Giải quyết tranh chấp về quạt điện cổ ?

Điều 494 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định: "Hợp đồng mượn tài sản là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên cho mượn giao tài sản cho bên mượn để sử dụng trong một thời hạn mà không phải trả tiền, bên mượn phải trả lại tài sản đó khi hết thời hạn mượn hoặc mục đích mượn đã đạt được." 

Điều 496 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định: "Nghĩa vụ của bên mượn tài sản

1. Giữ gìn, bảo quản tài sản mượn, không được tự ý thay đổi tình trạng của tài sản; nếu tài sản bị hư hỏng thông thường thì phải sửa chữa.

2. Không được cho người khác mượn lại, nếu không có sự đồng ý của bên cho mượn.

3. Trả lại tài sản mượn đúng thời hạn; nếu không có thoả thuận về thời hạn trả lại tài sản thì bên mượn phải trả lại tài sản ngay sau khi mục đích mượn đã đạt được.

4. Bồi thường thiệt hại, nếu làm mất, hư hỏng tài sản mượn.

5. Bên mượn tài sản phải chịu rủi ro đối với tài sản mượn trong thời gian chậm trả."

Điều 498 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định: "Nghĩa vụ của bên cho mượn tài sản

1. Cung cấp thông tin cần thiết về việc sử dụng tài sản và khuyết tật của tài sản, nếu có.

2. Thanh toán cho bên mượn chi phí sửa chữa, chi phí làm tăng giá trị tài sản, nếu có thoả thuận.

3. Bồi thường thiệt hại cho bên mượn nếu biết tài sản có khuyết tật mà không báo cho bên mượn biết dẫn đến gây thiệt hại cho bên mượn, trừ những khuyết tật mà bên mượn biết hoặc phải biết." 

Điều 372 Bộ luật Dân sự năm 2015. "Căn cứ chấm dứt nghĩa vụ

Nghĩa vụ chấm dứt trong trường hợp sau đây:

1. Nghĩa vụ được hoàn thành;

2. Theo thoả thuận của các bên;

3. Bên có quyền miễn việc thực hiện nghĩa vụ;

4. Nghĩa vụ được thay thế bằng nghĩa vụ khác;

5. Nghĩa vụ được bù trừ;

6. Bên có quyền và bên có nghĩa vụ hoà nhập làm một;

7. Thời hiệu miễn trừ nghĩa vụ đã hết;

8. Bên có nghĩa vụ là cá nhân chết hoặc là pháp nhân chấm dứt tồn tại mà nghĩa vụ phải do chính cá nhân, pháp nhân đó thực hiện;

9. Bên có quyền là cá nhân chết mà quyền yêu cầu không thuộc di sản thừa kế hoặc là pháp nhân chấm dứt tồn tại mà quyền yêu cầu không được chuyển giao cho pháp nhân khác;

10. Vật đặc định là đối tượng của nghĩa vụ không còn và được thay thế bằng nghĩa vụ khác;

11. Trường hợp khác do luật quy định."

Các nghĩa vụ của người cho mượn và người mượn tài sản không phải đều phát sinh cùng lúc mà tùy từng tình huống phát sinh dẫn đến nghĩa vụ phát sinh theo. Ví dụ, nghĩa vụ cung cấp thông tin cần thiết về việc sử dụng tài sản của bên mượn phát sinh ngay từ khi hợp đồng được giao kết. Tuy nhiên, nghĩa vụ bồi thường thiệt hại của bên mượn chỉ phát sinh khi có thiệt hại thực tế xảy ra. Như vậy, tùy vào từng nghĩa vụ dân sự mà thời điểm chấm dứt khác nhau, cụ thể, khi có một trong các căn cứ theo quy định trên.

Trong tình huống trên, các nghĩa vụ của ông Nam (bên cho mượn) đã chấm dứt bao gồm: Cung cấp thông tin cần thiết về việc sử dụng tài sản và khuyết tật của tài sản, nghĩa vụ này chấm dứt kể từ thời điểm ông Nam đã thông báo cho ông Hồng cách sử dụng khi giao quạt cho ông Hồng mượn.

Nghĩa vụ của ông Hồng (bên mượn): Nghĩa vụ trả lại tài sản mượn chấm dứt khi ông Hồng trả lại tài sản đã mượn của ông Nam. Tuy nhiên, ông Hồng làm hỏng quạt nên phát sinh nghĩa vụ bồi thường thiệt hại và nghĩa vụ này chấm dứt khi ông Hồng đã bồi thường thiệt hại theo cách thức mà ông Hồng thỏa thuận được với ông Nam.