1. Chế độ ăn một ngày một bữa
Chế độ ăn một ngày một bữa (OMAD), như tên gọi của nó, là một phương pháp ăn uống trong đó bạn chỉ ăn một bữa duy nhất trong một ngày và trong khoảng thời gian còn lại, bạn nhịn ăn hoặc tiêu thụ ít năng lượng. OMAD là một biến thể của intermittent fasting (IF) và đã thu hút sự quan tâm của nhiều người trong việc giảm cân và cải thiện sức khỏe. Cách thực hiện OMAD có thể khác nhau cho mỗi người, nhưng thường người thực hiện sẽ chọn một khoảng thời gian cố định trong ngày để ăn bữa chính của họ, chẳng hạn như vào buổi tối. Trong khoảng thời gian này, họ cố gắng ăn đủ lượng calo và dưỡng chất cần thiết cho cả ngày trong một bữa ăn duy nhất.
(13).jpg)
Lợi ích của OMAD có thể bao gồm giảm cân, cải thiện đường huyết, kiểm soát cảm xúc ăn uống và tăng sự sáng tạo tinh thần. Tuy nhiên, OMAD cũng có thể gây ra một số rủi ro, như sự cảm thấy đói quá mức, mệt mỏi, và khó tập trung nếu không được thực hiện đúng cách. Trước khi bắt đầu bất kỳ chế độ ăn uống nào, bạn nên thảo luận với bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để đảm bảo rằng nó phù hợp với tình trạng sức khỏe cá nhân của bạn và được thực hiện đúng cách. OMAD không phải là phương pháp ăn uống phù hợp cho tất cả mọi người, và cần phải được tiếp cận cẩn thận và có kiểm soát.
Còn IF là viết tắt của "Intermittent Fasting," một thuật ngữ tiếng Anh dùng để chỉ một phương pháp ăn uống mà người ăn chỉ tiêu thụ thức phẩm trong khoảng thời gian cố định và nhịn ăn trong khoảng thời gian còn lại. Các phương pháp IF khác nhau thường xuyên xảy ra, nhưng cơ bản, chúng đều tập trung vào việc kiểm soát thời gian ăn và thời gian nhịn ăn. IF đã thu hút sự quan tâm của nhiều người vì nó được cho là có thể giúp giảm cân, cải thiện sức khỏe tim mạch, kiểm soát đường huyết, và có một số lợi ích sức khỏe khác. Tuy nhiên, IF không phải là phương pháp ăn uống phù hợp cho tất cả mọi người, và việc thực hiện nó cần được thảo luận và kiểm soát cẩn thận, đặc biệt là đối với những người có tình trạng sức khỏe đặc biệt hoặc cần kiểm soát đường huyết.
2. Cơ thể thay đổi như thế nào nếu bạn theo chế độ ăn một ngày một bữa
Chế độ ăn một ngày một bữa có thể làm thay đổi cơ thể của bạn một cách đáng kể và ảnh hưởng đến nhiều khía cạnh khác nhau của sức khỏe. Dưới đây là một số sự thay đổi thường xuyên xảy ra:
Giảm cân: Một trong những lợi ích chính của chế độ ăn một ngày một bữa là giúp bạn giảm cân. Bởi vì bạn giới hạn thời gian ăn, bạn thường tiêu thụ ít năng lượng hơn trong ngày, dẫn đến tạo ra sự thiếu hụt năng lượng mà cơ thể sẽ phải lấy từ cơ bắp và mỡ thừa. Tuy nhiên, để đạt được giảm cân hiệu quả, bạn cần duy trì một lối sống ăn uống cân đối trong khoảng thời gian ăn.
Cải thiện đường huyết: có thể giúp kiểm soát mức đường huyết và cải thiện sự nhạy cảm của cơ thể đối với insulin. Điều này có thể giúp ngăn ngừa hoặc quản lý bệnh tiểu đường.
Tăng sự sáng tạo tinh thần: Một số người báo cáo tăng cường sự tập trung và tăng sự sáng tạo tinh thần khi ở trong tình trạng đói. Điều này có thể giúp nâng cao hiệu suất làm việc hoặc tập luyện trong khoảng thời gian ngoài không ăn.
Cải thiện sức kháng: có thể cải thiện chức năng hệ thống miễn dịch của bạn và giúp tăng cường sức kháng chống lại các bệnh lý.
Thay đổi hormone: Chế độ ăn một ngày một bữa có thể ảnh hưởng đến cơ chế sản xuất hormone của bạn. Điều này có thể ảnh hưởng đến quá trình tiêu hóa, kiểm soát cảm xúc và quá trình sử dụng năng lượng.
Tăng cường sức khỏe tim mạch: Có thể giúp giảm mức cholesterol, huyết áp và giảm các yếu tố nguy cơ về các bệnh tim mạch.
Tuy nhiên, chế độ ăn một ngày một bữa cũng có thể gây ra một số vấn đề sức khỏe, như thiếu dưỡng chất, căng thẳng, mất nước, và gây khó khăn trong việc duy trì một lối sống xã hội hoặc hoạt động thể chất. Việc thực hiện nên được thảo luận với chuyên gia dinh dưỡng hoặc bác sĩ để đảm bảo rằng nó phù hợp với tình trạng sức khỏe cụ thể của bạn.
Nhiều nghiên cứu đã cho thấy việc ăn một lần một ngày có thể làm tăng mức huyết áp và cholesterol trong máu. Đặc biệt, nếu chế độ ăn một bữa của bạn chỉ bao gồm các món chiên đã qua chế biến kỹ hoặc có chứa quá nhiều carbs đơn giản. Một số rủi ro khác của việc nhịn ăn có thể bao gồm:
Run rẩy hoặc suy nhược cơ thể Cảm thấy cực kỳ đói hoặc ăn uống vô độ Mệt mỏi và ít năng lượng Hội chứng sương mù não hoặc khó tập trung Một cuộc nghiên cứu nhỏ vào năm 2017 ở những người mắc bệnh tiểu đường loại 2 đã cho thấy, khi nhịn ăn từ 18 – 20 giờ trong một ngày có thể giúp kiểm soát tốt hơn mức đường huyết.
Tuy nhiên, chế độ OMAD dài hạn có thể không phù hợp với người tiểu đường. Tốt nhất, bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi thay đổi chế độ ăn uống của mình. Một nghiên cứu khác cũng cho thấy nhịn ăn có thể cải thiện được sức đề kháng của cơ thể chống lại bệnh tật bằng cách đưa các tế bào vào trạng thái căng thẳng tích cực.
Bên cạnh đó thì việc nhịn ăn kéo dài, trong đó bạn chỉ uống nước, cũng có thể giúp làm giảm tỷ lệ mắc bệnh tật, chẳng hạn như tiểu đường và ung thư. Mặt khác, các chuyên gia chăm sóc sức khoẻ cũng đồng tình rằng việc thỉnh thoảng nhịn ăn sẽ an toàn đối với hầu hết những người trưởng thành khỏe mạnh.
3. Những ai không nên ăn theo chế độ một ngày một bữa?
Chế độ ăn một ngày một bữa (OMAD) không phải lúc nào cũng phù hợp cho tất cả mọi người, và có một số trường hợp khi nên tránh thực hiện nó hoặc cân nhắc cẩn thận. Dưới đây là một số tình huống khi không nên ăn theo chế độ OMAD:
Người bị bệnh tiểu đường: OMAD có thể gây biến động lớn trong mức đường huyết, đặc biệt là sau khi ăn một bữa lớn. Người bị tiểu đường cần duy trì kiểm soát mức đường huyết ổn định, và việc ăn một lần một ngày có thể không phù hợp cho họ nếu không được kiểm soát kỹ lưỡng.
Phụ nữ mang thai hoặc cho con bú: Phụ nữ mang thai hoặc cho con bú cần cung cấp đủ dưỡng chất cho cả mình và cho thai nhi hoặc trẻ sơ sinh. Việc thực hiện OMAD có thể dẫn đến thiếu dưỡng chất và không tốt cho sức khỏe thai kỳ hoặc sức khỏe của em bé.Thai kỳ và việc cho con bú đòi hỏi lượng dưỡng chất đáng kể để hỗ trợ sự phát triển của thai nhi hoặc sự phát triển và sức khỏe của em bé. Việc giới hạn ăn trong khoảng thời gian ngắn có thể dẫn đến thiếu dưỡng chất quan trọng như axit folic, canxi, sắt, protein, và các vitamin và khoáng chất khác.
Người có lịch trình làm việc cực đoan hoặc hoạt động vận động nặng: Nếu bạn có lịch trình làm việc cực đoan hoặc thường xuyên tham gia vào hoạt động vận động nặng, việc không cung cấp đủ năng lượng qua việc ăn chỉ một bữa trong ngày có thể dẫn đến cảm thấy suy nhược và không đủ sức để hoàn thành công việc hoặc tập luyện.
Người có vấn đề về tâm lý hoặc ăn uống không cân đối: OMAD có thể tạo áp lực tâm lý và tăng nguy cơ tiết chế thức ăn trong bữa ăn duy nhất, dẫn đến các vấn đề về tâm lý như lo âu về ăn uống hoặc gây ra các rối loạn ăn uống.
Người có bệnh lý hoặc tình trạng sức khỏe đặc biệt: Nếu bạn có bất kỳ tình trạng sức khỏe đặc biệt nào hoặc đang dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, bạn nên thảo luận với chuyên gia y tế trước khi thực hiện chế độ ăn OMAD để đảm bảo rằng nó không ảnh hưởng xấu đến tình trạng sức khỏe của bạn.
Nếu bạn quyết định thực hiện chế độ OMAD, luôn quan tâm đến cơ thể của mình và theo dõi các dấu hiệu và triệu chứng, và nếu có bất kỳ vấn đề gì, hãy tìm kiếm sự tư vấn từ một chuyên gia dinh dưỡng hoặc bác sĩ.
Tham khảo thêm: Trái cây cho bệnh nhân tiểu đường
