Doanh nghiệp được lùi đóng phí công đoàn khi bị cắt, giảm đơn hàng

1. Doanh nghiệp được lùi đóng phí công đoàn đến 32/12/2023 khi bị cắt giảm đơn hàng

Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam đã thống nhất về việc hỗ trợ các doanh nghiệp mắc phải sự giảm bớt nguồn lao động do chịu sự cắt giảm đơn hàng, bằng cách tạm lùi thời hạn đóng kinh phí công đoàn của họ. Điều này sẽ áp dụng cho các doanh nghiệp mà mức giảm lao động tham gia bảo hiểm xã hội so với thời điểm ngày 01/01/2023 vì lý do cắt giảm đơn hàng bất kể xem có phải là trường hợp lao động ngừng việc, tạm hoãn hợp đồng hay thỏa thuận nghỉ không hưởng lương hay không.

Thời hạn cuối cùng để các doanh nghiệp này thực hiện đóng kinh phí công đoàn là ngày 31/12/2023. Việc xem xét xác định và quyết định về việc lùi thời hạn đóng kinh phí công đoàn cho các doanh nghiệp bị cắt giảm đơn hàng đến ngày 31/12/2023 sẽ do ban thường vụ của các Liên đoàn lao động tỉnh, thành phố Công đoàn ngành Trung ương và các đơn vị tương đương cũng như Công đoàn Tổng công ty trực thuộc Tổng liên đoàn lao động Việt Nam chịu trách nhiệm.

Không phải tất cả doanh nghiệp buộc phải thành lập công đoàn nhưng họ vẫn phải đóng kinh phí công đoàn hàng tháng cùng với việc đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc cho người lao động. Theo quy định cụ thể của điều 5 nghị định 191/2013/NĐ-CP doanh nghiệp cần đóng kinh phí công đoàn tương đương 2% của quỹ tiền lương để dùng làm căn cứ cho việc đóng bảo hiểm xã hội cho người lao động.

Trong trường hợp doanh nghiệp trễ đóng phí hoặc không đóng đúng mức hoặc không đủ số người như yêu cầu, họ sẽ bị phạt với mức phạt dao động từ 12 % đến 15 % của tổng số tiền phải đóng kinh phí công đoàn tại thời điểm lập biên bản vi phạm, tối đa không quá 75 triệu đồng.

Người lao động là đoàn viên là một trong những nhiệm vụ quan trọng không thể bỏ sót là việc đóng đoàn phí. Theo quy định hàng tháng đoàn viên phải đóng đoàn phí với mức là 1 % của tiền lương không vượt quá 10 % của mức lương cơ sở.

Cần lưu ý rằng theo hướng dẫn 238/HD - TLĐ nếu đoàn viên không đóng đoàn phí liên tục trong vòng 6 tháng mà không có lý do hợp lý họ có thể bị kỷ luật.

NHư vậy thì Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam đồng ý cho các doanh nghiệp bị giảm từ 50% lao động tham gia bảo hiểm xã hội trở lên so với thời điểm tháng 1/1/2023 kể cả lao động ngừng việc, tạm hoãn hợp đồng, thỏa thuận nghỉ không hưởng lương do doanh nghiệp bị cắt, giảm đơn hàng được lùi đóng kinh phí công đoàn đến ngày 31/12/2023.

2. Những lưu ý về đóng phí công đoàn

Ban Thường vụ các Liên đoàn Lao động tỉnh, thành phố, công đoàn ngành Trung ương và tương đương cùng với Công đoàn Tổng công ty trực thuộc Tổng liên đoàn đang trong quá trình xem xét, xác định và chịu trách nhiệm đối với việc quyết định về mức cắt giảm đơn hàng và cân nhắc về việc gia hạn thời hạn đóng kinh phí công đoàn cho doanh nghiệp cho đến ngày 31/12/2023.

Cụ thể ban tài chính của Tổng liên đoàn cùng với các liên đoàn lao động tại cấp tỉnh thành phố và các công đoàn ngành trung ương và tương đương cùng với công đoàn Tổng công ty trực thuộc Tổng liên đoàn sẽ đảm bảo thi hành và tuân thủ quyết định này.

Trong bối cảnh đối diện vào giữa tháng 6 thì Ban nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân ban IV đã đề xuất cho phép doanh nghiệp không cần phải nộp kinh phí công đoàn lên cấp trên cho đến cuối năm 2024 thay vì nộp tiền đó tạo điều kiện thuận lợi để họ tiếp tục hỗ trợ công nhân và lao động. Đề xuất này đã được đưa ra với mục tiêu giảm thiểu tác động tiêu cực của làn sóng sa thải dự kiến kéo dài đến cuối năm nay.

Điều quan trọng hơn là tại khoản 2 điều 26 luật Công đoàn 2012 quy định thì kinh phí công đoàn hiện tại được đóng bằng tỷ lệ 2 % so với quỹ tiền lương của người lao động và tỷ lệ này được sử dụng như một căn cứ để đóng bảo hiểm xã hội cho người lao động. Mức tiền lương bao gồm toàn bộ số tiền gồm mức lương chính và phụ cấp lương cùng với mọi khoản bổ sung khác trừ các khoản phụ cấp không bắt buộc đóng bảo hiểm xã hội.

Theo điều lệ công đoàn Việt Nam tất cả các đoàn viên công đoàn đều phải đóng một khoản tiền đoàn phí tính trên mức lương làm căn cứ với tỷ lệ là 1 % trên mức lương đó. Tuy nhiên thì mức đóng này không thể vượt quá 10 % trên mức lương cơ sở hàng tháng của người lao động đoàn viên công đoàn.

Các đối tượng không phải đoàn viên công đoàn không có nghĩa phải chịu trách nhiệm đóng tiền đoàn phí công đoàn theo quy định trên. Người lao động chỉ phải đóng mức phí này khi họ là đoàn viên và tổ chức công đoàn đang hoạt động. Trong trường hợp không có tổ chức công đoàn tại doanh nghiệp hoặc tổ chức thì người lao động không phải đóng khoản tiền đoàn phí này.

Lưu ý rằng các đối tượng bị ảnh hưởng bởi việc đóng kinh phí công đoàn bao gồm cả doanh nghiệp, tổ chức và người lao động không phân biệt liệu họ đã tham gia tổ chức công đoàn hay chưa.

3. Thời điểm đóng kinh phí công đoàn đối với các doanh nghiệp không thuộc diện lùi đóng năm 2023

Theo điều 6 của nghị định 191/2013/NĐ - CP thì thời điểm đóng kinh phí công đoàn cho các doanh nghiệp không thuộc lùi đóng trong năm 2023 được quy định như sau:

- Cơ quan và đơn vị được ngân sách nhà nước bảo đảm toàn bộ hoặc một phần kinh phí hoạt động thường xuyên sẽ thực hiện việc đóng kinh phí công đoàn hàng tháng đồng thời với thời điểm đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc cho người lao động. Kho bạc nhà nước nơi cơ quan hoặc đơn vị mở tài khoản giao dịch sẽ căn cứ vào giấy rút kinh phí công đoàn để kiểm soát các khoản chi phí và sau đó chuyển tiền vào tài khoản tiền gửi của tổ chức công đoàn tại một ngân hàng chỉ định.

- Tổ chức và doanh nghiệp sẽ thực hiện việc đóng kinh phí công đoàn hàng tháng và đồng thời với thời điểm đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với người lao động.

- Tổ chức và doanh nghiệp trong các ngành nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và diêm nghiệp mà trả lương cho người lao động theo chu kỳ sản xuất hoặc kinh doanh sẽ đóng kinh phí công đoàn hàng tháng hoặc mỗi quý tùy thuộc vào việc đăng ký với tổ chức công đoàn.

Như vậy trong năm 2023 thời điểm đóng kinh phí công đoàn cho các doanh nghiệp không thuộc diện lùi đóng sẽ trùng với thời điểm đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc cho người lao động.

Như vậy, doanh nghiệp có hành vi chậm đóng kinh phí công đoàn đang đối diện với một loạt hậu quả và biện pháp xử lý nghiêm khắc. Nếu doanh nghiệp vi phạm các quy định liên quan đến kinh phí công đoàn, hình phạt tài chính có thể lên đến mức đáng kể. Theo quy định thì mức phạt tùy thuộc vào mức độ vi phạm và có thể biến đổi từ 24 % đến dưới 30% của tổng số tiền phải đóng kinh phí công đoàn tại thời điểm lập biên bản vi phạm hành chính. Điều quan trọng là mức phạt tối đa không được vượt quá 150 triệu đồng. Bên cạnh đó việc áp dụng mức phạt tiền thì doanh nghiệp vi phạm cũng phải đối mặt với biện pháp khắc phục hậu quả. Theo quy định thì chậm nhất trong vòng 30 ngày tính từ ngày có quyết định xử phạt doanh nghiệp phải chấp nhận trách nhiệm nộp cho tổ chức công đoàn số tiền kinh phí công đoàn mà họ đã chậm đóng cùng với số tiền lãi phát sinh từ số tiền kinh phí công đoàn đóng chậm. Mức lãi suất áp dụng sẽ là mức lãi suất tiền gửi không kỳ hạn cao nhất của các ngân hàng thương mại nhà nước công bố tại thời điểm xử phạt.

Bạn đọc có thể tham khảo bài viết sau: Có bắt buộc phải thành lập công đoàn không?

Bài viết trên luật Minh Khuê đã gửi tới bạn đọc chi tiết về vấn đề: Doanh nghiệp được lùi đóng phí công đoàn đến 31/12/2023 khi bị cắt giảm đơn hàng. Bạn đọc có bất kỳ thắc mắc về vấn đề pháp lý có thể liên hệ qua số tổng đài 19006162 hoặc địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để được tư vấn.