",... Bạn Nguyễn Ngọc E lấy bó hoa đập liên tục vào bạn C, bạn Nguyễn Ngọc F dùng tay đánh bạn C. Học sinh trong lớp 8H không kịp phản ứng trước những hành động của nhóm học sinh nữ lớp 9B. Bạn Trần Hoà G liền đi gọi tổ bảo vệ. Các bạn nam trong lớp giữ tay nhóm học sinh nữ lớp 9B khiến hai bên xảy ra xô xát. Đến khi các chú bảo vệ lên thì nhóm học sinh nữ lớp 9B mới ngừng lại.
Em xin cam kết những điều em nêu trên là đúng sự thực. Nếu sai, em xin chịu mọi hình thức kỉ luật của nhà trường.
Người viết tường trình
A
Nguyễn Văn A
3. Một số mẫu văn bản tường trình
Mẫu 1:
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do- Hạnh phúc
Hà Nội, ngày 10/6/2023
BẢN TƯỜNG TRÌNH
Về việc làm hỏng dụng cụ thí nghiệm
Kính gửi: Cô Nguyễn Thanh Thảo giáo viên phụ trách môn Hóa học.
Em là: Phạm Việt Dũng, học sinh lớp 8A học sinh trường THCS Bình Minh xin phép được tường trình với cô một việc như sau:
Trong giờ học Hóa tiết 2-3 ngày hôm nay do em sơ ý đã làm đổ vỡ 3 ống nghiệm và 1 lọ nước cất. Em xin lỗi cô vì đã không tuân thủ những quy định trong phòng thí nghiệm. Em xin chịu trách nhiệm về lỗi của mình.
Người làm tường trình
Phạm Việt Dũng
Mẫu 2:
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
BẢN TƯỜNG TRÌNH
(Về việc không học giờ thể dục tập bơi)
Kính gửi: Thầy Đặng Quang Thanh, giáo viên phụ trách bộ môn thể dục lớp 8A.
Em là Thái Bảo Hạo Nhiên, học sinh lớp 8A trường THCS Đặng Trần Côn, xin phép được tường trình với thầy một sự việc như sau:
Vừa qua, ngày thứ hai (4/7/2023) đầu tuần, thầy đã dặn trước chúng em tập hợp ở hồ Hòa Bình đế học tập bơi. Không may, chủ nhật ngày 3/7/2023, em giúp mẹ lau nhà và trượt ngã, bị bong gân. Do không có điều kiện để thông báo điều này tới thầy cho nên hôm ấy em có đến lớp học các môn khác nhưng không ra được hồ bơi ở tiết đầu. Vì chủ quan là được ba chở đến trường sớm sẽ gặp một bạn nào đó nhờ cầm giấy xin phép gửi tới thầy, nhưng do kẹt xe nên không gặp ai.
Em xin cam đoan sự việc trên là có thực và xin thầy thông cảm xóa đánh giá giờ c ở trong “Số đầu bài” của lớp.
Người viết tường trình
Thái Bảo Hạo Nhiên
Mẫu 3:
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
BẢN TƯỜNG TRÌNH
Về việc xảy ra xích mích với bạn Nhật Nam.
Kính gửi: Cô Vũ Hồng Nhung, giáo viên chủ nhiệm lớp 9P3.
Em là Trần Gia Huy, học sinh lớp 9P3 trường THCS Marie Curie, xin phép được tường trình với cô về sự việc như sau.
Sáng nay, ngày thứ Ba (15/9/2023), em đang chơi bóng ở sân trường thì bạn Nhật Nam đã đến và lấy bóng của em. Em đã bảo bạn trả lại nhưng bạn không trả. Sau đó bạn còn chửi em. Do tức giận nên em đã đánh bạn trước. Sau đó bạn đánh lại em. Sau đó, em đấm bạn mạnh quá nên bạn bị chảy máu mũi. Sau đó, một số bạn đã vào can ngăn chúng em. Em bình tĩnh hơn rồi cùng các bạn đưa Nhật Nam lên phòng y tế. Em đã xin lỗi bạn và bạn cũng đã xin lỗi em.
Em xin cam đoan sự việc trên đúng sự thật. Em xin cô tha thứ cho sự việc mà chúng em đã gây ra. Em xin hứa sẽ không bao giờ để xảy ra sự việc tương tự.
Người làm tường trình
Trần Gia Huy
>> Xem thêm: Soạn văn lớp 8 bài Lựa chọn trật tự từ trong câu
