1. Khái quát về tỉ số phần trăm
Tỉ số phần trăm (hay còn gọi là phần trăm, viết tắt là "%") là một đơn vị đo lường được sử dụng để biểu thị một phần của một số hoặc một giá trị so với tổng cộng 100. Tỉ số phần trăm thường được sử dụng để thể hiện sự tương quan hoặc phần trăm của một giá trị trong một ngữ cảnh cụ thể.
Công thức tính tỷ lệ phần trăm:
Tỉ số phần trăm = (Giá trị cụ thể / tổng cộng) x 100%
Ví dụ, nếu bạn muốn biểu thị phần trăm số học sinh đỗ kỳ thi là 75 trong tổng số 100 học sinh tham gia, bạn có thể tính tỷ lệ phần trăm như sau:
Tỉ sổ phần trăm = (75/100) x 100% = 75%
Do đó, tỷ lệ phần trăm của học sinh đỗ là 75%.
Tỉ số phần trăm thường được sử dụng trong nhiều lĩnh vực khác nhau, bao gồm toán học, thống kê, tài chính, kinh tế và trong nhiều khía cạnh của cuộc sống hàng ngày để biểu thị sự thay đổi, tương quan hoặc phần trăm của một sự kiện hoặc giá trị cụ thể.
2. Vở bài tập Toán lớp 5 bài 76 Luyện tập Giải Toán về tỉ số phần trăm
Bài 1
Tính (theo mẫu) :
Mẫu:
6% + 15% = 21% 112,5% – 13% = 99,5%
14,2% × 3 = 42,6% 60% : 5 = 12%
a) 17% + 18,2% = ... b) 60,2% – 30,2% = ...
c) 18,1% × 5 = ........ d) 53% : 4 = ..............
Phương pháp giải:
Quan sát ví dụ mẫu và áp dụng các công thức với tỉ số phần trăm:
A% + B% = (A + B)% A% – B% = (A – B)%
A% × B = (A × B)% A% : B = (A : B)%
Lời giải chi tiết:
a) 17% + 18,2% = 35,2% b) 60,2% – 30,2 % = 30%
c) 18,1% × 5 = 90,5% d) 53% : 4 = 13,25%
Bài 2
Theo kế hoạch, năm qua thôn Đông dự định trồng 25ha khoai tây, thôn Bắc dự định trồng 32ha khoai tây. Hết năm, thôn Đông trồng được 27ha khoai tây, thôn Bắc cũng trồng được 27ha khoai tây.
Viết số thích hợp vào chỗ chấm
a) Thôn Đông đã thực hiện được ........% kế hoạch cả năm và đã vượt mức ........% kế hoạch cả năm.
b) Thôn Bắc đã thực hiện được .........% kế hoạch cả năm.
Phương pháp giải:
Để tính tỷ số phần trăm, chúng ta thực hiện các bước sau:
- Tìm thương của hai số A và B.
- Nhân thương đó với 100 và thêm kí hiệu % vào sau kết quả.
Lời giải chi tiết:
Giả sử kế hoạch của mỗi đội là 100%.
a) Thôn Đông đã thực hiện được một phần trăm so với kế hoạch như sau:
27 : 25 = 1,08 = 108%
Do đó, Thôn Đông đã thực hiện được 108% so với kế hoạch ban đầu và đã vượt qua mức kế hoạch 8%.
b) Thôn Bắc đã thực hiện được một phần trăm so với kế hoạch như sau:
27 : 32 = 0,84375 = 84,375%
Vậy, Thôn Bắc đã thực hiện được 84.375% so với kế hoạch cả năm.
Tóm lại:
a) Thôn Đông đã thực hiện được 108% của kế hoạch cả năm và đã vượt mức kế hoạch 8%.
b) Thôn Bắc đã thực hiện được 84.375% của kế hoạch cả năm.
Bài 3
Một người mua nước mắm hết 1 600 000 đồng. Sau khi bán hết số nước mắm, người đó thu được 1 7200 000 đồng. Hỏi
a) Tiền bán bằng bao nhiêu phần trăm tiền vốn?
b) Người đó lãi bao nhiêu phần trăm?
Phương pháp giải:
- Để tính phần trăm tiền bán nước mắm so với tiền vốn, ta thực hiện bước sau: lấy số tiền bán nước mắm chia cho số tiền vốn, sau đó nhân kết quả này với 100 và thêm ký hiệu % vào sau kết quả.
- Để tính phần trăm lãi, ta trừ đi 100% từ phần trăm tiền bán nước mắm so với tiền vốn. (Ta coi tiền vốn là 100%)
Lời giải chi tiết:
a) Phần trăm tiền bán nước mắm so với tiền vốn:
1 720 000 : 1 600 000 = 1,075 = 107,5%
Do đó, phần trăm tiền bán nước mắm so với tiền vốn là 107.5%.
b) Phần trăm lãi:
107,5% – 100% = 7,5%
Vậy, kết quả là:
a) Phần trăm tiền bán nước mắm so với tiền vốn là 107.5%.
b) Phần trăm lãi là 7.5%.
Bài 4
Khoanh vào chữ đặt trước kết quả đúng :
Một người gửi tiết kiệm 1 000 000 đồng. Một năm sau người đó rút về, cả tiền gửi và tiền lãi được 1 080 000 đồng. Hỏi cả số tiền gửi và tiền lãi bằng bao nhiêu phần trăm số tiền gửi?
A. 108% B. 10,8%
C. 1,08% D. 8%
Phương pháp giải:
Để tính tỷ số phần trăm của cả số tiền gửi và tiền lãi so với số tiền gửi ban đầu, ta thực hiện các bước sau: lấy tổng số tiền gửi và tiền lãi chia cho số tiền gửi ban đầu, sau đó nhân kết quả này với 100 và thêm ký hiệu % vào sau kết quả.
Lời giải chi tiết:
Tỉ số phần trăm tiền gửi và tiền lãi so với số tiền gửi là:
1 080 000 : 1 000 000 = 1,08 = 108%
Do đó, tỷ số phần trăm tiền gửi và tiền lãi so với số tiền gửi ban đầu là 108%.
Vậy, đáp số là: 108%.
3. Bài tập tự luyện giải toán về tỉ số phần trăm
Bài 1: Một tổ sản xuất có tổng cộng 1500 sản phẩm. Anh Hai đã làm được 130 sản phẩm. Hỏi anh Hai đã làm được bao nhiêu phần trăm số sản phẩm của tổ?
Bài 2: Một cửa hàng đã đầu tư 7,500,000 triệu tiền vốn. Biết cửa hàng đó đã lãi 15%, hãy tính số tiền lãi.
Bài 3: Trường học có tổng cộng 1030 học sinh. Số học sinh nam chiếm 40% tổng số học sinh của trường. Hãy tìm số học sinh nữ.
Bài 4: Một tấm vải sau khi giặt xong co mất 2% chiều dài so với ban đầu. Sau khi giặt xong, tấm vải chỉ còn 23.5 mét. Hỏi trước khi giặt, tấm vải dài bao nhiêu mét?
Bài 5: Một vườn cây ăn quả gồm tổng cộng 1200 cây. Trong đó, 25% là cây bưởi, 15% là cây nhãn. Hãy tính số cây của mỗi loại cây còn lại.
Bài 6: Một cửa hàng đã bán được 420 kg gạo, độ tương đương với 10.5% tổng số gạo của cửa hàng trước khi bán. Hỏi trước khi bán, cửa hàng đó có bao nhiêu tấn gạo?
Bài 7: Lượng nước trong hạt tươi là 20%. Sau khi phơi khô, 200 kg hạt tươi mất đi 30 kg. Hãy tính tỷ lệ phần trăm nước trong hạt đã phơi khô.
Bài 8: Một lớp học có 25% học sinh giỏi, 55% học sinh khá, còn lại là học sinh trung bình. Nếu số học sinh trung bình là 5 bạn, hãy tính tổng số học sinh trong lớp.
Bài 9: Trong bài kiểm tra toán của lớp 5A, có 25% số điểm là 10 và 5% số điểm là 9. Tổng cộng có 18 điểm 9 và 10. Hỏi lớp 5A có bao nhiêu bạn?
Bài 10: Một chiếc xe đạp có giá ban đầu là 1,700,000 đồng. Hiện nay, chiếc xe đạp đã được giảm giá 15%. Hỏi giá chiếc xe đạp bây giờ là bao nhiêu?
Bài 11: Lãi suất tiết kiệm là 0.5% mỗi tháng. Một người đã gửi 5,000,000 đồng vào tài khoản tiết kiệm. Hỏi sau một tháng, tổng số tiền gửi và số tiền lãi là bao nhiêu?
Bài 12: Một xưởng may đã sử dụng 345 mét vải để may quần áo, trong đó số vải dành cho việc may quần chiếm 40%. Hỏi số mét vải dành cho việc may áo là bao nhiêu?
Bài 13: Một người đã bán 120 kg gạo, trong đó có 35% là gạo nếp. Hỏi người đó đã bán được bao nhiêu ki-lô-gam gạo nếp?
Bài 14: Một mảnh vườn hình chữ nhật có chiều dài 18 m và chiều rộng 15 m. Người ta dự định dành 20% diện tích mảnh đất để xây nhà. Hãy tính diện tích phần đất dành để xây nhà.
Bài 15: Khối lớp Năm của một trường tiểu học có 150 học sinh, trong đó có 52% là học sinh nữ. Hỏi khối lớp Năm của trường đó có bao nhiêu học sinh nam?
Bài 16: Số học sinh nữ của một trường là 420 em và chiếm 52.5% số học sinh toàn trường. Hỏi trường đó có bao nhiêu học sinh tổng cộng?
Bài 17: Năm vừa qua, một nhà máy chế tạo được 1590 ô tô, đạt 120% kế hoạch. Hỏi theo kế hoạch ban đầu, nhà máy dự định sản xuất bao nhiêu ô tô?
Bài 18: Số học sinh khá giỏi của trường Cát Linh là 552 em, chiếm 92% số học sinh toàn trường. Hỏi trường Cát Linh có bao nhiêu học sinh tổng cộng?
Bài 19: Trong kiểm tra sản phẩm của một xưởng may, có tổng cộng 732 sản phẩm đạt chuẩn, chiếm 91.5% tổng số sản phẩm. Hỏi tổng số sản phẩm là bao nhiêu?
Bài 20: Một tổ sản xuất đã sản xuất 1200 sản phẩm, trong đó anh Ba đã làm được 126 sản phẩm. Hỏi anh Ba đã làm được bao nhiêu phần trăm số sản phẩm của tổ?
Bài 21: Một cửa hàng đã bán được 420 kg gạo, đồng nghĩa với 10.5% tổng số gạo của cửa hàng trước khi bán. Hỏi trước khi bán, cửa hàng đó có bao nhiêu tấn gạo?
Bài 22: Một máy bơm trong ba ngày hút hết nước ở hồ. Ngày đầu tiên, máy bơm hút được 35% lượng nước trong hồ, ngày thứ hai hút được 40% lượng nước trong hồ. Hỏi ngày thứ ba máy bơm đó hút được bao nhiêu phần trăm lượng nước trong hồ?
Bài 23: Cửa hàng bán một máy tính với giá 6,750,000 đồng, vốn để mua máy tính là 6,000,000 đồng. Hỏi khi bán một máy tính, cửa hàng được lãi bao nhiêu phần trăm?
Bài 24: Lớp 5B có 32 học sinh, trong đó có 24 học sinh thích tập bơi. Hỏi số học sinh thích tập bơi chiếm bao nhiêu phần trăm tổng số học sinh lớp 5B?
Bài 25: Một mảnh đất hình chữ nhật có chiều dài 15 m, chiều rộng 12 m. Người ta dùng 30% diện tích mảnh đất để làm nhà. Tính diện tích phần đất làm nhà.
Bài 26: Số học sinh giỏi của một trường tiểu học là 64 em và chiếm 12.8% tổng số học sinh toàn trường. Hỏi trường đó có bao nhiêu học sinh?
Bài 27: Kiểm tra sản phẩm của một nhà máy, có tổng cộng 44 sản phẩm không đạt chuẩn và chiếm 5.5% tổng số sản phẩm. Tính tổng số sản phẩm.
Bài 28: Hai người làm được 1200 sản phẩm, trong đó người thứ nhất làm được 546 sản phẩm. Hỏi số sản phẩm của người thứ nhất chiếm bao nhiêu phần trăm tổng số sản phẩm của cả hai người?
Bài 29: Một cửa hàng đã đầu tư 5,000,000 đồng tiền vốn và đã có lãi 12%. Tính số tiền lãi.
Bài 30: Một cửa hàng đã bán được 123.5 lít nước mắm, đồng nghĩa với 9.5% số nước mắm của cửa hàng trước khi bán. Hỏi trước khi bán, cửa hàng có bao nhiêu lít nước mắm?
Bài viết liên quan: Cách giải dạng Toán tỉ số phần trăm lớp 5 kèm bài tập và đáp án
Trên đây là toàn bộ nội dung bài viết của Luật Minh Khuê liên quan đến giải vở bài tập Toán lớp 5 bài 76 Luyện tập Giải Toán về tỉ số phần trăm. Xin cảm ơn quý bạn đọc đã quan tâm theo dõi!
