1. Giải vở bài tập khoa học lớp 5 bài 46-47: Lắp mạch điện đơn giản
Câu 1: Trang 77 vở bài tập khoa học 5
Cho pin, bóng đèn, dây điện và một số vật nhỏ làm bằng các chất khác nhau. Hãy nêu một cách cho phép xác định trong các vật nhỏ đó, vật nào dẫn điện, vật nào cách điện
Trả lời:
- Lắp mạch điện thắp sáng đèn. Sau đó tách một đầu dây điện ra khỏi bóng đèn (hoặc một đầu của pin) để tạo ra một chỗ hở trong mạch. Kết quả là đèn không sáng, vậy không có dòng điện chạy qua bóng đèn khi mạch bị hở.
- Chèn các vật nhỏ làm bằng các chất khác nhau vào chỗ hở của mạch và quan sát xem đèn có sáng không. Nếu đèn sáng là vật đó dẫn điện; nếu đèn không sáng là vật đó cách điện.
Câu 2: Trang 77 Vở bài tập khoa học 5
Đánh dấu x vào ô trống dưới hình vẽ mạch điện đã được mắc đúng, đèn sáng.
Trả lời: Mạch điện số 2 đã mắc đúng.
Câu 3: Trang 78 Vở bài tập khoa học 5
Hãy điền chú thích vào chỗ ... ở hình vẽ mạch điện dưới đây và sử dụng mũi tên → để biểu diễn chiều dòng điện chạy qua mạch.
Trả lời:
Câu 4: Trang 78 Vở bài tập khoa học 5
Bạn Hải dùng dây để nối pin với bóng đèn nhưng đèn vẫn chưa sáng. Hãy nếu bốn khả năng có thể dẫn đến đèn không sáng.
Trả lời:
Bốn khả năng có thể dẫn đến đèn không sáng:
- Một đầu dây không nối với cự âm
- Mạch điện bị đứt
- Hai đầu dây nối với cực câm của pin
- Hai đầu dây đều nối với cực dương của pin
Câu 5: Trang 78 Vở bài tập khoa học 5
Hãy tìm hiểu chiếc phích cắm điện, nêu một bộ phận dẫn điện, một bộ phận cách điện và lí do vì sao phải làm như vậy.
Trả lời:
Bộ phận dẫn điện: phần kim loại cắm vào ổ của nguồn điện
Bộ phận cách điện: phần chuôi cầm
2. Lý thuyết lắp mạch điện đơn giản
Các vật cho dòng điện chạy qua gọi là vật dẫn điện
- Các vật cho dòng điện chạy qua gọi là vật dẫn điện
- Các vật cho dòng điện chạy qua gọi là vật dẫn điện
- Một số chất dẫn điện: đồng, nhôm, sắt,... (kim loại). Một số chất cách điện là: nhựa, cao su, sứ thủy tinh, gỗ khô, bìa,...
3. Cách để làm mạch điện đơn giản
Mạch điện là một vòng khép kín có dòng điện của các hạt mang nguyên tố electron chạy qua. Mạch điện đơn giản bảo gồm một nguồn điện của pin, dây dẫn và điện trở của bóng đèn. Trong mạch, dòng electron đi từ pin qua dây dẫn đến bóng đèn. Nhận đủ electron thì đèn sẽ sáng. Khi lắp đặt đúng thì chỉ với vài bước đơn giản bạn đã có thể làm sáng bóng đèn.
1. Thu thập đầy đủ vật tư: Để tạo mạch điện, bạn cần một nguồn điện, hai dây dẫn có khả năng cách điện, một bóng đèn và một đế đèn. Nguồn điện có thể là bất kỳ loại pin rời hay pin khối nào. Các vật từ còn lại có thể được tìm thấy ở cửa hàng đồ điện.
- Khi chọn bóng đèn, đừng quên điện năng của pin
- Để đơn giản quá trình nối dây, hãy dùng mũ chụp đầu pin có dây nối sẵn, pin 9V hoặc pin khối.
2. Bóc bỏ đầu dây điện: Để mạch có thể hoạt động, dây điện cần lộ ra hoàn toàn. Do đó, bạn phải tách vỏ ở đầu dây. Dùng kìm tuốt lội lớp vỏ cách điện, khoảng 2.5 cm ở mỗi đầu.
- Nếu không có kìm tuốt thì bạn có thể dùng kéo cẩn thận cắt bỏ lớp bọc cách điện của dây.
- Cẩn thận đừng cắt vào ruột dây.
3. Lắp in vào đế: Tùy chọn pin sử dụng, có thể bạn không cần đến bước này. Nếu dùng nhiều pin rời, bạn sẽ cần đế chứa pin. Lắp pin nằm cạnh sát nhau, lưu ý đặt đúng hướng âm, dương.
4. Nối dây với bộ nguồn: Dây sẽ dẫn dòng điện từ pin đến bóng đèn. Cách dễ nhất để nối dây là sử dụng băng dính điện. Nối một đầu dây với một đầu pin, đảm bảo tiếp xúc giữa dây và đầu kim loại của pin. Tương tự với dây còn lại và đầu kia của pin.
- Một cách khác, nếu sử dụng mũ chụp đầu pin, gắn đầu dây lên đầu pin 9V hay pin khối.
- Thận trọng khi tạo mạch điện. Dù ít xảy ra thì vẫn có thể có khả năng bị giật rất nhẹ khi chạm trực tiếp vào dây trong lúc nối với pin. Bạn có thể tránh điều này bằng cách chỉ chạm vào phần cách điện của dây hoặc tháo pin cho đến lúc lắp đèn
5. Siết chặt đầu dây của ốc vít kim loại ở đế đèn: Lấy đoạn đã tách vỏ ở đầu mỗi dây và uốn thành dạng chữ U. Vặn lỏng ốc vít ở đế đèn vừa đủ để luồn phần chữ U này quanh ốc vít. Mỗi dây điện được nối với một ốc vít. Siết ốc và đảm bảo ruột kim loại của dây tiếp xúc với ốc vít.
6. Kiểm tra mạch điện: Vặn chặt bóng đèn vào đế. Nếu mạch điện được nối đúng thì đèn sẽ sáng khi được lắp dẫn.
- Bóng đèn có thể nóng lên một cách nhanh chóng. Do đó hãy cẩn thận khi tháo, lắp
- Nếu bóng không sáng thì kiểm tra để chắc rằng dây điện đã tiếp xúc với đầu pin và được kết nối với phần kim loại của ốc vít.
Đối với việc lắp công tắc:
1. Thu thâp vật tư: để lắp công tắc thay vì hai, lúc này bạn cần 3 đoạn dây điện. Một khi đã tách vỏ và nối chúng với hộp pin bạn có thể tiến hành lắp công tắc.
2. Lắp công tắc: lấy đầu đã tách vỏ của một dây đã được nối với pin và uốn thành dạng chữ U. Vặn lỏng ốc vít ở công tắc và luồn đoạn dây chữ U vào bên dưới. Siết ốc để đảm bảo duy trì kết nối với phần ruột kim loại
3. Nối dây thứ ba với công tắc.
4. Đấu nối bóng đèn: Lấy đầu mỗi dây và uốn thành hình chữ U. Vặn lỏng ốc vít ở đế đèn vừa đủ để luồn phần chữ U của dây quanh ốc vít. Mỗi dây sẽ được nối với một ốc vít. Siết chặt ốc vít đảm bảo rằng dây điện được duy trì tiếp xúc với ốc vít kim loại.
5. Kiểm tra mạch điện: Vặn chặt bóng vào đế đèn. Bật công tắc. Nếu mạch được nối đúng thì bóng sẽ sáng khi được vặn hẳn vào đế.
- Bóng đèn có thể nóng lên rất nhanh vì vậy, hãy cẩn thận khi tháo, lắp
- Nếu bóng không sáng, hãy kiểm tra để chắc rằng dây đã tiếp xúc với hai đầu pin và kết nối với phần kim loại của ốc vít.
Tìm và xử lý lỗi mạch điện
1. Đảm bảo mọi dây điện đã được đấu nối đúng cách: Để tạo mạch, mọi dây phải tiếp xúc với phần kim loại của từng bộ phận. Nếu bóng đèn không sáng hãy kiểm tra từng cực pin và ốc vít ở đế đèn để chắc rằng dây điện đã được kết nối với kim loại.
- Đảm bảo ốc vít được siết chặt để suy trì kết nối
- Trong một vài trường hợp thì có thể bạn cần tách thêm phần vỏ cách điện ở đây.
2. Kiểm tra dây tóc bóng đèn: đèn sẽ không sáng nếu dây tóc bị đứt. Soi bóng đèn dưới ánh sáng và đảm bảo rằng dây tóc là một bộ phận gắn kết. Thử thay bóng mới nếu bóng không phải là vấn đề, tiếp tục với bước tìm và xử lý lỗi tiếp theo.
3. Kiểm tra mức năng lượng của pin: Nếu pin hết hoặc ít điện thì có thể đèn đã không được cấp đủ năng lượng để sáng. Hãy sử dụng thiết bị thử điện kiểm tra mức năng lượng hoặc bạn có thể đơn giản thay pin mới.
Lưu ý: Khi đã đấu dây lắp bảng dây dẫn đúng và bóng đèn sáng thì đừng đụng vào bóng đang sáng bởi nhiệt của bóng đèn tỏa ra rất nóng có thể gây nguy hiểm hoặc bỏng rát.
Nhưng vật dụng cần chuẩn bị khi lắp bảng mạch điện đó là: pin, đế pin, dây điện, bóng đèn, đế đèn, băng dính điện.
Bạn đọc có thể tham khảo bài viết sau: Đề cương ôn tập học kì 2 môn Khoa học lớp 5 mới nhất 2022- 2023
Bài viết trên Luật Minh Khuê đã gửi tới bạn đọc chi tiết đáp án về đề Vở bài tập khoa học lớp 5 bài 46, bài 47. Chi tiết nội dung luật Minh Khuê đã gửi đến bạn trong bài viết. Cảm ơn bạn đọc đã chú ý theo dõi.
