Chữ R,C,TM trên sản phẩm có nghĩa là gì?

1. Ý nghĩa của ký hiệu R trên sản phẩm

- Chữ R là viết tắt của từ "Registered" có nghĩa là đã đăng ký và thường được sử dụng cho nhãn hiệu.

- Khi chữ R xuất hiện trên sản phẩm, các cá nhân tổ chức ngầm hiểu rằng nhãn hiệu trên sản phẩm đã được đăng ký bảo hộ tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Việc ghi chữ "R" trên sản phẩm như một cách để chủ sở hữu nhãn hiệu thông báo cho người tiêu dùng, các chủ thể sản xuất, kinh doanh khác trong thị trường biết được rằng nhãn hiệu đã được đăng ký bảo hộ theo quy định của pháp luật.

Trên thực tế, có rất nhiều trường hợp nhãn hiệu bị xâm phạm do cố ý nghĩa là, chủ thể có các hành vi như sử dụng trái phép, làm hàng giả, hàng nhái,.....để lợi dụng uy tín của sản phẩm có nhãn hiệu đã được đăng ký để lừa dối khách hàng, nhằm buôn bán hàng kém chất lượng. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, các chủ thể sử dụng nhãn hiệu không hề biết nhãn hiệu đã được đăng ký tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền và việc sử dụng nhãn hiệu không nhằm mục đích xâm phạm nhãn hiệu hay lợi dụng danh tiếng của nhãn hiệu để thúc đẩy việc sản xuất, kinh doanh. Xuất phát từ vấn đề này, và nhằm đảm bảo uy tín trên thị trường cũng như lòng tin của người tiêu dùng một số nước như Mỹ quy định, các nhãn hiệu đã đăng ký bảo hộ và được cấp văn bằng bảo hộ từ cơ quan nhà nước có thẩm quyền phải ghi ký tự "R" trên sản phẩm của mình. Điều này, nhằm đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của chủ sở hữu nhãn hiệu, cũng như tạo điều kiện thuận lợi hơn trong việc quản lý đối với cơ quan quản lý nhà nước về vấn đề này.

Hiện nay, tại Việt Nam, pháp luật không quy định, các nhãn hiệu đã đăng ký giấy chứng nhận nhãn hiệu phải thực hiện việc ghi chữ "R" như một cách thức để xác định nhãn hiệu đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp văn bằng bảo hộ nhãn hiệu theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên do tính chất đặc trưng của lĩnh vực sở hữu trí tuệ, luật Việt Nam quy định khi một nhãn hiệu dùng sai ký tự này sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính do vi phạm về bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ.

2. Ý nghĩa của ký hiệu (C) trên sản phẩm

- Chữ "C" là viết tắt của từ "Copyrighted" có nghĩa là quyền tác giả hay bản quyền. 

- Khi ký hiêu (C) xuất hiện trên một tác phẩm nào đó có thể là sách, tranh,.....tất cả mọi người sẽ ngầm hiểu rằng tác phẩm này đã đăng ký chứng nhận quyền tác giả tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Theo công ước Bern (Công ước về quyền tác giả), tác phẩm thuộc đối tượng bảo hộ của quyền tác giả thì quyền tác giả tức là các quyền lợi mà tác phẩm có được đối với tác phẩm do mình sáng tạo ra được xác lập một cách tự động. Nghĩa là, khi một tác phẩm ra đời, được định hình dưới một hình thức nhất định, quyền tác giả đã được tự động xác lập, không cần phải trải qua bất kỳ thủ tục đăng ký nào.

Khác với nhãn hiệu hoặc một số đối tượng khác của sở hữu công nghiệp như kiểu dáng công nghiệp, sáng chế,.....cơ sở để xác lập quyền là việc đăng ký bảo hộ tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Nếu không có sự kiện đăng ký bảo hộ các đối tượng này sẽ không được bảo vệ theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, đối với quyền tác giả, căn cứ xác lập quyền là sự kiện một tác phẩm ra đời, được định hình dưới dạng vật chất nhất định và không phải trả qua bất kỳ một thủ tục đăng ký nào, quyền tác giả được xác lập một cách tự động. Tuy nhiên, theo quy định của pháp luật Mỹ, tác giả tác phẩm phải làm thủ tục đăng ký quyền tác giả, thủ tục này chỉ để nhằm mục đích cho cơ quan quản lý nhà nước có cơ sở để quản lý hiệu quả các vấn đề xung quanh đến việc bảo hộ quyền tác giả.

Do đó, tại Mỹ quy định các tác phẩm đã làm thủ tục đăng ký quyền tác giả gắn ký hiệu (C) trên tác phẩm của mình.

3. Ý nghĩa của ký hiệu TM trên sản phẩm

-"TM" là viết tắt của từ "Trademark" có nghĩa là nhãn hiệu. Trademark là những ký hiệu để phân biệt sản phẩm, dịch vụ của các công ty khác nhau. 

TM thường được dùng khi nhãn hiệu của sản phẩm, dịch vụ chưa được hoặc không được bảo hộ nhưng chủ sở hữu muốn dùng biểu tượng đó như một sự khẳng định quyền của mình đối với nhãn hiệu. Từ đó, cảnh báo bên thứ ba không được phép xâm phạm đối với nhãn hiệu trên.

Theo quy định của pháp luật, không phải nhãn hiệu nào cũng được bảo hộ trên thực tế, bởi theo quy định của các công ước quốc tế về quyền sở hữu công nghiệp, nhãn hiệu hay các đối tượng thuộc lĩnh vực sở hữu công nghiệp khác phải đáp ứng những điều kiện nhất định.

Với nhãn hiệu, nó phải có khả năng phân biệt tự thân và khả năng phân biệt với các nhãn hiệu khác. Khả năng phân biệt tự thân của nhãn hiệu được hiểu là tất cả các dấu hiệu mà từ đó người tiêu dùng có thể ghi nhớ và liên tưởng đến sản phẩm và dịch vụ cung cấp. Tuy nhiên, không phải dấu hiệu nào cũng được đánh giá là có khả năng phân biệt tự thân mà còn phụ thuộc vào quy định cụ thể của từng quốc gia.Khả năng phân biệt với các nhãn hiệu khác, tức là nhãn hiệu không được phép trùng hoặc tương tự với nhãn hiệu khác trong cùng nhóm sản phẩm, dịch vụ hoặc nhóm sản phẩm, dịch vụ tương tự. Ngoài ra, việc đăng ký bảo hộc đối với nhãn hiệu được thực hiện theo nguyên tắc đơn nộp đầu tiên. Tức là đối với các nhanc hiệu trùng hoặc tương tự của cùng một loại sản phẩm, dịch vụ hoặc các sản phẩm, dịch vụ có tính chất tương tự nhau, thì nhãn hiệu nào nộp đơn đăng ký bảo vệ trước tiên thì được ưu tiên bảo vệ.

Do đó, trên thực tế, có rất nhiều nhãn hiệu không được bảo hộ. Tuy nhiên, việc xây dựng một nhãn hiệu mất rất nhiều thời gian, công sức để có thể ghi dấu ấn đối với người tiêu dùng, do đó, trong nhiều trường hợp, mặc dù không đăng ký bảo hộ được nhãn hiệu nhưng nhãn hiệu đã được chủ sở hữu sử dụng trên thực tế và tạo được sự nhận diện, cũng như phân biệt nhất định đối với các sản phẩm, dịch vụ tương tự, do đó, chủ sở hữu nhãn hiệu vẫn muốn được sử dụng nhãn hiệu. Và để đảm bảo quyền và lợi ích hợp, đảm bảo nhãn hiệu không bị xâm phạm, nhà sản xuất, kinh doanh thường ghi chữ "TM" trên nhãn hiệu của mình như một cách để khẳng định quyền của mình đối với nhãn hiệu. Tuy nhiên nếu có tranh chấp về nhãn hiệu thì cá nhân, tổ chức sử dụng sản phẩm mang nhãn hiệu có chữ "TM" sẽ không được bảo vệ quyền lợi giống như sản phẩm mang ký hiệu "R".

4. Quy định của pháp luật Việt Nam về ký tự "R" , "C", "TM"

Trên thực tế, pháp luật Việt Nam không quy định về việc sử dụng các ký tự này nhằm khẳng định việc xác lập quyền sở hữu trí tuệ đối với nhãn hiệu hay các tác phẩm thuộc đối tượng bảo hộ quyền tác giả.

Việc sử dụng các ký tự trên bắt nguồn từ quy định của pháp luật Mỹ nhằm đảm bảo việc bảo vệ có hiệu quả quyền sở hữu trí tuệ. Tuy nhiên với đặc tính "quốc tế" của sở hữu trí tuệ, do đó tại Việt Nam, pháp luật có quy định về việc áp dụng các thông lệ quốc tế về lý giải ghi chú tình trạng pháp lý của các đối tượng sở hữu trí tuệ.

Cụ thể, tại tại Điều 6 Nghị định 99/2013/NĐ-CP, đã quy định rõ các vi phạm quy định về chỉ dẫn bảo hộ quyền sở hữu công nghiệp và mức xử phạt. 

Tại Điều 7 Thông tư 11/2015/TT-BKHCNthì hành vi chỉ dẫn sai về tình trạng pháp lý quy định tại điểm b khoản 1 Điều 6 Nghị định 99/2013/ND-CP được hiểu là việc sử dụng thông tin chỉ dẫn gây hiểu sai lệch rằng đối tượng đang được bảo hộ quyền sở hữu công nghiệp tại Việt Nam mặc dù không được hoặc chưa được bảo hộ, kể cả trường hợp đối tượng đó tuy đã nộp đơn đăng ký nhưng chưa được cấp văn bằng bảo hộ hoặc văn bằng bảo hộ đã bị hủy bỏ, chấm dứt hiệu lực hoặc hết thời hạn bảo hộ.

Trên đây là một số vấn đề về các ký hiệu "R", "C", "TM" trên sản phẩm. Để tìm hiểu rõ hơn về vấn đề này, bạn đọc có thể tham khải bài viết sau: TM là gì? Ký hiệu TM là gì? Phân biệt R, TM, C trên nhãn sản phẩm.

Mọi thắc mắc liên hệ tổng đài 19006162 hoặc địa chỉ email lienhe@luatminhkhue.vn để được giải đáp chi tiết.

Trân trọng