1. Chứng chỉ CITES được hiểu như thế nào?

Chứng chỉ CITES được hiểu là chứng chỉ xuất khẩu và nhập khẩu các loài động vật và thực vật hoang dã nguy cấp, hay còn gọi là Hiệp định CITES. Đây là một hiệp định quốc tế được thiết lập nhằm kiểm soát và giám sát việc buôn bán quốc tế của các loài động vật và thực vật hoang dã đang gặp nguy cấp do tác động các hoạt động thương mại, giúp bảo vệ sự đa dạng sinh học của hệ thống môi trường trên toàn cầu.

Chứng chỉ CITES là tài liệu quan trọng cho việc quản lý và kiểm soát việc vận chuyển và buôn bán các loài động vật và thực vật được liệt kê trong các danh mục CITES. Chứng chỉ này xác nhận rằng hàng hóa (hoặc mẫu vật) được vận chuyển hoặc buôn bán tuân theo các quy định và ràng buộc được quy định trong Hiệp định CITES, đảm bảo không gây hại đến sự sống còn của các loài hoang dã đang gặp nguy cấp.

CITES có ba phạm vi bảo vệ khác nhau cho các loài động và thực vật:

- Phạm vi I: Bảo vệ tuyệt chủng nguy hiểm, gồm các loài không được buôn bán.

- Phạm vi II: Bảo vệ cẩn thận, giám sát buôn bán để đảm bảo không ảnh hưởng đến sự tồn tại của loài.

- Phạm vi III: Bảo vệ địa phương, liên quan đến việc yêu cầu sự hợp tác của các quốc gia trong việc quản lý và bảo vệ các loài động vật và thực vật cụ thể.

Chứng chỉ CITES thường được cấp bởi cơ quan quản lý môi trường hoặc cơ quan liên quan tại quốc gia xuất khẩu và được yêu cầu khi thực hiện việc xuất khẩu hoặc nhập khẩu các loài động vật và thực vật hoang dã nguy cấp.

2. Hồ sơ cấp chứng chỉ CITES mẫu vật tiền Công ước mẫu vật các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp thuộc các Phụ lục CITES

Mẫu vật tiền Công ước đề cập đến các cá thể hoặc sản phẩm từ các loài động và thực vật hoang dã mà đã được thu thập hoặc tạo ra trước khi loài đó được bảo vệ hoặc được quy định trong Công ước CITES. Các loài được bảo vệ bởi CITES thường có các giới hạn về việc buôn bán và giao thương quốc tế. Mẫu vật tiền Công ước là những cá thể hoặc sản phẩm đã tồn tại trước khi các giới hạn này được thiết lập.

Các trường hợp chấp nhận mẫu vật tiền Công ước:

- Mẫu vật được đưa ra khỏi nơi sinh sống tự nhiên của chúng: Điều này ám chỉ đến việc mẫu vật đã được thu thập từ tự nhiên trước khi loài đó được bảo vệ bởi CITES. Ví dụ: Một loài động vật hoặc thực vật đã được thu thập từ môi trường tự nhiên trước khi CITES quy định ràng buộc về buôn bán hoặc vận chuyển.

- Mẫu vật được sinh ra trong môi trường có kiểm soát: Điều này ám chỉ đến việc mẫu vật được sinh sản và nuôi dưỡng trong môi trường được quản lý và kiểm soát để đảm bảo tính bền vững. Ví dụ: Sinh sản trong các trung tâm nuôi dưỡng hoặc vườn bảo tồn có quy trình quản lý và theo dõi chặt chẽ.

- Chủ sở hữu có quyền sở hữu hợp pháp đối với mẫu vật: Điều này ám chỉ đến việc mẫu vật đã được sở hữu hợp pháp bởi một cá nhân hoặc tổ chức trước khi loài đó được quy định trong CITES. Ví dụ: Mẫu vật đã được mua bán hoặc sở hữu theo các quy định pháp luật trước khi loài đó được bảo vệ.

Theo Nghị định 06/2019/NĐ-CP, hồ sơ cần có khi đề nghị cấp chứng chỉ CITES cho mẫu vật tiền Công ước các loài động vật và thực vật hoang dã nguy cấp sẽ bao gồm các giấy tờ sau:

- Đơn đề nghị cấp chứng chỉ mẫu vật tiền Công ước:

Điều này là một bước cơ bản khi đề nghị cấp chứng chỉ CITES cho mẫu vật tiền Công ước, để thực hiện hoạt động liên quan đến buôn bán, giao thương hoặc vận chuyển quốc tế. Mẫu số 15 tại Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định 06/2019/NĐ-CP là biểu mẫu chính thức để điền thông tin liên quan đến đơn đề nghị cấp chứng chỉ.

- Bản sao hồ sơ nguồn gốc hợp pháp của mẫu vật:

Yêu cầu này đòi hỏi cung cấp bản sao của hồ sơ chứng minh nguồn gốc hợp pháp của mẫu vật. Mục đích của yêu cầu này là đảm bảo rằng mẫu vật được nhập khẩu, xuất khẩu hoặc vận chuyển có nguồn gốc hợp pháp và không bị đe dọa sự tồn tại của loài trong tự nhiên.

Tổng kết, nội dung nêu trên đã nêu ra các yêu cầu và hồ sơ cần thiết khi đề nghị cấp chứng chỉ CITES cho mẫu vật tiền Công ước của các loài động vật và thực vật hoang dã nguy cấp. Những yêu cầu này đảm bảo rằng việc buôn bán, giao thương hoặc vận chuyển quốc tế của các mẫu vật động và thực vật hoang dã được thực hiện một cách có trách nhiệm và bảo vệ sự đa dạng sinh học của loài.

3. Trình tự, thủ tục cấp chứng chỉ CITES mẫu vật tiền Công ước 

Quy trình và trình tự tiếp nhận hồ sơ cấp chứng chỉ CITES cho mẫu vật tiền Công ước của các loài động vật và thực vật hoang dã nguy cấp được thực hiện theo khoản 3 Điều 27 Nghị định 06/20219/NĐ-CP. Dưới đây là phân tích chi tiết về nội dung này:

Tiếp nhận hồ sơ cấp chứng chỉ CITES:

Tổ chức hoặc cá nhân có nhu cầu đề nghị cấp chứng chỉ CITES mẫu vật tiền Công ước có thể gửi hồ sơ trực tiếp, qua đường bưu điện hoặc qua Hệ thống thủ tục hành chính một cửa quốc gia. Hồ sơ phải đáp ứng yêu cầu quy định tại khoản 2 Điều 27 Nghị định 06/2019/NĐ-CP để được xem xét và xử lý.

Nơi nộp hồ sơ là cơ quan thẩm quyền quản lý CITES Việt Nam: Điều này chỉ ra rõ ràng nơi mà tổ chức hoặc cá nhân có nhu cầu đề nghị cấp chứng chỉ CITES mẫu vật tiền Công ước phải nộp hồ sơ của họ. Cơ quan thẩm quyền quản lý CITES Việt Nam là tổ chức chính trách có trách nhiệm giám sát và quản lý các hoạt động liên quan đến việc buôn bán, giao thương hoặc vận chuyển quốc tế của các mẫu vật tiền Công ước của các loài động và thực vật hoang dã nguy cấp tại Việt Nam.

Thời hạn xử lý hồ sơ:

Sau khi nhận được hồ sơ hợp lệ, Cơ quan thẩm quyền quản lý CITES Việt Nam có trách nhiệm xem xét và cấp chứng chỉ CITES mẫu vật tiền Công ước. Trong trường hợp không cần tham vấn các cơ quan liên quan, thời hạn cấp chứng chỉ không quá 08 ngày làm việc từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ. Trong trường hợp cần tham vấn, thời hạn cấp chứng chỉ không quá 30 ngày làm việc.

Hồ sơ không hợp lệ:

- Trường hợp hồ sơ không đáp ứng các yêu cầu quy định tại khoản 2 Điều 27 Nghị định, Cơ quan thẩm quyền quản lý CITES Việt Nam có trách nhiệm thông báo cho tổ chức hoặc cá nhân đề nghị cấp chứng chỉ.

- Thời hạn thông báo trong trường hợp này không quá 03 ngày làm việc từ ngày nhận được hồ sơ không hợp lệ.

Tuy nhiên, cần lưu ý một số vấn đề khi thực hiện thủ tục đề nghị cấp chứng chỉ CITES cho mẫu vật tiền Công ước của các loài động vật và thực vật hoang dã nguy cấp như sau:

- Gửi hồ sơ qua Hệ thống thủ tục hành chính một cửa quốc gia: Tổ chức có thể gửi hồ sơ đề nghị cấp chứng chỉ CITES thông qua Hệ thống thủ tục hành chính một cửa quốc gia. Điều này đảm bảo quy trình xử lý hồ sơ được thực hiện trực tuyến và không cần nộp hồ sơ giấy. Các chứng từ tải lên trên hệ thống phải là bản sao chụp từ chứng từ gốc. Điều này đảm bảo tính chính xác và đáng tin cậy của thông tin đang được cung cấp.

- Kết quả xử lý hồ sơ: Kết quả sau khi hồ sơ được xử lý có thể được trả trực tiếp cho tổ chức thông qua các phương tiện khác nhau: trực tiếp tại cơ quan thẩm quyền, qua dịch vụ bưu điện, hoặc thông qua Hệ thống thủ tục hành chính một cửa quốc gia.

- Lưu giữ bản chính chứng từ và xuất trình khi cần: Tổ chức có trách nhiệm lưu giữ bản chính của tất cả các chứng từ liên quan đến quá trình đề nghị và cấp chứng chỉ CITES. Bản chính của các chứng từ cần được lưu giữ trong khoảng thời gian 05 năm kể từ ngày nộp hồ sơ. Điều này đảm bảo tính minh bạch và tường minh trong quá trình giao dịch và quản lý.

Gửi hồ sơ qua Hệ thống thủ tục hành chính một cửa quốc gia: Tổ chức có thể gửi hồ sơ đề nghị cấp chứng chỉ CITES thông qua Hệ thống thủ tục hành chính một cửa quốc gia. Điều này đảm bảo quy trình xử lý hồ sơ được thực hiện trực tuyến và không cần nộp hồ sơ giấy. Các chứng từ tải lên trên hệ thống phải là bản sao chụp từ chứng từ gốc. Điều này đảm bảo tính chính xác và đáng tin cậy của thông tin đang được cung cấp. Kết quả xử lý hồ sơ: Kết quả sau khi hồ sơ được xử lý có thể được trả trực tiếp cho tổ chức thông qua các phương tiện khác nhau: trực tiếp tại cơ quan thẩm quyền, qua dịch vụ bưu điện, hoặc thông qua Hệ thống thủ tục hành chính một cửa quốc gia. Lưu giữ bản chính chứng từ và xuất trình khi cần: Tổ chức có trách nhiệm lưu giữ bản chính của tất cả các chứng từ liên quan đến quá trình đề nghị và cấp chứng chỉ CITES. Bản chính của các chứng từ cần được lưu giữ trong khoảng thời gian 05 năm kể từ ngày nộp hồ sơ. Điều này đảm bảo tính minh bạch và tường minh trong quá trình giao dịch và quản lý.

Tổng kết, quy trình và trình tự tiếp nhận hồ sơ cấp chứng chỉ CITES cho mẫu vật tiền Công ước của các loài động vật và thực vật hoang dã nguy cấp. Quy trình này đảm bảo rằng việc cấp chứng chỉ CITES được thực hiện một cách hiệu quả và có trách nhiệm, từ việc tiếp nhận hồ sơ đến việc xử lý và thông báo kết quả.

Xem thêm: Giấy phép CITES, chứng chỉ CITES là gì? Thủ tục cấp giấ phép CITES

Luật Minh Khuê sẽ giải đáp các thắc mắc nhanh chóng qua tổng đài 1900.6162 hoặc qua địac chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn ./.