1. Những khó khăn khi đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Hiện nay các Cơ sở cai nghiện bắt buộc đang gặp một số khó khăn, vướng mắc, đặc biệt là trình tự, thủ tục lập hồ sơ quản lý người nghiện phải qua nhiều cơ quan như Công an xã, Công an huyện, Phòng Tư pháp, Phòng LĐTB&XH, Tòa án nhân dân cấp huyện nên mất rất nhiều thời gian.
Nếu thực hiện theo đúng quy trình, thời gian đưa ra được quyết định đưa người đi cai nghiện nhanh nhất là 1 tháng gây khó khăn trong công tác quản lý người lưu trú tại cơ sở.
Theo quy định pháp luật hiện hành thì người tham gia phiên họp xem xét, quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính gồm có đại diện cơ quan đề nghị, Kiểm sát viên, người bị đề nghị hoặc người đại diện hợp pháp của họ, cha mẹ hoặc người giám hộ của người bị đề nghị là người chưa thành niên, người bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người bị đề nghị.
Thực tế, trong thời gian lưu trú chờ Tòa án ra Quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc thì người bị đề nghị đều đang trong giai đoạn đầu của thời kỳ chữa bệnh, sức khỏe không đảm bảo để tham gia phiên họp nên bắt buộc sự có mặt của người bị đề nghị là gây khó khăn cho Cơ sở và Tòa án trong quá trình trong quá trình triệu tập người đó đến phiên họp.
Một số phiên họp xem xét, quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính được mở tại Cơ sở nên Tòa án không thể cấp ngay quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính cho đối tượng bị đề nghị áp dụng biện pháp xử lý hành chính.
Như vậy, có thể thấy thời gian qua, việc thi hành các quy định pháp luật về áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc gặp không ít vướng mắc.
Trong đó, việc xác minh nơi cư trú ổn định gặp nhiều khó khăn do người nghiện không có nơi cư trú ổn định thường ở tỉnh khác, là người dân tộc thiểu số, đối tượng thường khai không chính xác về quê quán, chỗ ở.... Nhiều trường hợp người nghiện cố tình khai không đúng sự thật, khai ở nhiều nơi dẫn đến việc xác minh mất nhiều thời gian và ảnh hưởng đến công tác lập hồ sơ gửi Tòa án nhân dân cấp huyện xem xét, quyết định.
Việc xác định tình trạng nghiện cũng gặp khó do lực lượng y tế cơ sở không bảo đảm theo quy định của pháp luật, thiếu bác sĩ chuyên khoa tâm thần, chuyên khoa nội, y học cổ truyền có chứng chỉ hành nghề tại y tế cơ sở; các cơ sở cai nghiện ma túy công lập không đủ điều kiện để xin cấp phép khám chữa bệnh theo quy định của Luật khám chữa bệnh 2009 dẫn đến tình trạng nhiều người không có nơi cư trú ổn định đưa vào cơ sở lưu trú tạm thời nhưng không xác định được tình trạng nghiện ma túy, quá thời hạn lưu trú phải trả về địa phương, không hoàn thành việc lập hồ sơ cai nghiện bắt buộc.
Ngoài ra, theo Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012, thời hạn áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là từ 12 tháng đến 24 tháng, do đó thời gian cai nghiện của các đối tượng khác nhau nhưng lại chưa có tiêu chí cụ thể để xác định thời gian cai nghiện.
Vì vậy, để phù hợp với tình hình thực tế và nhu cầu của thực tiễn, cần phải sửa đổi một số điều, một số quy định liên quan đến công tác đưa người vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.
2. Điều kiện cấp giấy phép hoạt động cai nghiện ma túy tự nguyện
Căn cứ theo quy định tại Điều 9 Nghị định 116/2021/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng, chống ma túy, Luật Xử lý vi phạm hành chính về cai nghiện ma túy và quản lý sau cai nghiện ma túy quy định về điều kiện cấp giấy phép hoạt động cai nghiện ma túy tự nguyện như sau:
Điều kiện về cơ sở vật chất:
- Khu vực chuyên môn phải đảm bảo có nơi tiếp nhận người nghiện, cắt cơn giải độc, cấp cứu, theo dõi sau cắt cơn, phục hồi sức khỏe, xét nghiệm và các điều kiện cần thiết khác theo quy định của Bộ Y tế. Cụ thể, diện tích tối thiếu sử dụng mỗi loại phòng như sau:
+ Phòng tiếp nhận phải đảm bảo diện tích sử dụng tối thiểu 12m2, để làm thủ tục tiếp nhận, kiểm tra, khám sức khỏe ban đầu cho người đến cai nghiện ma túy; lập hồ sơ bệnh án và phác đồ điều trị cắt cơn, giải độc và phục hồi sức khỏe.
+ Phòng xét nghiệm: diện tích sử dụng tối thiểu 10m2.
+ Phòng cắt cơn, giải độc, cấp cứu: diện tích sử dụng tối thiểu 5m2/người cai nghiện.
+ Phòng theo dõi sau cắt cơn, phục hồi sức khỏe: diện tích sử dụng tối thiểu 5m2 trên một người cai nghiện; có các tiện nghi sinh hoạt thông thường (nhà vệ sinh chung; giường, chiếu, chăn, màn riêng cho mỗi người), đảm bảo thời gian lưu người cai nghiện ma túy tối thiểu là 20 ngày, kể từ ngày bắt đầu cắt cơn, giải độc.
- Có đủ điện, nước, thiết bị phòng cháy, chữa cháy, hệ thống xử lý nước thải, chất thải theo quy định;
- Có đủ trang thiết bị y tế để thực hiện việc cắt cơn, giải độc, theo dõi sức khỏe và phục hồi sức khỏe sau cắt cơn, giải độc theo đúng quy định của Bộ Y tế.
- Có khu vực quản lý riêng cho người cai nghiện ma túy là những đối tượng đặc biệt
- Có biện pháp, phương tiện bảo đảm an ninh, trật tự, bảo vệ sức khỏe, an toàn tính mạng của cán bộ, nhân viên và người cai nghiện tại cơ sở cai nghiện;
- Đảm bảo điều kiện ăn, ở, sinh hoạt hợp vệ sinh cho người cai nghiện ma túy.
Điều kiện về nhân sự
- Người đứng đầu cơ sở cai nghiện phải là người đã có bằng tốt nghiệp từ cao đẳng trở lên và đã được tập huấn về công tác cai nghiện ma túy;
- Người phụ trách chuyên môn của cơ sở cai nghiện là bác sĩ, được cấp chứng chỉ hành nghề trong lĩnh vực tâm thần hoặc trong lĩnh vực điều trị hỗ trợ cai nghiện, có thời gian hành nghề khám bệnh, chữa bệnh từ đủ ba mươi sáu tháng trở lên, trong đó có thời gian trực tiếp làm công tác cai nghiện từ đủ mười hai tháng trở lên;
- Có đội ngũ cán bộ quản lý, nhân viên y tế, nhân viên tư vấn tâm lý, đã có bằng tốt nghiệp trung cấp trở lên, có chứng chỉ hành nghề phù hợp. Đối với người làm công tác bảo vệ phải có chứng chỉ tập huấn nghiệp vụ;
- Người làm việc tại cơ sở cai nghiện tự nguyện phải có hồ sơ, lý lịch rõ ràng, không thuộc đối tượng cấm hành nghề.
3. Kết quả của việc thành lập cơ sở cai nghiện ma túy tự nguyện
Cai nghiện ma túy tự nguyện là một trong hai biện pháp cai nghiện (bắt buộc và tự nguyện) được quy định trong Luật Phòng, chống ma túy 2021. Thời gia qua, Chính phủ, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế và các địa phương đã đẩy mạnh việc triển khai đồng bộ các giải pháp, đã thu được những kết quả đáng kể trong công tác cai nghiện ma túy.
Kết quả cai nghiện ma túy tự nguyện cho thấy được hiệu quả kinh tế cao. Cụ thể, cơ quan chính quyền không tốn chi phí lập hồ sơ, xác định tình trạng nghiện ma túy, thời gian xem xét hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp cai nghiện bắt buộc (theo tính toán của TPHCM thì chi phí cho một người nghiện lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp cai nghiện bắt buộc khoảng 2 triệu đồng/người), như vậy riêng chi phí lập hồ sơ đề nghị áp dụng cai nghiện bắt buộc cho 100 nghìn lượt người đã tiết kiệm cho Nhà nước khoảng 200 tỷ đồng, chưa tính chi phí trung bình một người nghiện sử dụng để mua thuốc khoảng 200 nghìn đồng/người/ngày (khoảng 73 triệu đồng/năm).
Ngoài ra, việc tự nguyện đi cai nghiện cũng làm giảm tình trạng sử dụng ma túy trái phép, giảm tình trạng tội phạm, mất an toàn trật tự xã hội, tăng cường sức khỏe của người nghiện, có kiến thức về các bệnh truyền nhiễm, người nghiện được phục hồi hành vi, nhân cách và có niềm tin vào cuộc sống. Như vậy, nếu nhà nước mở rộng bảo đảm cho người đi cai nghiện ma túy tự nguyện lên khoảng 120 nghìn người/năm thì hàng năm tiết kiệm cho nhà nước và xã hội khoảng 9 nghìn tỷ đồng/năm. Chương trình cai nghiện ma túy tự nguyện nếu được mở rộng, khuyến khích thì sẽ mang lại nhiều hiệu quả kinh tế - xã hội.
Để tham khảo thêm thông tin về vấn đề này, quý khách hàng có thể tìm hiểu tại bài viết: Làm thể nào để mở trung tâm cai nghiện ma túy? Đăng hình ảnh sử dụng ma túy có phạm luật ? của Luật Minh Khuê.
Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Điều kiện cấp giấy phép hoạt động cai nghiện ma túy tự nguyện mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.
Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!
