1. Khi nào thì cá nhân sử dụng dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt được khiếu nại?
Căn cứ vào Điều 13 của Thông tư 46/2014/TT-NHNN, quy định về quyền của tổ chức và cá nhân sử dụng dịch vụ thanh toán, chúng ta có các quyền sau đây:
- Quyền lựa chọn sử dụng dịch vụ thanh toán từ tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán: Tổ chức và cá nhân có quyền tự do chọn lựa dịch vụ thanh toán từ các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán có sẵn trên thị trường. Quyền này đảm bảo tính đa dạng và sự cạnh tranh trong lĩnh vực thanh toán, tạo điều kiện thuận lợi cho người sử dụng.
- Quyền thỏa thuận với tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán về quyền và nghĩa vụ khi sử dụng dịch vụ: Tổ chức và cá nhân có quyền thỏa thuận với tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán về các quyền và nghĩa vụ liên quan đến việc sử dụng dịch vụ thanh toán. Thỏa thuận này phải tuân thủ các quy định của pháp luật để đảm bảo quyền lợi và trách nhiệm của cả hai bên.
- Quyền yêu cầu thông tin từ tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán: Tổ chức và cá nhân có quyền yêu cầu tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán cung cấp thông tin về việc thực hiện các dịch vụ thanh toán theo thỏa thuận đã ký kết. Thông tin này giúp người sử dụng kiểm soát và giám sát việc sử dụng dịch vụ thanh toán một cách minh bạch và hiệu quả.
- Quyền khiếu nại và yêu cầu bồi thường thiệt hại:
+ Tổ chức và cá nhân có quyền khiếu nại và yêu cầu tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán bồi thường thiệt hại trong các trường hợp sau:
+ Tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán thực hiện giao dịch thanh toán chậm hơn so với thỏa thuận đã thỏa thuận.
+ Tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán không thực hiện giao dịch thanh toán theo đúng yêu cầu hoặc không khớp đúng với lệnh thanh toán đã được chỉ định.
+ Tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán thu phí dịch vụ thanh toán không đúng loại phí hoặc mức phí đã được công bố.
+ Các vi phạm khác trong thỏa thuận giữa tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán và người sử dụng.
- Các quyền khác theo quy định của pháp luật.
Như vậy, theo Điều 13 của Thông tư 46/2014/TT-NHNN, người sử dụng dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt có quyền khiếu nại và yêu cầu tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán bồi thường thiệt hại trong các trường hợp sau đây:
+ Thực hiện giao dịch thanh toán chậm so với thỏa thuận: Người sử dụng có quyền khiếu nại nếu tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán không thực hiện giao dịch thanh toán đúng thời hạn đã thỏa thuận trước đó. Việc chậm trễ này có thể gây ảnh hưởng đến quyền lợi và nhu cầu của người sử dụng.
+ Không thực hiện giao dịch thanh toán: Trường hợp tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán không thực hiện giao dịch thanh toán theo yêu cầu của người sử dụng, người sử dụng có quyền khiếu nại và yêu cầu bồi thường thiệt hại do việc không thực hiện giao dịch gây ra.
+ Thực hiện giao dịch thanh toán không khớp đúng với lệnh thanh toán: Nếu tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán không thực hiện giao dịch thanh toán theo đúng yêu cầu hoặc không khớp đúng với lệnh thanh toán đã được chỉ định, người sử dụng có quyền khiếu nại và yêu cầu bồi thường thiệt hại.
+ Thu phí dịch vụ thanh toán không đúng loại phí hoặc mức phí đã được công bố: Trường hợp tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán thu phí dịch vụ thanh toán không đúng loại phí hoặc mức phí đã được công bố, người sử dụng có quyền khiếu nại và yêu cầu bồi thường thiệt hại do việc thu phí không đúng quy định gây ra.
+ Vi phạm các điều khoản khác trong thỏa thuận: Ngoài những trường hợp trên, người sử dụng còn có quyền khiếu nại và yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán vi phạm các điều khoản khác trong thỏa thuận đã được ký kết giữa hai bên.
Quyền khiếu nại và yêu cầu bồi thường thiệt hại này giúp đảm bảo rằng người sử dụng dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt được đối xử công bằng và bảo vệ quyền lợi của họ trong quá trình sử dụng dịch vụ thanh toán.
2. Có được yêu cầu cá nhân sử dụng dịch vụ thanh toán hoàn trả số tiền thụ hưởng do chuyển nhầm?
Theo quy định tại Điều 15 của Thông tư 46/2014/TT-NHNN về quyền của tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, các quyền của tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán không sử dụng tiền mặt được mở rộng và chi tiết như sau:
Tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán không sử dụng tiền mặt có quyền yêu cầu tổ chức hoặc cá nhân sử dụng dịch vụ thanh toán hoàn trả đầy đủ số tiền thụ hưởng do tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán chuyển thừa hoặc chuyển nhầm. Điều này bao gồm cả trường hợp lỗi tác nghiệp hoặc sự cố hệ thống của tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán.
Ngoài ra, tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán không sử dụng tiền mặt còn có những quyền sau đây:
- Yêu cầu tổ chức hoặc cá nhân sử dụng dịch vụ thanh toán cung cấp đầy đủ thông tin liên quan và tuân thủ các nghĩa vụ theo thỏa thuận phù hợp với quy định của pháp luật trong quá trình sử dụng dịch vụ thanh toán.
- Từ chối cung cấp dịch vụ thanh toán cho tổ chức hoặc cá nhân sử dụng dịch vụ thanh toán trong các trường hợp sau:
+ Tổ chức hoặc cá nhân sử dụng dịch vụ thanh toán không đáp ứng đầy đủ các yêu cầu khi thực hiện dịch vụ thanh toán theo quy định trong Thông tư này hoặc vi phạm các thỏa thuận giữa tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán và tổ chức hoặc cá nhân sử dụng dịch vụ thanh toán.
+ Khi có yêu cầu bằng văn bản từ cơ quan nhà nước có thẩm quyền hoặc có bằng chứng về việc giao dịch thanh toán nhằm mục đích rửa tiền, tài trợ khủng bố theo quy định của pháp luật về phòng chống rửa tiền.
- Được quyền thu phí khi cung cấp các dịch vụ thanh toán theo quy định của pháp luật.
- Các quyền khác theo quy định của pháp luật.
Như vậy, qua quy định này, tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán không sử dụng tiền mặt có quyền yêu cầu hoàn trả số tiền chuyển thừa hoặc chuyển nhầm, đòi hỏi thông tin và tuân thủ các nghĩa vụ từ người sử dụng dịch vụ, từ chối cung cấp dịch vụ trong trường hợp vi phạm quy định hoặc có liên quan đến hoạt động rửa tiền và tài trợ khủng bố, thu phí theo quy định pháp luật và được hưởng các quyền khác theo quy định của pháp luật.
3. Tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt khi nhận được yêu cầu tra soát phải trả lời khi nào?
Theo quy định tại khoản 8 Điều 16 của Thông tư 46/2014/TT-NHNN về nghĩa vụ của tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, các tổ chức này phải thực hiện trách nhiệm phối hợp tra soát một cách chặt chẽ. Trách nhiệm này đòi hỏi các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán phải cùng nhau xử lý các yêu cầu tra soát trong các giao dịch ủy nhiệm chi và ủy nhiệm thu một cách kịp thời. Theo quy định, bên nhận yêu cầu tra soát phải trả lời kết quả tra soát cho bên yêu cầu tra soát trong vòng một ngày làm việc.
Ngoài ra, dịch vụ thanh toán ủy nhiệm chi hay còn được gọi là dịch vụ thanh toán lệnh chi, ủy nhiệm chi là một quy trình mà ngân hàng thực hiện theo yêu cầu của bên trả tiền. Theo quy trình này, ngân hàng trích một số tiền nhất định từ tài khoản thanh toán của bên trả tiền để trả hoặc chuyển tiền cho bên thụ hưởng. Đáng lưu ý là bên trả tiền có thể là chính bên thụ hưởng, tức là người nhận tiền.
Như vậy, quy định này đảm bảo tính minh bạch và đảm bảo quyền lợi của các bên liên quan trong quá trình thanh toán. Bằng cách tạo ra sự phối hợp giữa các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, việc tra soát trong các giao dịch ủy nhiệm chi và ủy nhiệm thu được tiến hành một cách hiệu quả và nhanh chóng. Đồng thời, dịch vụ thanh toán ủy nhiệm chi tỏ ra linh hoạt và thuận tiện cho các bên tham gia, cho phép bên trả tiền trích ra một số tiền nhất định từ tài khoản thanh toán để trả hoặc chuyển tiền đến bên thụ hưởng, dù là chính bên trả tiền.
Xem thêm >> Thanh toán không dùng tiền mặt là gì? Quy định pháp luật về dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt?
