Áp dụng bắt buộc chuẩn mực báo cáo tài chính tại Việt Nam

1. Mục tiêu cụ thể áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính tại Việt Nam

Căn cứ: Quyết định 345/QĐ-BTC 2020

Mục tiêu của việc áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính tại Việt Nam bao gồm hai nội dung quan trọng sau:

Xây dựng phương án, lộ trình và công bố, hỗ trợ áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS) tại Việt Nam cho từng nhóm đối tượng cụ thể được xác định, phù hợp với thông lệ quốc tế nhằm mục đích nâng cao tính minh bạch, trung thực của báo cáo tài chính, nâng cao trách nhiệm giải trình của doanh nghiệp đối với người sử dụng báo cáo tài chính."

- Phương án và lộ trình: Để áp dụng chuẩn mực IFRS, cần xác định một phương án và lộ trình cụ thể để chuyển đổi hệ thống báo cáo tài chính của doanh nghiệp từ chuẩn mực tài chính Việt Nam hiện tại sang chuẩn mực IFRS. Phương án này nên bao gồm các bước cụ thể, tài liệu hướng dẫn, và kế hoạch thực hiện.

- Công bố và hỗ trợ: Cần công bố rõ ràng quá trình áp dụng chuẩn mực IFRS cho các đối tượng liên quan như cơ quan quản lý, nhà đầu tư, ngân hàng, và cổ đông. Hỗ trợ cung cấp đào tạo và tài liệu hướng dẫn cho các doanh nghiệp để họ có thể thực hiện chuyển đổi và báo cáo theo IFRS một cách hiệu quả.

- Nâng cao tính minh bạch và trung thực: Áp dụng chuẩn mực IFRS nhằm nâng cao sự minh bạch và trung thực trong báo cáo tài chính. Điều này đảm bảo rằng thông tin tài chính được cung cấp là chính xác và đáng tin cậy, giúp người sử dụng báo cáo tài chính đưa ra các quyết định kinh doanh dựa trên cơ sở tin cậy.

**Ban hành mới và tổ chức thực hiện hệ thống chuẩn mực báo cáo tài chính Việt Nam (VFRS) theo nguyên tắc tiếp thu tối đa thông lệ quốc tế, phù hợp với đặc thù của nền kinh tế Việt Nam và nhu cầu của doanh nghiệp, đảm bảo tính khả thi trong quá trình thực hiện."

- Ban hành mới chuẩn mực VFRS: Để phù hợp với mục tiêu tiếp thu thông lệ quốc tế, cần ban hành mới và cập nhật chuẩn mực báo cáo tài chính Việt Nam (VFRS) sao cho chúng tuân theo các nguyên tắc và tiêu chuẩn quốc tế, nhưng vẫn phải xem xét đặc thù của nền kinh tế và doanh nghiệp Việt Nam.

- Thực hiện hệ thống VFRS: Đảm bảo rằng các doanh nghiệp tại Việt Nam thực hiện hệ thống chuẩn mực VFRS một cách hiệu quả và đáp ứng các yêu cầu của chuẩn mực này. Điều này có thể đòi hỏi đào tạo và hỗ trợ thường xuyên để đảm bảo tính khả thi và hiệu quả trong việc thực hiện.

Mục tiêu này hướng đến việc tạo ra một hệ thống báo cáo tài chính ở Việt Nam, nơi mà tính minh bạch, trung thực, và tuân theo các nguyên tắc quốc tế được đặt lên hàng đầu, đồng thời vẫn phải cân nhắc đặc thù và khả thi trong bối cảnh kinh tế của Việt Nam.

2. Đối tượng áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính tại Việt Nam

Các đối tượng áp dụng trong việc áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính tại Việt Nam bao gồm:

Các doanh nghiệp: Đây là những tổ chức kinh doanh hoạt động tại Việt Nam. Các doanh nghiệp được chia thành hai loại chính:

+ Các doanh nghiệp có nhu cầu, đủ khả năng và nguồn lực áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS). Việc áp dụng IFRS được thực hiện theo lộ trình và phương án cụ thể.

+ Các doanh nghiệp khác thuộc mọi lĩnh vực hoạt động tại Việt Nam áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính Việt Nam (VFRS).

Lưu ý rằng các doanh nghiệp vừa, nhỏ và siêu nhỏ không có nhu cầu và điều kiện áp dụng IFRS hoặc VFRS không thuộc đối tượng áp dụng của Đề án.

Các cơ sở đào tạo, hội nghề nghiệp và đơn vị cung cấp dịch vụ: Đây là các tổ chức hoặc đơn vị có hoạt động phối hợp liên quan đến việc áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính. Chúng bao gồm các hoạt động như đào tạo, cung cấp dịch vụ và hỗ trợ triển khai áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS) và chuẩn mực báo cáo tài chính Việt Nam (VFRS). Đối tượng này đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp kiến thức và hỗ trợ cho các doanh nghiệp và cơ quan quản lý.

Cơ quan quản lý nhà nước: Bao gồm Bộ Tài chính và các đơn vị liên quan trong hoạt động xây dựng phương án, lộ trình và công bố, hỗ trợ áp dụng IFRS; nghiên cứu, xây dựng, ban hành, đào tạo và hướng dẫn tổ chức thực hiện VFRS. Cơ quan quản lý nhà nước có trách nhiệm quản lý và hỗ trợ việc áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính tại Việt Nam và đảm bảo tính khả thi và hiệu quả của quá trình này.

Các đối tượng này đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo rằng áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính tại Việt Nam diễn ra một cách hợp lý và đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế và doanh nghiệp trong khu vực.

3. Lộ trình áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính tại Việt Nam

Lộ trình áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính tại Việt Nam đã được mô tả rất chi tiết. Dưới đây là tóm tắt các giai đoạn và quy định quan trọng trong lộ trình này:

Giai đoạn chuẩn bị (2020-2021):

Trước tháng 12/2020: Thành lập Ban dịch thuật và soát xét, hoàn thành bản dịch IFRS sang tiếng Việt.

Trước tháng 3/2021: Bộ Tài chính xây dựng, ban hành hoặc trình cấp có thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật phù hợp công bố bản dịch IFRS sang tiếng Việt.

Trước 15/11/2021: Bộ Tài chính xây dựng, ban hành hoặc trình cấp có thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật về cách thức áp dụng IFRS, bổ sung, sửa đổi và ban hành mới một số cơ chế tài chính liên quan đến việc áp dụng IFRS, đào tạo nguồn nhân lực và quy trình triển khai cho các doanh nghiệp.

Giai đoạn 1, áp dụng tự nguyện (2022 đến 2025):

Báo cáo tài chính hợp nhất: Các doanh nghiệp có nhu cầu và đủ nguồn lực, thông báo cho Bộ Tài chính trước khi tự nguyện áp dụng IFRS để lập báo cáo tài chính hợp nhất.

Báo cáo tài chính riêng: Các doanh nghiệp có 100% vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài là công ty con của công ty mẹ ở nước ngoài có nhu cầu và đủ nguồn lực, thông báo cho Bộ Tài chính trước khi tự nguyện áp dụng IFRS để lập báo cáo tài chính riêng

Đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm trước pháp luật về việc xác định nghĩa vụ với NSNN khi áp dụng IFRS.

Giai đoạn 2, áp dụng bắt buộc (sau năm 2025):

Báo cáo tài chính hợp nhất: Bộ Tài chính căn cứ nhu cầu, khả năng sẵn sàng của các doanh nghiệp và tình hình thực tế, quy định phương án, thời điểm bắt buộc áp dụng IFRS để lập báo cáo tài chính hợp nhất cho từng nhóm doanh nghiệp thuộc các đối tượng cụ thể.

Báo cáo tài chính riêng: Bộ Tài chính quy định phương án, thời điểm áp dụng bắt buộc hoặc áp dụng tự nguyện IFRS để lập báo cáo tài chính riêng cho từng nhóm đối tượng, đảm bảo tính hiệu quả và khả thi. Khi áp dụng IFRS doanh nghiệp phải đảm bảo cung cấp đầy đủ thông tin và giải trình rõ ràng, minh bạch với cơ quan thuế, cơ quan quản lý, giám sát và chịu trách nhiệm trước pháp luật về việc xác định nghĩa vụ với Ngân sách Nhà nước. Doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về việc đáp ứng đầy đủ các nghĩa vụ tài chính đối với NSNN, bao gồm việc nộp thuế và các khoản nợ khác. Điều này bao gồm việc tuân thủ tất cả các quy định pháp luật liên quan đến báo cáo tài chính và nghĩa vụ với NSNN. Doanh nghiệp cần đảm bảo rằng họ thực hiện các giao dịch và sự kiện tài chính một cách hợp pháp và minh bạch. Các giao dịch phải tuân thủ luật pháp và các quy định liên quan đến thuế và nghĩa vụ tài chính với NSNN. Theo đó thì việc cung cấp thông tin đầy đủ, giải trình rõ ràng và minh bạch, và chịu trách nhiệm trước pháp luật là các yếu tố quan trọng trong việc áp dụng chuẩn mực IFRS. Điều này giúp đảm bảo tính minh bạch và tuân thủ pháp luật trong việc xác định nghĩa vụ tài chính với NSNN và bảo vệ quyền và lợi ích của cơ quan quản lý và cộng đồng.

Tóm lại, lộ trình này tạo ra một tiến trình phân cấp và dần dần áp dụng chuẩn mực IFRS tại Việt Nam, bắt đầu từ giai đoạn tự nguyện và sau đó chuyển sang giai đoạn bắt buộc. Điều này cho phép doanh nghiệp và cơ quan quản lý thích nghi và chuẩn bị cho việc thực hiện chuẩn mực IFRS một cách dần dần và khả thi.

Vui lòng liên hệ 19006162 hoặc lienhe@luatminhkhue.vn

Tham khảo: Lịch nộp các loại báo cáo thuế, báo cáo tài chính năm 2023