Hành vi xúi giục, lôi kéo, ép buộc người khác uống rượu bia có bị pháp luật nghiêm cấm không?

1. Chính sách của Nhà nước về phòng, chống tác hại của rượu, bia

Theo Điều 3 Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia năm 2019, các chính sách của Nhà nước trong phòng, chống tác hại của rượu, bia được quy định như sau:

- Thực hiện các biện pháp phòng, chống tác hại của rượu, bia theo cách đồng bộ.

Tác hại của rượu, bia là sự ảnh hưởng, tác động có hại của chúng đối với sức khỏe con người, gia đình, cộng đồng, an toàn giao thông, trật tự, an toàn xã hội, kinh tế và các vấn đề xã hội khác. Các biện pháp phòng, chống tác hại của rượu, bia là các biện pháp nhằm giảm tác động có hại của chúng đối với sức khỏe con người và xã hội, ví dụ như cấm sử dụng rượu bia trước khi tham gia giao thông, cấm bán rượu, bia cho người dưới 18 tuổi,...

- Ưu tiên hoạt động thông tin, giáo dục, truyền thông; giảm tính sẵn có, dễ tiếp cận của rượu, bia; giảm tác hại của rượu, bia; tăng cường quản lý sản xuất rượu thủ công; thực hiện các biện pháp phòng, chống tác hại của rượu, bia đối với trẻ em, học sinh, sinh viên, thanh niên, phụ nữ mang thai.

Ưu tiên hoạt động thông tin, giáo dục, truyền thông; giảm tính sẵn có, dễ tiếp cận của rượu, bia; giảm tác hại của rượu, bia; tăng cường quản lý sản xuất rượu thủ công; thực hiện các biện pháp phòng, chống tác hại của rượu, bia đối với trẻ em, học sinh, sinh viên, thanh niên, phụ nữ mang thai.

Sản xuất rượu thủ công là hoạt động sản xuất rượu bằng dụng cụ truyền thống, không sử dụng máy móc, thiết bị công nghiệp.

Thanh thiếu niên/vị thành niên là giai đoạn chuyển tiếp từ trẻ em sang người trưởng thành, trong giai đoạn này, cơ thể và tinh thần đang phát triển. Các hormone dậy thì trong giai đoạn này kích hoạt các vùng trên não chịu trách nhiệm cho cảm xúc và mối quan hệ xã hội, đẩy mạnh hành vi của người trẻ tuổi... Các bằng chứng khoa học cũng cho thấy rượu, bia tác động ở cấp phân tử và cấp tế bào đến quá trình hình thành và phát triển của não, có thể dẫn đến thay đổi cấu trúc của đồi hải mã, là một vùng não quan trọng cho quá trình học tập, làm giảm trí nhớ, giảm khả năng tập trung của não bộ...

Rượu được coi là một chất kích thích, có khả năng gây nghiện và ảnh hưởng xấu đến sức khỏe, đặc biệt là với phụ nữ mang thai. Uống rượu khi mang bầu đồng nghĩa với việc em bé trong bụng cũng uống rượu. Tuy nhiên, quá trình loại bỏ chất cồn khỏi cơ thể thai nhi mất thời gian lâu hơn. Nếu mẹ chỉ say rượu vài giờ, thai nhi có thể "li bì" đến vài ngày. Do đó, nếu phụ nữ uống rượu liên tục khi mang thai, con sẽ tiếp tục tiếp nhận chất cồn, có thể gây tổn thương và ảnh hưởng xấu đến quá trình hình thành và phát triển, đặc biệt là trong 3 tháng đầu.

Hậu quả nghiêm trọng nhất của việc uống rượu khi mang thai là hội chứng thai nhi nghiện rượu (FASD). Đây là một căn bệnh gây hậu quả suốt đời, khiến thai nhi kém phát triển (ngay từ trong tử cung, sau khi sinh, hoặc cả hai), có các đặc điểm bất thường trên khuôn mặt, dị tật tim và tổn thương hệ thần kinh trung ương. Những em bé bị mắc hội chứng thai nhi nghiện rượu FASD cũng có thể có đầu và não nhỏ bất thường, các khuyết tật bẩm sinh khác, đặc biệt là tim và cột sống.

- Bảo đảm nguồn lực cho công tác phòng, chống tác hại của rượu, bia; chú trọng các hoạt động phòng, chống tác hại của rượu, bia trong lĩnh vực y tế cơ sở và cộng đồng; thực hiện xã hội hóa các hoạt động phòng, chống tác hại của rượu, bia.

Người đứng đầu cơ quan, tổ chức, trong phạm vi nhiệm vụ và quyền hạn của mình, có trách nhiệm tổ chức thực hiện các biện pháp phòng, chống tác hại của rượu, bia; tổ chức thực hiện nghiêm túc quy định không uống rượu, bia trong thời gian làm việc và tại nơi làm việc của cơ quan, tổ chức.

Người đứng đầu tổ dân phố, khu phố, khối phố, thôn, ấp, bản, làng, buôn, phum, xã, tổ chức tại cơ sở, cộng đồng tham gia các hoạt động phòng, chống tác hại của rượu, bia.

Để tổ chức thực hiện hiệu quả Luật Phòng, chống tác hại của rượu bia ngày 23/6/2020, Bộ Y tế đã ban hành Chỉ thị số 19/CT-BYT về việc tăng cường thực thi các quy định của Luật Phòng, chống tác hại của rượu bia trong lĩnh vực y tế.

Các cơ sở y tế, dựa trên chức năng và nhiệm vụ của mình, triển khai một cách hiệu quả các biện pháp sàng lọc để phát hiện sớm, tư vấn, can thiệp giảm tác hại cho những người có yếu tố nguy cơ với sức khỏe do uống rượu, bia; phòng ngừa, chẩn đoán, điều trị, phục hồi chức năng cho những người mắc bệnh hoặc rối loạn chức năng do uống rượu, bia; phòng, chống nghiện rượu, tái nghiện rượu, bia.

- Khuyến khích nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và ứng dụng công nghệ cao, công nghệ tiên tiến, công nghệ mới nhằm giảm tác hại của rượu, bia.

Nhà nước rất khuyến khích việc ứng dụng các khoa học công nghệ để giảm thiểu tác hại của rượu, bia. Hiện nay, trên thị trường có nhiều loại rượu bia không chứa cồn. Đây là một tiến bộ khoa học quan trọng trong việc phòng chống tác hại của rượu bia.

- Khen thưởng tập thể và cá nhân có thành tích trong phòng, chống tác hại của rượu, bia.

Để khích lệ và động viên các cá nhân, tập thể có thành tích xuất sắc trong công tác phòng, chống tác hại của rượu, bia, Nhà nước đã ban hành quy định về việc khen thưởng, tặng danh hiệu, kỷ luật đối với cá nhân, tập thể có thành tích trong công tác phòng, chống tác hại của rượu, bia.

2. Hành vi xúi giục, lôi kéo, ép buộc người khác uống rượu bia có bị pháp luật nghiêm cấm không?

Theo Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia 2019, Điều 5 quy định các hành vi bị nghiêm cấm trong công tác phòng, chống tác hại của rượu, bia như sau:

- Xúi giục, kích động, lôi kéo, ép buộc người khác uống rượu, bia.

- Người chưa đủ 18 tuổi uống rượu, bia.

- Bán, cung cấp, khuyến mại rượu, bia cho người chưa đủ 18 tuổi.

- Sử dụng lao động là người chưa đủ 18 tuổi tham gia trực tiếp vào việc sản xuất, mua bán rượu, bia.

- Cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong các cơ quan, tổ chức, sĩ quan, hạ sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, chiến sĩ, người làm việc trong lực lượng vũ trang nhân dân, học sinh, sinh viên uống rượu, bia trước, trong giờ làm việc, học tập và nghỉ giữa giờ làm việc, học tập.

- Điều khiển phương tiện giao thông khi có nồng độ cồn trong máu hoặc hơi thở.

- Quảng cáo rượu có độ cồn từ 15 độ trở lên.

- Cung cấp thông tin không chính xác, sai sự thật về tác động của rượu, bia đối với sức khỏe.

- Khuyến mại trong hoạt động kinh doanh rượu, bia có độ cồn từ 15 độ trở lên; sử dụng rượu, bia có độ cồn từ 15 độ trở lên để khuyến mại dưới mọi hình thức.

- Sử dụng nguyên liệu, phụ gia, chất hỗ trợ chế biến không được phép sử dụng trong thực phẩm; sử dụng nguyên liệu, phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến thực phẩm không đảm bảo chất lượng và không có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng để sản xuất, pha chế rượu, bia.

- Kinh doanh rượu mà không có giấy phép hoặc không đăng ký; bán rượu, bia bằng máy bán hàng tự động.

- Kinh doanh, tàng trữ, vận chuyển rượu, bia giả, nhập lậu, không đảm bảo chất lượng, không rõ nguồn gốc, xuất xứ; nhập lậu rượu, bia.

- Các hành vi khác liên quan đến rượu, bia cũng bị nghiêm cấm theo quy định của pháp luật.

Như vậy, việc xúi giục, kích động, lôi kéo, ép buộc người khác uống rượu, bia là một trong số các hành vi bị nghiêm cấm và vi phạm theo quy định của pháp luật.

3. Hành vi xúi giục, lôi kéo, ép buộc người khác uống rượu bia bị xử lý thế nào?

Dựa theo quy định của Nghị định 117/2020/NĐ-CP, các hành vi vi phạm quy định về uống rượu, bia và địa điểm không uống rượu, bia sẽ bị xử phạt như sau:

- Phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng cho mỗi hành vi sau:

• Uống rượu, bia tại địa điểm không được phép theo quy định của pháp luật;
• Xúi giục, kích động, lôi kéo người khác uống rượu, bia.

- Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng cho mỗi hành vi sau:

• Uống rượu, bia ngay trước, trong giờ làm việc, học tập và nghỉ giữa giờ làm việc, học tập;
• Ép buộc người khác uống rượu, bia.

Lưu ý: Theo khoản 5 Điều 4 của Nghị định 117/2020/NĐ-CP, mức phạt tiền nêu trên áp dụng đối với cá nhân. Đối với cùng hành vi vi phạm, tổ chức sẽ bị xử phạt tiền gấp đôi mức phạt tiền đối với cá nhân.

Do đó, theo quy định trên, nếu có hành vi xúi giục, lôi kéo người khác uống rượu, bia, sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính với mức phạt tiền từ 500.000 đến 1.000.000 đồng. Đối với hành vi ép buộc người khác uống rượu, bia, mức phạt tiền sẽ từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng (áp dụng cho cá nhân).

Để tìm hiểu thêm thông tin liên quan, mời quý bạn đọc cùng tham khảo bài viết: Khái niệm về kinh doanh rượu, bia? Các điều kiện về kinh doanh rượu, bia? 

Trên đây là toàn bộ nội dung bài viết của Luật Minh Khuê liên quan đến vấn đề: Hành vi xúi giục, lôi kéo, ép buộc người khác uống rượu bia có bị pháp luật nghiêm cấm không? Mọi thắc mắc chưa rõ hay có nhu cầu hỗ trợ vấn đề pháp lý khác, quý khách hàng vui lòng liên hệ với bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua số hotline: 1900.6162 hoặc gửi yêu cầu tư vấn qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ và giải đáp kịp thời. Xin trân trọng cảm ơn quý khách hàng đã quan tâm theo dõi bài viết của Luật Minh Khuê.