Giới thiệu tác giả, tác phẩm

1. Tác giả Xuân Diệu (1916 - 1985)

- Tên khai sinh: Ngô Xuân Diệu

- Cả cuộc đời Xuân Diệu gắn bó với nền văn học dân tộc. ông là Ủy viên Ban chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam các khóa I, II, III. Năm 1983, Xuân Diệu được bầu là Viện sĩ thông tấn Viện Hàn lâm nghệ thuật Cộng hòa dân chủ Đức.

- Xuân Diệu được nhà phê bình văn học Hoài Thanh nhận xét là "nhà thơ mới nhất trong các nhà thơ mới" bởi ông đã đem đến cho thơ ca đương thời một sức sống mới, một nguồn cảm xúc mới, thể hiện một quan niệm sống mới mẻ cùng với những cách tân nghệ thuật đầy sáng tạo.

- Xuân Diệu là một cây bút có sức sáng tạo mãnh liệt, dồi dào, bền bỉ và được mệnh danh là nhà thơ của tình yêu, của mùa xuân và tuổi trẻ với một giọng thơ sôi nổi, đắm say, yêu đời thắm thiết. Từ sau Cách mạng, thơ Xuân Diệu chủ yếu hướng vào thực tế đời sống và rất giàu tính thời sự.

 

2. Bài thơ Vội vàng

- "Vội vàng" được in trong tập "Thơ thơ" (1938), là một trong những bài thơ tiêu biểu nhất của Xuân Diệu trước Cách mạng tháng Tám

- Bài thơ Vội vàng là lời giục giã hãy sống mãnh liệt, sống hết mình; hãy quý trọng từng giây, từng phút của cuộc đời mình, nhất là những tháng năm tuổi trẻ của một hồn thơ yêu đời, ham sống đến cuồng nhiệt.

 

Cảm nhận 13 câu đầu bài thơ Vội vàng chọn lọc hay nhất - Mẫu số 1

Xuân Diệu được mệnh danh là ông hoàng thơ tình, là một nhà thơ "mới nhất trong các nhà thơ mới" (Hoài Thanh). Ông đã đem đến cho thơ ca đương thời một sức sống mới, một nguồn cảm xúc mới, thể hiện một quan niệm sống mới mẻ cùng với những cách tân nghệ thuật đầy sáng tạo. Một trong những bài thơ tiêu biểu của phong cách Xuân Diệu là bài thơ “Vội Vàng”, trong đó 13 câu đầu của bài thơ đã thể hiện rõ ý tưởng vô cùng táo bạo và đầy lãng mạn của nhà thơ:

"Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi.

Của ong bướm này đây tuần trăng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì

Này đây lá của cành tơ phơ phất

Của yến anh này đây khúc tình si

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi

Mỗi buổi sớm, thần vui hằng gõ cửa

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần

Tôi sung sướng. Nhưng vội vàng một nửa:

Tôi không chờ nắng hạ mới hoài xuân"

Ở bốn câu thơ mở đầu, Xuân Diệu thể hiện ý tưởng vô cùng táo bạo và đầy lãng mạn: "tắt nắng" để gam màu đừng nhạt phai và "buộc gió" để hương sắc đừng bay đi. Cùng với điệp từ "Tôi muốn", nhà thơ đã cho thấy ước mơ được đoạt lấy quyền uy của vũ trụ, ước mơ có khả năng làm ngưng đọng thời gian và không gian để có thể thoải mái ngắm nhìn và tận hưởng thiên nhiên mùa xuân đầy tươi đẹp và sống động. Có thể nói đằng sau ước muốn phi lý ấy là một tâm hồn yêu người với thái độ trân trọng, nâng niu và gìn giữ.

"Của ong bướm này đây tuần trăng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì

Này đây lá của cành tơ phơ phất

Của yến anh này đây khúc tình si

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi"

Điệp ngữ “này đây” trong những câu thơ tiếp theo mang ý nghĩa như một lời giải thích, vừa như đang phơi bày ra trước mắt người đọc vẻ đẹp của thiên nhiên mang đầy sức sống. Xuân Diệu tìm ra thiên đường ở ngay trên mặt đất, là mùa xuân của cuộc đời, là mùa của sự sinh sôi nảy nở, mùa của cái mới, mùa của mọi vẻ đẹp, mùa của sắc xuân hoa lá. Tuần tháng mật của yêu thương vội chốc trở thành mùa vui của bướm ong dập dìu, cành xuân đã hóa thành cành tơ phơ phất đầy nhựa sống, tiếng hót say sưa của chim yến, chim oanh trở thành điệu tình si say đắm lòng người và bình minh xuân diễm lệ mang gương mặt của người đẹp kiều diễm với rèm mi ánh sáng.

Mỗi ngày trôi qua đối với Xuân Diệu là một ngày thực sự vui vẻ, hạnh phúc. Ông trân trọng từng giây từng của cuộc đời:

"Mỗi buổi sớm, thần vui hằng gõ cửa

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần

Tôi sung sướng. Nhưng vội vàng một nửa:

Tôi không chờ nắng hạ mới hoài xuân”

Đọc những câu thơ trên, có thể thấy đối với Xuân Diệu mỗi ngày được sống và chiêm ngưỡng ánh dương, được tận hưởng sắc hương của vạn vật là một ngày hân hoan ngập tràn niềm vui. Và trong niềm hân hoan vui sướng đó nhà thơ đã sáng tạo nên một câu thơ tuyệt bút: "Tháng giêng ngon như một cặp môi gần" - một câu thơ đầy nét Xuân Diệu. Đây là câu thơ mới mẻ nhất, hiện đại nhất, đã khái quát được sự hấp dẫn của mùa xuân bằng sự so sánh vô cùng độc đáo. Ông sử dụng từ "ngon" là một từ chuyển đổi cảm giác, ví một khái niệm thời gian là trừu tượng với một hình ảnh là "một cặp môi gần". Phép so sánh này đã đưa đôi môi nồng thắm của con người trở thành trung tâm của vũ trụ, trở thành chuẩn mực cho cái đẹp, là thước đo vẻ đẹp của tạo hóa.

Khi người thi sĩ vẫn còn đang đắm say trong niềm vui tận hưởng với "bữa tiệc lớn" của trần gian thì bỗng ngừng lặng: "Tôi sung sướng. Nhưng vội vàng một nửa". Câu thơ được ngắt làm hai, giống như đang diễn tả một niềm vui không trọn vẹn. Ngay khi đang sung sướng tận hưởng tuổi thanh xuân thì nhà thơ cũng bắt đầu cảm thấy tiếc nuối vì tuổi thanh xuân sẽ không bao giờ trở lại. Tác giả không chờ thời gian trôi qua, không chờ đến mùa hạ mới nhớ đến mùa xuân, không chờ tuổi trẻ trôi qua mới biết tiếc nuối tuổi thanh xuân của mình.

Với nhịp điệu gấp gáp, 13 câu đầu của bài thơ "Vội vàng" như một lời giục giã người đọc hãy tận hưởng sắc hương mùa xuân, hãy sống mãnh liệt, hết mình và biết quý trọng từng giây, từng phút của cuộc đời mình. Bằng những câu thơ độc đáo, Xuân Diệu đã đem đến một lý lẽ sống, một quan niệm sống, một cách nhìn nhận về cuộc sống rất mới mẻ, rất Xuân Diệu.

 

Cảm nhận 13 câu đầu bài thơ Vội vàng chọn lọc hay nhất - Mẫu số 2

Xuân Diệu là một nhà thơ của tình yêu, của mùa xuân và tuổi trẻ với một giọng thơ sôi nổi, đắm say, yêu đời thắm thiết. Đây cũng là ba chủ đề chính trong sự nghiệp thơ ca của ông trước Cách mạng tháng Tám. Với 13 câu thơ đầu tiên trong bài thơ "Vội vàng", Xuân Diệu đã thể hiện rõ nét phong cách sáng tác ấy, cho thấy một cái tôi yêu đời, yêu cuộc sống đến mãnh liệt.

Ngay từ bốn câu thơ đầu tiên, Xuân Diệu đã khẳng định cái tôi cá nhân của mình một cách đầy táo bạo và vô cùng độc đáo:

"Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi"

Mùa xuân là mùa tươi đẹp nhất trong năm cũng như tuổi trẻ là khoảng thời gian đẹp nhất trong cuộc đời mỗi con người. chính vì vậy mà với một người yêu cái đẹp như Xuân Diệu, ông muốn ngăn cản bước đi của thời gian để lưu giữ những khoảnh khắc đẹp nhất, đáng nhớ nhất của mùa xuân. Người thi sĩ ấy khao khát giữ lại ánh nắng để "màu đừng nhạt mất", giữ lại gió để cuộc sống luôn tràn ngập sắc hương. Câu thơ ngắn, nhịp thơ nhanh cùng với các điệp từ, điệp ngữ, điệp cấu trúc đã khiến cho khổ thơ như khúc ca sôi nổi, say mê và đầy giục giã. Phải là một hồn thơ yêu đời mãnh liệt đến dường nào mới có thể có những ham muốn bồng bột, táo bạo đến vậy?. Thời gian tuyến tính một chiều, khi đã trôi qua rồi thì không trở lại nên nhà thơ có khao khát giữ nắng, giữ gió để tận hưởng hết vẻ đẹp của đất trời.

Ý thơ như trào dâng theo cảm xúc của "nhà thơ mới nhất trong các nhà thơ mới" (Hoài Thanh), Xuân Diệu phát hiện ra bao vẻ đẹp say đắm của thiên nhiên và cuộc sống con người, một thiên đường ngay trên mặt đất:

"Của ong bướm này đây tuần tháng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì

Này đây lá của cành tơ phơ phất

Của yến anh này đây khúc tình si

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi"

Mùa xuân của ong bướm, cỏ cây, hoa lá, mùa xuân của tạo vật tràn trề nhựa sống. Mùa xuân được phát hiện bằng vẻ đẹp của tháng giêng với những gì tinh túy nhất. Có thể nói đó là bức tranh tuyệt mỹ, là khu vườn đầy hương sắc của mùa xuân. Chỉ có một tâm hồn nhạy cảm với cái đẹp như Xuân Diệu mới có thể nhìn thấy được "tuần tháng mật" của ong bướm, thấy được sắc màu xanh non của cành tơ với những chiếc lá đang "phơ phất". Với điệp từ "này đây", tất cả vẻ đẹp tưới mới ấy như được trưng bày ra trước mắt nhà thơ và người đọc.

"Mỗi buổi sớm, thần Vui hằng gõ cửa

Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần"

Với Xuân Diệu, mùa xuân đẹp và quyến rũ như đôi môi người thiếu nữ và tháng giêng là tháng đẹp nhất của mùa xuân. Tác giả sử dụng từ "ngon" để thể hiện một khát khao, một cảm nhận riêng đến lạ lùng. Ông như một người họa sĩ tài năng đang đứng trước bức tranh thiên nhiên tươi đẹp để chỉ cho chúng ta thấy vẻ tươi non, nõn nà của mùa xuân. Tác giả lấy con người làm chuẩn mực cho cái đẹp để nét vẽ của mình in sâu trong tâm trí người thưởng thức.

Tuy nhiên, khi đang chìm đắm trong thế giới diệu kỳ của nhân gian, vũ trụ thì nhà thơ bỗng chợt bừng tỉnh:

"Tôi sung sướng. Nhưng vội vàng một nửa

Tôi không chờ nắng hạ mới hoài xuân".

Tác giả đặt mình trong hai trạng thái nửa "sung sướng" nửa "vội vàng". Dấu chấm ngăn cách giữa dòng thơ tạo nên sự đối lập trong cảm xúc của nhà thơ. Người thi sĩ mặc dù đang đắm mình trong khu vườn trần thế đầy tình tứ nhưng cũng bắt đầu lo sợ rằng những vẻ đẹp sẽ tan biến vào hư vô mà không đọng lại chút dư âm. Nhà thơ muốn chạy đua với thời gian, muốn hòa tan mình vào thiên nhiên để trường tồn cùng thời gian. Nhà thơ đã nhận ra được bước đi vô tình mà tàn nhẫn của thời gian nên ông không chờ một điều gì đó qua đi mới cảm thấy hối tiếc, ông không đợi mùa xuân đi hết chặng đường của mình rồi mới nhớ thương, tiếc nuối.

Cách cảm nhận vẻ đẹp mùa xuân của Xuân Diệu thật đặc biệt và cũng đầy tinh tế và lãng mạn. Những câu thơ đầu của bài thơ Vội vàng như một thước phim sống động nhằm ca ngợi vẻ đẹp của mùa xuân: rộn rã những âm thanh tình tứ, rực rỡ ánh sáng tinh khôi, nồng nàn hương thơm sắc thắm và ngọt ngào men say ái tình. Qua đó, Xuân Diệu khẳng định rằng không nơi nào đẹp hơn khu vườn trần thế ở mặt đất, đồng thời cũng cho thấy niềm khao khát đối với cuộc sống thực tại.

Trên đây là bài viết của Luật Minh Khuê về chủ đề Cảm nhận 13 câu đầu bài thơ Vội vàng chọn lọc hay nhất. Hy vọng những nội dung trên đây đã giúp ích cho bạn trong quá trình tìm hiểu về bài thơ Vội vàng của nhà thơ Xuân Diệu.