Thiên nhiên vùng núi Đông Bắc khác với Tây Bắc ở những điểm nào?

1. Vùng núi Đông Bắc

Vị trí địa lý 

- Vùng núi Đông Bắc là vùng núi ở hướng Bắc vùng đồng bằng sông Hồng, Việt Nam. Gọi là vùng núi Đông Bắc để phân biệt với vùng núi Tây Bắc, còn thực chất nó ở vào phía Bắc và Đông Bắc của Hà Nội, nằm ở phía Đông của thung lũng sông Hồng. Vùng núi Đông Bắc gồm có 4 cánh cung núi lớn bao gồm sông Gâm, Ngân Sơn, Bắc Sơn và Đông Triều, tất cả chụm lại ở Tam Đảo và sau đó mở ra về phía Bắc, phía Đông.

- Vùng núi Đông Bắc là một trong 3 tiểu vùng địa lý tự nhiên của Bắc Bộ Việt Nam, tring khi 2 tiểu vùng kia là vùng Tây Bắc và Đồng bằng sông Hồng.

Đặc điểm thiên nhiên

- Thiên nhiên mang sắc thái cận nhiệt đới gió mùa 

- Đồi núi thấp chiếm ưu thế; hướng vòng cung của các dãy núi; các thung lũng sông lớn và đồng bằng mở rộng. Do ảnh hưởng của các dãy núi hướng vòng cung mở rộng theo hình quạt làm cho các đợt sóng lạnh có thể theo đó mà xuống đến tận đồng bằng sông Hồng và xa hơn nữa về phía Nam. 

- Gió mùa Đông Bắc hoạt động mạnh tạo nên một mùa đông lạnh làm hạ thấp đai cao cận nhiệt đới với nhiều loại thực vật phương Bắc và sự thay đổi cảnh quan thiên nhiên theo mùa.

- Địa hình bờ biển đa dạng: nơi thấp bằng phẳng, nơi nhiều vịnh, đảo, quẩn đảo. Vùng biển có đáy nóng, tuy nhiên vẫn có vịnh nước sâu thuận lợi cho phát triển kinh tế biển.

2. Vùng núi Tây Bắc

Vị trí địa lý 

- Vùng núi Tây Bắc là vùng miền núi phía tây của miền Bắc Việt Nam

- Vùng núi Tây bắc có vị trí địa lý nằm giữa sông Hồng và sông Cả. Phía đông là dãy Hoàng Liên Sơn, có giới hạn từ biên giới Việt - Trung tới khuỷu sông Đà. Vùng núi Tây Bắc có chung đường biên giới với Lào và Trung Quốc.

- Vùng núi Tây Bắc (hay còn được gọi là Tây Bắc Bắc Bộ) là một trong 3 tiểu vùng địa lý tự nhiên của Bắc Bộ Việt Nam cụ thể với 2 tiểu vùng kia là Vùng Đông Bắc và Đồng bằng sông Hồng.

Đặc điểm thiên nhiên 

- Thiên nhiên vùng núi Tây Bắc có sự phân hóa

+ Phân hóa theo chiều Đông - Tây giữa vùng với vùng Đông Bắc mà ranh giới là dãy Hoàng Liên Sơn.

+ Phân hóa khí hậu theo độ cao: Điển hình là các khu vực có địa hình cao như dãy núi chạy dọc biên giới Việt Lào, dãy Hoàng Liên Sơn,…

+ Ngoài ra, nó còn tạo nên kiểu khí hậu thung lũng núi cao phân bố dọc theo các thung lũng sông Đà, sông Hồng.

Nguyên nhân cho sự phân hóa này là do đặc điểm về địa hình: Ở giữa là những cao nguyên và sơn nguyên đá vôi từ Phong Thổ tới Mộc Châu. Và xen giữa là các núi là các thung lũng sông như sông Mã, sông Đà, sông Chu,… Các đỉnh núi cao của vùng Tây Bắc như Phanxipang 3143 mét; Phu Luông 2445 mét; Pu Trà 2504 mét; PusiLung 3076 mét; ….

- Do chịu ảnh hưởng của dãy núi cao Hoàng Liên Sơn chạy dài liên một khối theo hướng Tây Bắc - Đông Nam đã đóng vai trò của một bức tường thành ngăn không cho gió mùa đông (hướng Đông Bắc - Tây Nam) vượt qua để vào lãnh thổ Tây Bắc mà bị suy yếu nhiều. Vì vậy, nền khí hậu Tây Bắc nói chung ấm hơn Đông Bắc, chênh lệch có thể đến 2-3 độ C.

- Đây là vùng núi cao nhất ở nước ta với nhiều dãy núi cao đồ sộ. Vì vậy, khí hậu lạnh ở đây chủ yếu là do độ cao của địa hình.

+ Phía đông có dãy Hoàng Liên Sơn cao và đồ sộ, có đỉnh Phanxipang cao 3143 mét.

+ Phía tây là địa hình núi trung bình của các dãy núi chạy dọc biên giới Việt Lào.

+ Ở giữa là các cao nguyên và sơn nguyên đá vôi từ Phong Thổ đến Mộc Châu.

+ Xen giữa các núi là các thung lũng sông: Sông Đà, sông Mã, sông Chu.

+ Các đỉnh núi cao của vùng Tây Bắc là: Phanxipang 3143 mét; PusiLung 3076 mét; Pu Trà 2504 mét; Phu Luông 2445 mét…

3. Sự khác nhau giữa thiên nhiên vùng núi Đông Bắc khác với Tây Bắc

4. Nguyên nhân của sự đối lập giữa thiên nhiên vùng núi Đông Bắc với Tây Bắc

Nguyên nhân dẫn đến sự đối lập giữa thiên nhiên vùng núi Đông Bắc và Tây Bắc, có thể kể tới các nguyên nhân như: 

- Độ cao của địa hình và đồi núi. Cụ thể, ở vùng núi Tây Bắc do dãy Hoàng Liên Sơn đồ sộ ngăn cản ảnh hưởng của gió mùa Đông Bắc tràn về, nên ở vùng núi Tây Bắc cũng có một mùa đông lạnh nhưng lại đến muộn hơn và kết thúc sớm hơn vùng núi Đông Bắc. Tuy nhiên, cũng cần lưu ý, mùa đông lạnh của vùng núi Tây Bắc chủ yếu là độ cao của địa hình, và cảnh sắc thiên nhiên ở đây mang tính chất ôn đới. Phần khu vực phía nam của vùng núi Tây Bắc cảnh sắc thiên nhiên mang tính chất nhiệt đới gió mùa đặc trưng. Ngược lại vùng núi Đông Bắc lại có nhiều dãy núi cao và đồ sộ theo hướng vòng cung tạo thành hành lang hút gió từ các khối không khí lạnh từ áp cap Xi - bia ở phương Bắc tràn xuống gây ra khí hậu lạnh. 

- Tác động của gió mùa: Gió mùa Đông Bắc thổi xuống miền Bắc bị chặn lại bởi dãy núi Hoàng Liên Sơn to và đồ sộ nhất nước ta. Trong khi đó 4 cánh cung lớn bao gồm: Sông Gâm, Ngân Sơn, Bắc Sơn và Đông Triều giống như 4 cái phễu để đón gió mùa Đông Bắc, tạo điều kiện cho gió mùa tác động sâu vào nội địa. Do hút được nhiều đợt gió lớn, vùng núi Đông Bắc sẽ trở thành vùng núi lạnh nhất nước ta, có một mùa đông đến sớm và kết thúc muộn.

- Hướng địa hình: Hướng địa hình vùng núi Đông Bắc là các dãy núi hướng vòng cung, chính đặc điểm các dãy núi như vậy đã tạo thành hành lang hút gió rất mạnh, đón nhận trực tiếp khối không khí lạnh từ phương bắc tràn xuống làm cho mùa đông đến sớm, kết thúc muộn, nền nhiệt bị hạ thấp. Trong khi vùng núi Tây Bắc có hướng địa hình khuất gió do có bức chắn địa hình là dãy Hoàng Liên Sơn cao đồ sộ chạy theo hướng Tây Bắc - Đông Nam đã ngăn cản sự ảnh hưởng của gió mùa đông bắc tới vùng núi Tây Bắc. Vì vậy mà mùa đông của vùng Tây Bắc thường đến muộn hơn, kết thúc sớm hơn vùng núi Đông Bắc. Mùa đông ở vùng núi Đông Bắc cũng lạnh khô, ít có mưa phùn; mùa hạ, bởi vì gió mùa Đông Nam mang mưa bị các khối núi - cao nguyên ở phía nam ngăn cản (cao nguyên Mộc Châu). Luồng gió mùa Đông Nam này chỉ luồn qua các thung lũng vào vùng Tây Bắc nên mùa lạnh ở đây thường đễn muộn, kết thúc sớm. Phần phía Nam của vùng thung lũng sông Mã, Yên Châu... còn chịu ảnh hưởng của gió Phơn khô nóng.

Trên đây là toàn bộ bài viết về nội dung Thiên nhiên vùng núi Đông Bắc khác với Tây Bắc ở những điểm nào? do công ty Luật Minh Khuê tổng hợp và biên tập, Hy vọng nội dung cung cấp sẽ hữu ích đối với bạn đọc. Trong quá trình biên tập không thể tránh khỏi những sai sót, chúng tôi rất mong nhận được sự đóng góp từ quý bạn đọc. Xin chân thành cảm ơn!