1. Tắm khuya có liên quan đến đột quỵ?
Cho đến hiện tại, vẫn chưa có nghiên cứu nào chỉ ra mối quan hệ giữa đột quỵ và tắm khuya. Tuy vậy, một vài yếu tố giúp chúng ta làm rõ mối quan hệ giữa tắm đêm và đột quỵ là phương pháp tắm, thời gian tắm, tuổi tác, nhiệt độ nước,..
Thời gian tắm
Vào ban đêm, so với nhiệt độ cơ thể nhiệt độ bên ngoài sẽ giảm xuống mức thấp. Nên việc tắm khuya khi sự chênh lệch giữa nhiệt độ môi trường và cơ thể quá lớn như tắm nước lạnh, ngâm bồn nóng,.. sẽ khiến cơ thể sốc nhiệt. Đó cũng là nguyên nhân tại sao chúng ta không nên đi tắm sau 23 giờ.
Theo đó, mối quan hệ giữa tắm đêm và đột quỵ được lý giải dựa trên sinh lý bệnh như sau: Sự hoạt hóa thần kinh giao cảm và sự bài tiết catecholamine của cơ thể tăng lên khi tiếp xúc với cái lạnh. Từ đó gây tăng huyết áp và gia tăng gánh nặng cho tim do tăng nhịp tim và sức cản ngoại vi.
Ngoài ra, việc ngâm nước quá lạnh sẽ khiến nhiệt độ da suy giảm, dẫn đến phản ứng hô hấp mạnh mẽ. Hay còn được biết đến với cái tên là “sốc lạnh” với các biểu hiện như giảm nồng độ CO2, thở hổn hển, nhịp tim nhanh, co mạch ngoại vi, huyết áp cao. Với sự thay đổi trong lưu lượng máu não kết hợp cùng với những phản ứng hô hấp có thể gây ra những thương tổn đến thần kinh, đột quỵ.
Nhiệt độ nước
Nhiệt độ nước tắm chênh lệch với nhiệt độ của cơ thể sẽ làm cơ thể giãn mạch hoặc co mạch để điều chỉnh nhiệt độ phù hợp với môi trường. Khi co mạch máu sẽ làm nguy cơ xảy ra đột quỵ tăng cao do co thắt mạch vành hoặc nhồi máu não đột ngột xảy ra.
Khi tắm khuya, nếu xảy ra đột quỵ hoặc tai biến nhẹ sẽ làm liệt mặt ngoại biên, té ngã do chóng mặt, cái lạnh gây đau mỏi vai gáy. Người bệnh có thể tử vong nếu gặp trường hợp nặng trong khi tắm. Bên cạnh đó, người bệnh cũng có nguy cơ bị cứng người, tím tái, đột tử hoặc ngưng thở, ngưng tim khi đang ngủ kể cả sau khi tắm xong.
Tuổi tác
Việc tắm khuya sẽ dễ gây co mạch máu đối với những người trẻ tuổi, nhất là khi tắm nước lạnh gây cản trở máu lưu thông, khiến toàn thân đau nhức, thậm chí đau đầu kéo dài. Còn đối với người lớn tuổi, những thay đổi về sinh lý như vôi hóa, co mạch máu, tăng độ quánh máu,... nên rất dễ bị bệnh về huyết áp và tim mạch. Do đó, nguy cơ dẫn đến đột quỵ ở người cao tuổi khi tắm đêm là rất cao.
2. Nguyên nhân tắm đêm đột quỵ
Đột quỵ vì tắm đêm do các bệnh lý nền trong cơ thể
Cơ thể của người bệnh đã có sẵn các bệnh nền như thiếu máu, tiểu đường, tăng huyết áp, bệnh tim mạch,… thì rất nhạy cảm với sự thay đổi tuần hoàn máu khi tắm. Những đối tượng này nếu thường xuyên tắm vào đêm khuya sẽ dễ bị đột quỵ hơn người bình thường. Ngoài ra, người bệnh huyết áp, tim mạch cũng cần hạn chế tắm vào lúc sáng sớm vì đây cũng là lúc nhiệt độ môi trường xuống thấp trong khi huyết áp cơ thể lại tăng cao.
Tắm đêm đột quỵ do thói quen chưa phù hợp khi tắm
Đi vệ sinh (đại/tiểu tiện) trước khi tắm cũng có thể gây ra tình trạng tăng áp lực lên ổ bụng, gây kích thích các dây thần kinh phế vị cũng như làm tăng áp lực động mạch. Chính những tác động này có thể khiến cho hệ tuần hoàn của cơ thể bị căng thẳng.
Ngoài ra, thói quen dội nước lạnh bắt đầu từ đỉnh đầu khi tắm sẽ làm thay đổi nhiệt độ nhanh và có thể gây ra áp lực làm vỡ động mạch, mao mạch ở phần đầu. Thế nên, khi tắm mọi người không nên bắt đầu đội nước từ đầu xuống, thay vào đó hãy làm ướt tay, chân để cơ thể làm quen với sự thay đổi nhiệt độ. tắm khuya đột quỵ
Đột quỵ tắm đêm do nhiệt độ
Nhiều nghiên cứu cho thấy các nước có khí hậu ôn đới như tại Châu Âu, Hàn Quốc vào mùa đông thường có tỉ lệ người đột quỵ do tắm đêm cao hơn mùa hạ. Việc một người tắm (dù sử dụng nước ấm) ở thời tiết quá lạnh sẽ gây nên sự xáo trộn nhiệt độ khiến cơ thể tạo nên phản ứng mạnh và gây ra tình trạng đột quỵ.
Ngoài ra, vào mùa hè oi bức mọi người cần hạn chế tắm bằng nước có nhiệt độ quá lạnh, dù việc này sẽ tạo cảm giác sảng khoái. Bởi vì, tắm nước lạnh khi nhiệt độ môi trường quá cao sẽ khiến cho động mạch trong cơ thể co lại, cản trở quá trình lưu thông máu đến tim và não bộ, gây tác động rất lớn đến động mạch và gia tăng nguy cơ đột quỵ.
Cụ thể, khi nhiệt độ môi trường và nhiệt độ cơ thể chênh lệch trên 5 độ C sẽ xảy ra tình trạng sốc nhiệt. Các chuyên gia y khoa khuyến cáo rằng nhiệt độ nước dùng để tắm an toàn nhất nằm ở khoảng từ 24 độ đến 29 độ C.
Tắm khi trong người có cồn (sau khi uống bia rượu)
Sau khi uống rượu, nồng độ cồn trong máu cao, nhiệt độ cơ thể sẽ tăng cao và hệ thống mạch máu sẽ giãn nở. Tắm sau khi uống bia rượu sẽ khiến các mạch máu đang giãn nở có nguy cơ bị vỡ và gây ra đột quỵ. Vì vậy, dù thời điểm tắm không phải vào ban đêm, nhưng khi cơ thể đang có nồng độ cồn cao thì nguy cơ đột quỵ vẫn có thể xảy ra.
Nguy cơ đột quỵ do tắm đêm lâu
Nhiều người có thói quen ngâm cơ thể trong bồn tắm rất lâu, tuy nhiên điều này có thể là nguyên nhân dẫn đến tắm đêm đột quỵ. Thời gian ngâm cơ thể trong nước quá lâu sẽ khiến cho da bị mất nước, thiếu nước làm hệ thống mạch máu co lại và nhịp tim không ổn định. Thế nên, mọi người cần hạn chế việc tắm hoặc ngâm bồn tắm quá lâu để tránh những ảnh hưởng xấu cho cơ thể trong đó có nguy cơ đột quỵ. đột quỵ do tắm đêm
Các nguyên nhân khác gây nên đột quỵ vì tắm đêm
Hiện nay, có rất nhiều trường hợp tắm muộn đột quỵ do khi tắm cơ thể đang quá no hoặc quá đói. Khi no, các cơ quan sẽ tiến hành hoạt động để tiêu hóa và hấp thụ thức ăn, còn khi đói, lượng đường trong máu sẽ xuống thấp và cơ thể rất yếu ớt. Thế nên, tắm vào 2 thời điểm này cũng có thể làm tăng nguy cơ đột quỵ.
Ngoài ra, các nguyên nhân khác bao gồm bật điều hòa ở nhiệt độ thấp ngay sau khi tắm, tắm quá nhiều lần trong ngày, đi ngủ khi tóc chưa được sấy khô,… cũng có thể dẫn đến tắm đêm đột quỵ.
3. Cách phòng tránh đột quỵ do tắm đêm
Những khuyến cáo giúp hạn chế tắm khuya gây đột quỵ
Để bảo vệ sức khỏe toàn diện nói chung và tránh được tình trạng đột quỵ vì tắm đêm, mọi người nên tuân thủ các khuyến cáo của chuyên gia y khoa dưới đây:
- Tất cả mọi người dù ở độ tuổi nào cũng nên tập thói quen tắm sớm (đặc biệt không tắm sau 22 giờ đêm)
- Luôn lau khô người, sấy khô tóc sau khi tắm, tuyệt đối không để tóc ướt đi ngủ Không tắm khi cơ thể quá no hoặc quá đói, không tắm ngay sau khi vừa ăn bữa chính
- Từ bỏ thói quen dội nước đột ngột từ phần đầu xuống khi tắm (nhất là nước có nhiệt độ lạnh). Thay vào đó hãy làm ướt 2 tay, 2 chân và phần người trước
- Thường xuyên tập thể dục thể thao, tắm nắng sáng sớm để quá trình trao đổi chất trong cơ thể được diễn ra tốt hơn
- Chỉ tắm trong không gian kín gió phòng ngừa nguy cơ tắm đêm đột quỵ
- Duy trì cơ thể khỏe mạnh để ngăn chặn nguy cơ tắm đêm bị đột quỵ
Ngoài ra, mọi người cần chú ý hơn vào thời điểm tắm để hạn chế tình trạng thay đổi nhiệt độ cơ thể đột ngột như: không tắm nước lạnh trong thời tiết nóng hoặc sau khi vừa trải qua quá trình vận động mạnh để hạn chế nguy cơ đột quỵ.
Chế độ ăn giúp cơ thể khỏe mạnh, phòng ngừa tắm đêm đột quỵ
Mọi người cần chú ý vào chế độ dinh dưỡng hàng ngày để đảm bảo cơ thể luôn khỏe mạnh, từ đó giúp phòng chống đột quỵ.
- Cần hạn chế nạp quá nhiều muối, tránh xa thực phẩm có hàm lượng muối cao, đặc biệt là thức ăn chế biến sẵn (thịt hộp, cá hộp,…).
- Để sở hữu một cơ thể khỏe mạnh chỉ nên nạp dưới 2300mg muối/ngày đối với người bình thường, 1500mg muối/ngày đối với người tăng huyết áp, suy thận, tiểu đường (từ 51 tuổi trở lên).
- Cần bổ sung trái cây, rau củ quả chứa nhiều kali có lợi cho cơ thể vào chế độ ăn hàng ngày. Các thức ăn giàu kali như: chuối, các loại đậu, khoai tây, khoai lang,…
- Bổ sung nhiều thực phẩm giàu Omega 3 từ cá ngừ, cá hồi, cá thu, các loại hạt,…
- Buổi tối cần ăn nhẹ, không ăn quá nhiều, quá no, không ăn các thức ăn chứa nhiều dầu mỡ khó tiêu, không nên uống nhiều rượu bia vào ban đêm
