1. Tại sao ứng dụng TikTok có thể bị cấm tại Mỹ?

Trong thời đại số hóa ngày nay, việc sử dụng các ứng dụng truyền thông xã hội đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta. Trong số những ứng dụng này, TikTok đã nhanh chóng trở thành một hiện tượng toàn cầu, thu hút hàng triệu người dùng trên khắp thế giới. Tuy nhiên, sức mạnh và ảnh hưởng của TikTok cũng đã thu hút sự chú ý của các nhà lập pháp và các cơ quan an ninh quốc gia.

Trong bối cảnh này, Đạo luật bảo vệ người Mỹ khỏi các ứng dụng do thế lực bên ngoài kiểm soát đã trở thành một đề xuất nổi bật được Hạ viện Mỹ bàn bạc. Với 352 phiếu thuận và chỉ 65 phiếu chống, Đạo luật này đã vượt qua Hạ viện và sẽ được chuyển lên Thượng viện để tiếp tục xem xét và thông qua. Điều này đặt ra câu hỏi lớn về tương lai của TikTok tại Hoa Kỳ.

Một điểm quan trọng của Đạo luật này là thời hạn 5 tháng được đặt ra cho công ty mẹ của TikTok, ByteDance có trụ sở tại Trung Quốc, để bán TikTok. Nếu ByteDance không thực hiện việc này trong thời gian quy định, ứng dụng này sẽ thực sự bị cấm tại Mỹ. Điều này đặt ra một áp lực lớn lên ByteDance và đồng thời gây ra sự lo lắng cho hàng triệu người dùng TikTok tại Hoa Kỳ.

Nguyên nhân chính của việc đưa ra Đạo luật này là lo ngại về an ninh quốc gia. Có những lo ngại rằng TikTok và ByteDance, do có liên kết với chính phủ Trung Quốc, có thể sử dụng dữ liệu cá nhân của người dùng TikTok để đe dọa an ninh quốc gia của Mỹ. Mặc dù ByteDance đã phủ nhận những cáo buộc này và tuyên bố rằng họ không bao giờ chia sẻ dữ liệu người dùng với chính phủ Trung Quốc, nhưng vấn đề về quyền riêng tư và an ninh vẫn còn đang được đặt ra.

Với bối cảnh căng thẳng đang leo thang giữa Mỹ và Trung Quốc về ứng dụng TikTok, cuộc đối đầu này không chỉ là về công nghệ và thương mại mà còn là về vấn đề an ninh quốc gia và quyền tự do ngôn luận. Theo ông Uông Văn Bân, Mỹ chưa có bằng chứng cụ thể nào về việc TikTok đe dọa an ninh quốc gia, nhưng vẫn tiếp tục áp đặt áp lực lên nền tảng này. Điều này đã khiến cho mối quan hệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới trở nên càng không ổn định.

Phía Trung Quốc phản ứng mạnh mẽ trước các biện pháp kiểm soát từ Mỹ. Theo ông Uông Văn Bân, mặc dù chưa có bằng chứng cụ thể về việc TikTok đe dọa an ninh quốc gia, nhưng vẫn không thể phủ nhận sức ép không ngừng từ Mỹ đối với nền tảng này. Phía Trung Quốc lại đánh giá rằng các biện pháp mà Mỹ đề xuất có thể gây ra những tác động tiêu cực đối với hoạt động kinh doanh bình thường của các công ty, làm tổn hại niềm tin của các nhà đầu tư quốc tế và gây ra những rối loạn không cần thiết trong trật tự kinh tế quốc tế và quy tắc thương mại.

Trong quá trình thảo luận và đề xuất phương án giải quyết, các nghị sĩ đảng Cộng hòa tại Mỹ đã nêu lên sự quyết liệt trong việc đề xuất cấm TikTok. Mặc dù được mô tả là một ứng dụng độc hại do Trung Quốc kiểm soát, nhưng họ không muốn hoàn toàn loại bỏ nó, mà muốn loại bỏ sự kiểm soát của Trung Quốc. Điều này đã dẫn đến đề xuất trao cho chính phủ liên bang nhiều quyền lực hơn nhằm kiểm soát các ứng dụng từ nước ngoài, không chỉ giới hạn ở TikTok mà còn áp dụng cho các ứng dụng khác.

Công ước Berne được coi là một trong những văn bản quan trọng nhất trong lĩnh vực bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ của tác giả đối với các tác phẩm của họ. Công ước này đã thiết lập một tiêu chuẩn quốc tế về bảo vệ quyền tác giả, bảo vệ những người sáng tạo khỏi việc sao chép, sửa đổi hoặc sử dụng tác phẩm mà không có sự cho phép của họ. Các quốc gia áp dụng Công ước Berne đã hợp thành một Liên hiệp để bảo hộ các quyền của tác giả đối với các tác phẩm văn học và nghệ thuật của họ.

 

2. Mỹ ép bán hoặc cấm TikTok vi phạm Luật Quốc tế như thế nào?

Với sự phát triển của mạng xã hội và ứng dụng di động hiện nay, việc cấm hoặc buộc bán TikTok đã gây ra nhiều tranh cãi và nêu lên nhiều vấn đề quan trọng liên quan đến tự do ngôn luận và bình đẳng quốc tịch. Tuyên ngôn quốc tế nhân quyền 1948, một trong những văn bản quan trọng nhất về quyền con người, đã nêu rõ quyền tự do tìm kiếm, tiếp nhận và truyền bá thông tin cũng như quyền tự do biểu đạt. Tuy nhiên, việc cấm hoặc buộc bán TikTok có thể đặt ra thách thức lớn đối với những nguyên tắc này.

Điều 19 của Tuyên ngôn quốc tế nhân quyền đã bảo đảm quyền tự do tìm kiếm, tiếp nhận và truyền bá thông tin, cũng như quyền tự do biểu đạt. Khi cấm hoặc ép buộc bán TikTok có thể dẫn đến việc hạn chế khả năng tiếp cận thông tin và bày tỏ ý kiến của người dùng, hạn chế quyền tự do ngôn luận được bảo vệ trong các văn bản luật quốc tế này. TikTok đã trở thành một nền tảng quan trọng cho việc chia sẻ ý kiến và tiếp cận thông tin, đặc biệt đối với các thế hệ trẻ. Do đó, việc cấm hoặc buộc bán TikTok có thể mở ra một cuộc tranh luận sâu sắc về giới hạn tự do ngôn luận trực tuyến và quyền truy cập thông tin của người dùng.

Điều 2 của Tuyên ngôn quốc tế nhân quyền cũng cấm phân biệt đối xử dựa trên bất kỳ lý do nào, bao gồm quốc tịch. Việc cấm hoặc ép buộc bán TikTok chỉ nhắm vào một ứng dụng cụ thể của Trung Quốc có thể bị coi là hành vi phân biệt đối xử, vi phạm nguyên tắc đối xử bình đẳng trong Luật Quốc tế. Dễ gây tranh cãi về việc xử lý các vấn đề liên quan đến an ninh thông tin một cách công bằng và không phân biệt đối xử.

Ngoài ra, việc cấm hoặc buộc bán TikTok đã đặt ra một loạt câu hỏi về bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ của các nhà sáng tạo nội dung trên nền tảng này, đặc biệt là liên quan đến Công ước Berne về Bảo hộ Tác phẩm Văn học và Nghệ thuật. Công ước Berne được coi là một trong những văn bản quan trọng nhất trong lĩnh vực bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ của tác giả đối với các tác phẩm của họ. Công ước này đã thiết lập một tiêu chuẩn quốc tế về bảo vệ quyền tác giả, bảo vệ những người sáng tạo khỏi việc sao chép, sửa đổi hoặc sử dụng tác phẩm mà không có sự cho phép của họ. Các quốc gia áp dụng Công ước Berne đã hợp thành một Liên hiệp để bảo hộ các quyền của tác giả đối với các tác phẩm văn học và nghệ thuật của họ.

Việc cấm hoặc ép buộc bán TikTok có thể ảnh hưởng đến quyền sở hữu trí tuệ của các nhà sáng tạo nội dung trên nền tảng này. TikTok, một trong những ứng dụng mạng xã hội phổ biến nhất trên thế giới, là nơi mà các người dùng có thể chia sẻ và tạo ra nội dung sáng tạo. Tuy nhiên, việc cấm hoặc buộc bán TikTok có thể dẫn đến việc mất đi một nền tảng quan trọng cho việc chia sẻ và phát triển tài sản trí tuệ của các nhà sáng tạo.

Mặt khác, việc cấm hoặc ép buộc bán TikTok cũng có thể vi phạm các quy định về bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ trong Công ước Berne và Luật Quốc tế nói chung. Các biện pháp như vậy có thể mở ra một loạt tranh cãi về việc đảm bảo rằng quyền sở hữu trí tuệ của các nhà sáng tạo được bảo vệ và tôn trọng trong môi trường kỹ thuật số ngày nay.

Chính phủ có trách nhiệm bảo vệ an ninh quốc gia và thông tin cá nhân của người dân, cần phải đảm bảo rằng các biện pháp được thực hiện không vi phạm các nguyên tắc và quyền cơ bản trong Tuyên ngôn quốc tế nhân quyền và các văn bản luật quốc tế khác. Đồng thời, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ của các nhà sáng tạo là một vấn đề quan trọng trong luật quốc tế. Quyết định cuối cùng về việc cấm hoặc buộc bán TikTok cần được đưa ra sau một quá trình thảo luận sâu sắc và sự đánh giá kỹ lưỡng về tất cả các tác động có thể xảy ra đến các giá trị quan trọng này.

 

3. Cấm ứng dụng TikTok ở Mỹ xâm phạm đến quyền gì?

Tại Mỹ, khi dự luật cấm các nền tảng ứng dụng và nhà cung cấp internet phân phối "các ứng dụng do nước ngoài kiểm soát" được thông qua, nhiều nghi vấn về tự do ngôn luận và quyền riêng tư đã nảy sinh. Mặc dù mục tiêu của nó là ngăn chặn các ứng dụng có thể đe dọa an ninh quốc gia, việc cấm các ứng dụng do nước ngoài kiểm soát có thể mở ra cánh cửa cho tranh luận về việc giới hạn quyền tự do ngôn luận. Các nhà hoạt động dân chủ và các nhà nghiên cứu về tự do ngôn luận đã nêu lên lo ngại rằng dự luật này có thể dẫn đến việc kiểm duyệt và kiểm soát thông tin, hạn chế quyền tự do ngôn luận trên mạng.

Ngoài ra, việc cấm các ứng dụng do nước ngoài kiểm soát cũng đặt ra câu hỏi về cạnh tranh công bằng và thái độ của Mỹ đối với các quốc gia khác. Chính phủ Trung Quốc đã phản đối dự luật này, cho rằng Mỹ đang áp dụng các biện pháp áp chế khi không thể cạnh tranh công bằng. Họ nhấn mạnh rằng việc cấm các ứng dụng có thể làm suy yếu cạnh tranh trên thị trường quốc tế và gây ra một làn sóng phản đối từ các quốc gia khác.

Trong khi cuộc đua trí tuệ nhân tạo đang nóng lên, Trung Quốc đã thể hiện sự cẩn trọng với việc chia sẻ dữ liệu hoặc thuật toán thông minh của TikTok với các đối thủ cạnh tranh tại Mỹ. Trong bối cảnh này, một lựa chọn có thể là bán TikTok như một doanh nghiệp độc lập thay vì hợp nhất nó với một doanh nghiệp hiện có. Điều này có thể giúp Trung Quốc né tránh các mối lo ngại về chống độc quyền, một vấn đề mà cả hai quốc gia đều quan tâm.

Tuy nhiên, việc mua TikTok không phải là một quyết định dễ dàng và có thể dẫn đến những vụ kiện tụng phức tạp tại Mỹ. Các vấn đề liên quan đến độc quyền, bảo vệ dữ liệu người dùng và quản lý nội dung đều là những thách thức lớn mà bất kỳ nhà đầu tư nào cũng phải đối mặt. Tiếp quản một mạng xã hội không chỉ đơn giản là việc chi tiền, mà còn đòi hỏi phải giải quyết vô số những vấn đề nhức đầu, từ việc quản lý bình luận ác ý và nội dung độc hại đến việc phải đáp ứng các yêu cầu của khách hàng doanh nghiệp.

Kèm với đó là xâm phạm đến quyền sở hữu trí tuệ của những nhà sáng tạo nội dung sử dụng TikTok. TikTok là nơi mà nhiều nhà sáng tạo nội dung xây dựng thương hiệu và kiếm thu nhập. Việc cấm hoặc buộc bán TikTok có thể khiến họ mất đi nguồn thu nhập và ảnh hưởng đến quyền lợi kinh tế của họ. Việc cấm sử dụng TikTok có thể dẫn đến tranh chấp về quyền sở hữu trí tuệ đối với các nội dung này, gây khó khăn cho việc quản lý và sử dụng nội dung. Việc mất đi một nền tảng phổ biến như TikTok có thể khiến các cá nhân, doanh nghiệp mất đi lượng khách hàng tiềm năng và ảnh hưởng đến doanh thu của họ.

Mặc dù có những lập luận về việc TikTok có thể đe dọa an ninh quốc gia và quyền tự do ngôn luận, nhưng cũng không thể phủ nhận rằng lệnh cấm có thể gây ra những ảnh hưởng không mong muốn đến quyền tự do ngôn luận, quyền sở hữu trí tuệ của người dùng. Mở ra một cuộc tranh luận sôi nổi về sự cân nhắc giữa an ninh quốc gia và quyền tự do cá nhân trong một thế giới ngày càng liên kết và phụ thuộc vào công nghệ. Trong bối cảnh này, việc tìm ra một giải pháp phù hợp và công bằng đòi hỏi sự hợp tác và đàm phán chặt chẽ giữa Mỹ và Trung Quốc, cũng như sự đồng thuận từ phía cộng đồng quốc tế. Việc đảm bảo an ninh thông tin và quyền tự do ngôn luận cần phải được cân nhắc kỹ lưỡng và không được đánh đổi bằng các biện pháp cấm buộc gượng ép mà thiếu sự minh bạch và công bằng.

>> Xem thêm: Nguyên tắc bình đẳng chủ quyền giữa các quốc gia trong luật quốc tế và thực tiễn thực hiện

Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.6162 hoặc gửi qua email: Tư vấn pháp luật dân sự miễn phí qua Email để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê. Trân trọng cảm ơn!