Hà Nội là thủ đô ngàn năm văn hiến, là trung tâm chính trị của đất nước Việt Nam. Hà Nội là trái tim của dân tộc Việt Nam.
1. Lịch sử ra đời của thủ đô Hà Nội
Năm 1010 vua Lý Thái Tổ dời đô ra Đại La, lấy tên gọi là kinh đô Thăng Long.
Trước khi có tên gọi là Hà Nội như hiện nay, Hà Nội đã trải qua nhiều tên gọi khác nhau. Năm 1831 (năm Minh Mạng thứ 12) tên gọi Hà Nội bắt đầu được dùng khi có một tỉnh tên là Hà Nội được thành lập ở Bắc Thành.
Hà Nội theo nghĩa Hán Việt có nghĩa là vùng đất được bao quanh bởi các con sông, tên gọi này phản ánh vị trí địa lý của Hà Nội.
Tỉnh Hà Nội có bốn phủ là Hoài Đức, Thường Tín, Ứng Hòa và Lý Nhân. Thành Hà Nội là nơi đặt trụ sở của tỉnh Hà Nội, nằm trên hai huyện Thọ Xương và Vĩnh Thuận. Ngày 1 tháng 10 năm 1888, vua Đồng Khánh cắt toàn bộ huyện Thọ Xương và một phần Vĩnh Thuận cho Pháp để thành lập thành phố Hà Nội. Tuy nhiên việc ký sắc lệnh thành lập thành phố Hà Nội của Pháp đã có từ trước đó.
Theo đó ranh giới của Hà Nội phía Bắc là Hồ Trúc Bạch, phía Nam là nhượng địa Đồn Thuỷ, phía Tây là thành Hà Nội và Văn Miếu
Dù trở thành thành phố nhưng những ngày đầu Hà Nội vẫn là thành phố bảo hộ, chưa thực sự là thuộc địa nên vẫn còn huyện Thọ Xương để giải quyết những việc thu thuế, điều tra xét hỏi, giải quyết các tranh chấp...
Năm 1902 Quốc hội Pháp quyết định Hà Nội là thủ đô của Liên Bang Đông Dương bao gồm: Trung Kỳ, Bắc Kỳ, Lào và Campuchia.
Sau Tổng khởi nghĩa tháng 8 năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ Cộng Hoà và lấy Hà Nội là thủ đô.
Sau khi thực dân Pháp quay lại xâm lược lần thứ hai năm 1946, nhân dân Hà Nội đã mở đầu giai đoạn toàn quốc kháng chiến chống Pháp và kết thúc bằng chiến thắng lịch sử lừng lẫy năm châu chấn động địa cầu Điện Biên Phủ. Ngày 10/ 10/ 1954 Hà Nội được giải phóng và là thủ đô của nước Việt Nam.
Năm 1965 nhân dân Hà Nội đã làm sụp đổ hoàn toàn cuộc chiến tranh phá hoại của Mỹ bằng không quân. Với 12 ngày đêm cuối năm 1972, nhân dân Hà Nội đã làm nên trận Điện Biên Phủ trên không yêu cầu Mỹ chấm dứt chiến tranh xâm lược Việt Nam.
Năm 1975 với chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng, đất nước hoàn toàn giải phóng. Tới năm 1976 tại kỳ họp đầu tiên của Quốc hội khoá IV, Hà Nội vinh dự được làm Thủ đô nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam cho đến ngày nay.
Hà Nội được UNESCO trao danh hiệu Thành phố vì hòa bình vào ngày 16 tháng 7 năm 2000. Hà Nội là một trong những thủ đô lâu đời nhất trong 11 thủ đô của các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á.
2. Vị trí địa lý và địa hình của Hà Nội
Thủ đô Hà Nội nằm ở phía Tây đồng bằng châu thổ sông Hồng giáp với tám tỉnh bao gồm: Phía Bắc giáp Thái Nguyên và Vĩnh Phúc, phía Nam giáp Hà Nam và Hoà Bình, Phía Đông giáp Bắc Giang, Bắc Ninh, Hưng Yên, Phía Tây giáp Phú Thọ và Hoà Bình. Thành phố có diện tích 3358,8 km2 chiếm khoảng 1% diện tích tự nhiên của cả nước.
Phần lớn diện tích Hà Nội nằm trong vùng đồng bằng châu thổ sông Hồng với độ cao trung bình từ 5 đến 20 mét so với mực nước biển. Địa hình Hà Nội thấp dần theo hướng Bắc Nam và Tây sang Đông, điều đó được thể hiện rõ nét qua hướng chảy của các con sông. Địa hình thủ đô Hà Nội có thể chia thành hai vùng đó là vùng đồng bằng thấp và vùng đồi núi.
-
Vùng đồng bằng thấp chiếm phần lớn diện tích của các huyện thị xã và các quận nội thành được bồi đắp bởi các dòng sông với các bãi bồi xen lẫn các bậc thềm. Xen giữa đó là các vùng trũng với các hồ, đầm. Do có lịch sử khai thác lâu đời nên hiện nay Hà Nội có hệ thống đê điều rất phát triển, tuy nhiên hệ thống đê này khiến cho phù sa không thể chảy vào các ruộng nên phải xây dựng nhiều công trình thuỷ lợi để tưới tiêu. Hiện nay có chín con sông chảy qua thủ đô Hà Nội bao gồm: sông Hồng, sông Đuống, sông Nhuệ, sông Cầu, sông Đáy, sông Cà Lồ, sông Tích và sông Tô Lịch.
-
Vùng đồi núi thường tập trung ở các vùng ngoại thành phía Bắc và phía Tây thành phố với một số đỉnh núi cao như Ba Vì, Hàm Lợn... trong nội thành có các gò đồi nhỏ thường tập trung ở quận Ba Đình.
3. Những quận huyện của thủ đô Hà Nội
Thủ đô Hà Nội có 30 đơn vị hành chính cấp huyện bao gồm 12 quận, 17 huyện và 1 thị xã.
- Mười hai quận của Thủ Đô Hà Nội là:
+ Ba Đình
+ Bắc Từ Liêm
+ Cầu Giấy
+ Đống Đa
+ Hà Đông
+ Hai Bà Trưng
+ Hoàn Kiếm
+ Hoàng Mai
+ Long Biên
+ Nam Từ Liêm
+ Tây Hồ
+ Thanh Xuân
- Mười bảy huyện của Hà Nội
+ Ba Vì
+ Chương Mỹ
+ Phúc Thọ
+ Đan Phượng
+ Đông Anh
+ Gia Lâm
+ Hoài Đức
+ Mê Linh
+ Mỹ Đức
+ Phú Xuyên
+ Quốc Oai
+ Sóc Sơn
+ Thạch Thất
+ Thanh Oai
+ Thường Tín
+ Ứng Hoà
+ Thanh Trì
- Thị xã: Sơn Tây
4. Đôi nét về thủ đô Hà Nội hiện nay
Thủ đô Hà Nội mang những đặc điểm của khí hậu nhiệt đới gió mùa. Với sự khác biệt rõ rệt giữa thời tiết hai mùa nóng và lạnh. Tuy nhiên Hà Nội là một thành phố với mức độ ô nhiễm cao, có nhiều ngày trong năm là thành phố ô nhiễm nhất trên thế giới. Bên cạnh đó các con sông ở thủ đô cũng bị ô nhiễm nặng do có quá nhiều nguồn nước chưa qua xử lý xả thẳng ra các dòng sông của Hà Nội.
Hà Nội là một thành phố có tiềm năng để phát triển du lịch. Trong nội thành có các công trình kiến trúc và một hệ thống bảo tàng đa dạng. Có nhiều lợi thế trong việc giới thiệu văn hoá tới du khách nước ngoài.
Hà Nội có các làng nghề truyền thống vẫn được lưu giữ tới ngày nay. Tuy có nhiều sự thay đổi nhưng những con phố cổ vẫn giữ được những cái tên như trước và là nơi buôn bán các mặt hàng truyền thống cũ. Vùng ngoại thành cũng còn rất nhiều các làng nghề truyền thống lâu đời, các làng cổ hiện nay vẫn giữ được những nét truyền thống từ xưa.
Đây cũng là trung tâm văn hoá của cả miền Bắc trong nhiều thế kỷ nên ta có thể dễ dàng tìm thấy các món ăn của nhiều vùng trên cả nước, tuy nhiên ẩm thực Hà Nội luôn có những nét riêng biệt với nhiều món ăn như: cốm Làng Vòng, bánh cuốn Thanh Trì, chả cá Lã Vọng...
Hà Nội cũng là nơi nhiều các tác phẩm nghệ thuật ra đời bởi sự thơ mộng và hiện đại của nó. Ẩn sâu sau những toà nhà với kiến trúc hiện đại là các con phố nhỏ lên thơ. Đó chính là nguồn cảm hứng cho các nghệ sĩ.
Về kinh tế, sau khi đại dịch Covid 19 qua đi, kinh tế thủ đô đã đạt được mức tăng trưởng khá. Các hoạt động sản xuất kinh doanh nhanh chóng phục hồi. Khu vực dịch vụ phục hồi tích cực, cung ứng hàng hoá ổn định, thị trường lao động việc làm sôi động trở lại, an sinh xã hội được bảo đảm. Hoạt động sản xuất công nghiệp được duy trì và phục hồi. Thủ đô Hà Nội tiếp tục là một trong những thị trường thu hút các nhà đầu tư trong và ngoài nước.
Trên đây là một số chia sẻ của Luật Minh Khuê về thủ đô Hà Nội. Hy vọng đó là những thông tin hữu ích dành cho bạn.