1. Lưu trữ phim có phải hoạt động điện ảnh?

Theo quy định tại Điều 34 Luật Điện ảnh năm 2022 thì việc lưu trữ phim được quy định cụ thể như sau:

- Trung tâm lưu trữ phim, đóng vai trò quan trọng như một "Kho bảo tàng di sản điện ảnh" dưới sự quản lý của cơ quan văn hóa, thể thao và du lịch. Được ủy quyền và chứng nhận thông qua Giấy phép phân loại phim, trung tâm này không chỉ là nơi an toàn để bảo quản di sản điện ảnh Việt Nam mà còn là một không gian nơi nghệ thuật và lịch sử điện ảnh hòa quyện.

- Cơ sở lưu trữ phim dưới sự quản lý của cơ quan báo chí, nơi mà sự sáng tạo và nghệ thuật của di sản truyền hình được chăm sóc và bảo vệ. Ngoài trách nhiệm lưu trữ phim của cơ quan, đơn vị, cơ sở này còn đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra một môi trường thú vị cho nghiên cứu, giúp tìm kiếm sâu sắc vào các khía cạnh nghệ thuật và ý nghĩa văn hóa của từng tác phẩm.

- Cơ sở lưu trữ phim thuộc quản lý của Bộ và các ngành nghiên cứu khoa học là không gian bảo quản không chỉ các tác phẩm quan trọng về lịch sử và văn hóa mà còn là nơi khám phá những kho tàng chưa được khai phá của di sản điện ảnh nội bộ. Chúng đặt mình làm trung tâm của sự hiểu biết, với sự chăm sóc đặc biệt để duy trì và tăng cường giá trị nghệ thuật và giáo dục của mỗi tác phẩm trong bộ sưu tập của mình.

Đồng thời tại Điều 3 Luật Điện ảnh năm 2022 thì hoạt động điện ảnh không chỉ là việc tạo ra những bức tranh chuyển động đầy ấn tượng, mà còn là một cuộc hành trình đa dạng bao gồm nhiều giai đoạn quan trọng trong quá trình hình thành và phát triển của một tác phẩm điện ảnh. Dưới đây là những phần quan trọng của hoạt động này:

- Sản xuất phim: Sản xuất phim không chỉ là quá trình thu thập hình ảnh và âm thanh mà còn là một nghệ thuật sáng tạo, nơi mà các đội ngũ làm phim đồng lòng hợp tác để tạo ra một thế giới tương tác, hấp dẫn và đầy ảo diệu. Từ việc chọn lựa kịch bản, casting đến quay phim và biên tập, mọi khâu đều là những bước quan trọng để đảm bảo tác phẩm truyền đạt được thông điệp và cảm xúc một cách chân thực.

- Phát hành phim: Phát hành phim là cánh cửa mở ra thế giới cho mỗi tác phẩm. Quá trình này không chỉ liên quan đến việc đưa phim ra rạp chiếu mà còn bao gồm việc đàm phán các hợp đồng với các đối tác phân phối, giúp tác phẩm có được sự hiện diện mạnh mẽ trên các nền tảng truyền hình, điện ảnh và trực tuyến.

- Phổ biến phim và quảng bá: Hoạt động này không chỉ giới hạn trong việc công bố thông tin về tác phẩm, mà còn đặt ra câu hỏi: "Làm thế nào chúng ta có thể kết nối tác phẩm với cộng đồng một cách sâu sắc?" Việc phổ biến và quảng bá không chỉ là việc chia sẻ thông tin mà còn là một cơ hội để tạo ra sự tương tác và thảo luận về nghệ thuật điện ảnh.

- Xúc tiến phát triển điện ảnh: Hoạt động xúc tiến phát triển điện ảnh là như một dấu mốc quan trọng, đưa ra những cơ hội mới và hỗ trợ cho các đạo diễn, biên kịch và những tài năng mới nổi. Qua các sự kiện, hội nghị và dự án xúc tiến, ngành điện ảnh được khuyến khích để mở rộng ranh giới và khám phá những ý tưởng mới đầy độc đáo.

- Lưu chiểu và lưu trữ phim: Lưu chiểu đưa tác phẩm đến đông đảo khán giả, trong khi lưu trữ phim đảm bảo rằng những kiệt tác điện ảnh được bảo vệ và duy trì cho thế hệ tương lai. Cả hai hoạt động này là những bước quan trọng để giữ cho nghệ thuật điện ảnh sống mãi và truyền cảm hứng qua thời gian.

- Đào tạo nguồn nhân lực điện ảnh: Đào tạo nguồn nhân lực là động lực đằng sau sự phồn thịnh của ngành điện ảnh. Việc giáo dục và phát triển tài năng trẻ không chỉ mở ra những cơ hội mới mà còn làm nền tảng để xây dựng một đội ngũ chất lượng, sẵn sàng đối mặt với thách thức và định hình tương lai của ngành điện ảnh.

Theo đó, lưu trữ phim chính là hoạt động điện ảnh theo quy định của pháp luật hiện hành về điện ảnh.

2. Truy cứu hành vi lưu trữ phim có nội dung xúc phạm các anh hùng dân tộc

Theo quy định tại Điều 331 Bộ luật Hình sự năm 2015 thì hành vi lưu trữ phim có nội dung xúc phạm các anh hùng dân tộc có thể được quy vào tội lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân cụ thể như sau:

- Trong việc lợi dụng các quyền tự do dân chủ như ngôn luận, tự do báo chí, tín ngưỡng, tôn giáo, tự do hội họp, lập hội, và những quyền tự do dân chủ khác, nếu hành động này xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức hoặc cá nhân, đều sẽ bị xem xét và đối mặt với hình phạt. Hệ thống cảnh cáo và phạt cải tạo không giam giữ có thể áp dụng, trong khoảng thời gian từ cảnh cáo đến 03 năm, hoặc phạt tù có thể kéo dài từ 06 tháng đến 03 năm. Điều này không chỉ là một biện pháp trừng phạt, mà còn là một cơ hội để người phạm tội hiểu rõ hậu quả của hành động của họ và thúc đẩy sự chấp nhận trách nhiệm.

- Trong trường hợp lợi dụng quyền tự do gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự và an toàn xã hội, hình phạt tù có thể được áp dụng với thời gian kéo dài từ 02 năm đến 07 năm. Điều này là một biện pháp chặt chẽ hơn, nhấn mạnh đến trách nhiệm của cá nhân đối với hậu quả xã hội mà họ tạo ra. Bằng cách này, hệ thống pháp luật đảm bảo rằng những người lợi dụng quyền tự do sẽ chịu trách nhiệm nặng nề và hậu quả pháp lý của họ sẽ phản ánh đúng tính chất của hành vi lạm dụng quyền lợi này.

Trong trường hợp lưu trữ phim với nội dung xúc phạm đến những anh hùng dân tộc, việc này không chỉ được coi là một vi phạm pháp lý mà còn được xem xét theo góc độ đạo đức và xã hội. Mức độ và trường hợp cụ thể của hành vi lưu trữ phim này sẽ đánh giá dựa trên nhiều yếu tố, bao gồm tính chất và mức độ xâm phạm đến danh dự và nhân quyền của những anh hùng dân tộc. Những hành động mà có thể bị coi là xâm phạm nghiêm trọng và có hậu quả lớn sẽ đối mặt với mức hình phạt cao nhất có thể, lên đến 07 năm tù.

Quy định này không chỉ là biện pháp trừng phạt, mà còn là một tín hiệu mạnh mẽ về sự quan trọng của việc bảo vệ và tôn trọng những giá trị quốc gia. Nó thể hiện sự cam kết của hệ thống pháp luật đối với sự an ninh tinh thần và văn hóa, đồng thời đề xuất một cộng đồng nơi mọi người cùng nhau chung tay bảo vệ và tôn trọng những nền tảng văn hóa quan trọng.

3. Quyền và trách nhiệm của Cơ sở lưu trữ phim có quyền và trách nhiệm thế nào?

Theo quy định tại Điều 35 Luật Điện ảnh năm 2022 thì quyền và trách nhiệm của cơ sở lưu trữ phim có quyền và trách nhiệm cụ thể như sau:

- Bảo quản và cung cấp tư liệu chính xác: Cơ sở lưu trữ phim đảm bảo vai trò quan trọng trong việc lưu trữ, cung cấp bản sao và in trích tư liệu cho chủ sở hữu phim và cơ quan nhà nước có thẩm quyền, tuân thủ theo các quy định của pháp luật. Điều này không chỉ là việc bảo vệ quyền lợi của bên sở hữu mà còn là cống hiến cho sự bảo tồn và phát triển của di sản điện ảnh quốc gia.

- Hợp tác toàn cầu trong bảo quản và khai thác: Cơ sở lưu trữ phim không chỉ là nơi lưu trữ mà còn là cầu nối giữa quốc nội và quốc tế. Họ hợp tác mật thiết với tổ chức và cá nhân trong nước cũng như nước ngoài để thực hiện hoạt động bảo quản, lưu trữ, và phục hồi phim. Việc khai thác phim theo thỏa thuận với chủ sở hữu không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn giúp lan tỏa và chia sẻ giá trị nghệ thuật.

- Phục vụ nghiên cứu và giáo dục: Cơ sở lưu trữ không chỉ mua, nhận chuyển giao phim có giá trị mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp tài nguyên cho công tác nghiên cứu, giảng dạy và học tập. Việc này không chỉ là sự đóng góp cho việc hiểu rõ hơn về nghệ thuật điện ảnh mà còn làm nền tảng cho sự phát triển văn hóa và giáo dục trong cộng đồng.

- Dịch vụ lưu trữ đa dạng: Cung cấp dịch vụ lưu trữ, bán, cho thuê và phổ biến phim lưu trữ theo thỏa thuận với chủ sở hữu phim là một cách để tạo ra nguồn thu nhập cần thiết cho sự duy trì và phát triển của cơ sở lưu trữ. Đồng thời, đây cũng là cơ hội để khám phá và chia sẻ di sản điện ảnh với một đối tượng rộng lớn hơn.

- Bảo đảm an toàn và quyền sở hữu trí tuệ: Cơ sở lưu trữ phim không chỉ chịu trách nhiệm về việc bảo đảm an toàn bản phim, kịch bản và tài liệu kèm theo đúng tiêu chuẩn kỹ thuật mà còn phải đảm bảo quyền sở hữu trí tuệ của các tác phẩm lưu trữ. Điều này không chỉ đảm bảo tính toàn vẹn của di sản điện ảnh mà còn đưa ra một tín hiệu mạnh mẽ về việc tôn trọng và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ.

Ngoài ra, có thể tham khảo: Phim Việt có nội dung phủ nhận thành tựu cách mạng của dân tộc sẽ bị cấm chiếu. Còn khúc mắc, liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.