Có cần phải xin phép tác giả khi mở nhạc trong kinh doanh quán cafe?

1. Sử dụng nhạc để bật trong quán cafe có cần xin ý kiến tác giả không?

Ngày nay, các tiệm cafe ngoài việc bán cho khách hàng của mình những tách cafe, tách trà thơm ngon thì họ còn cung cấp cho khách hàng một không gian âm nhạc sống động hay nhẹ nhàng, mang đến cho các vị khách những trải nghiệm thoải mái nhất khi thưởng thức tách cafe tại tiệm của họ. Hoạt động cung cấp những bản nhạc này cũng được coi là một hoạt động thương mại nhằm mục đích sinh lời. Bởi việc lựa chọn phát những bài nhạc hay, hợp thời, hợp với gu âm nhạc chung của mọi người nhằm thu hút nhiều khách hàng đến quán của họ để được thưởng thức, được trải nghiệm bằng việc mua những ly cafe, thức uống khác mà tiệm bán. 

Vậy việc làm này có cần phải trả xin phép tác giả của những bản nhạc đó hay không? Bởi mỗi bản nhạc đều có tác giả, đều có một quyền sở hữu nhất định đối với tác phẩm đó. Việc tùy tiện dùng như vậy có được tính là hành vi xâm phạm quyền tác giả hay không? 

Theo Điều 33 Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi năm 2022 mới nhất hiện nay thì việc các quán cafe bật nhạc trong quá tình mở cửa hàng được xem là một hành vi sử dụng bản ghi âm, ghi hình đã được công bố nhằm mục đích thương mại trong hoạt động kinh doanh, thương mại. Bởi như đã phân tích ở trên thì việc các tiệm cafe bật nhạc như vậy cũng là một trong những hình thức nhằm thu hút nhiều khách hàng sử dụng dịch vụ, sản phẩm của mình. Và việc kinh doanh mở tiệm cafe là một hoạt động, kinh doanh thương mại

Cũng theo Điều Luật thì việc cá nhân sử dụng bản ghi âm, ghi hình đã công bố nhằm mục đích thương mại trong hoạt động kinh doanh, thương mại sẽ không cần phải xin phép tác giả nhưng sẽ phải trả tiền bản quyền theo thỏa thuận cho người biểu diễn, nhà sản xuất ghi âm, ghi hình, tổ chức phát sóng kể từ khi tiến hành sử dụng. 

Như vậy việc các tiệm cafe sử dụng âm nhạc, bài hát mà đã được công bố rộng rãi thông qua hình thức phát nhạc trên loa đài, hay thuê người biểu diễn trực tiếp thì sẽ không cần phải xin phép tác giả nhưng sẽ phải trả tiền bản quyền theo thỏa thuận cho người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình, tổ chức phát sóng kể từ ngày sử dụng. Nếu như trong trường hợp không đạt được thỏa thuận thì sẽ thực hiện trả tiền bản quyền theo biểu mức quy định tại Phụ lục II của Nghị định số 17/2023/NĐ-CP hoặc khởi kiện tại Tòa án theo quy định của pháp luật. Trong trường hợp không trả tiền bản quyền trong thời hạn 90 ngày kể từ khi sử dụng thì phải dừng việc tiếp tục sử dụng này lại. 

+ 90 ngày được tính như sau: Tổ chức phát sóng sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình lấy một năm dương lịch làm thời gian quyết toán việc trả tiền bản quyền. Sau 90 ngày kể từ ngày hết năm tài chính mà tổ chức phát sóng không trả tiền bản quyền theo quy định thì phải dừng việc tiếp tục sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình 

+ Tuy nhiên quy định về thời gian này sẽ không áp dụng trong trường hợp các bên tự có một sự thỏa thuận khác

Mặt khác, bên cạnh đó việc các quán cafe sử dụng âm nhạc ngoài việc phải trả tiền nhuận bút, thù lao tác giả thì cần phải đáp ứng đầy đủ các nguyên tắc sau đây: 

- Không được mâu thuẫn với việc khai thác bình thường cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng và không gây thiệt hại một cách bất hợp lý đến lợi ích hợp pháp của người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm. ghi hình, tổ chức phát sóng.

Xem thêm: Quyền tác giả là gì? Quyền tác giả có những đặc điểm nào?

2. Khi nào sử dụng nhạc mà không cần xin phép tác giả, không cần trả thù lao? 

Pháp luật về sở hữu trí tuệ còn quy định sẽ có những trường hợp sử dụng tác phẩm âm nhạc của người khác mà không cần xin phép tác giả, không cần trả thù lao. Đó là những trường hợp sau đây:

- Ghi âm, ghi hình trực tiếp một phần cuộc biểu diễn để giảng dạy không nhằm mục đích thương mại hoặc để đưa tin thời sự

- Tự sao chép hoặc hỗ trợ người khuyết tật sao chép một phần cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng nhằm mục đích nghiên cứu khoa học, học tập của cá nhân và không nhằm mục đích thương mại

- Sao chép hợp lý một phần cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng để giảng dạy trực tiếp của cá nhân và không nhằm mục đích thương mại, trừ trường hợp cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng này đã được công bố để giảng dạy

- Trích dẫn hợp lý nhằm mục đích đưa tin thời sự

- Tổ chức phát sóng tự làm bản sao tạm thời để phát sóng khi được hưởng quyền phát sóng.

Tuy nhiên việc sử dụng những tác phẩm này vẫn cần phải thông tin về cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng trực tiếp và phải đảm bảo các quyền tắc sau: 

+ Không được mâu thuẫn với việc khai thác bình thường cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng 

+ Không gây thiệt hại một cách bất hợp pháp của người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm. ghi hình, tổ chức phát sóng. 

3. Cách thức trả tiền nhuận bút, thù lao cho tác giả?

Tổ chức, cá nhân sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình về các bài nhạc tại quán cafe phải liên lạc trực tiếp với chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hinhg hoặc tổ chức đại diện tập thể quyền tác giả, quyền liên quan về việc khai thác, sử dụng, cung cấp danh mục, thời lượng tác phẩm, bản ghi âm. ghi hình đã sử dụng và trả tiền bản quyền theo quy định của pháp luật 

Trong trường hợp mà không tìm thấy hoặc không liên lạc được với chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình thì tổ chức, cá nhân sử dụng tác phẩm, bản ghi âm ghi hình thực hiện nghĩa vụ với cơ quan nhà nước có thẩm quuyền tại khoản 6 Điều 23 Nghị định số 17/2023/NĐ-CP và cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền sẽ tiếp tục tìm kiếm, quản lý theo quy định tại khoản 8 Điều 23 Nghị định số 17/2023/NĐ-CP 

Tỷ lệ chia tiền bản quyền được tiến hành theo thỏa thuận của chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình đó. Trường hợp không đạt được thỏa thuận thì thực hiện phân chia theo tỷ lệ như sau: 

+ Chủ sở hữu quyền tác giả hưởng 50%

+ Người biểu diễn hưởng 25%

+ Chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình hưởng 25% trên tổng số tiền bản quyền thu được 

Tuy nhiên việc liên lạc trực tiếp với các tác giả sẽ vô cùng bất tiện bởi vì một tiệm cafe sẽ không chỉ bật 1 mà sẽ bật rất nhiều các bài nhạc khác nhau. Trong trường hợp này thay vì liên hệ trực tiếp với từng tác giả, chủ quán có thể tiến hành trả phí qua trung tâm có chức năng như Trung tâm bảo vệ quyền tác giả Âm nhạc Việt Nam VCPMC...

Xem thêm: Vi phạm quyền tác giả là gì? Ví dụ hành vi xâm phạm quyền tác giả

Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Có cần phải xin phép tác giả khi mở nhạc trong kinh doanh quán cafe? do Công ty Luật Minh Khuê biên soạn và muốn gửi đến quý khách mang tính chất tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 19006162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc!

Nếu quý khách có nhu cầu muốn báo phí dịch vụ, quý khách hãy vui lòng gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất. Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!