Đứng trên góc độ thực tế thì việc cho con nhỏ ngồi vào lòng (ngồi ghế trước vô lăng) là một việc cực kỳ nguy hiểm mà nhiều bậc phụ huynh cũng chưa thể lường trước được những nguy hiểm tiềm ẩn mà hành vi này có thể đem đến. Hậu quả mà hành vi này để lại nó không chỉ riêng của người điều khiển phương tiện mà thậm chí còn có thể gây ảnh hưởng đến của những người tham gia giao thông khác trên đường.
Tuy nhiên thực tế hiện nay các bậc phụ huynh vẫn vô tư để cho con ngồi trong lòng mình (ở ghế sau vô lăng) với tâm lý rằng có mình ngồi sau rồi thì vẫn có thể kiểm soát được các hành vi của con nên cũng không gây ra nguy hiểm gì. Tuy nhiên khi thực hiện việc này cha mẹ sẽ không lường trường được việc con hoàn toàn có thể đưa tay ra để nghịch vô lăng xe và có thể dẫn đến việc xe sẽ bị chệch hướng và gây ra những tình huống không an toàn. Một số các khảo sát, thử nghiệm đã cho thấy kết quả về việc nếu để con ngồi vào lòng khi đang lái ô tô mà trong quá trình di chuyển có lực tác động vào sẽ khiến cho trẻ em có thể bị hất văng lên trần của chiếc xe, điều này có thể khiến cho đứa trẻ bị gãy cổ hoặc có thể là chấn thương sọ não.
Đứng dưới góc độ của pháp luật, thì tùy vào từng trường hợp cụ thể mà việc để con nhỏ ngồi vào lòng khi lái xe có thể không bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc có thể là các hành vi vi phạm các quy định của Luật giao thông đường bộ, Nghị định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ (Nghị định số 100/2019/NĐ-CP sửa đổi bởi Nghị định số 123/2021/NĐ-CP) và thậm chí có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017, cụ thể như sau:
1. Cha mẹ chỉ để con ngồi trong lòng mà không để cho con đụng tay vào vô lăng khi điều khiển phương tiện
Luật giao thông đường bộ hiện hành (Luật giao thông đường bộ năm 2008) chỉ có các quy định về điều kiện để một người có thể điều khiển xe tham gia giao thông cũng như các hành vi bị cấm khi tham gia giao thông,...Tuy nhiên thì trong pháp luật hiện hành lại không có bất cứ một quy định nào quy định về việc khi trên xe ô tô có trẻ em thì sẽ phải để trẻ em ngồi ghế nào trên xe và ngồi như thế nào cho đúng cách. Cụ thể Khoản 2 Điều 9 Luật giao thông đường bộ năm 2008 có quy định như sau: "Với xe ô tô có trang bị các thiết bị bảo đảm an toàn (giây an toàn) thì người ngồi trên xe: bao gồm cả người lái xe và những người ngồi ở hàng ghế phía trước trong ô tô đều phải thắt giây an toàn"
Theo quy định đã được nêu ở trên thì rõ ràng việc cha mẹ cho con cái ngồi trong lòng của mình (ngồi trước ghế lái xe) không thuộc các trường cấm của Luật giao thông đường bộ. Vì trường hợp này không thuộc các trường hợp cấm theo luật nên, đứng dưới góc độ pháp luật thì việc để con ngồi vào lòng của mình khi điều khiển phương tiện (tuy nhiên thì con không đụng tay vào vô lăng xe, không tự ý sử điều khiển xe) không thuộc các trường hợp bị xử phạt vi phạm theo các quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ (cụ thể là tại Nghị định số 100/2019/NĐ-CP được sửa đổi bởi Nghị định số 123/2021/NĐ-CP)
2. Trường hợp con có sử dụng vô lăng của xe trong quá trình điều khiển phương tiện
Như đã nêu ở trên thì Luật giao thông đường bộ hiện hành có quy định rất cụ thể về việc điều kiện để có thể được điều khiển các phương tiện tham gia giao thông. Do đó, tùy vào từng loại phương tiện thì sẽ có các điều kiện về độ tuổi về sức khỏe, người tham giao giao thông phải đáp ứng được đủ các điều kiện đó thì mới có thể tham gia giao thông, cụ thể được quy định như sau:
2.1 Bao nhiêu tuổi thì được lái ô tô?
Việc để cho con ngồi ở trước vô lăng là con sử dụng vô lăng được xem là hành vi điều khiển ô tô. Mà Luật giao thông đường bộ năm 2008 có quy định rất cụ thể về việc tùy từng loại xe thì điều kiện điều khiển xe là khác nhau, cụ thể Điều 60 Luật giao thông đường bộ năm 2008 quy định về ddieuf kiện điều khiển ô tô như sau:
- Đối với các loại ô tô tải, các loại máy kéo mà có trọng tải dưới 3.500kg hoặc là ô tô chở người dưới 10 chỗ ngồi thì chỉ người có độ tuổi từ đủ 18 tuổi trở lên mới được phép điều khiển
- Đối với các loại xe: ô tô tải, các loại máy kéo có trọng tải được xác định từ 3,500kg trở lên và các loại xe yêu cầu cần có Giấy phép lái xe hạng B2 kéo theo các loại rơ moóc thì chỉ người có độ tuổi từ đủ 21 tuổi trở lên mới được phép điều khiển phương tiện
- Đối với các loại xe: xe ô tô được phép chở người từ 10 đến 30 người (xe có 10 đến 30 chỗ ngồi); các loại xe yêu cầu phải có Giấy phép lái xe hạng C kéo theo các loại rơ moóc hay sơmi rơmoóc thì yêu cầu người phải đủ từ 24 tuổi trở lên mới được phép điều khiển phương tiện
- Đối với các loại xe: các loại xe ô tô chở từ 30 người trở lên (xe có 30 chỗ ngồi); các loại xe yêu cầu phải có Giấy phép lái xe hạng D có kéo theo các loại rơ moóc
Ngoài điều kiện về độ tuổi được nêu ở trên thì người trực tiếp điều khiển phương tiện là xe ô tô cũng cần phải đáp ứng các điều kiện liên quan đến sức khỏe như: Không được mắc các bệnh rối loại tâm thần, các bệnh về động kinh, bị liệt về vận động hoặc là bị cụt tay chân, hay có chức năng về xương khớp bị suy giảm,.....
2.2 Mức phạt khi để con ngồi ghế lái xe trên ô tô
Như đã phân tích ở mục trên thì việc chỉ để con ngồi trong lòng khi tham gia giao thoogn không thuộc trường hợp bị xử lý vi phạm. Nhưng khi phụ để cho con sử dụng vô lăng của xe trong quá trình điều khiển thuộc trường hợp giao xe cho người không đủ điều kiện để tham gia giao thông. Việc làm này là việc làm vô cùng nguy hiểm đến chính bản thân người lái cũng như những người tham gia giao thông khác. Cụ thể Nghị định số 100/2019/NĐ-CP được sửa đổi bổ sung bởi Nghị định số 123/2021/NĐ-CP quy định về mức xử phạt như sau:
"Đối với cá nhân khi giao phương tiện hoặc để cho người không đủ điều kiện điều khiển phương tiện tham gia giao thông thì có thể bị xử phạt vi phạm hành với mức phạt là 4.000.000 triệu đồng đến 8.000.000 triệu đồng". (Điều này được quy định tại điểm h Khoản 8 Điều 30 Nghị định số 100/2019/NĐ-CP).
Còn đối với những trường hợp khi con chẳng may có sử dụng vô lăng lái xe mà gây ra những hậu quả như:
- Làm chết người;
- Tai nạn gây ra thương tích hoặc gây ra tổn hại về mặt sức khỏe của một người mà tỷ lệ tổn thương cơ thể của bị hại từ 61% trở lên;
- Hậu quả gây ra thương tích cho 2 người trở lên mà mức tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người bị hại có tổng là từ 61% trở lên;
- Có thiệt hại về tài sản mà mức thiệt hại về tài sản có giá trị là từ 100 triệu đồng trở lên.
Thì cha mẹ của trẻ có thể phải đứng trước nguy cơ bị truy cứu trách nhiệm hình sự về: "Tội giao cho người không đủ điều kiện điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ" tại điều 264 Bộ luật hình sự năm 2015, với mức hình phạt cụ thể như sau:
"Người thực hiện hành vi có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 50 triệu đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm. Còn mức cao nhất có thể bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm tù giam, ngoài ra người thực hiện hành vi còn có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 30 triệu đồng"
Chế tài là một chuyện, điều đang nói ở đây là những hậu quả có thể xảy ra chỉ vì một hành vi vô ý của các bậc phụ huynh lại rất lớn. Vậy nên khi điều khiển các phương tiện giao thông các bậc phụ huynh cần phải lưu ý đặc biệt về vấn đề này. Đừng vì sự vô ý mà lại đánh đổi lại một hậu quả đáng buồn về sau.
Trên đây là nội dung Luật Minh Khuê đã sưu tầm và biên soạn. Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc có sự vướng ngại, thắc mắc chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi từ quý khách hàng.
Mọi vướng mắc quý khách hàng vui lòng trao đổi trực tiếp với bộ phận Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài số: 19006162 hoặc liên hệ trực tiếp với văn phòng để nhận được sự hỗ trợ từ Luật Minh Khuê Rất mong nhận được sự hợp tác từ quý khách hàng! Trân trọng cảm ơn!
