1. Một vài thông tin về phí sử dụng đường bộ
Dựa trên các quy định tại Nghị định 90/2023/NĐ-CP thì phí đường bộ là khoản phí bắt buộc đối với chủ phương tiện giao thông đường bộ tại Việt Nam. Mục đích chính của việc thu phí này là để:
- Bảo trì, nâng cấp và sửa chữa đường bộ, cầu, phà: Nguồn thu từ phí đường bộ sẽ được sử dụng để đầu tư vào việc cải thiện chất lượng hạ tầng giao thông, đảm bảo an toàn cho người tham gia giao thông.
- Giảm tải cho ngân sách nhà nước: Việc thu phí đường bộ giúp giảm bớt gánh nặng tài chính cho ngân sách nhà nước trong việc đầu tư cho hạ tầng giao thông.
- Hướng đến sử dụng phương tiện giao thông công cộng: Khi phí đường bộ tăng cao, người dân sẽ có xu hướng sử dụng phương tiện giao thông công cộng nhiều hơn, góp phần giảm thiểu ùn tắc giao thông và ô nhiễm môi trường.
* Việc nộp phí đóng vai trò quan trọng trong đời sống xã hội, mang lại nhiều lợi ích cho cả cá nhân và cộng đồng. Dưới đây là một số lý do chính:
- Duy trì và phát triển cơ sở hạ tầng:
+ Nguồn thu từ phí đóng góp vào ngân sách nhà nước, được sử dụng để đầu tư xây dựng, bảo trì và nâng cấp các công trình hạ tầng như đường xá, cầu cống, trường học, bệnh viện,... Nhờ vậy, cơ sở hạ tầng được cải thiện, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống người dân.
+ Ví dụ: Phí đường bộ được sử dụng để sửa chữa đường xá, xây dựng cầu cống, góp phần đảm bảo an toàn giao thông và thúc đẩy lưu thông hàng hóa.
- Đảm bảo hoạt động của các dịch vụ công:
+ Một số dịch vụ công như cấp giấy tờ tùy thân, đăng kiểm xe, xét nghiệm y tế,... cần thu phí để bù đắp chi phí hoạt động của các cơ quan nhà nước. Nhờ vậy, các dịch vụ công được duy trì và nâng cao chất lượng, đáp ứng nhu cầu của người dân.
+ Ví dụ: Phí cấp giấy khai sinh được sử dụng để trang trải chi phí hoạt động của cơ quan đăng ký hộ tịch, đảm bảo việc cấp giấy khai sinh được thực hiện nhanh chóng và chính xác.
- Góp phần bảo vệ môi trường:
+ Một số loại phí, như phí bảo vệ môi trường, được sử dụng để tài trợ cho các hoạt động bảo vệ môi trường như xử lý rác thải, trồng cây xanh,... Nhờ vậy, môi trường được bảo vệ, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.
+ Ví dụ: Phí bảo vệ môi trường nước được sử dụng để xây dựng các nhà máy xử lý nước thải, góp phần bảo vệ nguồn nước và hạn chế ô nhiễm môi trường.
- Thúc đẩy hành vi sử dụng tài nguyên hợp lý:
+ Việc thu phí cho một số tài nguyên thiên nhiên như nước, khoáng sản,... giúp hạn chế khai thác quá mức, bảo vệ nguồn tài nguyên cho thế hệ tương lai.
+ Ví dụ: Phí khai thác nước ngầm được sử dụng để khuyến khích người dân sử dụng nước tiết kiệm, góp phần bảo vệ nguồn nước ngầm.
- Tạo sự công bằng trong xã hội:
+ Việc thu phí đảm bảo rằng những người sử dụng dịch vụ hoặc khai thác tài nguyên phải trả chi phí tương ứng, góp phần tạo sự công bằng trong xã hội.
+ Ví dụ: Phí sử dụng đường cao tốc được thu đối với những người sử dụng dịch vụ này, đảm bảo rằng họ đóng góp vào việc bảo trì và nâng cấp đường cao tốc.
Nói tóm lại, việc nộp phí đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì và phát triển cơ sở hạ tầng, đảm bảo hoạt động của các dịch vụ công, bảo vệ môi trường, thúc đẩy hành vi sử dụng tài nguyên hợp lý và tạo sự công bằng trong xã hội. Do đó, mỗi cá nhân và tổ chức cần nêu cao ý thức trách nhiệm, thực hiện nghĩa vụ nộp phí đầy đủ và đúng hạn để góp phần xây dựng một xã hội văn minh, phát triển bền vững.
Mức phí đường bộ được quy định cụ thể theo loại phương tiện và thời gian sử dụng. Chủ phương tiện có thể lựa chọn nộp phí theo năm hoặc theo tháng, tùy theo nhu cầu sử dụng. Việc nộp phí đường bộ có thể được thực hiện tại các trạm thu phí tự động hoặc qua các điểm thu phí thủ công. Chủ phương tiện không nộp phí đường bộ sẽ bị xử phạt theo quy định của pháp luật. Mức phạt có thể lên tới gấp đôi số tiền phí cần nộp. Do đó, chủ phương tiện cần lưu ý nộp phí đường bộ đầy đủ và đúng hạn để tránh bị phạt.
2. Quy định về thời điểm tính phí sử dụng đường bộ cho xe ô tô kiểm định lần đầu
Theo quy định tại khoản 1 Điều 6 thì thời điểm tính phí sử dụng đường bộ theo Nghị định 90/2023/NĐ-CP. Đối với xe ô tô đăng ký tại Việt Nam (trừ xe ô tô của lực lượng quốc phòng, công an):
- Xe ô tô kiểm định lần đầu:
+ Thời điểm tính phí sử dụng đường bộ bắt đầu từ ngày xe được cấp Giấy chứng nhận kiểm định.
+ Chủ phương tiện nộp phí theo chu kỳ kiểm định và được cấp Tem nộp phí sử dụng đường bộ tương ứng với thời gian nộp phí.
- Xe ô tô cải tạo, chuyển đổi công năng hoặc chuyển đổi sở hữu:
+ Mức thu phí tính từ ngày chuyển đổi công năng hoặc chuyển đổi sở hữu theo Giấy chứng nhận đăng ký mới của xe ô tô.
+ Chủ phương tiện nộp phí theo thời gian còn lại của chu kỳ kiểm định và được cấp Tem nộp phí sử dụng đường bộ tương ứng.
* Ví dụ:
- Xe ô tô A được kiểm định lần đầu vào ngày 1/1/2024, có chu kỳ kiểm định 1 năm.
+ Thời điểm tính phí sử dụng đường bộ bắt đầu từ ngày 1/1/2024.
+ Chủ phương tiện nộp phí cho cả năm 2024 và được cấp Tem nộp phí sử dụng đường bộ cho toàn bộ năm.
- Xe ô tô B được đăng ký tên cá nhân, sau đó chuyển đổi sở hữu sang tổ chức vào ngày 1/6/2024.
+ Mức thu phí tính từ ngày 1/6/2024 theo Giấy chứng nhận đăng ký mới của xe ô tô.
+ Chủ phương tiện nộp phí cho 7 tháng còn lại của năm 2024 (từ tháng 6 đến tháng 12) và được cấp Tem nộp phí sử dụng đường bộ tương ứng.
- Lưu ý:
+ Quy định trên chỉ áp dụng cho xe ô tô đăng ký tại Việt Nam.
+ Chủ phương tiện có trách nhiệm nộp phí sử dụng đường bộ đầy đủ và đúng hạn theo quy định.
+ Việc nộp phí sử dụng đường bộ góp phần bảo trì, nâng cấp hạ tầng giao thông và bảo vệ môi trường.
3. Những trường hợp cần lưu ý về phí sử dụng đường bộ
Theo quy định tại Nghị định 90/2023/NĐ-CP, có hai trường hợp cần lưu ý khi nộp phí sử dụng đường bộ:
- Xe ô tô nộp phí chưa đầy đủ chu kỳ trước:
+ Trường hợp: Xe ô tô đã được đăng ký nộp phí sử dụng đường bộ theo chu kỳ trước nhưng chưa nộp đầy đủ phí cho chu kỳ trước.
+ Quy định: Khi kiểm định lần đầu, chủ phương tiện phải nộp bổ sung phần phí còn thiếu của chu kỳ trước.
+ Ví dụ: Xe ô tô A được đăng ký nộp phí sử dụng đường bộ cho chu kỳ 1 năm từ ngày 1/1/2023. Tuy nhiên, đến ngày 30/6/2023, chủ phương tiện mới nộp phí cho 6 tháng đầu năm. Sau đó, xe ô tô A được kiểm định lần đầu vào ngày 1/7/2024. Chủ phương tiện phải nộp bổ sung phí cho 6 tháng còn lại của chu kỳ trước (từ tháng 7/2023 đến tháng 12/2023) khi kiểm định lần đầu.
+ Lưu ý: Chủ phương tiện có trách nhiệm nộp đầy đủ phí cho chu kỳ trước trước khi thực hiện kiểm định lần đầu cho xe ô tô.
- Xe ô tô chuyển đổi công năng hoặc sở hữu:
+ Trường hợp: Xe ô tô được chuyển đổi công năng hoặc chuyển đổi sở hữu từ tổ chức sang cá nhân (và ngược lại).
+ Quy định: Mức thu phí tính từ ngày chuyển đổi công năng hoặc chuyển đổi sở hữu theo Giấy đăng ký mới của xe ô tô.
+ Ví dụ: Xe ô tô B được đăng ký tên cá nhân ban đầu với mức phí theo xe chở người dưới 10 chỗ. Sau đó, xe được chuyển đổi thành xe tải vào ngày 1/8/2024. Mức thu phí cho xe ô tô B tính từ ngày 1/8/2024 theo mức phí xe tải (cao hơn mức phí xe chở người dưới 10 chỗ). Chủ phương tiện phải nộp phí cho 5 tháng còn lại của năm 2024 (từ tháng 8 đến tháng 12) theo mức phí mới và được cấp Tem nộp phí sử dụng đường bộ tương ứng.
+ Lưu ý: Sau khi chuyển đổi công năng hoặc sở hữu, chủ phương tiện cần đăng ký lại xe ô tô và nộp phí sử dụng đường bộ theo đúng quy định.
- Ngoài ra, chủ phương tiện cũng cần lưu ý một số quy định khác về phí sử dụng đường bộ như:
+ Thời hạn nộp phí: Phí sử dụng đường bộ phải được nộp trước khi hết hạn đăng kiểm của xe ô tô.
+ Hình thức nộp phí: Phí sử dụng đường bộ có thể được nộp qua các kênh như: hệ thống thu phí tự động (ETC), điểm thu phí thủ công, bưu điện, ngân hàng,...
+ Hậu quả khi nộp phí không đúng hạn: Chủ phương tiện nộp phí sử dụng đường bộ không đúng hạn sẽ bị xử phạt theo quy định của pháp luật.
Ngoài ra, có thể tham khảo: Nội dung hồ sơ, ấn chỉ và báo cáo công tác kiểm định xe cơ giới theo Thông tư 16/2021/TT-BGTVT. Còn khúc mắc, liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.
