Mục lục bài viết

1. Chủ tịch công đoàn cơ sở có được kiêm nhiệm chức vụ kế toán công đoàn không?

Dựa vào quy định của Tiểu mục 1 Mục I Hướng dẫn 47/HD-TLĐ năm 2021 về bộ máy quản lý tài chính của công đoàn cơ sở, các điều sau được xác định:

Bộ máy quản lý tài chính của công đoàn cơ sở bao gồm chủ tài khoản, kế toán và thủ quỹ. Chủ tài khoản của công đoàn cơ sở là Chủ tịch công đoàn cơ sở. Trong trường hợp công đoàn cơ sở có số đoàn viên đông, Chủ tịch công đoàn cơ sở có thể ủy quyền cho Phó Chủ tịch hoặc ủy viên thường vụ để chịu trách nhiệm về công tác tài chính và đồng thời giữ chức vụ chủ tài khoản.

Ban Chấp hành (Ban Thường vụ) của công đoàn cơ sở sẽ phân công người có trách nhiệm kế toán để đảm nhiệm cả nhiệm vụ kế toán và thủ quỹ của công đoàn. Trong trường hợp công đoàn cơ sở không được chỉ định Chủ tài khoản làm kế toán hoặc ngược lại (kế toán làm thủ quỹ), nhiệm vụ này sẽ được chia ra.

Nếu công đoàn cơ sở có tổ chức bộ máy kế toán với ít nhất 2 kế toán viên, Ban Chấp hành công đoàn cơ sở sẽ phân công một người làm nhiệm vụ kế toán trưởng.

Bộ phận của công đoàn cơ sở sẽ được phân công 01 ủy viên Ban Chấp hành trực tiếp chịu trách nhiệm về công tác tài chính, bao gồm việc tổ chức thu, nộp đoàn phí, và thanh quyết toán các chi tiêu với công đoàn cơ sở theo cấp bậc của công đoàn cơ sở.

Do hiện tại Chủ tịch công đoàn cơ sở đang giữ chức vụ chủ tài khoản của công đoàn, vì vậy không thể đồng thời giữ chức danh kế toán của công đoàn cơ sở.

 

2. Quy định về tiêu chuẩn của chủ tịch công đoàn cơ sở

- Sở hữu bản lĩnh chính trị vững vàng, hăng say tham gia công tác công đoàn là một yêu cầu tiêu chuẩn đặt ra cho người cán bộ công đoàn cơ sở. Để đáp ứng tiêu chuẩn này, họ cần sở hữu tài năng và ý chí mạnh mẽ, tức là những người có trí tuệ phong phú, kiến thức rộng lớn và sâu sắc về tình hình kinh tế - chính trị - xã hội. Việc nắm vững pháp luật, đặc biệt là những quy định liên quan đến quyền lợi và nghĩa vụ của CNVC-LĐ và công đoàn là cực kỳ quan trọng. Họ phải có trách nhiệm đối với công việc, và sự hòa quyện giữa phẩm chất, trí tuệ và năng lực là chìa khóa tạo nên bản lĩnh chính trị của họ.

- Sở hữu năng lực chuyên môn là một yêu cầu tiêu chuẩn khác, đòi hỏi người cán bộ công đoàn phải hiểu biết vững về chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, và có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ đủ để đáp ứng yêu cầu thực tế của sản xuất và công tác tại đơn vị. Họ cũng cần có kiến thức đồng đều về kinh tế, chính trị, xã hội, pháp luật, và công đoàn, đặc biệt là khả năng tự học để liên tục nâng cao trình độ chuyên môn của mình.

- Yêu cầu về phẩm chất đạo đức và lối sống là một khía cạnh quan trọng khác. Cần có tinh thần trách nhiệm cao, ý thức tổ chức và kỷ luật, sự năng động, sáng tạo, cùng tinh thần cần kiệm, liêm chính, và chí công vô tư. Đặc biệt, cán bộ công đoàn cơ sở cần thể hiện tinh thần ham học hỏi, sự nhạy bén, tính điềm đạm, tác phong sâu sắt, gần gũi với quần chúng, khả năng giao tiếp và quan hệ rộng rãi, và sự quan tâm đặc biệt đến đồng nghiệp và tập thể.

- Yêu cầu về kỹ năng và nghiệp vụ trong công tác công đoàn là một khía cạnh quan trọng không chỉ đối với công đoàn mà còn áp dụng cho tất cả các lĩnh vực khác, đặc biệt là trong bối cảnh của nền kinh tế thị trường và xã hội chủ nghĩa. Cán bộ công đoàn cơ sở cần phải sở hữu khả năng và phương pháp tuyên truyền, vận động, thuyết phục để hội tụ đoàn viên và người lao động. Đặc biệt, họ cần có kỹ năng thương lượng và đàm phán với người sử dụng lao động, đại diện cho việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên và tập thể người lao động.

- Những tiêu chuẩn trên không chỉ là đòi hỏi cá nhân mà còn là điều kiện tiên quyết và tương hỗ cho nhau. Nếu cán bộ công đoàn cơ sở thiếu một trong những yếu tố trên, họ sẽ đối mặt với khó khăn trong việc thực hiện nhiệm vụ của mình. Thực tế trong phong trào công nhân và hoạt động công đoàn ở Việt Nam ngày nay cho thấy nhiều cán bộ công đoàn vẫn chưa đạt đủ tiêu chuẩn, dẫn đến lúng túng trong tổ chức và hiệu quả thực hiện nhiệm vụ.

Do đó, việc xác định rõ tiêu chuẩn cho cán bộ công đoàn là một vấn đề quan trọng, là điểm xuất phát để họ có đủ sức mạnh để thực hiện nhiệm vụ và quyền lợi của công đoàn. Đồng thời, điều này cũng là cơ sở để quy hoạch, tuyển chọn, đào tạo, và bồi dưỡng cán bộ, nhằm nâng cao khả năng và năng lực của đội ngũ cán bộ công đoàn.

 

3. Quy định về quản lý tiền gửi ngân hàng, quỹ tiền mặt của công đoàn cơ sở

Dựa theo hướng dẫn của tiểu mục 5, Mục II từ Quy định 47/HD-TLĐ năm 2021 về công tác quản lý tài chính, tài sản của công đoàn cơ sở, các quy định sau được áp dụng:

Quản lý tiền gửi ngân hàng và quỹ tiền mặt là một phần quan trọng trong công tác quản lý tài chính của công đoàn cơ sở:

- Công đoàn cơ sở cần mở tài khoản tại kho bạc hoặc ngân hàng để quản lý tiền gửi. Kế toán công đoàn cơ sở có trách nhiệm ghi chép đầy đủ và kịp thời các giao dịch thu, chi qua kho bạc, ngân hàng trong sổ theo dõi tiền gửi kho bạc, ngân hàng (Mẫu số S12-H).

- Nếu công đoàn cơ sở sử dụng tài khoản của đơn vị chuyên môn để quản lý tài chính, kế toán công đoàn sẽ đảm nhiệm nhiệm vụ kế toán. Chủ tịch công đoàn cơ sở sẽ quyết định các khoản thu, chi theo quy định của Tổng Liên đoàn. Các chứng từ thu, chi phải được sao lưu để làm căn cứ ghi sổ kế toán, lập báo cáo quyết toán, và phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra, kiểm toán theo quy định của Nhà nước và Tổng Liên đoàn.

- Mỗi công đoàn cơ sở chỉ được phép tổ chức một quỹ tiền mặt để thực hiện các giao dịch tài chính. Thủ quỹ công đoàn cơ sở sẽ kiêm nhiệm quản lý quỹ, lập phiếu thu, phiếu chi, và báo cáo tồn quỹ theo quy chế. Thủ quỹ cũng chịu trách nhiệm trong việc kiểm kê tồn quỹ tiền mặt định kỳ hàng tháng hoặc đột xuất, và phải bồi thường hoặc chịu trách nhiệm trước pháp luật trong trường hợp làm thâm hụt hoặc có sai sót trong chi tiêu.

 

4. Trường hợp nào phải bàn giao tài chính trong công đoàn cơ sở?

Dựa theo hướng dẫn từ tiết 2.6 tiểu mục 2 Mục III của Hướng dẫn 47/HD-TLĐ năm 2021 về công tác kế toán Công đoàn cơ sở, quy định về bàn giao tài chính khi có sự thay đổi trong chủ tài khoản, kế toán, thủ quỹ được mô tả như sau:

- Khi có sự thay đổi về Chủ tịch Công đoàn cơ sở (Chủ tài khoản), kế toán sẽ khóa sổ kế toán và thực hiện việc lập biên bản bàn giao tài chính cho Chủ tịch công đoàn mới. Trong trường hợp cần thiết, UBKT công đoàn đồng cấp hoặc cấp trên sẽ xem xét và tổ chức kiểm tra quản lý tài chính, tài sản của công đoàn cơ sở trong niên độ liền kề thời điểm thay đổi chủ tài khoản để làm cơ sở cho quá trình bàn giao.

Khi có sự thay đổi về kế toán, quy trình cũng bao gồm việc khóa sổ kế toán và lập biên bản bàn giao tài chính cho kế toán mới, bao gồm cả chứng từ, sổ kế toán, báo cáo, dự toán, quyết toán thu, chi.

Trong trường hợp thay đổi về Thủ quỹ, thủ quỹ cũ phải lập biên bản bàn giao quỹ cho thủ quỹ mới.

- Khi Công đoàn cơ sở giải thể, quy trình bao gồm việc quyết toán thu, chi tài chính đến thời điểm kết thúc hoạt động. Ngoài ra, cần nộp báo cáo quyết toán thu, chi tài chính và tích lũy tài chính, bao gồm số dư các quỹ tiền mặt, tiền gửi ngân hàng, Kho bạc, số còn phải nộp cấp trên, và số cấp trên còn phải cấp. Đồng thời, con dấu của công đoàn cấp trên sẽ được phân cấp quản lý tài chính công đoàn cơ sở, và lập biên bản ký nhận của đại diện bên giao và bên nhận.

Do đó, việc bàn giao tài chính trong công đoàn cơ sở là bắt buộc khi có sự thay đổi về chủ tài khoản, kế toán, thủ quỹ, hoặc khi công đoàn cơ sở quyết định giải thể.

Bài viết liên quan:

Luật Minh Khuê xin tiếp nhận yêu cầu tư vấn của quý khách hàng qua số hotline: 1900.6162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn. Xin trân trọng cảm ơn!