Đăng ký thường trú cho cháu vào nhà ông bà ngoại được không?

1. Có thể đăng ký thường trú cho cháu vào nhà ông bà ngoại được không? 

Cư trú là việc công dân sinh sống tại một địa điểm thuộc đơn vị hành chính cấp xã hoặc đơn vị hành chính cấp huyện ở nơi không có đơn vị hành chính cấp xã. Việc đăng ký thường trú thực chất là một trong những thủ tục đăng ký cư trú của công dân. Thông tin cư trú sẽ được cập nhật vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Cơ sở dữ liệu quốc gia về cư trú theo quy định của pháp luật. Mỗi cá nhân đều có một nơi đăng ký thường trú nhất định và được quản lý cư trú bằng việc cấp sổ hộ khẩu thường trú.

Để biết cháu có thể đăng ký thường trú vào nhà ông bà ngoại được hay không thì chúng ta cần phải xem xét đến điều kiện đăng ký thường trú của người cháu. Theo đó tại Điều 20 Luật Cư trú năm 2020 hiện hành thì trường hợp cháu về ở với ông bà ngoại chỉ xảy ra khi:

- Trường hợp 1: Cháu là người khuyết tật đặc biệt nặng, người khuyết tật nặng, người không có khả năng lao động, người bị bệnh tâm thần hoặc người bị bệnh khác làm mất khả năng nhận thức, khả năng điều khiển hành vi thì về ở với ông ngoại, bà ngoại

- Trường hợp 2: Cháu là người chưa thành niên được cha, mẹ hoặc người giám hộ đồng ý hoặc không còn cha, mẹ về ở với ông ngoai, bà ngoại

Như vậy từ quy định trên có thể thấy người cháu chỉ được đăng ký thường trú vào nhà ông bà ngoại khi thuộc một trong hai trường hợp nêu trên và phải được sự đồng ý của cha, mẹ hoặc người giám hộ khi chưa thành niên, cùng với sự đồng ý của chủ hộ và chủ sở hữu chỗ ở hợp pháp thì mới được.

Quý khách có thể tham khảo thêm bài viết: Mẫu giấy chấp thuận cho đăng ký thường trú mới nhất năm 2023

2. Hồ sơ đăng ký thường trú cho cháu vào nhà ông bà ngoại

Để đăng ký thường trú cho trẻ sơ sinh, cha, mẹ hoặc người giám hộ trong trường hợp con chưa thành niên hoặc con là người mắc những bệnh nêu trên hoặc trong trường hợp con đã thành niên và đủ năng lực hành vi dân sự sẽ tự mình làm 01 bộ hồ sơ gồm các tài liệu sau đây để nộp đến cơ quan có thẩm quyền:

+ Tờ khai thay đổi thông tin cư trú, trong đó ghi rõ ý kiến đồng ý cho đăng ký thường trú của chủ hộ, chủ sở hữu chỗ ở hợp pháp hoặc người được ủy quyền, trừ trường hợp đã có ý kiến đồng ý bằng văn bản

+ Giấy tờ, tài liệu chứng minh quan hệ nhân thân với chủ hộ, thành viên hộ gia đình, trừ trường hợp đã có thông tin thể hiện quan hệ này trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Cơ sở dữ liệu về cư trú

+ Giấy tờ, tài liệu chứng minh các điều kiện thuộc hai trường hợp cháu về ở với ông bà ngoại nêu tại mục 1 của bài viết ở trên 

3. Thủ tục đăng ký thường trú cho cháu vào nhà ông bà ngoại 

Sau khi đã chuẩn bị đầy đủ hồ sơ nêu trên, người đăng ký thường trú nộp hồ sơ đăng ký thường trú đến cơ quan đăng ký cư trú nơi mình cư trú (Công an xã, phường hoặc Công an quận, huyện)

Khi tiếp nhận hồ sơ đăng ký thường trú, cơ quan đăng ký cư trú kiểm tra và cấp phiếu tiếp nhận hồ sơ cho người đăng ký; trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ thì hướng dẫn người đăng ký bổ sung hồ sơ.

Trong thời hạn 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ đầy đủ và hợp lệ, cơ quan đăng ký cư trú có trách nhiệm thẩm định, cập nhật thông tin về nơi thường trú mới của người đăng ký vào Cơ sở dữ liệu về cư trú và thông báo cho người đăng ký về việc đã cập nhật thông tin đăng ký thường trú; trường hợp từ chối đăng ký thì phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.

Bên cạnh đó hiện nay người dân có thể đăng ký thường trú cho trẻ sơ sinh thông qua hình thức trực tuyến tại Cổng dịch vụ công Quốc gia hoặc Cổng dịch vụ công quản lý cư trú.

4. Bất cập về quy định diện tích tối thiểu khi đăng ký thường trú

Việc không được đăng ký thường trú sẽ dẫn đến một số bất cập, đặc biệt là các thủ tục hành chính của người dân như thủ tục khai sinh cho con, đăng ký kết hôn... và một số thủ tục thông thường như nhập học cho con, thế chấp ngân hàng.

Hiện nay, thành phố Hà Nội quy định ở 15m2 mới được đăng ký thường trú: ảnh hưởng rất lớn đến việc đăng ký khai sinh, nhập học cho con.

Dự thảo Nghị quyết quy định diện tích nhà ở tối thiểu để đăng ký thường trú của thành phố Hà Nội đang nhận được sự quan tâm, chú ý của đông đảo dư luận. Theo dự thảo, người đi thuê, mượn, ở nhờ muốn đăng ký thường trú tại 12 quận phải có diện tích ở tối thiểu 15 m2/người; tại 17 huyện và thị xã Sơn Tây 8 m2/người.

Theo nhiều ý kiến, Nghị quyết này cần thiết và cần sớm được ban hành, nhưng mới chỉ là một trong rất nhiều vấn đề thực tiễn đang đặt ra. Trong khi đó, dự thảo còn một số nội dung chưa rõ ràng, cần có độ "mở" hơn và cần được nghiên cứu đánh giá tác động một cách toàn diện vấn đề dân số để có thể đưa vào thực tiễn.

Chính vì vậy, việc quy định diện tích tối thiểu khu vực ngoại thành là 8m2/sàn/người, khu vực nội thành là 15m2/sàn/người để có thể đăng ký thường trú tại Hà Nội là cần thiết, qua đó góp phần làm cho bộ mặt TP Hà Nội đẹp lên, bớt đi sự chật chội, nhếch nhác. Mặt khác, một số nghị quyết ban hành trước đây chưa dự báo được tình huống xuất hiện mới hoặc bất thường, vì vậy để phù hợp với thực tiễn phát triển Thủ đô trong giai đoạn hiện nay, thì việc ban hành nghị quyết này là vô cùng cấp thiết.

Tuy nhiên, dự thảo nghị quyết của TP đương nhiên phải căn cứ theo luật, không thể trái luật nhưng dự thảo trên chưa phù hợp với Luật cư trú, cần phải xem xét lại. Việc không được đăng ký thường trú sẽ dẫn đến một số bất cập, đặc biệt là các thủ tục hành chính của người dân. Cụ thể, một vài thủ tục thường gặp như thủ tục khai sinh cho con, đăng ký kết hôn, đăng ký khai tử, cấp căn cước công dân... và một số thủ tục thông thường như nhập học cho con, thế chấp ngân hàng đều cần dùng đến hộ khẩu thường trú.

Hà Nội là đô thị đặc thù nên cần có những cơ chế, chính sách riêng cho phù hợp với điều kiện TP. Tuy nhiên chính sách, cơ chế cũng cần đảm bảo tuân thủ theo quy định pháp luật và thuận lợi cho người dân.

Dự kiến, dự thảo Nghị quyết sẽ được xem xét thông qua tại kỳ họp HĐND thành phố Hà Nội đầu tháng 7 này.

Vừa qua, tại Hội nghị phản biện xã hội đối với dự thảo Nghị quyết của HĐND thành phố Hà Nội quy định diện tích nhà ở tối thiểu để đăng ký thường trú vào chỗ ở hợp pháp do thuê, mượn, ở nhờ do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam thành phố Hà Nội tổ chức, thiếu tướng Nguyễn Hồng Ky, Phó Giám đốc Công an Hà Nội, cho biết Nghị quyết số 11 ban hành năm 2023 của HĐND TP mới đề cập diện tích nhà ở cho thuê bình quân đầu người là điều kiện để thường trú, thực tiễn áp dụng còn khó khăn.

Trong khi đó, tình trạng dân số cơ học tiếp tục tăng nhanh cả ở nội và ngoại thành, nhất là khu vực nội đô lịch sử, gây quá tải hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và tác động mạnh đến công tác quản lý dân cư, đảm bảo an ninh trật tự - an toàn xã hội, môi trường trên địa bàn thủ đô. Hơn nữa, thời hạn áp dụng Nghị quyết 11 đã kết thúc vào ngày 31/12/2020, nên đòi hỏi cấp thiết ban hành Nghị quyết mới quy định diện tích nhà ở tối thiểu để đăng ký thường trú vào chỗ ở hợp pháp do thuê, mượn, ở nhờ để đảm bảo việc thực thi Luật Cư trú 2020 có hiệu quả.

Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 19006162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất. Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!