1. Khái quát về hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp
Hoạt động trải nghiệm và hướng nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển toàn diện cho học sinh trong nhà trường. Sách giáo khoa "Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp" 7 được thiết kế và biên soạn theo Chương trình Giáo dục phổ thông Hoạt động trải nghiệm và Hướng nghiệp 2018, với mục đích chính là giúp học sinh phát triển năng lực và phẩm chất cần thiết để tự tin và thành công trong cuộc sống.
Sách này được chia thành 9 chủ đề, mỗi chủ đề được thiết kế để phản ánh các mạch nội dung khác nhau như: Hoạt động hướng vào bản thân, Hoạt động hướng đến xã hội, Hoạt động hướng đến tự nhiên và Hoạt động hướng nghiệp. Mỗi chủ đề sẽ được thực hiện trong khoảng 3-4 tuần, với 3 loại hình cơ bản bao gồm: Hoạt động giáo dục theo chủ đề, Sinh hoạt dưới cờ và Sinh hoạt lớp.
Mục tiêu của việc trải nghiệm các chủ đề này là giúp học sinh phát triển các năng lực cơ bản như năng lực thích ứng với cuộc sống, năng lực thiết kế và tổ chức hoạt động, cũng như năng lực định hướng nghề nghiệp. Đồng thời, qua việc tham gia các hoạt động này, học sinh cũng được khuyến khích phát triển các phẩm chất và năng lực cốt lõi như lòng yêu nước, lòng nhân ái, tính chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm; khả năng tự chủ và tự học, giao tiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề và sáng tạo.
Ngoài ra, sách còn cung cấp bảng đánh giá ở cuối mỗi chủ đề, giúp học sinh tự đánh giá mức độ đạt được mục tiêu của các chủ đề. Đồng thời, nhà trường cũng tổ chức các chuyến tham quan, đi thực tế trải nghiệm nghề nghiệp, cũng như các hoạt động kết nối cộng đồng và các dự án xã hội để học sinh có thêm cơ hội trải nghiệm và phát triển. Hơn nữa, học sinh còn được khuyến khích tự chọn các câu lạc bộ để tham gia và rèn luyện những sở trường của mình, từ đó phát triển bản thân một cách toàn diện.
2. Hoạt động trải nghiệm hướng nghiệp 7: Thực hiện kế hoạch vượt qua khó khăn của bản thân
Hoạt động 1: Tìm hiểu và chia sẻ về cách thức vượt qua khó khăn
Câu 1: Kể về những tấm gương vượt khó mà em biết: Những khó khăn họ đã gặp phải và cách họ đã vượt qua khó khăn đó.
Trả lời:
Thầy giáo Nguyễn Ngọc Ký. Người thầy giáo bị khuyết tật nhưng vẫn vươn lên học tập, ý chí kiên cường để trở thành một người tài giỏi, đóng góp cho xã hội.
Câu 2: Chia sẻ:
- Những khó khăn mà em gặp phải trong học tập và cuộc sống.
- Làm thế nào để em có thể vượt qua những khó khăn đó?
Trả lời:
- Em chia sẻ về những khó khăn đã gặp phải trong thực tế cuộc sống: Tự ti, học kém một số môn khó, thuyết trình kém…
- Chia sẻ và thảo luận cùng bạn về những cách em vượt qua khó khăn: Rèn luyện thường xuyên, chăm chỉ học tập và tìm tòi những môn học khó.
- Em cùng bạn chia sẻ và thảo luận những khó khăn gặp phải trong học tập và cuộc sống để cùng nhau hoàn thiện bản thân hơn.
Câu 3: Lựa chọn một khó khăn mà các bạn trong nhóm đã gặp phải và thảo luận để đưa ra cách thức vượt qua khó khăn đó.
Gợi ý:
- Cách bạn Minh vượt qua khó khăn trong học tập môn Toán:
- Xác định được nguyên nhân vì sao Minh chưa học tốt môn Toán.
- Xây dựng và thực hiện kế hoạch học tập môn Toán
- Suy nghĩ tích cực là mình hoàn toàn có thể tiến bộ.
- Tìm kiếm sự hỗ trợ
Trả lời:
- Em lựa chọn khó khăn trong nhóm hoặc bản thân đã gặp phải để thảo luận và đưa ra cách thức vượt qua khó khăn.
- Ví dụ: Cách bạn Mai vượt qua sự tự ti
+ Xác định nguyên nhân của sự tự ti: do tính cách hướng nội, rụt rè, do sợ sai hay ngại ngùng.
+ Xây dựng và thực hiện kế hoạch để bạn Mai vượt qua tự ti trở nên tự tin: Luyện tập thể hiện hàng ngày, dần dần nêu ý kiến trước mọi người.
+ Suy nghĩ tích cực và chủ động học hỏi.
+ Tìm kiếm sự giúp đỡ, cùng luyện tập từ bạn bè.
Hoạt động 2: Lập và thực hiện kế hoạch vượt qua khó khăn
Câu 1: Em hãy xác định một số khó khăn của bản thân trong học tập và trong cuộc sống cần phải vượt qua.
Trả lời:
Em xác định những khó khăn của bản thân trong học tập và trong cuộc sống cần vượt qua. Có thể do hoàn cảnh khách quan hoặc từ chủ quan.
Câu 2: Lập kế hoạch cụ thể (trong một tuần hoặc một tháng) để vượt qua các khó khăn đó.
Trả lời:
- Em lập kế hoạch vượt qua khó khăn theo gợi ý.
- Tham khảo những ý kiến đã đưa ra ở phần trước và xây dựng kế hoạch phù hợp với bản thân.
Câu 3: Thực hiện kế hoạch vượt qua khó khăn của bản thân. Lưu lại kết quả thực hiện kế hoạch vượt khó của em bằng hình ảnh, bài viết hoặc sản phẩm đã làm.
Trả lời:
- Em thực hiện kế hoạch vượt qua khó khăn đã thực hiện.
- Trong quá trình luyện tập em có thể chụp ảnh, ghi lại nhật kí, viết bài về hành trình đã trải qua.
Câu 4: Chia sẻ kết quả vượt qua khó khăn của bản thân.
Trả lời:
- Thực hành chia sẻ kết quả đã đạt được/ chưa đạt được trong quá trình thực hành.
- Từ đó em đưa ra những phương hướng để tiếp tục hoàn thiện bản thân và vượt qua khó khăn đang gặp phải.
Hoạt động 3: Sưu tầm tấm gương vượt khó và bài học kinh nghiệm cho bản thân
Câu 1: Sưu tầm tấm gương vượt khó ở lớp, trường, địa phương.
Trả lời:
- Em sưu tầm những tấm gương vượt khó ở lớp, trường, địa phương. Có thể là những tấm gương tiêu biểu ở địa phương/ một bạn trong lớp.
Mẫu 1: Trong cuộc sống khó khăn và đầy thách thức, bạn Mai đã tỏ ra là một người có nghị lực và kiên nhẫn. Dù phải đối mặt với những khó khăn về tài chính và thời gian, nhưng Mai vẫn không ngừng cố gắng và nỗ lực trong học tập. Bằng sự cố gắng không biết mệt mỏi và lòng đam mê sáng tạo, Mai đã đạt được nhiều thành tích đáng tự hào trong học tập. Đặc biệt, việc đoạt giải nhất trong kì thi HSG tỉnh là một minh chứng rõ ràng cho sự thông minh và nỗ lực của bạn Mai. Sự ngưỡng mộ của em đối với Mai không chỉ đến từ thành tích học tập đáng nể mà còn từ tinh thần kiên định và quyết tâm vượt qua khó khăn trong cuộc sống.
Mẫu 2: Trần Thị Trang là một ví dụ rõ ràng về sức mạnh của nghị lực và quyết tâm. Sinh ra trong một hoàn cảnh khó khăn và thiếu thốn, Trang đã phải trải qua những gian nan và thử thách đầy gian truân từ khi còn rất nhỏ. Sự mất mát đau đớn của anh trai và trách nhiệm phải đối mặt với hoàn cảnh gia đình đã là những bước thử thách lớn trong cuộc đời của Trang. Dù mẹ làm công nhân với mức lương thấp, nhưng Trang không bao giờ từ bỏ ước mơ và sự khao khát học hỏi của mình. Với lòng quyết tâm và sự giúp đỡ từ gia đình và nhà trường, Trang đã vượt qua mọi khó khăn, nỗ lực học tập và đạt được những thành tích đáng tự hào. Sự kiên định và tinh thần vượt khó của Trang là nguồn động viên lớn đối với mọi người xung quanh và là điều em rất ngưỡng mộ.
3. Cách vượt qua khó khăn trong học tập
Trong hành trình học tập, mỗi học sinh đều sẽ phải đối mặt với những thách thức và khó khăn. Để vượt qua những khó khăn này, học sinh cần áp dụng một số cách và phương pháp học tập phù hợp. Dưới đây là một số gợi ý để giúp học sinh vượt qua những khó khăn trong học tập:
- Xác định nguyên nhân của khó khăn: Đầu tiên, học sinh cần phải xác định rõ nguyên nhân của vấn đề mà họ đang gặp phải. Có thể nguyên nhân là do thiếu kiến thức cơ bản, thiếu kỹ năng học tập, hay do tâm lý không ổn định. Việc xác định nguyên nhân sẽ giúp học sinh tìm ra cách giải quyết phù hợp.
- Lập kế hoạch học tập: Học sinh nên lập kế hoạch học tập cụ thể, bao gồm mục tiêu học tập, thời gian học tập và các phương pháp học tập. Kế hoạch này sẽ giúp học sinh tổ chức thời gian và công việc học tập một cách hiệu quả.
- Học tập thường xuyên: Việc học tập thường xuyên là chìa khóa để học sinh tiếp thu kiến thức một cách hiệu quả. Học sinh nên dành thời gian học tập mỗi ngày, kể cả khi chỉ là một khoảng thời gian ngắn.
- Tìm kiếm sự giúp đỡ: Nếu gặp khó khăn trong học tập, học sinh không nên ngần ngại tìm kiếm sự giúp đỡ từ giáo viên, bạn bè hoặc gia đình. Họ có thể giúp đỡ học sinh giải đáp thắc mắc và đưa ra những lời khuyên hữu ích.
- Tích cực tham gia các hoạt động học tập: Tham gia các hoạt động học tập như học nhóm, làm bài tập và tham gia câu lạc bộ sẽ giúp học sinh tiếp thu kiến thức một cách hiệu quả hơn và tạo hứng thú cho việc học tập.
- Giữ tinh thần lạc quan: Cuối cùng, học sinh cần giữ tinh thần lạc quan và yêu đời. Hãy tránh suy nghĩ tiêu cực và luôn tin tưởng vào bản thân. Tinh thần lạc quan sẽ giúp học sinh vượt qua những khó khăn một cách dễ dàng hơn.
Xem thêm: Thử thách là gì? Ý nghĩa và cách vượt qua những khó khăn, thử thách
