1. Câu 1 trang 26 Vở bài tập Khoa học 5
Đáp án chi tiết:
2. Câu 2 trang 27 Vở bài tập Khoa học 5
Quan sát các hình trang 30, 31 SGK và hoàn thành bảng sau:
| Hình | Nội dung | Tác dụng của việc làm trong hình đối với việc phòng tránh bệnh viêm não |
| Hình 1 | ||
| Hình 2 | ||
| Hình 3 |
| |
| Hình 4 |
Đáp án
| Hình | Nội dung | Tác dụng của việc làm trong hình đối với việc phòng tránh bệnh viêm não |
| Hình 1 | Em bé ngủ có màn, kể cả ban ngày. | Để ngăn không cho muỗi đốt, phòng bệnh viêm não,… do muỗi truyền bệnh. |
| Hình 2 | Em bé đang được tiêm thuốc. | Là biện pháp tốt nhất để phòng viêm não. |
| Hình 3 | Chuồng gia súc được làm cách xa nhà ở | Để tránh muỗi đốt gia súc rồi lại đốt người. |
| Hình 4 | Mọi người làm vệ sinh môi trường xung quanh nhà ở: quét dọn, khơi thông cống rãnh, chôn kín rác thải, dọn sạch những nơi đọng nước, lấp vũng nước,… | Để muỗi không có chỗ ẩn nấp và đẻ trứng, đề phòng các bệnh lây truyền do muỗi mang đến, trong đó có bệnh viêm não |
3. Câu 3 trang 27 Vở bài tập Khoa học 5
Khoanh vào chữ cái trước câu trả lời đúng.
3.1. Hiện nay đã có thuốc đặc trị để chữa bệnh viêm não chưa?
a. Có.
b. Chưa.
3.2. Hiện nay đã có thuốc để phòng bệnh viêm não chưa?
a. Có.
b. Chưa.
Trả lời:
Chọn đáp án:
3.1: b
3.2: a
4. Câu 4 trang 28 Vở bài tập Khoa học 5
Khoanh vào chữ cái trước câu trả lời đúng nhất.
Nên làm gì để phòng bệnh viêm não?
a. Giữ vệ sinh nhà ở; dọn sạch chuồng trại gia súc và môi trường xung quanh; không để ao tù, nước đọng.
b. Diệt muỗi, diệt bọ gậy.
c. Có thói quen ngủ màn, kể cả ban ngày để tránh muỗi đốt.
d. Thực hiện tất cả các việc trên.
Trả lời:
Chọn đáp án:
d. Thực hiện tất cả các việc trên.
Lưu ý về lý thuyết cần nhớ:
Viêm não là một bệnh truyền nhiễm cực kỳ nghiêm trọng do một loại vi-rút gây ra. Loại vi-rút này tồn tại trong máu của nhiều loài động vật khác nhau như gia súc, chim, chuột, khỉ và một số loài khác, từ đó có thể lây nhiễm sang con người. Bệnh viêm não đặc biệt nguy hiểm đối với sức khỏe con người, nhất là đối với trẻ em, do hệ miễn dịch của các em còn non yếu và dễ bị tổn thương bởi các tác nhân gây bệnh.
Để phòng ngừa bệnh viêm não một cách hiệu quả, chúng ta cần thực hiện nhiều biện pháp vệ sinh và phòng chống. Trước tiên, việc giữ vệ sinh sạch sẽ trong nhà ở và dọn sạch chuồng trại gia súc là điều vô cùng cần thiết. Ngoài ra, chúng ta cũng cần chú ý đến môi trường xung quanh, không để ao tù, nước đọng vì đó là môi trường lý tưởng cho muỗi sinh sản. Việc diệt muỗi và diệt bọ gậy cũng là một biện pháp quan trọng để giảm nguy cơ mắc bệnh.
Thói quen ngủ màn, kể cả vào ban ngày, cũng giúp giảm nguy cơ bị muỗi đốt, từ đó hạn chế khả năng bị lây nhiễm vi-rút gây viêm não. Đặc biệt, đối với trẻ em dưới 15 tuổi, cần chú ý tiêm phòng bệnh viêm não theo chỉ dẫn của bác sĩ. Việc tiêm phòng không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe của trẻ em mà còn góp phần vào việc ngăn chặn sự lây lan của bệnh trong cộng đồng. Những biện pháp phòng ngừa này, nếu được thực hiện đúng cách và đều đặn, sẽ giúp chúng ta bảo vệ sức khỏe của bản thân và gia đình một cách tốt nhất khỏi căn bệnh nguy hiểm này.
Hậu quả của bệnh viêm não:
- Hệ thần kinh:
+ Tổn thương não bộ: Gây ra các vấn đề về trí nhớ, suy giảm nhận thức, khó tập trung, thay đổi tính cách.
+ Rối loạn vận động: Liệt một phần hoặc toàn thân, co giật, mất thăng bằng, khó điều khiển cơ thể.
+ Rối loạn cảm giác: Tê bì, đau nhức, giảm hoặc mất cảm giác ở một số vùng trên cơ thể.
+ Rối loạn ngôn ngữ: Khó nói, khó hiểu, nói lắp, mất khả năng đọc và viết.
+ Đau đầu dữ dội: Thường xuyên và kéo dài, ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống hàng ngày.
- Các giác quan:
+ Mất thị lực: Một phần hoặc toàn bộ, có thể dẫn đến mù lòa.
+ Mất thính lực: Một phần hoặc toàn bộ, gây khó khăn trong giao tiếp.
- Tâm thần:
+ Rối loạn tâm thần: Trầm cảm, lo âu, hoang tưởng, kích động.
+ Thay đổi nhân cách: Trở nên cáu gắt, dễ kích động, khó kiểm soát cảm xúc.
- Các biến chứng khác:
+ Động kinh: Xuất hiện các cơn co giật không kiểm soát được.
+ Suy giảm miễn dịch: Làm tăng nguy cơ mắc các bệnh nhiễm trùng khác.
+ Tổn thương các cơ quan khác: Tim, thận, gan...
Mức độ nghiêm trọng của các biến chứng phụ thuộc vào:
- Nguyên nhân gây bệnh: Viêm não do vi khuẩn, virus, ký sinh trùng hay các nguyên nhân khác.
- Độ tuổi: Trẻ em và người già thường dễ bị tổn thương nặng hơn.
- Thời gian phát hiện và điều trị: Càng phát hiện sớm và điều trị kịp thời, khả năng hồi phục càng cao.
Tầm quan trọng của việc phòng bệnh viêm não:
Tại sao phòng bệnh viêm não lại quan trọng?
- Biến chứng nặng nề: Viêm não có thể gây ra nhiều di chứng thần kinh nghiêm trọng như liệt, động kinh, mất trí nhớ, thậm chí tử vong. Những di chứng này có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh và gia đình.
- Không có thuốc điều trị đặc hiệu: Hiện nay, chưa có thuốc điều trị đặc hiệu cho tất cả các loại viêm não. Việc điều trị chủ yếu tập trung vào giảm các triệu chứng và hỗ trợ cơ thể chống lại bệnh.
- Phòng bệnh tốt hơn chữa bệnh: Chi phí điều trị viêm não rất cao và quá trình phục hồi kéo dài. Vì vậy, việc phòng bệnh luôn là lựa chọn tốt nhất.
Các biện pháp phòng bệnh viêm não:
- Tiêm phòng vắc xin: Đây là biện pháp phòng bệnh hiệu quả nhất. Các loại vắc xin phòng viêm não như viêm não Nhật Bản, sởi, quai bị, rubella... giúp cơ thể tạo ra kháng thể chống lại virus gây bệnh.
- Phòng chống muỗi: Muỗi là một trong những con đường lây truyền virus viêm não. Để phòng tránh, bạn nên:
+ Ngủ màn, mặc quần áo dài tay khi đi ngủ
+ Sử dụng thuốc xua muỗi
+ Vệ sinh môi trường xung quanh, loại bỏ các vật dụng chứa nước đọng
- Vệ sinh cá nhân: Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, ăn chín uống sôi, hạn chế tiếp xúc với người bệnh.
- Khám sức khỏe định kỳ: Việc khám sức khỏe định kỳ giúp phát hiện sớm các bệnh lý và có biện pháp can thiệp kịp thời.
Những triệu chứng thường gặp của viêm não:
- Sốt: Đây thường là triệu chứng đầu tiên và phổ biến nhất. Sốt có thể cao hoặc trung bình, kéo dài trong nhiều ngày.
- Đau đầu: Đau đầu dữ dội, thường xuất hiện ở một bên đầu và có thể trở nên tồi tệ hơn khi vận động.
- Cứng cổ: Khi cố gắng cằm chạm ngực, người bệnh sẽ cảm thấy đau và khó khăn.
- Buồn nôn và nôn: Các triệu chứng này thường đi kèm với đau đầu và có thể khiến người bệnh bị mất nước.
- Mệt mỏi: Cảm giác mệt mỏi kéo dài, khó tập trung và giảm năng lượng.
- Nhạy cảm với ánh sáng và tiếng ồn: Ánh sáng và tiếng ồn có thể gây khó chịu và đau đầu.
- Rối loạn ý thức: Người bệnh có thể trở nên lú lẫn, khó tập trung, thậm chí hôn mê.
- Co giật: Trong một số trường hợp, viêm não có thể gây ra co giật.
- Suy giảm thị lực: Thị lực mờ, nhìn đôi hoặc mất thị lực một phần.
- Rối loạn vận động: Khó khăn khi đi lại, mất thăng bằng hoặc yếu cơ.
Các triệu chứng khác có thể xuất hiện:
- Thay đổi hành vi: Cáu gắt, dễ kích thích, thay đổi tâm trạng đột ngột.
- Rối loạn giấc ngủ: Khó ngủ hoặc ngủ quá nhiều.
- Đau cơ: Cơn đau cơ dữ dội, đặc biệt ở lưng và cổ.
Lưu ý: Các triệu chứng của viêm não có thể khác nhau tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh, độ tuổi và sức khỏe tổng thể của người bệnh. Một số triệu chứng có thể xuất hiện chậm và tiến triển dần theo thời gian.
Nếu bạn hoặc người thân có bất kỳ triệu chứng nào nêu trên, đặc biệt là khi kết hợp với sốt cao và đau đầu dữ dội, hãy đến gặp bác sĩ ngay lập tức. Viêm não là một bệnh lý nghiêm trọng và cần được chẩn đoán và điều trị kịp thời để tránh các biến chứng nguy hiểm.
Điều trị viêm não
Việc điều trị viêm não phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh. Bác sĩ có thể chỉ định các phương pháp điều trị như:
- Thuốc kháng sinh: Dùng để điều trị viêm não do vi khuẩn.
- Thuốc kháng virus: Dùng để điều trị viêm não do virus.
- Thuốc chống viêm: Giảm viêm và sưng trong não.
- Thuốc chống co giật: Kiểm soát các cơn co giật.
- Điều trị hỗ trợ: Bù nước, điện giải và các biện pháp khác để hỗ trợ chức năng của các cơ quan.
