1. Chứng chỉ hành nghề trong khám chữa bệnh là chứng chỉ gì?
Khám bệnh là việc hỏi bệnh, khai thác tiền sử bệnh, thăm khám thực thể, khi cần thiết thì chỉ định làm xét nghiệm cận lâm sàng, thăm dò chức năng để chẩn đoán và chỉ định phương pháp điều trị phù hợp đã được công nhận.
Chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh là văn bản do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp cho người có đủ điều kiện hành nghề theo quy định của Luật Khám bệnh, chữa bệnh. Chứng chỉ hành nghề được cấp một lần và có giá trị trong phạm vi cả nước. Trường hợp chứng chỉ hành nghề bị mất hoặc bị hư hỏng, người hành nghề được cấp lại chứng chỉ hành nghề.
Chứng chỉ hành nghề y là một văn bản do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp phép cho những người đáp ứng đủ điều kiện để hoạt động trong lĩnh vực khám bệnh, chữa bệnh theo quy định của Luật Khám bệnh, chữa bệnh.
Thuật ngữ "chứng chỉ hành nghề y" được sử dụng theo quy định của Luật khám bệnh, chữa bệnh. Tuy nhiên, từ ngày 01/01/2024, khi Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023 có hiệu lực, các yêu cầu liên quan đến chứng chỉ hành nghề y sẽ được thay thế bằng giấy phép hành nghề y.
Theo quy định của Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023, những chứng chỉ hành nghề y được cấp trước ngày 01/01/2024 sẽ được chuyển đổi sang giấy phép hành nghề theo lộ trình do Chính phủ quy định. Đồng thời, sẽ thực hiện việc gia hạn theo định kỳ 05 năm một lần, bắt đầu từ ngày chuyển đổi, theo quy định của Luật này.
Nội dung của chứng chỉ hành nghề bao gồm các thông tin sau đây:
- Họ và tên, ngày tháng năm sinh, địa chỉ cư trú, bằng cấp chuyên môn;
- Hình thức hành nghề;
- Phạm vi hoạt động chuyên môn.
Theo quy định của Chính phủ, lộ trình cấp chứng chỉ hành nghề được xác định để đảm bảo rằng vào ngày 01 tháng 01 năm 2016, tất cả các đối tượng tham gia khám bệnh, chữa bệnh tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh của Nhà nước, tại thời điểm Luật này có hiệu lực, phải có chứng chỉ hành nghề.
2. Quy định về cấm cho thuê, mượn chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh
Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023, tại Điều 7, quy định các hành vi bị nghiêm cấm như sau:
- Từ chối hoặc chậm cấp cứu người bệnh, trừ trường hợp quy định tại Điều 40 của Luật.
- Khám bệnh, chữa bệnh mà không đáp ứng điều kiện quy định tại Điều 19 của Luật.
- Khám bệnh, chữa bệnh không đúng phạm vi hành nghề hoặc phạm vi hoạt động được cơ quan có thẩm quyền cho phép, trừ trường hợp cấp cứu hoặc khi xảy ra thiên tai, thảm họa, dịch bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm A hoặc tình trạng khẩn cấp.
- Hành nghề khám bệnh, chữa bệnh ngoài thời gian và địa điểm đã đăng ký hành nghề khám bệnh, chữa bệnh, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 36 của Luật.
- Không tuân thủ quy định về chuyên môn kỹ thuật; sử dụng phương pháp, kỹ thuật chuyên môn, và thiết bị y tế chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép.
- Kê đơn, chỉ định sử dụng thuốc chưa được cấp phép lưu hành theo quy định của pháp luật về dược trong khám bệnh, chữa bệnh.
- Hành vi nhũng nhiễu trong khám bệnh, chữa bệnh.
- Kê đơn thuốc, chỉ định thực hiện các dịch vụ kỹ thuật, thiết bị y tế, và gợi ý chuyển người bệnh tới cơ sở khám bệnh, chữa bệnh khác hoặc có hành vi khác nhằm trục lợi.
- Xóa, sửa chữa hồ sơ bệnh án để làm sai lệch thông tin về khám bệnh, chữa bệnh hoặc lập hồ sơ bệnh án giả.
- Người hành nghề bán thuốc dưới mọi hình thức, trừ các trường hợp được quy định.
- Sử dụng rượu, bia, đồ uống có cồn, ma túy, thuốc lá tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh hoặc trong khi khám bệnh, chữa bệnh.
- Sử dụng hình thức mê tín, dị đoan trong khám bệnh, chữa bệnh.
- Từ chối tham gia hoạt động khám bệnh, chữa bệnh trong trường hợp thiên tai, thảm họa, dịch bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm A hoặc tình trạng khẩn cấp.
- Cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cung cấp dịch vụ khi không có giấy phép hoạt động, đang bị đình chỉ hoạt động, hoặc không đúng phạm vi chuyên môn cho phép, trừ trường hợp cấp cứu hoặc khi xảy ra thiên tai, thảm họa, dịch bệnh thuộc nhóm A hoặc tình trạng khẩn cấp.
- Thuê, mượn, cho thuê, cho mượn giấy phép hành nghề hoặc giấy phép hoạt động.
- Lợi dụng hình ảnh, tư cách của người hành nghề để phát ngôn, tuyên truyền không được công nhận.
- Xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm của người hành nghề và người khác làm việc tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh hoặc phá hoại, hủy hoại tài sản của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.
- Ngăn cản người bệnh bắt buộc chữa bệnh vào cơ sở khám bệnh, chữa bệnh hoặc thực hiện bắt buộc chữa bệnh đối với người không thuộc trường hợp bắt buộc.
- Quảng cáo vượt quá phạm vi hành nghề hoặc phạm vi hoạt động chuyên môn đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt; lợi dụng kiến thức y học để quảng cáo gian dối về khám bệnh, chữa bệnh.
- Đăng tải thông tin quy kết về trách nhiệm của người hành nghề, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh khi xảy ra sự cố y khoa mà chưa có kết luận của cơ quan có thẩm quyền.
Do đó, việc bác sĩ cho người khác thuê, mượn chứng chỉ hành nghề là hành vi bị nghiêm cấm theo quy định của pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh.
3. Cho thuê, mượn chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh bị xử phạt vi phạm hành chính như thế nào?
Theo Điều 38 Nghị định 117/2020/NĐ-CP, khoản 7 quy định về xử phạt vi phạm hành chính liên quan đến việc cho thuê, mượn chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh như sau:
Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng cho một trong các hành vi sau đây:
- Khám bệnh, chữa bệnh khi chưa được cấp chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh;
- Khám bệnh, chữa bệnh khi đang trong thời gian bị thu hồi chứng chỉ hành nghề hoặc bị đình chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh;
- Khám bệnh, chữa bệnh vượt quá phạm vi hoạt động chuyên môn được ghi trong chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh, trừ trường hợp cấp cứu và trường hợp thực hiện thêm các kỹ thuật chuyên môn đã được cho phép theo quy định của pháp luật;
- Thuê, mượn chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh để hành nghề;
- Cho người khác thuê, mượn chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh;
- Không kịp thời sơ cứu, cấp cứu, điều trị cho người bệnh;
- Từ chối khám bệnh, chữa bệnh cho người bệnh, trừ trường hợp được quyền từ chối khám bệnh, chữa bệnh theo quy định của pháp luật.
Theo quy định này, người cho thuê hoặc mượn chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh, cũng như người thuê hoặc mượn chứng chỉ để hành nghề, sẽ bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng. Đáng lưu ý, theo khoản 2 của Điều 4 Nghị định 117/2020/NĐ-CP, mức phạt tiền này chỉ áp dụng cho cá nhân vi phạm, trong khi đối với tổ chức, mức phạt là gấp đôi mức phạt áp dụng đối với cá nhân có cùng hành vi vi phạm hành chính.
Khoản 8 Điều 38 Nghị định 117/2020/NĐ-CP, quy định về vi phạm quy định về hành nghề và sử dụng chứng chỉ hành nghề của người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh như sau:
Hình thức xử phạt bổ sung:
- Tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh trong thời hạn từ 01 tháng đến 03 tháng đối với hành vi quy định tại các điểm b, c, d, đ, e, g, h, i, k, l và m Khoản 5 của Điều này;
- Tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh trong thời hạn từ 03 tháng đến 06 tháng đối với hành vi quy định tại Khoản 6 của Điều này;
- Tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh trong thời hạn từ 06 tháng đến 09 tháng đối với hành vi quy định tại các điểm e và g Khoản 7 của Điều này;
- Tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh trong thời hạn từ 22 tháng đến 24 tháng đối với hành vi quy định tại các điểm b, c, d và đ Khoản 7 của Điều này;
- Người nước ngoài tái phạm hành vi quy định tại Khoản 7 của Điều này sẽ bị áp dụng hình thức xử phạt trục xuất.
Biện pháp khắc phục hậu quả:
- Buộc xin lỗi trực tiếp người bệnh đối với hành vi quy định tại Điểm c Khoản 5 của Điều này;
- Buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện hành vi vi phạm quy định tại điểm b Khoản 6 và các điểm a, b, c, d, đ Khoản 7 của Điều này (nếu có);
- Buộc nộp lại chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh đối với hành vi quy định tại các điểm d và đ Khoản 7 của Điều này.
Do đó, đối với hành vi cho thuê hoặc mượn chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh, quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề sẽ bị tước trong khoảng thời gian từ 22 tháng đến 24 tháng. Đồng thời, người vi phạm sẽ phải thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả như buộc xin lỗi, nộp lại số lợi bất hợp pháp và chứng chỉ hành nghề.
Bài viết liên quan: Điều kiện cấp chứng chỉ hành nghề cho y sĩ, bác sĩ như thế nào?
Luật Minh Khuê xin tiếp nhận yêu cầu tư vấn của quý khách hàng qua số hotline: 1900.6162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn. Xin trân trọng cảm ơn!
