1. Phân chia theo độ cao bay của vùng trời phục vụ cho hoạt động bay đối với tàu bay không người lái
Tàu bay không người lái (UAV) là một loại thiết bị bay tiên tiến, đặc biệt được định nghĩa trong Điều 3, Nghị định 36/2008/NĐ-CP. Điểm đặc biệt của UAV là khả năng thực hiện chuyến bay mà không yêu cầu sự tham gia trực tiếp của phi công hoặc tổ lái trên thiết bị bay đó. Việc này tạo ra những ưu điểm lớn về mặt hiệu suất, linh hoạt và an toàn trong nhiều lĩnh vực khác nhau.
Theo quy định cụ thể tại khoản 1, Điều 3 của Nghị định 36/2008/NĐ-CP, UAV được xác định là một công cụ bay có khả năng tự động hoặc bán tự động, không yêu cầu sự can thiệp trực tiếp của con người để điều khiển chuyến bay. Điều này tạo ra sự đổi mới trong lĩnh vực hàng không, với khả năng thực hiện các nhiệm vụ đa dạng mà không gặp những rủi ro liên quan đến sự can thiệp con người trong quá trình bay.
UAV không chỉ được sử dụng trong mục đích quân sự mà còn mở rộng vào nhiều lĩnh vực khác nhau như giám sát môi trường, nông nghiệp thông minh, kiểm tra và giám sát cơ sở hạ tầng, cứu thương và cứu hỏa và nhiều ứng dụng khác. Sự tự động hóa và khả năng bay ổn định của UAV mang lại những lợi ích đáng kể trong việc thu thập thông tin, giảm chi phí và tăng cường khả năng phản ứng nhanh chóng trong các tình huống khẩn cấp.
Tuy nhiên, để quản lý và đảm bảo an toàn cho hoạt động của UAV, hệ thống pháp luật đã quy định rõ về vùng trời phục vụ cho hoạt động bay của chúng, đảm bảo rằng mọi hoạt động diễn ra một cách có trật tự và an toàn.
Theo quy định tại khoản 1 Điều 12 Thông tư 35/2017/TT-BQP, vùng trời phục vụ cho hoạt động bay của tàu bay không người lái (UAV) được chia thành bốn khoảng độ cao khác nhau như sau:
- Độ cao bay dưới 50 mét: Khu vực này bao gồm không gian từ mặt đất lên đến độ cao tối đa 50 mét. Các tàu bay không người lái hoạt động trong phạm vi này phải tuân thủ các quy định và biện pháp an toàn đặc biệt để tránh va chạm với các vật thể ở độ cao thấp.
- Độ cao bay từ 50 mét đến dưới 200 mét: Khu vực này mở rộng từ độ cao 50 mét đến dưới 200 mét so với mặt đất. Các tàu bay UAV trong khoảng này cũng phải thực hiện các biện pháp an toàn và tuân thủ các quy tắc quy định để đảm bảo an toàn trong hoạt động bay của mình.
- Độ cao bay từ 200 mét đến dưới 500 mét: Phạm vi này bao gồm không gian từ độ cao 200 mét đến dưới 500 mét so với mặt đất. Các tàu bay không người lái tại đây cần tuân thủ các quy định nghiêm ngặt và thực hiện biện pháp an toàn hiệu quả để giảm thiểu rủi ro va chạm và đảm bảo an toàn của không gian này.
- Độ cao bay trên 500 mét so với địa hình tự nhiên: Khu vực cuối cùng mở rộng từ độ cao 500 mét trở lên so với địa hình tự nhiên. Đối với tàu bay UAV hoạt động trong khoảng cao này, việc tuân thủ các quy định và biện pháp an toàn là vô cùng quan trọng để đảm bảo không gian trời lớn này được sử dụng một cách an toàn và hiệu quả.
2. Thực hiện việc quản lý các hoạt động bay đối với tàu bay không người lái theo từng độ cao bay
Theo quy định chi tiết tại khoản 2, Điều 12 của Thông tư 35/2017/TT-BQP, việc phân chia khu vực và trách nhiệm quản lý vùng trời dành cho hoạt động bay của tàu bay không người lái (UAV) được xác định một cách cụ thể, nhằm đảm bảo sự quản lý hiệu quả và an toàn trong mọi tình huống. Dưới đây là chi tiết về trách nhiệm quản lý vùng trời theo độ cao bay:
- Độ cao bay dưới 50 mét: Trong trường hợp hoạt động bay có độ cao dưới 50 mét, trách nhiệm quản lý, giám sát, dự báo, thông báo bay và ký kết hiệp đồng được giao cho Ban chỉ huy quân sự cấp huyện. Điều này có nghĩa là Ban chỉ huy quân sự tại cấp huyện trực tiếp đảm nhiệm và thực hiện các nhiệm vụ liên quan đến hoạt động bay trong khoảng độ cao này.
- Độ cao bay từ 50 mét đến dưới 200 mét: Đối với hoạt động bay có độ cao từ 50 mét đến dưới 200 mét, trách nhiệm quản lý được chuyển giao cho Bộ Chỉ huy quân sự cấp tỉnh. Bộ Chỉ huy quân sự tại cấp tỉnh sẽ đảm bảo quản lý toàn diện, giám sát, dự báo, thông báo bay và ký kết hiệp đồng liên quan đến vùng trời trong khoảng độ cao này.
- Độ cao bay từ 200 mét đến dưới 500 mét: Ở mức độ cao bay từ 200 mét đến dưới 500 mét, trách nhiệm quản lý và giám sát được giao cho cơ quan Phòng không của Quân khu. Cụ thể, cơ quan này đảm nhận nhiệm vụ quản lý toàn bộ các hoạt động bay trong khoảng độ cao này, bao gồm giám sát, dự báo, thông báo bay và ký kết hiệp đồng. Điều này đồng nghĩa với việc cơ quan Phòng không của Quân khu trực tiếp chịu trách nhiệm đảm bảo an ninh và an toàn trong không gian bay nằm trong phạm vi quy định.
- Độ cao bay từ 500 mét trở lên: Còn với hoạt động bay ở độ cao trên 500 mét so với địa hình tự nhiên, trách nhiệm quản lý được chuyển giao đến các Trung tâm Quản lý điều hành bay khu vực thuộc các Sư đoàn Không quân - Quân chủng Phòng không - Không quân. Những trung tâm này, đặt dưới sự quản lý của các Sư đoàn Không quân, trực tiếp thực hiện nhiệm vụ giám sát, dự báo, thông báo bay và ký kết hiệp đồng đối với các hoạt động bay ở độ cao lớn.
Quy định này phản ánh sự chia rõ trách nhiệm và quyền lực giữa các cấp quản lý, từ cấp huyện, cấp tỉnh cho đến các đơn vị quân đội có chuyên môn về không quân. Điều này giúp tăng cường khả năng quản lý và kiểm soát mọi hoạt động bay của tàu bay không người lái, đồng thời đảm bảo rằng mọi quy định và biện pháp an toàn được thực hiện một cách đồng đều và hiệu quả trên khắp lãnh thổ quốc gia.
Quy định này nhằm tạo ra một hệ thống quản lý chặt chẽ và có hiệu quả đối với các hoạt động bay của UAV ở các độ cao khác nhau. Việc chia nhỏ trách nhiệm quản lý giữa cấp huyện và cấp tỉnh giúp tối ưu hóa sự linh hoạt và khả năng phản ứng trong việc duy trì an toàn và ổn định trong không gian bay, đồng thời đảm bảo rằng các quy định được thực hiện một cách chặt chẽ và đồng đều trên toàn quốc.
3. Quy định việc thiết lập vùng trời phục vụ cho hoạt động bay đối với tàu bay không người lái
Theo khoản 3 Điều 12 của Thông tư 35/2017/TT-BQP, quy định một cách chi tiết về việc thiết lập vùng trời, cấp phép bay cho thử nghiệm và khai thác tàu bay không người lái (UAV) ở nhiều khu vực và độ cao khác nhau. Điều này thể hiện sự quan tâm đặc biệt đến việc quản lý và giám sát mọi hoạt động của UAV, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của công nghệ này trong bối cảnh ngày càng tăng cường.
Trong quá trình thử nghiệm và khai thác UAV, việc chỉ định cơ quan, đơn vị quản lý, hiệp đồng, giám sát, dự báo, thông báo bay được thực hiện theo tính chất cụ thể của từng hoạt động. Quy định này tôn trọng tính đặc biệt và đa dạng của các nhiệm vụ mà tàu bay không người lái có thể thực hiện, như thử nghiệm công nghiệp, giám sát môi trường, nghiên cứu khoa học và nhiều ứng dụng khác.
Cơ quan quản lý và đơn vị được chỉ định cần tuân thủ phép bay của Cục Tác chiến, đồng thời phải đảm bảo rằng mọi hoạt động không gây ảnh hưởng đến quốc, phòng, an ninh và an toàn bay trong khu vực. Điều này đặt ra một tiêu chí chủ yếu là an toàn và bảo mật, làm nền tảng cho việc phát triển bền vững của công nghệ UAV trong bối cảnh ngày càng phức tạp của không gian không mấu chốt.
Với việc đảm bảo tính hợp pháp và an toàn trong quản lý vùng trời cho UAV, Thông tư 35/2017/TT-BQP không chỉ tạo ra sự linh hoạt trong khai thác mà còn làm nền tảng cho sự đổi mới và phát triển của lĩnh vực này, giúp Việt Nam nắm bắt cơ hội trong thời đại công nghiệp 4.0.
Xem thêm: Nội dung quản lý việc tàu bay không người lái như thế nào?
Liên hệ qua 1900.6162 hoặc lienhe@luatminhkhue.vn
